Teza / krótkie omówienie
umorzenia kosztów sądowych (k.- 15 oraz (...) akt karnych – związkowych). W wyniku pisma Prezesa Sądu Rejonowego w Będzinie z dnia 30 grudnia 2010r., które powoda nie usatysfakcjonowało, wniósł on skargę na czynność komo
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt IC 721/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 marca 2012r. Sąd Okręgowy w Katowicach Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Magdalena Bochyńska - Jarczyk Protokolant: Gabriela Wolny po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2012r. w Katowicach sprawy z powództwa K. C. i B. C. przeciwko Skarbowi Państwa – Prezesowi Sądu Rejonowego w Będzinie o zapłatę i ochronę dóbr osobistych 1. zasądza od pozwanego na rzecz powoda K. C. kwotę 1.475,37zł (jeden tysiąc czterysta siedemdziesiąt pięć złotych trzydzieści siedem groszy) z ustawowymi odsetkami od dnia 10 sierpnia 2011r. oraz kwotę 160zł (sto sześćdziesiąt groszy) tytułem zwrotu kosztów sądowych; 2. umarza postępowanie w zakresie niemajątkowego żądania ochrony dóbr osobistych oraz zapłaty kwoty 1.000zł (jeden tysiąc złotych) na wskazany cel społeczny; 3. w pozostałej części powództwo K. C. oddala; 4. powództwo B. C. oddala; 5. nie obciąża powodów kosztami procesu; 6. odstępuje od obciążenia powodów kosztami sądowymi; 7. wniosek powoda o nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności oddala. S.. akt I C 721/11 UZASADNIENIE
--- STRONA 2 ---
Powodowie K. C. i B. C. pozwem z dnia 10 sierpnia 2011r. wnieśli o zasądzenie: 1. na ich rzecz od pozwanego Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Rejonowego w Będzinie z tytułu poniesionych: • kosztów komorniczych kwoty 288,62zł; • opłat od składanych odwołań do Sądu kwoty 130zł; • przejazdów do Sądu i komornika 10 x 42km = 410km x 0,80zł/km= 336zł z ustawowymi odsetkami od dnia złożenia pozwu; 2. na ich rzecz od pozwanego pracownika Sądu Rejonowego w Będzinie winnego przekroczenia swoich uprawnień służbowych kwoty 1.720,75zł z tytułu: • poniesionych kosztów listów poleconych 5 sztuk x 4,15zł = 20,75zł; • poniesionych kosztów kopert, papieru, tuszu, wydruku dokumentów i pism procesowych, 45 godzin pracy na sporządzanie pism procesowych, wezwań, odwołań, wysyłania korespondencji w kwocie 700zł; • za zaistniały, przeżyty stres i rozstrój zdrowia psychicznego, krzywdę moralną w kwocie 1.000zł z ustawowymi odsetkami od dnia złożenia pozwu; 3. na ich rzecz solidarnie od pozwanych kosztów procesu; 4. solidarnie od pozwanych kwoty 1.000zł na rzecz Zarządu Głównego PCK, a także o: 1. nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności; 2. nakazanie pozwanemu pracownikowi Sądu Rejonowego w Będzinie, aby w przyszłości nie naruszał dóbr osobistych powoda w postaci czci, dobrego imienia, dobrej sławy, nazwiska poprzez wysyłanie korespondencji na nieaktualny adres zameldowania na pobyt stały; 3. nakazanie pozwanemu pracownikowi Sądu Rejonowego w Będzinie, aby w terminie 14 dni od prawomocności wyroku opublikował czterokrotnie (w cztery dni robocze następujące bezpośrednio po sobie) w dziennikach o zasięgu lokalnym obejmującym rejon G. czyli w Dzienniki Zachodnim i Gazecie (...) przeprosin o treści: „Pracownik Sądu Rejonowego w Będzinie – imię i nazwisko pracownika – szczerze przeprasza B. i K. C. za to, że działając na ich szkodę, naraził ich na duży stres oraz stratę materialną” (k.- 44); w przypadku zaś nie ujawnienia i nie udostępnienia danych pozwanego pracownika – powodowie wnieśli o zasądzenie całych roszczeń w kwocie 3.475,37zł od Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Rejonowego w Będzinie. W uzasadnieniu swego żądania powodowie, że powód w sprawie Sądu Rejonowego w Będzinie syg. akt II K 531/08 był osobą poszkodowaną i jednocześnie oskarżycielem posiłkowy. Osobiście wniósł odwołanie od wyroku tego Sądu w tej sprawie. Sąd Okręgowy w Katowicach nie uwzględnił tego odwołania i zasądził od powoda kwotę
--- STRONA 3 ---
65zł kosztów sądowych. Jego zażalenie na to rozstrzygnięcie również nie zostało uwzględnione. Dnia 13 grudnia 2010r. Komornik przy Sądzie Rejonowym w Myszkowie dokonał zajęcia świadczeń emerytalno -rentowych powoda z tytułu egzekucji należności sądowych. Było to dla niego szokiem, gdyż nie otrzymał z Sądu żadnego wezwania do zapłaty kosztów. W wyniku jego odwołania, Sąd Rejonowy w Będzinie za pośrednictwem komornika wydał dnia 23 grudnia 2010r. postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, lecz obciążył go kwotą 288,62zł kosztów i opłat egzekucyjnych. Pomimo wielu pism, monitów, odwołań i wezwań, Prezes Sądu Rejonowego w Będzinie nie uregulował dobrowolnie poniesionych przez powoda kosztów z tytułu bezprawnego skierowania komorniczego i nie ujawnił danych personalnych pracownika winnego wysłania wezwania do zapłaty kosztów sądowych na zły adres zameldowania powoda, a tylko odpowiedział, że: „z pracownikiem, który wysłał wezwanie do zapłaty na prawdopodobnie nieaktualny adres przeprowadzono rozmowę dyscyplinującą z przywołaniem do porządku”. Dlatego powodowie domagają się naprawienia szkody finansowej powstałej w ich gospodarstwie domowym z powodu nienależytego i niedbałego wykonywania swoich obowiązków służbowych przez urzędnika – pracownika Sądu – instytucji powołanej do przestrzegania prawa, a nie łamania go. Pozwany Skarb Państwa – Prezes Sądu Rejonowego w Będzinie w odpowiedzi na pozew z dnia 23 stycznia 2012r. wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie od powodów na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kosztów zastępstwa procesowego (k.- 93 – 95). W uzasadnieniu swego stanowiska pozwany podał, że wezwanie egzekucyjne dla powoda zostało wysłane na poprzedni jego adres zamieszkania w S.. Wobec niepodjęcia pisma w terminie, uznano je za doręczone w trybie art.139§1kpk. Następnie skierowano wniosek o wszczęcie egzekucji do Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Myszkowie. Na skutek kolejnych wniosków powoda, Sąd postanowieniem z dnia 11 lutego 2011r. umorzył mu zasądzone koszty sądowe, a postępowanie egzekucyjne zostało umorzone. Pozwany zarzucił, iż powódka, która nie była dłużnikiem należności egzekwowanej i do której nie była kierowana żadna korespondencja, nie posiada w niniejszej sprawie czynnej legitymacji procesowej. Zarzucił też, iż brak jest podstaw do twierdzenia, aby wszczęcie postępowania egzekucyjnego bez uprzedniego skierowania do zapłaty na aktualny adres powoda, mogło być bezprawne i mogło naruszać dobra osobiste powodów. Przyjmując nawet, iż postępowanie Sądu Rejonowego w Będzinie było nieprawidłowe, to wskazać należy, iż egzekwowana kwota 65zł jest kwotą nieznaczną zarówno osądzając majątkowe jej znaczenia według kryteriów obiektywnych, jak i subiektywnych odnosząc ją do stanu majątkowego powodów. Nie sposób jest też mówić o naruszeniu czci czy też dobrego imienia poprzez zaadresowanie pisma na nieprawidłowy adres, skoro nie doszło do upublicznienia treści tego pisma czy też jakichkolwiek informacji. Powodowie na rozprawie w dniu 13 marca 2012r. wobec treści art.120§1kp oraz faktu, że pracodawca - Sąd Rejonowy w Będzinie nie udostępnił danych personalnych swego pracownika, wnieśli jak w punkcie 11 pozwu i w związku z tym cofnęli roszczenia zawarte w punktach 3, 9 i 10 pozwu, zaś żądanie zadośćuczynienia w kwocie 1.000zł z tytułu krzywdy moralnej, tak co do zasady, jak i wysokości pozostawili do uznania Sądu (k.- 102). Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powodowie K. i B. C. są małżeństwem. Od lutego 2007r. mieszkają i są zameldowani na pobyt stały w K. przy ul. (...). Wcześniej mieszkali w S. przy ul. (...) (k.- 11 i zeznania powoda k.- 103). W sprawie Sądu Rejonowego w Będzinie syg. akt II K 531/08 powód był oskarżycielem posiłkowym. Powódka nie brała w niej udziału. W toku całego postępowania rozpoznawczego w tej sprawie, na każdym składanym piśmie powód jako swój adres zamieszkania, wynikający z wyraźnej pieczątki, podawał: (...) ul. (...)”. Od zapadłego w tej sprawie w dniu 19 czerwca 2009r. wyroku powód osobiście wniósł apelację. Sąd Okręgowy w Katowicach wyrokiem z dnia 12 lutego 2010r. między innymi jego apelację uznał za oczywiście bezzasadną i zasądził od niego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 65zł tytułem kosztów postępowania odwoławczego. Sąd Rejonowy w Będzinie postanowieniem
--- STRONA 4 ---
z dnia 25 maja 2010r. nie uwzględnił wniosku oskarżyciela posiłkowego (powoda) o umorzenie kosztów sądowych orzeczonych prawomocnym wyrokiem sądu drugiej instancji. Odpis tego postanowienia z pouczeniem o zażaleniu wysłano powodowi na adres S. ul. (...), a gdy korespondencja ta wróciła z adnotacją Urzędu Pocztowego „zwrot nie podjęto w terminie”, wysłano ją ponownie, ale już na adres K. ul. (...). Na skutek zażalenia powoda na powyższe orzeczenie, Sąd Okręgowy w Katowicach postanowieniem z dnia 4 listopada 2010r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Dnia 1 grudnia 2010r. Sędzia Sądu Rejonowego w Będzinie trybie art.139§1kpc zarządził uznać pismo z dnia 14 kwietnia 2010r. (wezwanie powoda do zapłaty kosztów w kwocie 65zł wysłane na adres S. ul. (...)) za doręczone z dniem 22 kwietnia 2010r., a dnia 2 grudnia 2010r. z uwagi na to, że dłużnik mimo wezwania należności w kwocie 65zł nie uiścił, polecił Komornikowi Sądowemu przy Sądzie Rejonowym w Myszkowie wyegzekwować należną sumę w terminie 30 dni i wpłacić ją na rachunek Sądu (akta Sądu Rejonowego w Będzinie syg. II K 531/08 – związkowe i zeznania powoda k.- 103 i verte). Dnia 13 grudnia 2010r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Myszkowie w sprawie syg. akt II KMS 675/10 z wniosku wierzyciela Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Rejonowego w Będzinie przeciwko dłużnikowi K. C. wystosował do ZUS w M. zajęcie świadczeń emerytalno – rentowych z tytułu egzekucji należności sądowych (należność główna – 65zł, opłata stosunkowa – 135,84zł, wydatki gotówkowe – 16,95zł), a do powoda zawiadomienie o wszczęciu postępowania egzekucyjnego z tytułu należności sądowych (65zł + opłaty egzekucyjne nie mniej niż 271,67zł i wydatki gotówkowe) (k.- 9 i verte). Powód K. C. po otrzymaniu w dniu 20 grudnia 2010r. powyższego zawiadomienia, wystosował do Prezesa Sądu Rejonowego w Będzinie zażalenie na wszczęcie postępowania egzekucyjnego oraz odwołanie podnosząc w nim, iż nie otrzymał wezwania do zapłaty kosztów sądowych w kwocie 65zł, bo gdyby je otrzymał, to koszty te by zapłacił. Na skutek tego odwołania uznano za celowe cofnięcie wniosku o egzekucję komorniczą, a wezwanie do zapłaty kwoty 65zł wysłano na prawidłowy adres powoda (k.- 6 i 18 oraz k.- 1140 – (...) akt karnych – związkowych i zeznania powoda k.- 103 verte). Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Myszkowie postanowieniem z dnia 23 grudnia 2010r. umorzył postępowanie egzekucyjne w sprawie syg. akt II KMS 675/10, koszty i opłaty egzekucyjne ustalił na kwotę 288,62zł i wezwał dłużnika (powoda) do wpłaty tej kwoty w terminie 7 dni pod rygorem ściągnięcia w drodze egzekucji (k.- 10). Powód po otrzymaniu wezwania do zapłaty kosztów sądowych w kwocie 65zł, dnia 3 stycznia 2011r. wystosował do Prezesa Sądu Rejonowego w Będzinie ponowny wniosek o anulowanie tej opłaty, w którym podniósł też, iż nie otrzymał odpowiedzi na wcześniejsze pisma. Pismem z dnia 30 grudnia 2010r. Prezes Sądu Rejonowego w Będzinie między innymi poinformował powoda, iż „z pracownikiem, który wysłał wezwanie do zapłaty na prawdopodobnie nieaktualny adres przeprowadzono rozmowę dyscyplinującą z przywołaniem do porządku” oraz pouczył go o prawie wniesienia skargi na czynności komornika. Jednocześnie dnia 5 stycznia 2011r. sprawę skierowano na posiedzenie (11 lutego 2011r.) w przedmiocie umorzenia kosztów sądowych (k.- 15 oraz (...) akt karnych – związkowych). W wyniku pisma Prezesa Sądu Rejonowego w Będzinie z dnia 30 grudnia 2010r., które powoda nie usatysfakcjonowało, wniósł on skargę na czynność komornika, ponosząc za nią opłatę w kwocie 100zł (k.- 8 i 12 verte oraz zeznania powoda k.- 103 verte). Sąd Rejonowy w Będzinie postanowieniem z dnia 11 lutego 2011r. uwzględnił wniosek oskarżyciela posiłkowego (powoda) o umorzenie kosztów sądowych w kwocie 65zł, a postanowieniem z dnia 15 lutego 2011r. oddalił skargę dłużnika (powoda) na czynność komornika. Od zażalenia na to postanowienie powód uiścił opłatę w kwocie 30zł (k.- 10 verte, 12 – 13 oraz k.- (...) akt karnych – związkowych i zeznania powoda k.- 103 verte). Pismem z dnia 7 marca 2011r. powód wezwał Prezesa Sądu Rejonowego w Będzinie do dobrowolnego uregulowania poniesionych przez niego kosztów z tytułu bezprawnego skierowania komorniczego oraz do dokonania czynności potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia jego dóbr osobistych. Dnia 29 kwietnia 2011r. przelał na konto Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Myszkowie kwotę 288,62zł tytułem kosztów egzekucyjnych, a pismami z dnia 8 maja 2011r. i z dnia 20 maja 2011r. ponownie wzywał Prezesa Sądu Rejonowego w Będzinie
--- STRONA 5 ---
do dobrowolnego uregulowania poniesionych przez niego kosztów, w tym również kwoty 288,62zł, a także do podania danych personalnych pracownika tego Sądu winnego narażenia go na straty finansowe, od którego również domagał się zapłaty. Wobec braku reakcji na te wezwania, powód dnia 20 czerwca 2011r. wystosował do Ministra Sprawiedliwości i Prezesa Sądu Okręgowego w Katowicach skargę na Prezesa Sądu Rejonowego w Katowicach. Jego skarga została uznana za niezasadną (k.- 11 verte, 16 – 17, 19 – 22 i zeznania powoda k.- 103 verte). W celu wyjaśnienia sprawy dotyczącej wszczęcia postępowania egzekucyjnego z tytułu należności sądowych w kwocie 65zł oraz obciążenia kosztami egzekucyjnymi w kwocie 288,62zł, powód co najmniej dziesięć razy jeździł do Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Myszkowie i do Prezesa tego Sądu. Według jego wyliczeń z tego tytułu poniósł koszty przejazdu na trasie K. – M. – K. w kwocie 336zł = 10 x 42 km x 0,80zł. Za wysyłane w tej sprawie listy polecone wydatkował kwotę 20,75zł. Zapłacił koszty egzekucyjne w kwocie 288,62zł. Uiścił opłatę od skargi na czynność komornika i opłatę od zażalenia na postanowienie Sądu oddalające tę skargę w łącznej kwocie 130zł. Według jego wyliczeń, na sporządzanie pism procesowych, wezwań, odwołań i wysyłanie korespondencji poświecił 45 godzin pracy. Poniósł koszty zakupu kopert, papieru i tuszu oraz wydruku dokumentów i pism procesowych. Z tego tytułu poniesione koszty wyliczył w sumie na kwotę 700zł (k.- 11 verte, 12 i verte - 13oraz zeznania powoda k.- 103 verte). Zdaniem powodów, pracownik Sądu Rejonowego w Będzinie, który wezwanie do zapłaty kosztów w kwocie 65zł wysłał powodowi na nieaktualny adres, naraził ich na stres, rozstrój zdrowia psychicznego i wyrządził im krzywdę moralną oraz naruszył dobra osobiste powoda w postaci czci, dobrego imienia, dobrej sławy, nazwiska przez co mógł on zostać poniżony w opinii publicznej i narażony na utratę zaufania potrzebnego do pełnienia określonych funkcji społecznych i zawodowych (k.- 8, 16 i zeznania powoda k.- 103 – 104). Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 417§1kc: za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa. Powyższa norma reguluje szczególny rodzaj odpowiedzialności deliktowej, a mianowicie odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej (imperium). Do przesłanek omawianej odpowiedzialności, które muszą być spełnione łącznie należą: • wystąpienie szkody, zarówno majątkowej, jak i niemajątkowej; • wyrządzenie szkody przy niezgodnym z prawem wykonywaniu czynności z zakresu władzy publicznej; • normalny związek przyczynowy pomiędzy powyższymi zdarzeniami. Podkreślenia wymaga, iż warunkiem odpowiedzialności z art. 417kc nie jest, jak przy odpowiedzialności z art. 415kc, wina podmiotu. Ustawodawca przyjął, bowiem iż wystarczające jest wykonywanie władzy publicznej niezgodnie z prawem, co oznacza, że wykonującemu władzę publiczną - bez względu na sposób i formę działania - można postawić zarzut działania z naruszeniem prawa. Za szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu władzy publicznej odpowiada ta osoba prawna, z którą związana jest jednostka organizacyjna lub osoba fizyczna wykonująca uprawnienia władzy publicznej. Pojęcie „wykonywanie czynności z zakresu władzy publicznej” obejmuje tylko takie działania, które ze swej istoty, a więc ze względu na charakter i rodzaj funkcji przynależnej władzy publicznej, wynikają z kompetencji określonych w samej Konstytucji oraz innych przepisach prawa. Ich wykonywanie z reguły łączy się z możliwością władczego kształtowania sytuacji jednostki. Chodzi, zatem o działanie w takim obszarze, w którym może dojść do naruszenia prawa i wolności jednostki ze strony władzy publicznej.
--- STRONA 6 ---
Nie ulega wątpliwości, iż urzędnicy sądowi wykonują czynności z zakresu władzy publicznej, a zatem za szkody przez nich wyrządzone odpowiedzialność ponosi Skarb Państwa. Szkodą jest każdy uszczerbek na dobrach prawnie chronionych. Może być ona majątkowa (uszczerbek materialny na osobie lub mieniu) lub niemajątkowa (doznana krzywda, czyli cierpienie fizyczne i psychiczne). W prawie polskim przyjęta jest teoria adekwatnego związku przyczynowego, co oznacza, że zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła – art.361§1kc. Za normalne skutki działania lub zaniechania uznaje się takie, które zwykle w danych okolicznościach następują. Adekwatny związek przyczynowy między zachowaniem się urzędników sądowych, a szkodą może być bezpośredni, może być również pośredni. Jest, zatem rzeczą obojętną, czy przyczyna jest bliższa, czy dalsza byleby skutek pozostawał jeszcze w granicach „normalności”. Przesłankami odpowiedzialności, jak wyżej wskazano są, więc szkoda, niezgodne z prawem wykonywanie czynności z zakresu władzy publicznej oraz związek przyczynowy. Udowodnienie powyższych przesłanek odpowiedzialności Skarbu Państwa spoczywa na poszkodowanym (art. 6kc). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy i mając na uwadze jej wszelkie okoliczności w pierwszej kolejności należy stwierdzić, iż powódka B. C. nie ma w niej statusu osoby poszkodowanej. W żadnym, bowiem charakterze nie występowała w sprawie Sądu Rejonowego w Będzinie syg. akt II K 531/08. To nie do niej wystosowano wezwanie do zapłaty kosztów na niewłaściwy adres. To nie przeciwko niej wszczęto postępowanie egzekucyjne i nie ją obciążono kosztami tego postępowania. A zatem nie posiada ona w tym postępowaniu czynnej legitymacji procesowej i nie zmienia tego fakt, iż jest żoną powoda, z którym prowadzi wspólne gospodarstwo domowe i ma z nim wspólne konto bankowe. Dlatego też jej powództwo z tej przyczyny oddalono. W ocenie Sądu, przeprowadzone w rozpatrywanej sprawie postępowanie dowodowe wykazało, że wezwanie do zapłaty kosztów w kwocie 65zł zostało wysłane powodowi na nieaktualny adres mimo, że aktualny był Sądowi znany. W tym stanie rzeczy uznanie tego wezwania za doręczone prawidłowo nastąpiło z rażącym naruszeniem przepisu art.139§1kpk. Poza sporem jest, że wynikiem tego było wszczęcie przeciwko powodowi postępowania egzekucyjnego i mimo, że zostało ono umorzone wobec cofnięcia wniosku o egzekucję komorniczą, został on obciążony kosztami tego postępowania w kwocie 288,62zł, które ostatecznie zapłacił. Poza sporem jest też, że powód w związku z tym w celu ochrony swych praw podjął szereg czynności interwencyjnych polegających na: • sporządzeniu szeregu pism procesowych, w tym odwołań, wniosków, skarg, które wysyłał listem poleconym; • przeprowadzeniu co najmniej dziesięciu osobistych rozmów z Komornikiem Sądowym i Prezesem Sądu Rejonowego w Myszkowie, które wiązały się z koniecznością dojazdu z jego miejsca zamieszkania w K. do M.; • wniesieniu, zgodnie z sugestią pozwanego, skargi na czynność komornika i zażalenia na postanowienie Sądu oddalające jego skargę. Nie ulega wątpliwości, że na dokonanie powyższych czynności powód poświęcił czas oraz poniósł koszty przejazdu, materiałów biurowych oraz opłat pocztowych, sądowych i egzekucyjnych. Poniósł, więc szkodę w postaci uszczerbku majątkowego. Stosownie do przepisu art.361§2kc naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł, oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. Powód złożonymi dowodami wykazał, że poniósł koszty egzekucyjne w kwocie 288,62zł, opłaty sądowe w kwocie 130zł i pocztowe w kwocie 20,75zł. Wyłącznie zaś swymi zeznaniami starał się wykazać, iż koszty dziesięciu przejazdów samochodem do M. wyniosły kwotę 336zł (10 x 42km = 410km x 0,80zł/km), a koszty materiałów biurowych i poświęconego czasu na czynności interwencyjne (45 godzin) zamknęły się kwotą 700zł. W judykaturze przyjęto, że w sytuacji, gdy szkoda jest bezsporna, a tylko nie została w procesie wykazana jej wysokość, sąd powinien, mając do dyspozycji materiał dowodowy zgromadzony na chwilę zamknięcia rozprawy, ustalić jej ostateczną wysokość. Temu celowi służy art. 322 k.p.c., który zezwala sądowi
--- STRONA 7 ---
na zasądzenie odszkodowania w wysokości ustalonej przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności sprawy (wyrok SN z dnia 21 listopada 2008 r., V CSK 207/08, LEX nr 484684). W przedmiotowej sprawie Sąd uznał, że ścisłe udowodnienie wysokości żądania w zakresie poniesionych kosztów przejazdów, materiałów biurowych i poświęconego czasu na czynności interwencyjne jest nader utrudnione i dlatego według swej oceny, opartej na rozważeniu wszystkich okoliczności sprawy stwierdził, że wyliczone przez powoda koszty z tego tytułu odpowiadają rzeczywistości. Dlatego też zasądził na jego rzecz tytułem odszkodowania kwotę 1.475,37zł (288,62zł +130zł + 20,75zł. + 336zł + 700zł) z ustawowymi odsetkami na mocy art. 481 § 1kc w zw. z art.455kc od dnia wniesienia pozwu to jest od dnia 10 sierpnia 2011r. Od szkody należy oddzielić tzw. krzywdę. Pojęciem tym posługuje się między innymi art. 448 k.c. Jest to szkoda niemajątkowa, w dobrach prawnie chronionych człowieka, takich jak np. dobra osobiste. W celu jej naprawienia powód domagał się kwoty 1.000zł tytułem zadośćuczynienia, lecz jej zasądzenie tak co do zasady, jak i wysokości pozostawił do uznania Sądu. W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie nie doszło do naruszenia dobra osobistego o istotnym - z obiektywnego punktu widzenia - znaczeniu. Naruszenie nie miało na celu osiągnięcie korzyści majątkowej. Skala naruszenia była niewielka, a nieznaczna krzywda wywołana incydentalnym działaniem pozwanego oraz nieznaczny stopień jego winy nieumyślnej są okolicznościami, które uzasadniają odmowę uwzględnienia powództwa o zasądzenie odpowiedniej sumy. Zachowanie pozwanego nie uzasadnia, więc udzielenia powodowi ochrony na podstawie art. 448kc w związku z art. 23 i 24kc w postaci zasądzenia na jego rzecz kwoty 1.000zł tytułem zadośćuczynienia (wyrok SN z dnia 19 kwietnia 2006r. II PK 245/05 OSNP 2007/7-8/101). Dlatego też powództwo w tej części oddalono. Wobec faktu, iż powodowie cofnęli powództwo w zakresie roszczeń niemajątkowych kierowanych pod adresem pracownika Sądu Rejonowego w Będzinie oraz w części dotyczącej żądania solidarnego zasądzenia od pozwanych kwoty 1.000zł na wskazany cel społeczny, to na mocy art.355kpc postępowanie w sprawie w tej części umorzono. Orzeczenie o kosztach procesu uzasadniają przepisy: • art. 100 zd.2kpc, gdyż określenie należnej powodowi sumy (odszkodowanie i zadośćuczynienie) zależało od oceny sądu; • art. 102kpc, którego zastosowanie nie jest wyłączone nawet w przypadku wniosku pozwanego, złożonego w trybie art. 203 § 3 k.p.c. o przyznanie kosztów procesu, a który wyraża zasadę słuszności w orzekaniu o kosztach, stanowiąc wyjątek od zasady odpowiedzialności za wynik procesu. Szczególne znaczenie dla możliwości jego zastosowania ma ocena zachowania się stron z punktu widzenia zasad współżycia społecznego. Podstawą do takiej oceny może być zachowanie się strony w procesie, jak i jej sytuacja poza procesowa (stan majątkowy, szczególna sytuacja zdrowotna i życiowa). Zdaniem Sądu w rozpatrywanej sprawie tak zasady współżycia społecznego, jak i stan majątkowy oraz szczególna sytuacja życiowa powodów zastosowanie tej zasady w pełni uzasadniają; • art.113 ust.4 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. z 2010r. Nr 90 poz.594 ze zmianami), który koreluje z art.102kpc, gdyż przesłanki stosowania tych przepisów są nader podobne. Wobec braku przesłanek z art.333§3kpc, wniosek powoda o nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności oddalono.
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Okręgowy w Katowicach Wydział#IC 721/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 marca 2012r. Sąd Okręgowy w Katowicach Wy#art. 322 k.p.c.#art. 448 k.c.#art. 100 zd.#art. 203 § 3 k.p.c.#art.113 ust.4 ustawy