§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
zapłatę

Postanowienie IC. 725/10 0100090000039100000002001c000000000004000000030108000500 00000b0200000000050000000c0209033

zapłatę

Teza / krótkie omówienie

zapłatę

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- Sygn. akt IC. 725/10 0100090000039100000002001c000000000004000000030108000500 00000b0200000000050000000c0209033e03040000002e0118001c00 0000fb02a4ff0000000000009001000000ee0440002243616c6962726 90000000000000000000000000000000000000000000000000004000 0002d010000040000002d010000040000002d010000040000002d010 000040000002d010000040000002d010000040000000201010005000 0000902000000020d000000320a5700000001000400000000003f030 70320003600050000000902000000021c000000fb021000070000000 000bc02000000ee0102022253797374656d0076b82f2f002497130019 e2907680019576fc832e0030971300040000002d010100040000002d0 10100030000000000 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 sierpnia 2011r. Sąd Okręgowy w Toruniu, Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: S.S.R. w Toruniu Hanna Łożyńska oddel. do pełnienia obowiązków sędziego w Sądzie Okręgowym w Toruniu Ławnicy: --- Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Chudzińska po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2011r. w Toruniu sprawy z powództwa: W. M. przeciwko: Skarbowi Państwa - Areszt Śledczy w T. i Areszt Śledczy w G. --- STRONA 2 --- o zapłatę 1. oddala powództwo, 2. koszty sądowe od których zwolniony był powód ponosi Skarb Państwa, 3. nie zasądza od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego na rzecz Skarbu Państwa P. G. Skarbu Państwa, 4. zasądza ze Skarbu Państwa Kasy Sądu Okręgowego w Toruniu na rzecz Kancelarii Adwokackiej adw. E. S. kwotę 7200zł. (siedem tysięcy dwieście złotych 00/100) powiększoną o podatek VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu. IC 725/10 Uzasadnienie W. M. pozwem z dnia 4.01.2010r. wystąpił do Sądu Rejonowego w Toruniu przeciwko Skarbowi Państwa- Aresztowi Śledczemu w T. o zapłatę kwoty 2000zł. W uzasadnieniu podał, że od 24 listopada 2009r. przebywa w Areszcie Śledczym w T. w przeludnionej, 5 – osobowej celi, gdzie na jednego osadzonego przypada mniej niż 3m2. Nie ma odpowiednich warunków bytowych. W tej sytuacji wszyscy są zdenerwowani i pojawia się agresja. Tym samym Areszt Śledczy w T. narusza przepis art. 110 paragraf 2 k.k.w. (k. 2) W piśmie procesowym z dnia 14.01.2010r. dodatkowo wyjaśnił, że na skutek pobytu w przepełnionej celi pogorszył się jego stan zdrowia psychicznego. Nie może spać w nocy, jest ciągle zdenerwowany i obawia się, że ten stan będzie przyczyną konfliktów ze współosadzonymi, bądź sam sobie zrobi krzywdę. W celi nie miejsca na to aby dwie osoby jednocześnie mogły wykonywać jakieś czynności. Kiedy jeden chce się umyć, lub załatwić potrzebę fizjologiczną, to drugi musi leżeć na łóżku. Nie ma warunków do spożywania posiłków i odbywa się to na krześle, pisma natomiast pisze się na łóżku. Jego zdaniem zwierzęta w ZOO mają lepsze warunki niż osadzeni w Areszcie Śledczym w T. (k. 7) W kolejnym piśmie z dnia 24.02.2010r. powód dodatkowo podał, iż jego pobyt w przeludnionych celach w Areszcie Śledczym w T. miał miejsce także w okresie od 1.09.2008r. do 4.12.2008r. W tym czasie przebywał w trzech celach tj. 303, w której wówczas przebywało 6 osób, nr 403 gdzie w tym czasie przebywało 7 osób i nr 404 gdzie przebywało także 7 osób. Wtedy na jedną osobę przypadało 1,5m2. Ta sytuacja bardzo źle wpływała nam jego psychikę i zdrowie, a w tym czasie musiał korzystać z diety. Podał również, że zgłaszano zagrożenie chorobami przenoszonymi przez robactwo. (k.23) Pełnomocnik powoda ustanowiony dla niego z urzędu sprecyzował jego stanowisko w ten sposób, że wniósł o zasądzenie od pozwanego kwoty 20 000zł. wraz z ustawowymi odsetkami od dnia doręczenia pisma pozwanemu do dnia zapłaty --- STRONA 3 --- oraz o zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz jego Kancelarii Adwokackiej kosztów z tytułu zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu podał, że powód przebywał w Areszcie Śledczym w T. w okresie od 24.11.2009r. do 4.12.2009r. w przeludnionej celi, która nie spełniała obowiązujących standardów. Z tego powodu cierpiał na bezsenność, miał depresję i obawiał się o swoje życie. Utracił zdrowie i dlatego domaga się odszkodowania w kwocie 20 000zł. (k. 30 i 31) W kolejnym piśmie procesowym z dnia 29.03.2010r. pełnomocnik powoda rozszerzył żądanie domagając się zasądzenia od pozwanego dodatkowo jeszcze kwoty 200 000zł. z uwagi na to, że w Areszcie Śledczym w T. został zarażony wirusem zapalenia wątroby typu C. Przed osadzeniem w Areszcie był zdrową osobą i honorowo oddawał krew. (k. 35 i 36) Postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2010r. Sąd Rejonowy w Toruniu uznał się niewłaściwym do rozpoznania niniejszej sprawy i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Toruniu zgodnie z właściwością. (k. 38) Pozwany w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa i o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu podał, że powód był osadzony w Areszcie Śledczym w T. w okresie od 3 września do 14 listopada 2008r. oraz w okresie od 24 listopada do 4 grudnia 2009r. W tym czasie jednak ze strony pozwanego nie doznał on żadnej krzywdy ani uszczerbku na zdrowiu. Powód miał możliwość korzystania ze wszystkich praw, które gwarantował mu kodeks karny wykonawczy i przepisy wykonawcze. Prawdą jest, że w czasie pobytu powoda w Areszcie Śledczym w T. miało miejsce zjawisko przeludnienia wynikające z dużej ilości osadzonych i zdarzało się, że niektórzy z nich byli umieszczani na czas określony w warunkach, w których powierzchnia cel na jedną osobę wynosiła mniej niż 3m2. Liczba takich osób ciągle się zmieniała. Jednak powód nie znalazł się grupie tych osób. Skoro tak twierdzi, to zgodnie z dyspozycją art. 6 kc winien to poprzeć dowodami. Powód jako osadzony u pozwanego powinien liczyć się z ograniczeniami jakie niesie za sobą odbywanie kary pozbawienia wolności. Mimo, że w tej jednostce panowało przeludnienie, to powód miał zapewnione odpowiednie warunki do odbywania kary. W celach była odpowiednia wentylacja, co potwierdziły przeprowadzane kontrole. Był też zapewniony dostęp do światła dziennego, bo w każdej celi są okna, a poza tym są one oświetlane sztucznym światłem. Zapewniony także był każdemu osadzonemu dostęp do ciepłej i zimnej wody, środki higieny osobistej oraz środki na utrzymanie czystości w celi. Każda cela ma kącik sanitarny oddzielony od części mieszkalnej. Raz w tygodniu osadzeni korzystają z ciepłej kąpieli. Przeprowadzane przez Powiatowego Inspektora Sanitarnego kontrole nie wykazały żadnych uchybień w tym --- STRONA 4 --- zakresie. Zdaniem pozwanego nie ma podstaw do uwzględnienia żądania powoda i zasądzenia odszkodowania, bo ono jest ściśle związane ze szkodą. Powód nie wykazał aby jakąkolwiek poniósł szkodę w związku z osadzeniem go w Areszcie Śledczym w T., a zwłaszcza taką, która stanowi równowartość kwoty 20 000zł. Wcześniej podczas pobytu u pozwanego nie zgłaszał on żadnych skarg na warunki jakie panowały u pozwanego. W okresie przeludnienia u pozwanego podejmowano wiele działań, które miały zmniejszyć jego dolegliwości dla osadzonych. Między innymi czasowo adaptowano świetlice na cele mieszkalne. Osadzeni mogli korzystać z bogatej oferty zajęć kulturalno- oświatowych lub innych zajęć grupowych. W przypadku natomiast konieczności zmniejszenia powierzchni mieszkalnej w celach, pozwany każdorazowo zawiadamiał o tym właściwego terytorialnie sędziego penitencjarnego działając zgodnie z przepisem art. 248 paragraf 1 k.k.w. i Rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 19.04.2006r. w sprawie trybu postępowania właściwych organów w wypadku, gdy liczba osadzonych w zakładach karnych lub aresztach śledczych przekroczy w skali kraju ogólną pojemność tych zakładów. Ponadto przekazywał informacje na ten temat odpowiednim organom nadrzędnym wymienionym w tym rozporządzeniu. W związku z tym ta sytuacja każdorazowo była znana Ministrowi Sprawiedliwości, Sądowi Penitencjarnemu nadzorującemu pozwanego - Sądowi Okręgowemu w Toruniu , Sądowi Rejonowemu w Toruniu i Prokuraturze w Toruniu. Pozwany działał zgodnie z obowiązującymi przepisami kodeksu karnego wykonawczego i rozporządzenia wcześniej przytoczonego i nie miał prawnej możliwości uchylenia się od przyjęcia osadzonego na zakwaterowanie. W tym czasie przeludnienie w Areszcie Śledczym w T. było wywołane czynnikami obiektywnymi, a nie złą zawinioną organizacją pozwanego. Zatem żądanie odszkodowania , czy też zadośćuczynienia związanego z przeludnieniem stanowi nadużycie prawa w świetle art. 5 k.c.(k. 47-49) W kolejnym piśmie z dnia 18.05.2010r. pełnomocnik pozwanego podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o zawiadomienie P. G. Skarbu Państwa o toczącej się sprawie i zobowiązanie jej do podjęcia czynności zastępstwa procesowego za Skarb Państwa. Ponadto wskazał terminy pobytu powoda w Areszcie Śledczym w T. przypadające na okres od 3.09.do 14.11.2008r. oraz od 24.11.2009r. do 19.01.2010r. Zaprzeczył aby w 2010r. powód składał skargi na warunki socjalno- bytowe u pozwanego, brak dostępu do opieki medycznej czy możliwości leczenia. Ponadto zaprzeczył aby funkcjonariusze pozwanego swoim postępowaniem przyczynili się do zachorowania powoda na HCV i pogorszenie jego stanu zdrowia. (k. 80- 82) Uzupełniająco w piśmie z dnia 1.06.2010r. pełnomocnik pozwanego podał, że w dniu 16.03.2010r. na podstawie wyników badań rozpoznano u powoda WZW „C”. Ta choroba jest przekazywana poprzez kontakt z krwią osoby zakażonej. W trakcie --- STRONA 5 --- pobytu powoda w pozwanym Areszcie nie wykonano u W. M. żadnych zabiegów operacyjnych, natomiast pobierano krew, jednak przy użyciu sprzętu jednorazowego użytku. (k. 88) Radca P. G. Skarbu Państwa w piśmie procesowym z dnia 29.10.2010r. podtrzymał stanowisko prezentowane przez pełnomocnika Aresztu Śledczego w T. w odpowiedzi na pozew z dnia 20.04.2010r. i w pozostałych pismach procesowych i nadal wnosił o oddalenie powództwa oraz o zasądzenie na rzecz pozwanego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego na rzecz Skarbu Państwa P. G. Skarbu Państwa. (k. 128) Pełnomocnik powoda w piśmie procesowym z dnia 30.10.2010r. nadal podtrzymał wcześniej przedstawione stanowisko w sprawie. Dodatkowo podał, że powód przed osadzeniem w Areszcie Śledczym w T. był wielokrotnie badany i nie stwierdzono u niego wirusowego zapalenia wątroby typu „C”. Dopiero na skutek wyników badań w dniu 16.03.2010r. stwierdzono u powoda zakażenie WZW „C”. Powód stoi na stanowisku, że w czasie pobrania krwi może dojść do zakażenia, ponieważ wtedy dochodzi do naruszenia tkanki ciała, a poza tym pobierający krew może nie zachować odpowiedniej higieny. (k. 134 i 135) Pełnomocnik powoda w piśmie procesowym z dnia 29.01.2011r. wniósł o wezwanie do udziału w sprawie po stronie pozwanej dodatkowo Areszt Śledczy w G. jako statio fisci jednostki organizacyjnej Skarbu Państwa i od niego wnosi o zapłatę kwoty 200 000zł. na rzecz powoda jako odpowiedzialnego za zakażenie go wirusem HCV. (k. 188 i 189) Pozwany w piśmie procesowym z dnia 21.02.2011r. podtrzymał swoje stanowisko, a dodatkowo wskazał, że wniosek pełnomocnika powoda o wezwanie do udziału w sprawie Aresztu Śledczego w G. jest przedwczesne, ponieważ powód przebywając w wielu jednostkach penitencjarnych od 14.10.2007r. nie wie kiedy i gdzie został zarażony wirusem HCV. (k. 199 i 200) Postanowieniem z dnia 18.03.2011r. Sąd oznaczył statio fisci po stronie pozwanego Skarbu Państwa jako Areszt Śledczy w T. i Areszt Śledczy w G. (k. 222) Sąd ustalił co następuje: Powód W. M. przebywał w Areszcie Śledczym w T. w okresie od 3 września 2008r. do 14 listopada 2008r. oraz w okresie od 24 listopada 2009r. do 19 stycznia 2010r. Przebywał także w okresie do wytoczenia powództwa również w Areszcie Śledczym w G. w okresie od 17.10.2007r. do czerwca 2008 r. a potem został przewieziony do Aresztu Śledczego w B. Podczas pobytów w tych jednostkach nie był poddany żadnemu zabiegowi operacyjnemu. --- STRONA 6 --- (dowód: pismo pozwanego k. 80- 82, książka zdrowia powoda k. 181, zezn. W. M. k. 185) Podczas pobytu powoda w Areszcie Śledczym w T. miało miejsce zjawisko przeludnienia. To oznaczało, że w celach przebywało więcej osób niż była ona przystosowana. Nie każdy osadzony miał zagwarantowaną powierzchnię 3 m2. Dyrektor Aresztu Śledczego w T. podejmując decyzje o umieszczeniu skazanych i tymczasowo aresztowanych w czasie utrzymującego się przeludnienia jednostki, w warunkach, w których powierzchnia celi na 1 osobę wynosiła mniej niż 3 m2, zawsze informował o tym fakcie sędziego penitencjarnego. Przeprowadzona w Areszcie Śledczym wizytacja sędziego penitencjarnego w 2008r. potwierdziła, że faktycznie była przekroczona pojemność Aresztu, która jest przewidywana na 159 osadzonych. Podobnie było w latach poprzednich, z tym, że sędzia wizytujący, w swoim sprawozdaniu z kontroli podkreślił widoczną tendencję spadku liczby osadzonych. Podczas wizytacji w dniu 3 października 2008r. tylko dwukrotnie ustnie zgłaszano mu zastrzeżenia co do przeludnienia celi mieszkalnej. W tym czasie do czasowego przebywania osadzonych w Areszcie Śledczym w T. przeznaczono 44 cele mieszkalne, w tej liczbie była izba chorych dla dwóch osób oraz cela izolacyjna dla jednej osoby. Tam jednak podczas wizytacji nie było żadnego osadzonego. Oprócz tego w tym czasie było 18 cel dwuosobowych, 2 cele trzyosobowe, 20 cel pięcioosobowych, 2 cele sześcioosobowe. Do dnia wizytacji tj. do dnia 3 października 2008r. maksymalne przeludnienie wynosiło 7 osadzonych w niektórych celach pięcioosobowych, 3 osadzonych w niektórych w celach dwuosobowych. Powód nie przebywał w żadnej z tych przeludnionych cel. (dowód: kserokopie informacji k.67 – 69 i 72, protokół z wizytacji k. 58v -66, pismo pozwanego k. 47 i 48) W tym też okresie czasu w Areszcie panowały właściwe warunki. Oświetlenie było zgodne z polską normą. Zgodnie z wymogami co roku były sprawdzane przewody kominowe i wentylacyjne. Ich stan techniczny nie budził zastrzeżeń. Także stan sanitarno- higieniczny oraz bezpieczeństwo epidemiologiczne zarówno w 2008r. jak i w 2009r. nie budziły zastrzeżeń. Wszystkie cele w tym okresie czasu posiadały zabudowane, zamykane i oświetlone kąciki sanitarne pozwalające zachować intymność. W każdej celi jest umywalka i lustro nad nią, a każdy osadzony ma dostęp do ciepłej i zimnej wody. Ponadto ma do dyspozycji łóżko, materac i pościel. Oprócz tego do swojej dyspozycji ma szafkę, która nie jest zamykana na kluczyk, jeden taboret oraz wieszak na odzież wierzchnią. W każdej celi jest stół: duży w celach 4- osobowych i mały w celach 2- osobowych. Ponadto jest półka na środki higieny osobistej na tyle duża, że wszystkich w celi pomieści. Raz w miesiącu każdy osadzony otrzymuje środki higieny w postaci kremu i nożyka do golenia, papieru toaletowego, 200 gram mydła I tyle samo proszku do prania, pasty do zębów i --- STRONA 7 --- szczoteczki do zębów jeden raz na 6 miesięcy. W każdej celi jest też zamontowana półka pod telewizor i doprowadzony sygnał telewizyjny. Jest też możliwość korzystania z własnego telewizora po uzyskaniu na to zgody dyrektora tej placówki. W Areszcie Śledczym w T. są też do dyspozycji osadzonych 4 telewizory służbowe, z których można korzystać według grafiku. Każdy osadzony, który przybywa do Aresztu w T. z warunków wolnościowych, trafia do ambulatorium i badany jest przez lekarza, który zakłada mu książkę zdrowia. Obowiązkowo także robione jest mu prześwietlenie płuc. Nie ma obowiązku pobierania krwi od nowo osadzonego. Nie ma też obowiązku badania osadzonego, który przybywa do Aresztu w T. z innej tego typu placówki. Wszyscy mają swobodny dostęp do lekarza, z tym że przyjmowani są według kolejności zapisu w książce zgłaszających się do lekarza. Przyjmuje tam lekarz internista oraz dodatkowo stomatolog i psychiatra. Zatrudniona także jest pielęgniarka. W przypadkach nie cierpiących zwłoki wzywane jest pogotowie ratunkowe. (dowód: zezn. A. J. k. 167v, zezn. L. L. k. 140v i 141, kserokopia protokołu z okresowej kontroli przewodów kominowych k. 57 i 57v, polskie normy k. 56, kserokopie protokołów z kontroli przeprowadzonych przez Państwowego Inspektora Sanitarnego k. 50-55, kserokopia protokołu z wizytacji k. 60v i 61) Każdy osadzony w przypadku zastrzeżeń co do warunków socjalno- bytowych ma prawo je zgłosić wychowawcy, a ten zgłasza to do odpowiedniego działu w zależności od tego jakiego rodzaju są to zastrzeżenia. Powód w czasie swojego pobytu w Areszcie Śledczym w T. nie zgłaszał żadnych skarg na warunki panujące w celach, w których przebywał. Raz w miesiącu sporządzany jest grafik zajęć kulturalno- oświatowych i każdy z osadzonych jeśli ma na to ochotę może z nich korzystać. W Areszcie jest też świetlica, gdzie można grać w gry np. play station, która cieszy się dużym zainteresowaniem. Ponadto są organizowane spotkania z ciekawymi ludźmi, np. sportowcami, czy członkami zespołów muzycznych. Takie spotkania również cieszą się dużym zainteresowaniem. W Areszcie działa radiowęzeł i biblioteka, a ponadto wydawana jest raz w miesiącu gazeta pt. „B.”. Organizowane są też średnio raz w miesiącu wyjścia do kina, czy muzeum. W Areszcie w czasie pobytu w nim powoda nie dochodziło do konfliktów między osadzonymi, które zostałyby odnotowane przez administrację pozwanego. Osadzeni mają swobodny dostęp do posług duszpasterskich. Jest urządzona na terenie Aresztu kaplica, a ksiądz katolicki przychodzi raz albo dwa razy w tygodniu aby wyspowiadać osadzonych, a w każdy piątek odprawić mszę świętą. (dowód: kopia skorowidza imiennych skarg osadzonych, których nazwiska zaczynają się na literę M k. 70, 71, 84, zezn. A. J. k. 1567v i 170, kserokopia protokołu z wizytacji k. 58v- 62) W. M. rozpoczął odbywanie kary w Areszcie Śledczym w G. znajdującym się na --- STRONA 8 --- terenie Zakładu Karnego nr ‘’(…)” dnia 17 października 2007r. i wówczas założono mu książkę zdrowia osadzonego. Wtedy też podał, że wcześniej, bo 24 listopada 2006r. przeszedł operację z powodu wrzodów dwunastnicy. Przy przyjęciu do Aresztu w G. odmówił zgody na pobranie krwi do badań na obecność wirusa HIV. Zalecono mu też dietę. Kiedy następnie został 3 września 2008r. przetransportowany do Aresztu Śledczego w T., to od 18.09.2008r. rozpoczął głodówkę, którą 25.09.2009r. przerwał. Ponownie w listopadzie 2008r. rozpoczął głodówkę i przerwał ją dnia 18.11.2008r. Dnia 4.12.2008r. dokonał samouszkodzenia poprzez połknięcie ciała obcego. Po przewiezieniu go do Oddziału Chirurgicznego Szpitala Klinicznego przy Areszcie Śledczym w B. nie wyraził zgody na prześwietlenie oraz na zabieg operacyjny. Przebywając w Areszcie Śledczym w T. w 2008r i 2009r. powód nigdy nie był z wizytą u lekarza psychiatry i nie zgłaszał pogorszenia się jego stanu zdrowia psychicznego. Powód jest zarażony wirusem zapalenia wątroby typu C (HCV), co potwierdziły wyniki badania z dnia 16.03.2010r. przeprowadzone w kierunku obecności przeciwciał anti- HCV (+) wynik dodatni. Nie wiadomo jednak kiedy i gdzie doszło do jego zakażenia tym wirusem. (dowód: książka zdrowia k. 181, opinia biegłego k. 236 i 237) Sąd zważył co następuje: Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dowodów z dokumentów zgromadzonych w sprawie, zeznań świadków: L. L. i A. J. oraz częściowo zeznań powoda, a także w oparciu o dokumentację medyczną dotyczącą powoda oraz opinię biegłego lekarza chorób zakaźnych. Za wiarygodne Sąd uznał zeznania A. J. i L. L., ponieważ są one spójne, logiczne, wzajemnie się uzupełniają i korespondują ze sobą, a także z dokumentami zgromadzonymi w sprawie. Świadkowie ci w obszerny sposób opisali warunki w jakich przebywał powód. Zeznaniom powoda Sąd częściowo dał wiarę. Sąd uznał za wiarygodne zeznania powoda, że podczas pobytu w Areszcie Śledczym w T. nie leczył się u lekarza psychiatry i w ogóle nie leczył się u takiego lekarza. W tym zakresie jego zeznania korespondują z zapisami w jego książce zdrowia. Ponadto dał wiarę co do jego zeznań, że podczas osadzenia wykryto u niego zakażenie HCV. W tym zakresie jego zeznania potwierdziły wyniki badań znajdujące się w książce zdrowia oraz potwierdziła to biegła w zakresie chorób zakaźnych w swojej opinii z dnia 4.05.2011r. Oprócz tego za wiarygodne Sąd uznał zeznania powoda w tym zakresie, że na piśmie nie składał żadnych skarg do administracji Aresztu w T. Znalazło to potwierdzenie w kserokopiach kart z księgi skarg złożonych do akt sprawy przez pozwanego. --- STRONA 9 --- Natomiast za niewiarygodne Sąd uznał zeznania powoda, iż w Areszcie Śledczym w G. nie odmówił poddania się badaniu krwi. W tym zakresie jego zeznania pozostają w sprzeczności z zapisami w książce zdrowia. Nie dał też wiary jego zeznaniom w części gdzie podaje, że w 2008r. przebywał w 3 celach, które były przeludnione i za każdym razem przebywało w nich 7 osadzonych, a także o takim samym zagęszczeniu przebywał w 2 celach w 2009r. W tym zakresie jego zeznania są sprzeczne nawet z treścią jego pism składanych do Sądu. Już w pierwszym piśmie z dnia 4.01. 2010r. podawał, że aktualnie przebywa w 5 –osobowej celi, której numeru nie wskazał. W kolejnym piśmie z dnia 14.01.2010r. podaje taką samą ilość osób osadzonych razem z nim. Natomiast w piśmie z dnia 24.02.2010r. podawał, że w okresie 2008r. kiedy przebywał w Areszcie Śledczym w T. w celi nr 303 przebywało 6 osób, a w pozostałych po 7 osób. Zatem już te różnice wskazują, że powód nie podaje prawdy. Natomiast pełnomocnik pozwanego przyznał, że faktycznie problem przeludnienia miał miejsce w Areszcie w tym czasie, to jednak nie dotyczył on powoda. Sąd nie dał też wiary jego zeznaniom co do tego, że w celach nie było odpowiednich warunków, nie działała wentylacja, było za słabe oświetlenie. W tym zakresie jego zeznania pozostają w sprzeczności z protokołami z kontroli Inspektora Sanitarnego i sędziego penitencjarnego oraz polskimi normami. Zresztą sam powód podał, że nie wie jakie obowiązują normy. Sąd nie dał wiary zeznaniom powoda, że w związku z jego pobytem w Areszcie Śledczym w T. i złymi warunkami jakie tam panują ucierpiał psychicznie. Okoliczności tych powód nie udowodnił. Z dokumentacji medycznej wynika, że w czasie pobytu w Areszcie w T. nie korzystał z pomocy lekarza psychiatry, nie zgłaszał też nikomu faktu pogorszenia jego stanu zdrowia i sam potwierdził, że u takiego specjalisty nie był. Mógł natomiast liczyć na pomoc psychologa, który w okresie jego pobytu w Areszcie w T. był zatrudniony na pełen etat i przyjmował każdego osadzonego w przypadku wyrażenia przez niego takiego zgłoszenia, przy czym czas oczekiwania nie przekraczał 3 dni. (dowód: sprawozdanie sędziego z wizytacji k.62) Sąd nie dał też wiary jego zeznaniom w części gdzie podał, iż w czasie pobytu w Areszcie Śledczym w G. został zarażony wirusem HCV. W tym zakresie jego stanowisko jest niekonsekwentne. W początkowej fazie procesu w piśmie procesowym rozszerzającym powództwo o dalszą kwotę 200 000zł twierdził, że do takiego zarażenia doszło w Areszcie Śledczym w T., podczas natomiast zeznań w Sądzie zaprzeczył temu i wskazał Areszt Śledczy w G. jako to miejsce gdzie doszło do zarażenia. Jednak w trakcie składania tych zeznań także miał wątpliwości co tego miejsca. W tej części jego zeznania pozostają także w sprzeczności z opinią biegłego lekarza w zakresie chorób zakaźnych, której to opinii Sąd dał wiarę w całej rozciągłości, albowiem jest ona jasna logiczna, została sporządzona przez specjalistę w zakresie chorób zakaźnych w oparciu o dokumentację medyczną powoda. Opinię --- STRONA 10 --- tą wprawdzie zakwestionował pełnomocnik powoda, jednak za wyjątkiem tego, że takie zajął stanowisko, nie przedstawił żadnych konkretnych zarzutów, a jedynie złożył nieprecyzyjne wnioski dowodowe. Sąd oddalił wnioski dowodowe pełnomocnika powoda z dnia 19.05.2011r. o zwrócenie się do Stacji Krwiodawstwa o informację gdzie powód oddawał krew oraz wniosek dowodowy o wydanie opinii przez Akademię Medyczną w B., albowiem pełnomocnik powoda mimo wezwania Sądu aby sprecyzował ten pierwszy wniosek poprzez wskazanie do jakiej stacji Krwiodawstwa Sąd ma się zwrócić o informację ze wskazaniem nazwy i adresu tej Stacji w terminie 7 dni pod rygorem oddalenia wniosku, nie uczynił tego. Co do wniosku pełnomocnika powoda o wydanie opinii przez Akademię Medyczną w B., to pełnomocnik powoda wnosił aby nastąpiło to po nadejściu odpowiedzi ze Stacji Krwiodawstwa. Skoro takiej informacji Sąd nie uzyskał, to bezzasadne było uwzględnienie drugiego wniosku z dnia 19.05.2011r. Za wiarygodne Sąd uznał także zgromadzone w sprawie dokumenty, gdyż ich prawdziwość nie została zakwestionowana przez strony, a i Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania ich prawdziwości. Biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności faktyczne przytoczone w sprawie, Sąd doszedł do przekonania, że powództwo powoda nie zasługuje na uwzględnienie. Powód podnosił, że na skutek niezgodnego z prawem działania pozwanych i złych warunków bytowych w tych jednostkach penitencjarnych, przepełnienia w celi, które nie spełniały standardów, cierpiał na bezsenność, pogorszył się jego stan psychiczny, miał depresję i obawiał się o swoje życie. Doprowadziło go to do utraty zdrowia, w tym do zarażenia wirusem HCV. Z tego tytułu domagał się od Aresztu Śledczego w T. kwoty 20 000zł, zaś od Aresztu Śledczego w G. kwoty 200 000zł. Nie wskazał podstawy prawnej swojego żądania. Zgodnie z art. 30 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przyrodzona i niezbywalna godność człowieka jest nienaruszalna, a jej poszanowanie i ochrona jest obowiązkiem władz publicznych. Obowiązek ten powinien być realizowany przez władze publiczne przede wszystkim tam, gdzie Państwo działa w ramach imperium realizując swoje zadania represyjne, których wykonanie nie może prowadzić do większego ograniczenia praw człowieka i jego godności, niż to wynika z zadań ochronnych i celu zastosowanego środka represji. Wymóg zapewnienia przez państwo godziwych warunków odbywania kary pozbawienia wolności jest jednym z podstawowych wymogów nowożytnego państwa prawa, znajdującym wyraz w normach prawa międzynarodowego. Stanowi o tym wprost art. 10 ust. 1 ratyfikowanego przez Polskę Międzynarodowego Paktu Praw Osobistych i Publicznych z dnia 19 grudnia 1966r. (Dz. U. z 1977r, nr 38, poz.. 167 i 169) głosząc, że każda osoba pozbawiona wolności będzie traktowana w sposób humanitarny i z poszanowaniem przyrodzonej godności człowieka. Także art. 3 --- STRONA 11 --- Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z dnia 4 grudnia 1950roku, ratyfikowanej przez Polskę w 1993r. (Dz. U. z 1993r., nr 61, poz. 284 ze zmianami), stanowiący, że nikt nie może być poddany torturom ani nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu lub karaniu, wprowadza obowiązek władzy publicznej zapewnienia osobom osadzonym w zakładach karnych godziwych i humanitarnych warunków odbywania kary pozbawienia wolności, nienaruszających godności ludzkiej. Łączy się z tym wynikający z art. 8 ust. 1 Konwencji nakaz poszanowania życia prywatnego obywateli i ich prawa do intymności, co w odniesieniu do osób osadzonych w zakładach karnych oznacza obowiązek zapewnienia takich warunków bytowych i sanitarnych, w których godność ludzka i prawo do intymności nie doznają istotnego uszczerbku. Odpowiednikami powyższych norm prawa międzynarodowego są art. 40, 41 ust. 4 i 47 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wprowadzające wyżej wskazane zasady na grunt prawa polskiego. Powód domagał się ochrony prawnej i należy przypuszczać, że wywodził swoje uprawnienie z naruszenia jego dobra osobistego oraz wyrządzenia szkody poprzez naruszenie art. 110 paragraf 2 kkw. Podnosił, że przez to, że został naruszony przepis art. 110 paragraf 2 kkw, nie miał zagwarantowanej powierzchni 3m2 i w ten sposób Areszt Śledczy w T. wyrządził mu krzywdę. Na skutek braku wymaganej powierzchni 3m2 oraz braku zapewnienia standardów, doznał on uszczerbku na zdrowiu psychicznym w postaci depresji. W związku z tym poniósł on szkodę, którą wycenił na kwotę 20 000zł. W dalszej natomiast części podał także, że utracił zdrowie, bo przebywając w Areszcie Śledczym w G. został zarażony wirusem zapalenia wątroby typu C. Zgodnie z art. 24 paragraf 1 kc ten, czyje dobro osobiste zostaje zagro żone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba, że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia, może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, a w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel. W ocenie Sądu przede wszystkim powód nie wykazał naruszenia jego dóbr osobistych i aby jego pobyt w pozwanym Areszcie Śledczym w T. i Areszcie Śledczym w G. spowodował u niego uszczerbek na zdrowiu. Nie wykazał, że przebywał w przeludnionych celach, ani też tego, że w tych pomieszczeniach nie były zachowane obowiązujące standardy. Powód wytaczając powództwo i później składając zeznania używał ogólników nie wskazując konkretnie jakie jego dobra osobiste zostały naruszone i na czym polegało dokładnie to naruszenie. Podnosząc --- STRONA 12 --- zarzuty pod adresem pozwanego Aresztu Śledczego w T. co do złych warunków bytowych od razu zaznaczał, że nie zna norm jakie obowiązują w takich miejscach. Twierdził, ze poniósł szkodę przebywając w Areszcie Śledczym w T. w kwocie 20 000zł., zaś w Areszcie Śledczym w G. w kwocie 200 000zł. Tej kwestii jednak w żaden sposób nie wyjaśnił. Niewątpliwie pobyt powoda w w/w jednostkach wiąże się z niedogodnościami, bo już sam fakt pozbawienia wolności jest niedogodnością, ale jest ono wynikiem trybu życia jaki powód prowadził na wolności. Kolejną przesłanką konieczną do udzielenia ochrony na podstawie art. 24 paragraf 1 kc jest bezprawność działania, a co za tym idzie na pokrzywdzonym spoczywa jedynie obowiązek wykazania, że konkretne dobro osobiste zostało naruszone, zaś sprawca naruszenia chcący się uwolnić od odpowiedzialności musi wykazać okoliczności wyłączające bezprawność jego zachowania. Spór dotyczył tego, czy powód przebywał w przeludnionej celi, czy też nie. Pozwany przyznał, że w okresie pobytu powoda w Areszcie Śledczym w T. miało miejsce przeludnienie w celach, bo nie można było odmówić przyjęcia osadzonego z powodu braku miejsc, jednak ten problem nie dotyczył cel, w których przebywał powód. Natomiast co do tych cel gdzie było przeludnienie, zdaniem Sądu pozwany podejmował kroki zmierzające do zmniejszenia powierzchni celi przypadającej na jednego więźnia i w tym zakresie działał zgodnie zobowiązującymi wówczas przepisami. Zgodnie z wymogami zawiadamiał o tej sytuacji terytorialnie właściwego sędziego penitencjarnego. W postępowaniu pozwanego co do tej kwestii nie można doszukać się cech bezprawności. Pozwany zdaniem Sądu w sposób wystarczający wykazał, że jego postępowanie nie było bezprawne. Co do kwestii wyposażenia cel mieszkalnych należy wskazać, że zgodnie z paragrafem 28 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 25 sierpnia 2003r. w sprawie regulaminu organizacyjno- porządkowego wykonywania kary pozbawienia wolności, cela mieszkalna powinna być wyposażona w łóżko dla każdego skazanego, odpowiednią do liczby skazanych, ilość stołów, szafek, taboretów oraz środków do utrzymania czystości w celi. Niezbędne urządzenia sanitarne należ sytuować w sposób zapewniający ich niekrępujące użytkowanie. Odnosząc te wymogi do realiów panujących w Areszcie Śledczym, stwierdzić należy, że cele mieszkalne, w których przebywał powód spełniały podstawowe wymogi wyposażenia w sprzęt kwaterunkowy. Ponadto przeprowadzone w tych celach wizytacje nie wykazały aby ich stan techniczny, w tym stan oświetlenia, czy wentylacji na które skarżył się powód, budził zastrzeżenia. Powód nie składał żadnych skarg, wniosków ani uwag w tym zakresie. W żaden sposób nie wykazał on, że wentylacja jak zeznał nie działała we właściwy sposób, a oświetlenie w celi jest za słabe. Zarzuty jakie podnosił wobec pozwanego nie znalazły potwierdzenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Przeciwnie z dokumentów złożonych przez --- STRONA 13 --- pozwanego wynikało, że oświetlenie w celach odpowiadało polskim normom. Zarzut złej wentylacji też był bezzasadny. Pozwany wykazał składając dwa protokoły z kontroli, że przewody kominowe co roku były sprawdzane i są drożne. Zatem pozwany zlecając co roku czyszczenie i kontrolę wentylacji postępował zgodnie z obowiązującymi przepisami i normami. Zatem należy podkreślić, że powód nie wykazał by została naruszona jego godność osobista bądź inne jego dobro osobiste i aby doznał z tego powodu jakiegokolwiek ubytku na zdrowiu na skutek odbywania kary pozbawienia wolności w Areszcie Śledczym w T. Także zdaniem Sądu powód nie wykazał aby utracił zdrowie przebywając w Areszcie Śledczym w G. Powód próbował wykazać, że podczas pobytu w tej jednostce doszło do zakażenia go wirusem zapalenia wątroby typu C. Jednakże zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwolił na stwierdzenie tego. Poza sporem pozostaje, że powód jest zarażony tym wirusem, jednakże jak stwierdziła biegła w zakresie chorób zakaźnych nie można jednoznacznie wskazać kiedy i gdzie mogło dojść do zakażenia wirusem HCV. Podała ona dodatkowo w swojej opinii, że do zakażenia takim wirusem dochodzi na drodze kontaktu z zakażoną krwią, w wyniku przerwania ciągłości skóry i śluzówek np. skaleczenia, okaleczenia rany, zabiegi medyczne wykonywane niejałowym sprzętem. Jednakże zdaniem biegłej droga zakażenia wskazana przez powoda poprzez pobranie krwi nie jest możliwa, dlatego, że zabiegi tego typu wykonuje się jednorazowym sprzętem przy użyciu rękawic ochronnych. Natomiast przebywanie we wspólnej celi z nosicielami wirusa typu C, o których mówił powód, też zdaniem biegłej w normalnych okolicznościach nie jest możliwe. Złe warunki sanitarne ani droga kropelkowa, czy pokarmowa nie powoduje przenoszenia tego typu wirusa, bo są to drogi charakterystyczne dla zakażenia wirusem typu A- żółtaczka pokarmowa. Zdaniem biegłej do zakażenia powoda mogło dojść podczas licznych samouszkodzeń spowodowanych połykaniem ciał obcych, zwłaszcza, że powód ma zmiany zapalne śluzówki dwunastnicy o charakterze niszy wrzodowej. Inną drogą zakażenia tym wirusem w przypadku powoda mogą być liczne tatuaże, które posiada i skaleczenie palca. Natomiast strzyżenie włosów golarką na co wskazywał powód, nie powoduje uszkodzenia skóry i tym samym nie stanowi zagrożenia zakażeniem się wirusem HCV. (opinia biegłej k. 236 i 237) Ponadto należy podnieść, że powód nie wykazał, że przed osadzeniem w Areszcie Śledczym w G. był osobą zdrową. Biorąc pod uwagę powyższe na mocy art. 23 i 24 kc a contrario orzeczono jak w sentencji Na podstawie art. 102 kpc w związku z art. 113 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych Sąd nie zasądził od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Albowiem miał na uwadze --- STRONA 14 --- sytuację majątkową i finansową powoda. On nadal odbywa karę pozbawienia wolności, nie pracuje i nie posiada żadnych oszczędności, a na utrzymaniu ma dwoje małoletnich dzieci. Nie byłby zatem w stanie zwrócić pozwanemu poniesionych przez niego kosztów. Jednocześnie na podstawie paragrafu 6 pkt. 7 i paragrafu 19 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, Sąd przyznał ze Skarbu Państwa Sądu Okręgowego w T. na rzecz Kancelarii Adwokackiej adwokat E. S. kwotę 7200zł. powiększoną o podatek VAT tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną powodowi z urzędu, która nie została opłacona.

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Okręgowy w Toruniu#IC. 725/10 0100090000039100000002001c000000000004000000030108000500 00000b0200000000050000000c0209033#art. 110 paragraf#art. 6 kc#art. 248 paragraf#art. 5 k.c.#art. 30 Konstytucji#art. 10 ust. 1 ratyfikowane#art. 8 ust. 1 Konwencji#art. 24 paragraf#art. 102 kpc#art. 113 ustawy