§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
Orzecznictwo

Wyrok IC 580/10 3

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- Sygn. aktIC 580/10 3;* Í: -"'-- Q-¬-` `,__ .ef fllhf'-P ._ ul'-r' ,J '_~`-zł- \ Ł WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 października 2010 r. Sąd Okręgowy w Toruniu, Wydział 'IiCywilny Przewodniczący:1SSRĹip1\/Iarieik ,Lewandowiski delegowany do pełnienia obowiązków Sędziego Sądu OkręgÓWe_gO_w TÓruńiu___.p.j,.p_pp__ H _ __ _ __ , , ._ ę _ _ _ j Ławnicyz I ____ __'_._;."..;'...;..;..;.-..- .Zu Z I Proto1<o1antz 'i,rsiise1<r‹-:t.rAnitanzeciaki .po rozpoznaniu w dniu 1 ipaździernika 2010 r, w Toruniu _ p przy udziale- I _.-_.-___„_____________ _'_1_ __¿__z_-__-;_.-_-_.-_._-._._._¿_ - -_ _ sprawy SZ" Dowództwa rsFunidaCj ii (S. . Z isiiiiedzibąiisw T_* przeciwko f f V 0 0 ochronę dóbr osobistych O OO O ii O ir __ O O 1 nakazuje pozwanemu A. S. -*Redaktorowi Naczelneimu ,,(...i)i” iDiziienniikai(ii..i.i) złożenie oświadczenia o następującej treści: „Redapktor Nacze1ny_,, ,(...)”„¿ Dziennika (...) przeprasza Pana ¿M._Ż. za naruszenie jego godności pppęipppdobrego iƒlimieniaijpoiprzez stwierdzenie _w notatce opublikowanej pw Dzienniku Toruńskim ,,(...) ” z 19 marca 0,2010 pbezpodstawnej ii niczym nieuspraiwiedliwionej oceny, ze nie . _ - O _ _ _ _ - - - ' wywiązujeiiisięii ze swoiichiiobowiązkóiw”, przyczym oświadczenie to "jwininoibyćii opublikowaineiiiiw piątkowym wydaniu i,,(...s)i”i iDzieninik"a"i(...) na *jego pierwszej "stroinie,*wyróżnione” w ramce 'o wymiarach 10,5 cm na 6 cm, czcionką o wielkości zapewniającej wypełnienie treścią oświadczenia całej ramki W pierwszym wydaniu piątkowym przypadającym po dniu, w którym uprawomocni się nin._ wyrok; _ _ _ _ P _ __ S _ II oddala powództwo W Pøzostałym zakresie; O e r “ * ie e r Illzasądza od pozwanego A. S. na rzecz powoda M. Ż. kwotę 977,-zł (dziewięćset isiedemdziesiąt siedem złotych) tytułem izwrotuikoisztóiw procesu; O S S O --- STRONA 2 --- 2 IV zasądza od powoda Fundacji „(...)” z siedzibą T. na rzecz pozwanego A. S. kwotę 377,-zł (trzysta" siedemdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu. IC580/10 Uzasadnienie Pozwem z dnia 29 marca 2010 r.ipoWodoWie M. :Z.i iFundacja'(. . .) W T. domagali się: 1) nakazania pozwanemu _i -Redaktorowi Naczełnemui(...) Dziennika T., aby złożył 1 itreści: ,,Riedaktor _ Nacze1ny i(. . .) i Dziennika T. przepraszaPanaeM. Z. za naruszenie jego igodnosci i dobrego imienia oraz Fundację (...)V"zsiedzibąW T.,za~naruszeniejejirdobrego imienia poprzez stwierdzenie W notatce 'opublikowaneij 1W,_Dzienniku T. z 19 marca 20101rýbezpodstawncj ii inicizýmiidnieiiiiíślåriawiedliwionej oceny„ze) nie Wywiązlljß. opublikowane W piątkowym* :Dziennika : tt , na Yj egopierwszej stronie, Wyróżnione W ramceio:.Wymiarach10,5 cmrifnai cm, czcionką o Wielkości r zapewniającej -siiwypełnienie _„treścią _ ośWiadczenia..p całej .ramki W terminie: W pierwszym wydaniu piątkowym przypadającympo dniu, W którym uprawomocni się wyrok Wydany W nin. sprawie; 2) zobowiązania do rziłożeniai aidczeniatreści, : formie :oraz terminie określonym: i › 2 PÓZOWÊIÍÊSO przedmiotowego oświadczenia Pł==1tneg0 ogłoszenia W innym 3) norm przepisanych. __ _ W uzasadnieniu powodowie wskaza1i,fzeWi Dzienniku" T. piątek, 19 marca 2010 r. na stronie 7, ukazała się notatka prasowa, zatytułowania (...) , o treści: M. Ż. . Prezes fundacji (...) chce „ożywić” --- STRONA 3 --- 3 budynekna:(-.s.); »łaskawie czeka na propozycje ze strony władz T., nie wywiązując sięze swoich obowiązków”. :W przekonaniu powodów notatka ta narusza ich dobra osobiste, :gdyż formułuj e nieusprawiedliwiony, nieuzasadniony ji .bezpodstaWny-Osąd, Że powodowie .nie “,yWjąZują się Z obowiązkóW.Pozwany nie określaiprzyftym bliżej ,,obowiązkóW”,z których nie wywiązują~się powodowie, a także -niejasnym jest, sistosunkuifdo którego z powodów formułuj e zarzut niewywiązywania się obowiązków: Fundacji (. .S .), „Prezesa fundacj i°°i(poprawnie : iPrezydenta Fundacj i ( ) Ż, ,razy też W ogóle Zdaniem:powodów ?opublikoWany: osądffo :poWodach sformułowanyiiizostał intencji pomówieniapowodów,W .sa obiektywnie narusza dobre imię powodowej undacj i( oraz :godność (cześć) dobre imię ' zarówno ako Preżydenitai:Fundacj i í, aki *osoby realizuj ącej różne projekty W sferze Í sicharakter naruszenia W dóbr osobistych il :iz art- 43 k.c. domaganiesissię złożeniai i _óświadczeniawniosku. Notatka, której sitreść ste :Ÿpowodów,inie ej ej sifautora. :Stąd na podstawie zasadnymjestwskaza jako osoby oapowięaziaiaej a pozwanys. 0 oddalenie zasąazenie S01idamię powodówra fze‹zz powodów jest bezpodstawne..:Notatkastanowiłanawiązanie do artykułu pt. ,,(.s..)°i Topublikowanego nałarnach ,marca 2010 r. oraz artykułu go na - . 5 „marca 2010 r. Wsponmiane W *o sytuacj i ,dawnego 1<‹›ś‹=i‹>ł@1 (.--> rßłßżonsaß na <~ - ~> <- W T-»Wiry Fundacja ..) przej ęła T. 1 r. mocyaktuinotariialnego, zgodnie iwieozystądzierżawę grunt .izrezygnowało z zapłaty ęZa ,budynek wykonanyszostanie ego remont, a ponadto _;przeznaczony będzie :na galerię ssztu1<i,.salę koncertową, miej scepkongresów, ¿sympozj ów i festiwali, jednym słowem stanie się* kulturalnym i:jcentrum służyć będzie ego mieszkańcom. Zdaniem pozwanego i _sidrugi umowy, polegaj na zobówiąläfiiü Fundacji (. . .) do uczynieniaz zabytkowego budynku centrum kulturalnego, ożywiaj ącego (. . .) (.. -) i tę częśćit.pstarówki, nie został przez Fundacjęspełniony. Stąd szereg --- STRONA 4 --- 4 artykułów dotyczących tej sprawy, które pojawiły się na łamach ,,(...)”i miały na celu zaapelowanie do władz T. ozainteresowanie się tą sprawą i interwencję W celu odzyskaniazabytkudla;dobra_miastai rezultacie rozmowy .z prezesem fundacji (...) M. .Ż.,podjął się .przewodniczący Rady ¿Miasta W-P., który zrelacj onował ,,( jej przebieg. W nawiązaniu do artykułu zawieraj ącego wypowiedź P. ukazała¿.się 19 marca 2010 r. »notatka_-dotycząca Notatka ta ukazałasięw rubryce ,,¿(. .i.~)”,którajest opublikowana co tydzień W piątkowych wydaniach ,, ( . i „stanowi podsumowanie .wydarzeńii artykułów z całego tygodnia. Jej -autor iisnawiązał dofaktu,;iiż powód jako prezes Fundacji _(. . .) czeka na propozycje ›zei ;stronyrniasta,i które mogłyby „mieć na celu ożywienie obiektu na s(. .) ( ), _.podczas W gdyna podstawie umowy zawartej W 1990 r.,'to naundacji obowiązek:uczynienia zabytkowego obiektu .centrum kulturalnego :1niasta,spm:iej sca sympozj ów, "kongresów i imprez. To do tych właśnie obowiązków, ainiewątpliwie spoczywaj ącychnaFundacji (. . .) i ako ej prezesie, nawiązał [autor notatki prasowej rz :dnia 9 marca 2010 1'-„ 1<ÍÓ1`Y WY1'f=1ZÍł ęUSprawiedliwionią ...okolicznościami i: .fak"tycznymi negatywną ocenę po pozwanego ocena powodów dokonana przez pozwanego cechyi~zete1nej, merytoryoznej Zg0dnej Z zasadami współżycia z tym,napodstawie art. go W uzasadnionym interesie,* mieszkańcy T. -ę- maj ą siprawo .pwiedzieć, 8j ak e . ze .swoich obowiaz1<ow jej zakweeiidndwali twierdzenie naniezyia ich dobra Sie, koniynuaeję .) temacie siedziby” i ,,Są na ni nawi do stwierdzono Treść powołanych przezpozwanego any1<didw usprawiedliwiazadaizdnej wypowiedzi z l9i.marica r;)"Okoliczność,i'iżnależy wywiaezezye Fdndaeje (. własnościeddynidipdidzdnegd T. (. ..) (. _ .) (..) badzie-z,ze Fundacja idejej Pi-ezydenidiganizdjawiyineddynidiza mało imprez kulturalnych nie Ÿuzasadnia jeszcze stwierdzenia, obowiązkiem właściciela "jest “iioddaniei iiikomukolwiek, isMiastu" T. i "własności przedmiotowego budynku, też, że obowiązkiem Fundacji (.. lub Ż. jest --- STRONA 5 --- 5 organizowanie W jakichkolwiek imprez kulturalnych. Pozwany bez wątpienia może krytykować sposób wykorzystywania budynku przez Fundację (.i..), nie może jednak nakładać na powodów jakichkolwiek obowiązków, a zwłaszcza żądać, aby Fundacja,,ożywiła” budynek, będącyjej własnością. Zdaniem powodów chybione jest również W świetle umowy z 1990 r. twierdzenie pozwanego, że miasto oddało Fundacji -Ws wieczyste użytkowanie grunt i budynek znajdujący się na nim, pod dwoma warunkami, a mianowicie: zostanie” iibędzieisoniiprzeznaczony na galerię sztuki,_salęjmiiejsce í kongresów, sympozj ów i festiwali, jednymsłowem, służyć będzie jego je przeznaczeiniem, :tj kulturalne.:§Kwestia ~*ta została ustalona, Wobec wątpliwości wyrokiem: 16 grudnia 2008 naruszeniadóbrosobisty jest S :bezzasadne'S siforrnułowaniei przezsipiozwanegioiiżarzutu,fi akoby powodowie nie wywiązywali obowiązków. :dla ustalenia 'zasadnoiści rqtego: ii¿Í:byłoby :wskazanierrałprzez ;konkretnyc obowiązków, :które SPiooŻYw8.j az na püwodach wraz i ;ze wskazaniem źródeł ich powstania i udowodnienie,;że powodowie postępują)sprzecznie treścią Wpiśmie_pideeedwym zdnia 12 iipeazoi0ia pdzwanypdd1deś1ii,ze notatkaifprasowaiz9_}marca2010r. została zamieszczonaiiw funkcj onuj ącej od lat i znanej czytelnikom ,,(rubryce ,,(..=.i)”?,i:_s;publikowanej cotydzień W piątkowych .;Ÿ..)” xistanowiącej ffŠāpodsumowanie .Wydarzeń i artykułów z całego::. .tygio:dnia,“Íj ak ocenę: osób,. o' *których :wpisano na łamach gazety tymisokresie. _“Dodatkowo* pozwany : stwierdził, fże powołany przez powodów Sprawie XIV 72/08 nie stanowi dowodu na okoliczność, że Fundacj ai sinwykorzystuj e ßfiobecnie 'grunt .zgodnie z przeznaczeniem określonym wumowie z dnia'2l maja 11990 r., albowiem wyrok ten został wydany natomiiastiz "powodami "w tym zakresie, gdy _twierdzą oni, że może ;on krytykowaćsposób .wykorzystania budynku przez Fundację .(;. ..) »i jest W pełni uprawniony :Ido .dokonania oceny tych działań. Niezaaprobowałnatomiaststanowiska powodów,zże nie mógł on W notatce prasowej _ocenić krytycznie zachowań :powodów polegających na aktywnym podejmowaniu przez nich działań, do których są zobowiązani na --- STRONA 6 --- 6 mocy umowy o wieczyste użytkowanie _gruntu,~na którym znajduje się budynek dawnego zboru- Na rozprawiestrony podtrzymały swoj estanowiskowsprawie. Umowa z dnia no±ai~ia1nooo przez notariuszem J_ S. j Írep_ _ isodidał Fundacji _ ) 1 i (_ _ _)_ (___) (_ _ .) nadziowieodzieoiai dziewięć lat państwowy, ul. .) (_ ( _ , oś pow. 668 mz, objęty kw nr 28063, z przeznaczeniem pod *galerię_"sztuki,issalę koncertową, :¿__z::miej sca:S.kongresów,1' «ÍSympozj ów, S festiwali oraz _działalność gospodarczą i_zgodnie:że' Statutemsiza :opłatą roczną W :wysokości 607.2 12,-zł oraz Spfledëlł \V)f11*1ienÍ0Í1@j i)FU1'1<12lCjii'ze~_cenę SS292.500.000,+zł"Í_ íbudynek zboru ewangelickiego :posadowiony_.gina ýftiymiz gruncie.- ;Opłataiirocznia iza _użytkowanie wieczysteigruntuiłzgodniez*treściąiart.s:46 ust.¬:(4 ustawyod:gospodarce gruntami i Wywłaszczaniu nieruchomości:POZi:dniai;i29 ...kwietnia 985 i Itśzostała obniżona o S oodaarrioeod zepła±y‹=enY _ __ , Ŝęźeppn _.Å ;_ _ 4 Up ) „(...) (...)”:ibęC1zie zobowižłzanai_sisięi iremontu *zboru ewangelickiego _._„trybie:_( :pa¿ .____:_prace _remontowe ( __sadaptaçyjne przeprowadzić _W 'okresie ;lat Íod íczasu _przekazania obiektu. Przy rewaloryzacji te s_s_nabywcazobowiązany estŸs__ uzyiskać Ęszczegółowe warunki konserwatorskie”oraz opracowaniessdokumentacj i :fkonserwatorskiej i technicznej _Funda cj * zobowiązuj ei się :utrzymywać jłříobiektÅ należytym stanie sużytkowaćgo::.zgodnie ;przeznaczeniem_ iW 1razie _korzystania z nieruchomości sposób Ssprzeczny zj ej _przeznaczeniem,P nieiprzeprowadzenia w ustalonymterminieremontu i iewaloryzacji umowa możesuleorozwiązaniu_ W _ _ _ _ :Fundacj a _ .) ji (_ ) f( _ S .) ,,( (_ _ _)” została iifiustanowiona,aktami notarialnymi sporządzonymi W Państwowym Biurze Notarialnym W W dniach 19 stycznia 1989 r.,rep_ A nr(__.), lutego s1989 r.,rep. A nr (_ _ .) ti 15 lutego 1993 r.,rep.s:A nr Y(._.).„‹Statut fundacji został zatwierdzony przez .Ministra Kultury ±i:Sztuki 20 ikwietnial989 r. 25 .lipca 2007 zmieniono paragrafy --- STRONA 7 --- 7 umowy:'§:28 _pkt 1,3, § 29 -pkt 1,2, § 31. Obecnie _nazwa fundacji brzmi: Fundacja (...). Zarząd Fundacji stanowią: M. Ź. - Prezydent Fundacji, J. D. - Wiceprezydent Fundacji. (dowód: zodpiszzrejestru, k. 8-9). 1 W 1 Przedmiotowa nieruchomość położona przy ul. (...) (___) W T. została skomunalizowana; aktualnym jej właścicielem jest Gmina Miasta Pozwany A.S.j est RedaktoremNaczelnym ,, ( ”pDziennika(. _ _ )_ p M _ chwili: wieczyste sprzedaży budynku, tj. 1 aƒl znacznym ) stopniuizdewastowany, _był przeznaczony stąd undacj ai s_zobowiązana została do odbudowy ;Ĺ jtego p iązała się _ XIV cupr 572/08 zpowodziwarondaoji (_ _ .) W T. przeoiwkoominieMiasiaT._ ustalił, że stawka opłaty rocznej za prawo użytkowania wieczystego zabuidowanegiio fgruntuiiifpołożonego T_ przy' należną od powodowej Fundacji jakoużytkownika wieczystego nairzecz Gminy Miasta T. Wynosi 0,3 % rynkowej gruntu. _ S, 1“stwier(1iŻiił› - )" Od 'Czasu nabycia prawa własności budynku 1 zboru ewangelickiego "natym ei wskazany *grunt zgodnie z celem 2liimajadsl990 r.Fundacjazgodnieze swoim statutem prowadzi działalność kulturalną, a głównym jej celemsjest inicjowanie, realizacja i _wspieranie działań _„p(zakresie kultury pi nauk humanistycznych;i_¿nato1niast działalność gospodarczą prowadzi dziedzinie wytwórczości, jest _ona prowadzona' celu zarobkowym. Jest _wpisana ,do jl{rajowego ¿.iRejestru¬Sądowegop¿jako (podmiot nie będący przedsiębiorcą. Głównym źródłem przychodów fundacji są darowizny i subwencje, dzięki którym realizuje ona cele statutowe. _ p --- STRONA 8 --- 8 (dowód: kopia wyroku SR z 16 grudnia 2008 r. wraz z uzasadnieniem, ąk. Treść wyroku S. R. w T. z 16 grudnia 2008 r. .nieŸzostałaupubliczniona przez Dziennik (...) ,,(...)”. (bezsporne) _ Radni Miasta T. z. R... J. 0razrada1<±‹>r miesięcznika poświęconego wydarzeniom kulturalnym w T. M. K. nie znają dokładnej cs treści .umowy zawartej przez Skarb Państwa z Fundacją (...) 21 maja 1990 r., czerpią swą wiedzę na tematiobowiązków użytkownikawiecizystiegio,wynikaj ących z treści tej umowy z publikacji prasowych. Władze Miasta T. nigdynie zleciły sporządzenie opinii prawnej na temat mozliwości rozwiązania umowy użytkowania'ewieczystegoi'gruntuz Fundacją (...) z powodu*niewykonywania przez nią sobowiązkówii wynikaj ących rz tej umowy. Gminaesis Miasta T. zwracała się doieFundacji "o ssudostępnienie*budynku nae fiprzeprowadzenie imprez kulturalnych bardzorzadko;poniewaz posiada inne budynki,które wykorzystuj e na ten cel. Brak współpracy między władzami T. a powodową Fundacjąwynika równiez z osobistych animozji .między .Prezydentem M. Z. a Prezydentem Fundacji Ż., które powstały .ponad '4 rrlata temu. Z tych powodów gmina nie pfzakazywała Fundacji naa1~gan1za‹zję 1mpraz _(dowód: zeznaniaświadków. J .e90-91, Z. R.,k.e 92-93,R. .W.,.93-97, 3390)- Kwestia wykorzystania eprzez Fundację ' 0 zboru są była przedmiotem kilku ppartykułów na łamach p,, (...)” okresie ostatnich trzech lat. Wlatachsi2008-2009 r. .dziennikarze ¿,', (.ps.e.¿)°i przygotowuj ący publikacje :ten temat .opieralissie na opiniach [Jrzędu Miasta T. którzy twierdzili. sselrniasto „nie .ma „ mozliwości . rozwiązania umowy użytkowania wieczystego- W lutym 20l0r.es dziennikarze,.(. . .s) i”R.i W. i M. N.s"przygotowalisscykl publikacji dotyczących zboru. Zdecydowali*"o zaniieszczeniu ' publikacji z następujących powodówririw"2010" r." upływa 20 lat odrroddaniazborueFundacji (...) s, M. Ż. publicznie"deklarowałchęć zaciągnieciasijikredytu i obciążenia hipoteką przedmiotowej 2 nieruchomości orazstz uwagi kontrowersyjną przebudowę dachu zboru. *publikacjach dziennikarzeapelowali do władz --- STRONA 9 --- 9 Miastaorozważenie moż1iwości rozwiązania umowy z użytkownikiem wieczystym,twierdząc,śżeumowanie jest przez Fundację realizowana,-przy czym koncentrowali się na prowadzeniu działalności artystycznej. (dowód:zeznaniaM. N., k. 97- 99, R. W., k. 93-97). _ NW związkuisśt zesístanowiskiems prawników Urzędu'sl\/liasta T. o niemożliwości rozwiązania umowy użytkowania wieczystego z Fundacją (. . .), na początku '2010' r. redakcja ,, e(...)” zleciła sporządzenie" opinii przez prawnikówdziałającychsw ramach kancelariiprawnej ,,(. ..)” Opinia ta została sporządzonai dostarczonadziennikarzom ,,¬(...)”. O treści tej opinii i rozmowie z R.C.,' fradcął prawnymeezs kancelarii ,,(..;)” 'dziennikarz ,, (...)” N. poinformował wtartykule pt.ś,,(.. e.)” zamieszczonym w dzienniku 5 marca 20 l 0 r. W artykuleLstezaznaczono,że konkluzji opinii stwierdzono, .”że istnieje prawna możliwośćirozwiązania umowy wieczystego *użytkowania działki, na której stoi zbór¿ ze względunawykorzystywanie przedmiotu umowy niezgodnie jej treścią.śtsl\/lagistrat*tbędzieśmusiał przedstawić dokumenty i opinie, które potwierdzą, T1990ś"r_„śśśna podstawie której (...) przejął nieruchomości, estrealizowana.ufartykule powołano też vtfypowiedż .prezydentaiMiastattT.tfM Z., 'który emęein. śoświadczył,tttżeoddanie gruntu Fundacji nastąpiło pod swarunkami, przy czym; „śdrugims było prowadzenie w nim = działalności śekulturalnej iartystyczniej VV tymśe względzie od kilku *lat .mamy dużyniedosyt, mówiącbardzodelikatnie. Mamo nadzieję, że w ciągu kilku tygodnibędzi wiedzieli,e czy istniej e szansa na podj ęcierozmów. Natomiast jeśli są prawnicyi sigotowi zaangażować się św sprawęe nieruchomości, to oczywiście 'podej nimi współpracę”. W artykule T zacytowano też stwierdzenieiPrezydentał,,Nigdy nieetwierdziłem,żeniema szansy na to, aby na drodzesseprawnejeśizabiegaće o zmianę użytkownika tego budynku (. . .) Uważam snatorniast,itrzeba podj ąófrozmowy i próbować znaleźć rozwiązanie, które spełniałobiyumowęzroku*1990r.i( .)”. (dowód: artykuł ,, (...)” opublikowany (....) 5 marca 2010 r., zeznania świadka M. N., sk. 97-99). W kolejnymartykulept..,, (....)” zamieszczonym w dzienniku 15 marca 2010 r. stwierdzono sw nagłówku, że apel ,,(...)” przynosi skutek -“władze Torunia ,będą .walczyć po odzyskanie „budynku dawnego zboru. ,Artykuł został zamieszczony przez dziennikarza M. N.. W artykule stwierdzono, że ,,władze podjęły rozmowy, by ożywić budynek na (...) (..) Z konsultacji prawnych --- STRONA 10 --- 10 jednak nie rezygnują”. W artykule zaznaczono, że ,,Przewodniczący Rady Miasta W. P. (Platforma Obywatelska) zdecydował sięśnarozmowę z M. Z., prezesem (. . .). Nie podjął jej Prezydent M.Z. .Jego stosunki .sz TM. Z. od dawna są napięte, chociaż jeszcze kilka lat temu prezes (...) zasiadał w Radzie Prezydenckiej. Panowie poróżnili się przy okazji zabiegsóiwiootwarciew"T. (. . .) (. . .) (. . .) . Potem Prezes (. . .) stwierdził, że nie uruchomi zegara na wieżyczce budynku na (...), dopóki nie ęzmieniąęsssię władze ,T..,¿Spór ,miał także odsłonę prawną,a poszło o treść bajeru wywieszonego na siedzibie Êfundacji w czasie kampanii przed wyborami 2006 tr- W artykule „powołano -treść wypowiedzi W. P.: ,,Uznałem,~¿że mimo różnych sytuacji z przeszłości przede wszystkim trzeba usiąść do rozmowy (. . .) Pan ,poinformował mnie,że będzie bronił własności „budynku.ę.Ma na to dokumenty- Rozmawialiśmy także „o możliwości współpracy,.by ożywić obiekt na (. ..) (. . .)..Bez tego trudno mówić o lepszym swykorzystaniußałego _.(...) (...). M. eisjmożliwość takiej współpracy. Czeka T1121...propozycje ze strony tmiastia”. ,Autorstartykułu poinformował, , że „przebieg rozmowy przewodniczący .T„Ęprzedstawił już prezydentowi Z. ,oraz Konwentowi f¿Seniorów.:Na spotkaniu"konwentu sprawa współpracy z zfundacją .) plpwywołałaemocjes..°..”ę.p,M. N. ,powołał się dodatkowo na .wypowiedź . P. s__z}.jktórą: .í,,Prezydent Z. zapowiedział, że Urząd Miasta pf2Yg0tHjs ~) cf0P02Y0ję Współpracy przy Okazii konkretnych imprez”¿ ¿ oraz na e,wiceprzewodniczącego Rady :Miasta T, J_ J,,któ1y stwierdził; ,,JeSœmzaskoczony, ŻeprzewodniczącyP. p0djął rozmowę prezesemf doiptego upoważnienia.Ęani Rady r.Miasita,.ani Konwentu Seniorów.Mógłrozmawiać po prostu jako sięradny.§,Poza tym w tej sytuacji rozmowa o współpracy torolaprezydenta. Nietwierzę porozumienie z panem Doświadczenie ¿pokazuje,-że to niemożliwe.¬ Uważam, że trzeba podjąć próbę odzyskania.budynku naęsdrodze prawnej. J (. . .) jako użytkownik wieczysty nieruchomości ma konkretne zobowiązania,.a ewidentnie się nie wywiązuje się z nich. Wjegofsiedzibie przecież1n ic,albo niewiele się dzieje! Pomyłką jest, że to miasto ma proponować formyiwspółpracy (...). Przecież Powinno być na odwrót!”.)s c W artykule stwierdzono również, że ,,Prezydent Z. zamierzaskorzystać z konsultacji prawnych. „(...)” wskazały,eże walkę oodzyskanieibudynku dla miasta jest egiotowapodjąć kancelaria,,(...)” Przywołano równieżćjewypowiedź rzeczniczki prezydenta T; A. P.: ,,Prezydentzaprosi przedstawicieli kancelarii na spotkanie pod koniec marca”.) od od --- STRONA 11 --- 11 (dowód: artykuł ,, (..) w temacie siedziby”, k. 39) marca20l0 r., piątkowym wydaniu ,,(...)” w rubryce ,, (...)” ukazała się notatka dotycząca M. Z.. Notatkę tę sporządził M. N.. Rubryka ,,(...)” publikowanaco tydzieńw piątkowym wydaniu,,(...)” ukazuje się od wielu lat. W rubryce tej, nawiązującej do treści artykułów opublikowanych na łamach „(. . .)” w tygodniu poprzedzającym piątkowe wydanie gazety autor notatek ocenia zachowanie dwóch osób, przy czym jedna z nich jest przedstawianajako bohater pozytywny(przy zdjęciutej osoby stawia się znak T), a druga jako bohaternegatywny (przy zdjęciu tej osoby stawia sięznak Ł). Treść notatki dotycząca powoda M. Ż. brzmi: ,,Łaskawca. M.Z.. Prezes fundacji ,,(...)” chce ,,ożywić” budynek na (...) (...) łaskawie czeka na propozycje ze strony władz T., nie wywiązuj ąc się ze swoich obowiązków.” s (dowód:notatka)prasowa,s<k.<16) „ I połowiemarca 0 r. doszło Spotkania Prezydenta Miasta T. M. z. przedstawicielami tcancetarii prawnej . )'›„1<±cfzyapcrzaaziti opinię zlecenie”ś„i(....p)” .. W Írakcie espotkania:R.C. wyjaśnił zebranym, Że sporządzona przez l‹;"ancelarisę opinia :stanowiła istocie informację prawną na temat "możliwości j rojzwjiązaniaŸ użytkowania wieczystego s w świetle obowiązuj .przepisów Opinia miała naiiśçęlu pytanie, „czy :istnieją faktyczne..do rozwiązania, Gminą a Fundacj . 0, innymi słowy, 0 ptrealne szanse na rozwiązanie umowy w związku z zachowaniem epozwanej Fundacji. Po spotkaniu Prezydenta? Miasta z .przedstawicielami kancelarii:nie podjęto dalszych kroków p .prawnych . celu -rozwiązania umowy użytkowania wieczystego Fundacją .(...),-w szczególności władze miasta nie udzieliły kancelarii prawnej pełnomocnictwa do prowadzenia sprawy na etapie postępowaniaprzedsądowego,a tym bardziej w postępowaniu sądowym. (dowód: zeznania świadka R. C., k. 91-92). Pismem z dnia 22 marca 2010 r. pełnomocnik powodów zwrócił się do Redaktora Naczelnego ,,;(....)” Dziennika . (...) A. S. z prośbą o następujące, dobrowolne ,dopełnienie czynności, potrzebnych „ do ijitusunięcia skutków naruszenia dóbr osobistych Fundacji (. . .) i M. Z. przezzamieszczenie w gazecie następującego oświadczenia: „Redaktor,Naczelny ,, (...) .””p Dziennika (...) przeprasza Pana M. Z. za naruszenie jegoegodności ti .dobrego imienia oraz Fundację (...) z siedzibą w T. za naruszenie jej dobrego imienia poprzez --- STRONA 12 --- 12 stwierdzenie w notatce opublikowanej W Dzienniku (...) ,, (...)i” z 19 marca 2010 r. bezpodstawnej i niczym nie usprawiedliwionej oceny, nie wywiązują się ze swoich obowiązków”. W piśmie tym stwierdzono, że wprzypadku odmowy lub nie opublikowania przeprosin terminie do 26 )m'arcae20l"0 r. powodowie skieruję sprawę na drogę sądową. (dowód: .pismo powodów z 22 marca2010 r.=, k.fl 7 akt). t Do chwili orzekania ,wnin spirawicişiii do 325'października"20lOr.0 Dzienniku (...) ,, (. . .) ”nieopublikowano treiściprzeprosin; autor inotatkinie zamieścił również autosprostowania.) ' 0” są Fundacja (. . .) zgodnieiziiprzeznaczeniem, tj. na cele kulturalne. W pomieszczeniach budynku dawnego zboru -organizowane są różnorodne imprezy kulturalne, zarówno przez Fundację, jak i podmioty trzecie. Działalność irnirnralna cnayn1<n ma onaraiaerzarowno lokalny (przeznaczony atanrieazlcancorr12), jarogolnopolaici organizacja przez iirnprez poza undacja ~ nie odmówiła eny, opiera sie 1 enowencnrnnoacja „ (dowód:iizeznania świadkówR..W., 893 -97, k..:97)-po-98, K., 8 k. 8 8- 90; kopia wyrokuSR z 16 grudnia 2008 r.wraz z uzasadnieniem,k.-5 8-62 V). Sad zważył, co Przedstawiony stan faktyczny ustalono zasadzie w esposóbibezsporny na podstawie dowodu z dokumentów i zeznań świadków. Dokumenty zaoferowane przez strony nie budziły wątpliwości 'Sądu co do ich autentyczności, również strony ich nie kwestionowały. Jeśli chodzi o zeznania świadków, to należy uznać je za wiarygodne; korespondują one z zebranym wsprawie materiałem dowodowym. Warto zauważyć, że świadkowie W. i J. J., T cytowani w --- STRONA 13 --- 13 artykułach prasowych,przyznali, że ich autor M. N. rozmawiał z nimi i ujawnił w publikacjach treść ich wypowiedzi. Przedstawiony stan faktyczny pozwala ograniczyć rozważania do następujących kwestii. t są Na~wstępienależyezaznaczyć, że nie jest kwestionowane przez strony w nin. procesie, że powodowie M. Z. i Fundacja (...), której Prezydentem jest M. Z. prowadzą działalność publiczną. Powodowie działają aktywnie na polu szeroko rozumianej działalności kulturalnej i angażują się w szereg projektów w sferze kultury. Są zatem osobami publicznymi, które narażone są z konieczności na znoszenie ostrzejszej krytyki ich zachowania w zakresie podejmowanej działalności. Nieoznacza to*jednak,*że krytyka ich zachowań może naruszać ich dobre imię (jeśli chodzi do Fundację (...) jako osobę prawną), czy godność (jeśli chodzi . pPodstawowe¬ znaczenie dla rozstrzygnięcia „nin. Sprawy mają, jak się wydaje, „dwa pierwsze, czy skutek“opublikowania w DZie1mik“(~- PÜSOWÜÍ Z19ma1'°a20101"d°SZł°d° naruszenia Po drugiericzýjjpoizwanyi skutecznie uwolnił się odjoidpowiedzialnoiścizajjnaruszenie dóbr osobistych. ji Í c Odpowiadaj ąc na pytanie, należy na początku zauważyć,:"że pozwany niekonsekwentnie odpowiedzi na pozew najpierw stwierdził, że nie miałna celu poimówienia powodów,)(później zaś powołał się na przesłanki wyłączaj ące jegoodpowiedzialność myśl art. 41 prawa prasowego. Z :”stwierdzili,i.: notatcei*prasowej ez 19 marca*2010 r. nieokreślonoiebliżej *,,obowiązków”, zktórychiniewywiązujesię bohater notatki;:niej asnymi0j est, stosunku do którego *powodów pozwany formułuje zarzut z obowiązków: Fundacji ( . . .), Prezesa Fundacji (winno być: PrezydentaFundacj i) Z. , czy też " ws ogóle Taki stan rzeczy? wyraźnie 2 świadczy,"zdaniem powodów, że opublikowany osąd został sformułowany sw intencji 'pomówieniaiobydwu powodów. Poglądu - tego nie sposób aprobować.":W ocenie Sądu każdy ez powodów winien wykazać, że przedmiotowa notatka naruszyła jego dobre imię, a M. Z. winien dodatkowo wykazać, że naruszyła jego godność. ocenie Sądutreść notatki iz 19 marca 2010 r.::jednoznacznie wskazuje osobę, której dobra osobiste zostały naruszone, tj. powoda M. Z.. W notatce --- STRONA 14 --- 14 słowo ,,Łaskawca” jest użyte tw liczbie pojedynczej, a „nie mnogiej (,,Łaskawcy”). W notatce używa się czasowników w liczbie .pojedynczej (,,chce”, ,,czeka (...) nie wywiązując się ze swoich obowiązków”). Powód Fundacja"(. ..) pojawia się w tekście wyłącznie związku zł funkcją, jaką pełni M. Z. (zresztą funkcja ta została podana błędnie: zamiast*,,prezes fundacji” winno być ,,prezydent fundacji”). Treść notatki wskazuje zatem jednoznacznie Haj@j.,b0hat@fa”°- z iycnwzgiedow sposobprzyjac,ze19 2010 r. naruszyła ooore inne rnnoacji (. ..) za ooaaieniern powoozrwa wytoczonego przezFundację'przemawiająrównieżiiinne przesłanki. Jak trafnie„przyjmuje .sięw (doktrynie 24 k.c.(wymieniazłożenie oświadczenia jakorjedeny ze sposobów :usunięcia skutków naruszenia dobra osobistego, a to oznacza, że ustawodawca nie określił liczby irodzaju środków, mających doprowadzić do usunięcia skutków takiego naruszenia. Nie określił też, jaką treść powinno miećiiitakiei'eioświadczenie, ani iformiepowinno być złożone. Treść i oświadczenia będą zależećiw) każdym przypadku) od rodzaj naruszonego :dobra,“ iokoliczności* ejjakichi doiinaruszenia doszło, oraz formy akiej tego dokonano. iSkładanie ioświadczenia możeinieć zastosowanie w naruszenia i ””0no :zawierać odwołanie określonych zarzutów, ubolewania. t Í dobrego inrienia,oaooy oo zaaacly. roznieoo treści oświadczenia prawnej W tym drugim przypadku tspsjnieppeznajduje zastosowanie (przeproszenie,.g które często jest stosowane jw todniesieiniui do osób fizycznych. Zadanie ) )złożenia ' oświadczenia W ,charakterze3przeproszenia itisikierowanegoj :do rpokrzywdzonego, którym jest osoba prawnaeejnie :wchodzi jw grę,:scponieważ ,istoita :przeproszenia nie wyczerpuje się wakcie ekspiacji sprawcy iillairuszenia,aiłączy się z nim także swoiste emocjonalne doznanie satysfakcji po stronie pokrzywdzonego,.co W wypadku osób prawnych niemoże mieć miejsca..Uzasadnione celowe mogą się natomiast okazać innego rodzaju -oświadczenia złożone ,przez sprawcę, j ak np.odwołaniezarzutów- s j s (zob. J. Koczanowski, Ochrona dóbr 1999, s. 153, Lidia Jaskuła, Prawo do dobrego imienia. a wolność prasy, Warszawa2008,s.218)., „ --- STRONA 15 --- 15 e ~NaPodstawie art.i321 .k.1í>.c.eS2łd jest związany treścią żądania Pozwu. W związkuz tym,że epowodowa×'Fundacja zażądała opublikowaniaoświadczenia w formie przeprosin, żądanie to należy uznać za bezzasadne w świetle art. 43 k.c. w zw. z art. 24 k.c. . Jeśli íchodzio żądanie .M. zawarte ¿pozwie,. to należy dokonać następuj ących ustaleń. .Przede p wszystkim trzeba przypomnieć, że zdaniem powoda zawarcie w notatce z 19 marca 2010 r. informacji, żenie wywiązujesię on ze swoich obowiązków naruszyło jego godność (cześć) i dobre imię. n W liiereinrzei erzeeznieie-ieeeaneei neeiapie bądż przez fo1'1nułowanie i ocen, opi1'1ii vviypowiedziachi kiytykujących peeiepewenie danej eeyenjej epeieezne uznanie, badz przez podanie informaic i lub nieprawdziwych. Naruszenie czci nejezeeeiej e ziemenineeewieznjeeyen zeeed efewnyen naruszenie ezeimezeeejśe nie ±y11<e przez rezpewezeennianie fe1<ióiif (eiwierazen). ale ien pominięcie. ee prowadzi do zniekształcenia"”opisywanego stanu" .zmiany oceny. ae-y być poza tympostawionywprost. 1\/ieze pelegee na pegiee1<i, przypnezezenielub byeprzyeeieezeny W formę pytania. Zauwaza się także, iż nie każde naruszenie czcijest pa priorz' zeleezene naruszenia eczci, iokreślone edziałianiieinależyl uznać za dozwolone, ale to wobec braku jego Ÿbezprawności. fi" [`akai sytuacj a że e zwłaszcza wówczas, gdy aeeheazi ae przez media infe1~neeeji1nr› wypewieazi kryt i które cudze dobra osobiste, i równocześnie służą uzasadnionym Nie jest natomiasit i okolicznością wyłączaj ącą bezprawnośćpoistępowania sambrak winystronie inaruszyciela. W szczególnych...sytuacjach..niedochodzi do.bezprawnego,einaruszenia dóbr osobistych ze zwzględu ¬rozpowszechnienie f w .prasie naruszających cześć i1'1f0I`IT12ICj Í,x które e(PÓŹf1ÍGj)lieil01<8~Z21ły ;Się fałszywe lub których .prawdziwość nie zostaławykazana.Koniecznymi warunkami do takiej oceny jest, z jednej strony, ważny interes społeczny ąprzemawiaj ący. .za uj awnieniem danej „informacji określonym czasie, ez drugiej zaś -zuprzednie podjęcie racj onalnych starań przez dziennikarza zmierzających dosprawdzenia prawdziwości informacji. ; Biarta, iMarkiewicz, Ile idzíennik¿zrskz`ej swoibioepíy? Rzeczpospolita Zdniajlgrmraja20,O.3,r;) „ - _ - --- STRONA 16 --- 16 Problematyka naruszenia i _ochrony dóbr osobistych „była przedmiotem licznych orzeczeń SN, w których podejmowano rozważania -dotyczące wielu jej aspektów- Na akceptację zasługuje pogląd SN co do tego, że cześć, dobre imię ei dobra sława człowieka są pojęciami obejmującymi wszystkie dziedziny życia osobistego, zawodowego i społecznego. Naruszenie czci może więc nastąpić zarówno przez ' pomówieniei so uj emne' postępowanie życiu osobistym ei rodzinnym, jak i przez zarzuceniei niewłaściwego postępowania sw " życiu zawodowym, naruszaj ącesdobreiiimię .danej osoby mogące narazić ją 'nautratę zaufania potrzebnego do wykonywania zawodu lub innej działalności (zob.wyr. SN z dnia 10 pażdziernikai2002iir.iIV1402/00,Lex 78364). ej udykaturze że naruszenia należyimieć ona uwadze nie zeaejeeej een~eny eeeWnej,1eez także obiektywnąreakcję że społeczeństwaNie przytej ocenie ez-eniezee eneiizyeewnege zwfein aeeneieeji,e1e neiezy zweee ten wy1<ie‹iee na neeeiej Wypewiedzi (zee.nenw. eieiedu sN z enie 28 maja1971Rmpzp33/709 OSN1971, SN dnia 16 eiyeznie 1976 r., i1cR692/75,0SN 1976.m111; peneprebnjeee, Z, .19....marœ„.. Ĺ, ¿„S,ię ObOWi.ąŻkó.w. pezweny, peinewieniege, nie wyn ieznje się ze swoich nawet j emussdalszą i .W oceniesSądu zarzutiniewywiązywalnia się z obowiązków wynikaj umowy:z2l maj al 990 r.jestłenieprawdziwy.eW umowie tej wyraznie estwierdzono, że Fundacja,zobowiązuje sięiiutrzyrnywać obiektjw należytym S'Ľ‹f=11'1iE=i ltlżytkować gozgodnie z przeznaczeniem. Nie budzi wątpliwości Sadu,vże iz tychobowiązków Fundacja .) się wywiązuje.Wynika to też, z prawomocnegovwyrokuS.R.«wT.zdnia s1ógrudnia.2008 er. ew sprawie XIV Cupr 572/08. Przygotowując.treść notatki jej autornieposiadałżadnych wiarygodnych dowodów, z których by wynikało, że stan faktyczny od chwili wydania eezetizygnieeia przez saanlegi zmienie. e‹iaenyi=un‹1eeji (. . .) w wieczyste użytkowanie przez cały czas od 1990 r. jest przeznaczony na cele --- STRONA 17 --- 17 kulturalne. Przyznał to sam .autor notatki oraz świadek J. J.. Notabeneto świadek J. J. wyraził w rozmowie zacytowanej w artykule pt: ,,(. . .) w temacie siedziby”, ze Fundacja (...) jako użytkownik wieczysty nieruchomości ma konkretne zobowiązania, ez których się nie wywiązuje.ieŚwiadek ten w trakcie przesłuchania nie epotrafił .dokładnie podać,jakie obowiązki spoczywały na użytkowniku wieczystym w świetle umowy z 1990 przyznał również, że jako wiceprzewodniczący Rady Miasta T. nigdy nieuczestniczył w konsultacjachz prawnikami na temat tej umowy i przestrzegania przez stronyjej postanowień. Za wiarygodne S.żródłof informacji o niewywiązywaniu się przez Fundację ze swoich obowiązków użytkownika wieczystego nieemogłateż służyć autorowi notatki opinia prawna sporządzona:przez ekancelarię prawną ,,(. . .)”, skoro dokument ten stanowił eielV\fYł8,cznie informaCję 0 przepisach S umożliwiających rozwiązanie umowy iselwieczystego~ użytkowaniaz Fundacją, ar nie dawał odpowiedzi naipytanie,eiiczy istniej ą podstawy faktycznerozwiązania tej umowy. Reasumuj . iprzeprowadził w nin. .procesie tzw. dowodu prawdy, że powód sięze swoich obowiązków.«ę. ę tę „ ,Kolejne i.Izagadnienie, ę_Ĺktóre wymaga ęęrozważenia .ęędotycizy podpowiedzi ęna pytanie, CZy e.przez autora .publikacji prasowej 1'1iipi‹-:pirawdziwego zarzutu wobec pokrzywdzonego może być uznane za bezprawne,e¿takżewówczas gdy enteepnblileaeji izpizyzbieraniu i wykerzyeieninmateriałów prasowych .działał obronie społecznie uzasadnionego interesu oraz .wypełnił obowiązek zachowania szczególnej staranności i rzetelności. Przez wiele latiwjudykaturzeipodkreślano, ze abyskutecznie powołać się na przesłankę wyłączaj ącąrębezprawność, pp .polegaj leídziałaniu w obronie społecznie uzasadnionegoleiinteresu,s. trzeba, -niezależnie od 9 innych okoliczności, wykazać prawdziwość twierdzeń dotyczących sposoby jktórej sferę .dóbr osobistych wkroczono,. oraz żedomniemanie z art. -24 k.c.e¿może być obalone przez wykazaniedziałaniaw ramach dozwolonego porządku prawnego, co przy naruszeniu ęendobra osobistego „eipublikacją prasową _vvymaga wykazania prawdziwościzamieszczonej wypowiedzi o faktach, a także działania w obronie uzasadnionegointeresuspołecznego _ (zob. wyr. SN z dnia22 grudnia 1997 r., «II CKN 546/97, OSN 1998, .nr 7-8, p0Z°119) „-¬„¿¿„„g-y»¬,¬¬~„ „.;„„ą„ j_ , -fjąg „.„_- _;__„ „ _ Przyjmowano .zatem,eze osobie, której .dobra osobiste zostaly naruszone publikacją prasową,eeprzysługuje ochronatakże wówczas, .gdy autorpublikacji --- STRONA 18 --- 18 dochował staranności i .rzetelności przy zbieraniu i wykorzystaniu materiałów prasowych Í re _ (zob. wyr. SN: z dnia ¿l0września 999 r.,;III CKN 939/98,*OSN 2000,Vnr 3, poz. 56; z dnia7 listopada 2002 r.,II CKN 1293/00, OSN 2004,nr 2, poz. 27). Formułuj ąc takie stanowisko, judykatura, nie neguj ąc istnienia kontratypów, czyli okoliczności .wyłączaj ących bezprawność naruszeniadóbr osobistych,oraz zaliczającpdo nich działanie pw. obronie społecznie .uzasadnionego interesu i działanie .w ramach porządku¿ prawnego, .-zanieodzowną przesłankę zastosowania ich jako ippodstaw wyłączających , bezprawność naruszenia uznawała .prawdziwość zarzutu, .¿uznając,e:że skutecznie imożnazpowołać się na działanie w obronie uzasadnionego interesu lub ramach porządku prawnego tylko ęwtedy, ;gdy .wykaże się prawdziwość zarzutu. „Brak tej przesłanki, koniecznej i niezależnej W stosunkuido kontratypów,. przesądza, że działanie powinno być zawszeiuznane .za sprzeczne z zasadamiewspółżyciaspołecznego i tym samym zawsze bezprawne. Ponadto u jego podstawleżał pogląd, iż uczynienie zadośćipowinności szczególnej~› staranriościŸlfi. rzetelności przy zbieraniu oraz Publikaćjiieiimateriałów PrasiovvychşiiPodobnie.lakisi"dobrai wiara" ei przeświadczenie sprawcy o prawdziwości zarzutu (nawet oparte na uzasadnionych..podstawach), i,sąoj ętne ieipunkltui* widzeniaiibezprawności jako wyłacznie prZy eeenieepi-ewey ezgiednnienenylajeniezele ed winyeapewieaziaineśei eeenejneen.z4 § 1 1<.e.w kenenpfzeeieniee ale tego stanowiska było to, może iizostać pozbawiony ochrony prawnej w jaj której naruszono dobra osobiste PostawionymiPublicznie,nieprawdziwymizarzutern. i S i Odmienny iwyraził SN lorzeczeniu i z dnia (I "CKN 463/0 1 , OSP 2004, poz.**22), aenastępnie sw Suchwalei składu 7 sędziów dnia 18 iniegezoosiz(mczrs3/04,osN 2005, 4),e±wierazejee, ze wykazanie przez idzien1'1iikarza, że przy zbieraniuii i wykorzystaniu materiałów prasowych .działał w iobroniel slspołeczniei “uzaisadnionego*interesu oraz wypełnił obowiązek zachowaniaszczególnej fstararmości i i rzetelności, 'uchyla bezprawnośćsdziałania dziennikarza przy * "czym, eżeli zarzut okaże " się nieprawdziwy, dziennikarz zobowiązany jest dojegoodwołaniaee M . W uzasadnieniu uchwały składu 7 'sędziówiSN sz dnia 8 lutego 2005 r. podkreślono, że przy zbieraniu materiałów najistotniejszeznaczenie ma rodzaj i rzetelność żródłainfonnacji (dziennikarz niepowinien opierać się na iżródle, którego obiektywizm lub wiarygodność budzi wątpliwości), i sprawdzenie --- STRONA 19 --- 19 zgodności prawdąuzyskanych informacji przez sięgnięcie do wszystkich innych dostępnych .źródeł i upewnienie się co do zgodności informacji z innymi znanymi faktami,i-a także umożliwienie osobie zainteresowanej ustosunkowania się do uzyskanych informacji. Natomiast na etapie wykorzystania materiałów prasowycheistotneiejest przede wszystkim wszechstronne - na nie selektywne - przekazanielinformacji,"przedstawienie wszystkich ,okoliczności i niedziałanie "pod z góry założoną ffltezę",~eea także rozważeniepowagi zarzutu, znaczenia informacji ez punktu widzenia usprawiedliwionego sszainteresowania społeczeństwa oraz 1 potrzeby (pilności) 8 8 publikacji. Oddzielnym zagadnieniem jest formapublikacji,e która może mieć znaczenieeprzy ocenie rzetelności “;yk01~ZyStaniae./infonnacjjjąz. j _ 8 _„ r . - t ę . „ . W ioicenieiSaduÍzawartawinoltatcei * 19 marca 2010r. informaCj a,e że Powód l\/I. Ż. nie wywiązujeesięezeswoich obowiązków jestnie tylkosniezgodnaz prawdą. Dziennikarz,iektó1y ją sformułował nie wykazał, ze działał W obronie społecznie 8 uzasadnioineego eseĹinteresu oraz Wypełnił sobowiazek ' zachowania = Zdaniem Sądulniewypełnienie przezidziennikarzai +88pirzewidzianegioliwart.812 prawaeprasowelgow”obowiązku zachowaniaeszczególnej lzstaranności i rzetelności formułowaniu notatkiłz 19 marca 2010 r.,ewynikaez następuj ącychprzesłanek. W publikacjach poświęconychkwestiiwykonywaniabądżniewykonywania przez 8Fundację-8e.(...) i'obowiązków eiużytkownikaewieczystego zabudowanego zborem nie f przytoczono treści umowy z l "maj ai l 990 sr.,iani wyroku S. R; grudnia 2008 r. W -sprawie fXI\/Cupr 572/08, rozstrzygającegoprawomocnie -- w okresie objętymskognicjąesisądu- kwestię wywiązywania „się ,przez %Fundacj ę (...) z obowiązków użytkownika przyczyn . .) W artykule że stosunki między Prezydentem wielu lat, to nie analizował w tej publikacji, wpłynęły na współpracę między Fundacją za Gmina Ÿ1Miasta T. jakoorganizatorem imprez kulturalnych i podmiotwspierającyfinansowo gsobyitrzecie wiorganizacji różnych projektów wsferze kultury, i jakim//p./zakreisie spowodowały one zmniejszenie ilości imprez kulturalnych organizowanych fw budynku Fundacji. Przygotowując publikacje naitematwykorzystania budynkuprzez Fundację konieczne było też przedstawienie statusu prawnego, zasad ifinansowaniaiprzeznią działalności --- STRONA 20 --- 20 w sferze kultury oraz obowiązków Gminy w zakresie .finansowania proj ektów tej sferze. 'Niesposób przeoczyć, że dziennikarz mógł wykorzystać informacje uzyskane in. ~od radnych.¬Jest charakterystyczne, że fzeznającyew sprawie wiceprzewodniczący Rady„.Miasta J. J. przyznał,- „ze ¿Gmina nie była zainteresowana .wykorzystaniem budynku Fundacji t na ...0rganizację ęeimprez kulturalnych, ponieważ posiadainne o obiektysłużące dotych celów. e Świadek stwierdził również, .według jego .wiedzy -;tnieudzielano.ani Fundacji .ani innym podmiotom foorganizatorom eimprez kulturalnych pomocyfinansowej w organizacjieprojektówwsferzekulturyw budynku przy (. Zarzut niewywiązywania e„się undacji obowiązków uzytkownika wieczystego dziennikarz sformułował w oparciu o rozmowę ;ze świadkiem J.J., który przyznał na rozprawie, że nigdy szczegółowo nie zapoznawał się z treścią umowy z 1990 r.,¿nie konsultował jej treści z prawnikami.To źródło informacji nie możefzatembyćuznaneszawiarygodne. są W doktrynie i judykaturze powszechnielprzyj muj e .się, Íże .krytyka prasowa nie jest sama w sobie iczymśnagannym, uważana jest Pza jednąe ez okoliczności wyłączaj ących beizprawnoiść = naruszenia czci, „zbezprawne są ednakże ekscesy loytyki.,.Nie imożnaim {tychifprzymiotów,fiktóre zgodnie z art. zgodnośoi przej askrawieniaczy iprzerysowania zakresie formy wypowiedzi może dojść do . ę (zob. I. ¿Dobosz, eęglosaiodo -SN dnia 7 kwietnia 2002 r., .SIV CKN 925/00; ennikafzfennoiuj ,,(...) iemeeie eie<1zioyi=) efonnoiewainieorewaziwy zarzut, ze aenioełeae in±e1~eeo. W epeieeznyi~n przedstawienie wezyeflnen aspektów aniailizowanej 0 wskazanie stych 8 0 W stanu rzeczy, al " nie forrnułowianie 8" nićesprawiediliwych, niiiezgodnycihććić z prawdą osądów olzachowaniuj ednej 2 ze stron. Na tle skonkretnejisprawy należywyrazić pogląd, że interesie ispołecznymj est niewątpliwiei przedstawienie zasadi form wykorzystanie oneiynien Fnneeeji orezorzyezyn niewy1<e1~zyeienie ge ne ee1e --- STRONA 21 --- 21 kulturalne "wszerszym zakresie jak dotychczas. Nie leży natomiast w interesie społecznym ukazywanie tegozagadnienia w sposób stronniczy przed podanie nieprawdziwych informacji i zatajenie rzeczywistych przyczyn niewielkiego wykorzystania obiektu. _ ę J Opisane przez " w :artykule pt. ,,(. . f.) w temacie siedziby” spotkanie między W. P. na SM. miałoniewątpliwie wydżwięk pozytywny. Miało bowiem na celu poprawę stosunków między 'Gminą Miasta T.aFundacją (. . .) w zakresie wykorzystania budynku na (. . .) (. . .). Należy przypomnieć, że inicjatorem tego spotkania był W. P. i to on zaproponował pomoc w określeniu zasad współpracy Gminy z Fundacją. M. Ż. jako prezydent Fundacji wyraził zainteresowanie tą PŸOPOZYCJ ą- Nie sposóbizatemliiprzyjąć, że dziennikarz formułując w notatce z 19 marca 2010 r. nieprawdziwą informację o niewywiązywaniu się przez powoda ze swoich obowiązków,iiemożeipowoływać się na obronę doniosłego interesu społecznego, skoroiw linteresietym leży wykorzystanie budynku Fundacji w szerszym zakresieiijiakdotychczas,a nie zmiana jego właściciela. Powoływanie się na interes społecznyjest w zasadzie wykluczone,jeślizmierza ono do pozbawienia kogoś/;własności i zbliżonego do własności prawa .wieczystego użytkowania. Z tych względów .żądaniepowoda M. Ż. zamieszczenia oświadczenia przeprosin zasługuje na uwzględnienie na podstawie art. 24 k.c. w zw. z art. 38 ust. l prawa prasowego- W ocenie Sądu żądanie,powoda upoważnieniaeego, w przypadku nie wykonania przez pozwanego zobowiązania do złożeniaioświadczenia o treści, w formie oraz w terminieokreślonym wskazanym w pkt l,do opublikowania na koszt pozwanego przedmiotowegooświadczenia wiformiel płatnego ogłoszenia w innym dzienniku .jnie.zasługuje na uwzględnienie. Jak powszechnie przyjmuje się w doktrynie iiiorzecznictwie, obowiązek złożenia oświadczenia usuwającego skutki naruszenia dobrego imienia musi być adekwatny do okoliczności, w jakichdoszło do naruszenia tego dobra. Upoważnienie powoda do wykonania zastępczego obowiązku zamieszczenia przeprosin musi zatem uwzględniać okoliczność, że notatka z 19 marca 2010 r. została zamieszczona w dzienniku o ograniczonym, lokalnym zasięgu. Zezwolenie zatem powodowi na wykonanie zastępcze przez opublikowanie treści przeprosin w jakimkolwiek --- STRONA 22 --- 22 dzienniku, a -więc m. in. -o ogólnopolskim zasięgu..naruszałoby zasadę adekwatnościidlategoniezasługuje na uwzględnienie. Ztych powodów iorzeczono "jaksentencji wyrokuiw iiII."Oikosztach orzeczono w pkt III i IV, kierując się zasadą odpowiedizialnościizawynik procesu (art. 98 k.p.c.). .W skład kosztów poniesionych przez powodawchodza: opłata -od -pozwu,¬.koszty sswynagrodzenia pełnomocnika procesowego i opłata skarbowa od pełnomocnictwa; . pozwany poniósł natomiast _ wyłącznie koszty zastępstwa procesowego.. . „ -

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Wyrok#Sąd Okręgowy w Toruniu#IC 580/10 3#art. 41 prawa#art. 43 k.c.#art. 24 k.c.#art. 38 ust.#art. 98 k.p.c.