Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
t Sygn. a1<tI c 573/11 _\W!' I é. fa, :“\3 5. W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITE] POLSKIE] \ Dnia 4 listopada 2011 1*. Sqd Ol<r§_:g0wy w Tarnowie Wydzial I Cywilny W skladziez ’ Przewodniczqcyz SSO Andrzej Bosak Protokolantz st. sekr. sqdowy ]0lanta_Zych po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2011 r. w Tarnowie na rozprawie sprawy z p0wédztwa_ przeciwko Zakladowi Ubezpieczefi Spolecznych Oddzial W ' 0 ochrong débr osobistych 1. oddala powédztwo; 2. zélsqdza od powoda na rzecz strony pozwanej kwoteg 977 Z1 tytulem kosztéw postegpowania. 0 SSC fi\d1fiej Bosak ;‘ 1 I 4 1 \ v r 1.
--- STRONA 2 ---
Sygn. akt IC 573/ 11 UZASADNIENIE Wyroku z dnia 4 listopada 2011r. Powod , _ W pozwie skierowanym przeciwko Zakladowi Ubezpieczefi Spoiecznych Oddzial W ‘ “ _ ‘ 1 domagal sic; zasqdzenia kwoty 4.900 Z1 na cel spoleczny tytulem zadoéé uczynienia za naruszenie czci i dobrego imienia powoda polegajqcégo na Wielokrotnych stwierdzeniach, ii powod W latach 200 — 2006 dopuécil sig Wyludzenia éwiadczefi z funduszu spolecznego oraz nakazanie pozwanemu formulowania podobnych dtwierdzefi W przyszloéci oraz zobowiagzanie pozwanego do zamieszozenia W Iokahnej prasie, tj. W Galicyjskim Tygodniku Informacyjnym ,,Te1m"' przeprosin powoda. W uzasadnieniu podal, ii W dniu 22.01.2007 r. Zaklad Ubezpieczefi Spolecznych oddzial W J L zloiyl do Prokuratury Rejonowej W "~'~ zawiadomienie 0 podejrzeniu popelnienia przez powoda przestegpstwa z art. 219, 271 § 1, 233 §1, 303 § 1 kk poprzez tworzenie niezgodnych z prawem i stanem faktycznym dokumentow i przekazywanie ich do ZUS, a takie skladanie nieprawdziwych oéwiadczefi i zeznafi W celu Wyludzenia éwiadczefi z Funduszu Ubezpieczefi Spolecznych. Postanowieniem z dnia 30.12.2008 r. Prokurafura umorzyla éledztwo dotyczqce tych zarzutow. Pomimo umorzenia postgpowania przez Prokuraturg strona pozwana Wydala decyzje; zobowiqzujqceg platnika skladek do korekty dokumentow rozliczeniowych. Postawa taka rrmie licuje z powagq Urzegdu Pafistwowego i W sposob oczywisty godzi W dobre imig i godnoéé powoda. Naraia takie powoda na utratcg zaufania 1<lientéW do Wspolprowadzonej przez niego spolki .. W piémie z dnia 3.11.2011 r. (k.81 — 83) powod podal, Ze postcgpowanie strony pozwanej Wywolaly caly szereg reakcji przykrych dla niego, W tym migdzy innymi publikacji prasowych. Powod na rozprawie W dniu 4.11.2011 r. (k. 104) oéwiadczyl, Ze dzialania pozwanego oddzialu ZUS W _ _ 1 byly reakcjq na jego interwencje jako Senatora RP dotyczqce przeniesienia Oddzialu ZUS z do 1 J . I 9 1 I i 1 I
--- STRONA 3 ---
:1 [1 1 1 Strona pozwana Zaklad Ubezpieczefi Spolecznych Oddzial W __ W odpowiedzi na pozew Wniosla 0 oddalenie poWodztWa'W calosci. W uzasadnieniu Wskazano, Ze powod odwoluje siq: do jednego z postgpowafi sqdowych prowadzonych przed Sqdem Okrggowym W Tarnowie , ktore zakoficzylo sic; dla niego korzystnym rezultatem. Porninql jednak inne postanowienia Wymienione W zawiadomieniu o popelnieniu przestgpstwa, ‘ktore zakoficzyly sing rozstrzygniegciem Sqdu Pracy i Ubezpieczefi Spolecznych potwierdzajalcych stanowisko ZUS. Ponadto zaprzeczono, ii zgloszenie Wniosku o sciganie do Wlaéciwych organow, ktory nie zostal przekazany szerszemu krggowi odbiorcow stanowi naruszenie dobr osobistych. Na koniec podniesiono, i2 nie tylko uprawnieniem ale i obowiqzkiem ZUS jest kaidorazowe powiadomienie Wlasciwych organow 0 podejrzeniu popelnienia przestopstwa (k. 4850 akt). Stan sprawy przedstawia sis; nastgpujqco: W stosunku do powoda " ‘ jak i tez jego syna _ W ostatnich latach toczylo sis; kiJl<a postopowafi zaréwno karnych, jak i postgpowafi administracyjnych przed Zakladem Ubezpieczefi Spolecznych , Prokuraturq, Sqdami. Postcgpowania te dotyczyly sposobuprowadzenia Spolki 1, ktorej Wspoiwlascicielem jest powod. Z tej przyczynyl zarowno powod, jak i jego syn ' ' 2 : byli tymczasowo aresztowani. W ostatnim czasie doszlo do zakoficzenia niektorych Wqtkow postegpowafi karnych, W ten sposob, Ze powod poddal sis karze. Powod jako osoba pelniqca Wczesniej fimkcje Senatora RP byl osobq znanq na terenie Iego tymczasowe aresztowanie i toczqce sis postegpowania przygotowawcze byly komentowane W lokalnej prasie. ~ Dowéd: zeznania §wiadka_ ' zk. 104105, wydruki prasowe k. 8489). Wyniku przeprowadzonych kontroli przez Zaklad Ubezpieczefi Spolecznych instytucja ta zanegowala prawidiowosé rozliczania zasilkow z ubezpieczenia spolecznego, W tym zasiikow chorobowjrch. Migdzy innymi Wydano W dniu 24.11.2005 r. decyzjcg przyjmujqc, Ze zawarta pomiegdzy ubezpieczonym a zakladem umowa o pracg jest niewaina W czcgsci dotyczagcej Wysokosci Wynagrodzenia z racji naruszenia zasad Wspéliycia spolecznego. Od decyzji tej odwolal sic; powod oraz inni czlonkowie jego rodziny. Wyrokami z dnia 5.12.2006 r. Sqdu Okreggowego Sqdu Pracy i 2
--- STRONA 4 ---
Ubezpieczefi Spoiecznych W , z dnia 10.06.2008 r. , Ssdu Apelacyjnego Sqdu Pracy i Ubezpieczefi Spoiecznych W 2 utrzymano zaskarzone decyzje Zakladu Ubezpieczefi Spolecznych W mocy. Rozpoznajqc Wywiedzionq skargs kasacyjnq od Wyroku Sqdu Apelacyjnego W ' Sqd Najwyzszy W dniu 5.06.2009 r. oddalil jq. Dowéd: kserokopie z akt IVll 236/06 Sqdu Okrsgowego w ' W jednym ze sporow toczonych z Zakiadem Ubezpieczefl Spolecznych oddzial W Sad uznal, ie plamik skladek Zaldadu Osprzstu Elektrycznego nie ma obowiszku korekty dokumentow rozliczeniowych za miesiqc lipiec 2005 r. » Dowéd: wyrok Ssdu Okrsgowego w 1Sqd Pracy 1' Llbezpieczeri spoiecznych z dnia 30.04.2010 r. k. 13 23 akt, dec/zja ZUS z dnia 14.09.20091'. k. 1112 akt W zwiqzku z przeprowadzonymi kontrolami W zakladzie . Zaklad Ubezpieczefi Spolecznych zglosii zawiadomienie 0 moiliwosci popelnienia przestspstwa polegajqcego na Wyludzeniu swiadczefi z ubezpieczenia spolecznego polegajscego na tworzeniu niezgodnego z prawej i stanem faktycznym dokumentow i przekazywaniem ich do ZUS, a takie skladaniu nieprawdziwych oswiadczefi i zeznafi. Postspowanie dotyczqce tych zarzutow Prokuratura Rejonowa W ~ dnia 10.03.2008 1'. Wyiqczyla do odrsbnego prowadzenia z akt postspowania przygoh/vaWcze4go dotyczscego powoda ijego czlonkow rodziny. W postspowaniu tym toczqcym sis ,,W sprawie” nie doszlo nigdy do przedstawienia zarzutow powodowi. Postanowieniem z dnia 30.12.2008 r. Prokurator Prokuratury Qkrsgowej W 5 umorzyl sledztwo dotyczqce tychie zarzutow na podstawie art. 17 § 1 pkt 1 kpk Wobec braku danych dostatecznie uzasadniajqcych podejrzenie popelnienia. czynow zabronionych. Postanowienie to utrzymal W mocy sqd Okrsgowy W apostanowieniem z dnia 3.03.2009 r. A Dowéd: akta P1’Okll1'£li‘l17’J Okrggowej w VDs 27/08/S Wszystkie informacje prasowe dotyczqce prowadzonych postspowafi przygotowawczych prowadzonych W prokuraturze, W tym tych odnoszqcych sis do podejrzenia Wyludzenia swiadczefi z Zakladu Ubezpieczefi Spolecznych byly przedstawione na podstawie udostspnionych Wiadomoéci z 3 4 v | ii H 4
--- STRONA 5 ---
111 prokuratury. Nikt z przedstawicieli zakladu ubezpieczefi spolecznych nie ujawniai takich danych, r1ie Wypowiadai sis W prasie. Dowéd: akta Prokuratury Okrsgowej 520 VDs 27/08/S, kopie artykulézu prasowych k. 8489. ‘ Sqd nie dai Wiary zeznaniom swiadka ' 1, Ze jednym z powodow tymczasowego aresztowania powoda jak i swiadka byio podejrzenie popeinienia przestspstwa polegajqoego na Wyludzenia éwiadczefi z Zakiadu Ubezpieczefi Spoiecznych. Wedle obowiqzujqcych zasad procedury karnej osobs moina tymczasowo aresztowaé Wylqcznie Wowczas, gdy zostans jej przedstawione zarzuty popeinienia przestspstwa. W Wylqczonym do odrsbnego rozpoznania Wqtku Wyiudzenia swiadczefi z zakiadu ubezpieczefi spolecznych ani powodowi ani nikomu z czlonkow jego rodziny nie przedstawiono zarzutow, a zatem to postspowanie nie moglo byé Zrodlem decyzji o tymczasowym aresztowaniu powoda. W pozostaiym zakresie zeznania swiadka zaslugujq na danie im Wiary. 3Wiadek W szczegolnoéci potWierdzi1,i2 przeciwko powodowi toczyly sis inne postspowania karne, 2e zakoficzyly sis one poddaniem sis powoda karze. Sqd sWe ustalenia faktyczne oparl rowniez na dokumentach zalegajqcych W aktach spraw, z ktorych dopuszczono dowod oraz dokumentach przedloionych przez strony W trakcie niniejszego procesu. Autentycznoéé tych dokumentow oraz ich moc dowodowa nie zostaiy zanegowane przez strony tego postspowemia, mogly zatem czynié podstaws ustalefi faktycznych dokonanych przez Sqd. . Sqd rozwaiyl : Zqdania Wywiedzione W pozwie nie zaslugujq na uwzglsdnienie. Ochrona dobr osobistych moie byé realizowana W roinej formie,‘ za pomocq roinych srodkow, misc’: zarowno charakter majstkowy jak i niemajstkowy. Sluiq temu przepisy art. 24 kc jak teZ te, odnoszqce sis do odpowiedzialnosci deliktowej szczegolnie art. 445 inastspne kc. Z tresci tych przepisow Wynika ,2':e ochrona dobr osobistych przysluguje Wylscznie przed dziaianiem bezprawnym. Przeslanka bezprawnosci postspowania jest przes1anl<s konieczns do udzielenia ochrony , szczegélnie tej o charakterze niemajqtkowym. Przesianka bezprawnosci pojrnowana jest 4
--- STRONA 6 ---
nvnulewavrwv.~==n1avn\ov~7'< Y“ przy tym szeroko i przyjmuje sis, Ze bezprawne jest kaide dziaianie sprzeczne z normami prawnymi, a nawet porzqdkiem prawnym oraz zasadami Wspoliycia spolecznego. Okolicznosciami Wyiaczajscymi bezprawnosé naruszenia dobr osobistych sq zazwyczaj : dziaiania W ramach porzadku prawnego tj. dzialanie dozwolone przez obowiqzujace przepisy prawa , Wykonywanie prawa podmiotowego , zgoda pokrzywdzonego , dzialanie W obronie uzasadnionego ir1teresu (par Wyrok SN z dnia 19.10. 1989 1' H Cr 419/89 OSP 1112 /90 poz 377). Koficzac te Wstspne rozwazania trzeba pamistaé , 2e ustawodawca Wprowadzii zasads dornniemania bezprawnosci art. 24 § 1 kc i to strona pozwarla W niniejszym procesie miaia obowiszek Wykazania istnienia okolicznosci usprawiedliwiajacych ich dziaianie , a Wisc Wyiaczajacych bezprawnoéé. Przeprowadzone przez Sad dowody jednoznacznie Wskazujq, Ze W niniejszej sprawie trudno przypisaé stronie pozwanej , Zakladowi Ubezpieczefi Spoiecznych oddzial W _ ktory jest nastspca oddzialu W _ _ _. ktory zloiyi zawiadomienie o podejrzeniu popehiienia przestspstwa ,naruszenia dobr osobistych powoda. Po pierwsze naleiy podkreslié, Ze strona pozwana dysponowaia Wystarczajacymi przeslankami ku temu aby przypuszczaé, i2 powodowi moina zarzucié popeinienie czynu zabronionego polegajacego na Wyiudzeniu swiadczefi z ubezpieczenia spolecznego. ]a1< Wskazujq rozstrzygniscia zawarte W toczacych sis postspowaniach przed Ssdami Pracy i Ubezpieczefi Spoiecznych, jak rowniei Orzeczenie Sadu Najwyiszego Rozpoznajqcego skargs kasacyjna Wywiedzions przez powoda uznano, Ze niektore czssci zawartych umow o pracs przez powoda z Zakiadami osprzstu elektrycznego sq sprzeczne z zasadami Wspoiiycia spoiecznego, a W konsekwencji niewaine. Moglo do rodzié uzasadnione podejrzenia, ze powod poprzez takie dzialania dopuscil sis przestspstwa. Uznanie bezzasadnosci takich twierdzefi W stosunku do powoda za niewielki okres rozliczeniowy dotyczqcy miesiaca lipca 2006 r. nie przesqdza o tym, Ze inne Wyniki kontroli dokonywanej przez Zaklad Ubezpieczefi Spolecznych byly niekorzystne dla powoda. Zaldad Ubezpieczefi Spolecznych ja1<o instytucja zarzadzajqca tego rodzaju funduszami jest uprawniony przy tym i zobowiazany z mocy samego prawa 5 111 1 1 1 1 1 1 1 1
--- STRONA 7 ---
do kontroli Iegahiosci postspowania swiadczeniobiorcow oraz do Wystapienia do Wlasciwych organow scigania W sytuacji gdy zachodzi podejrzenie popeinienia przestspstwa. Po drugie postspowanie przygotowawcze bsdqce rezultatem zawiadomienia Zakladu Ubezpieczefi Spolecznych nigdy nie przybralo formy zarzutow skierowanych W stosunku do konkretnych osob, W tym do osoby powoda. Byio to postspowanie Wyjasniajace, toczqce sis ,,W spraWie” i po zbadaniu Wszelkich okolicznosci zwiazanych ze zgloszonymi przez Zaklad Ubezpieczefi Spolecznych zarzutami zostaio umorzone. V Z tych dwéch przyczyn nie mozna zarzucié Zakiadowi Ubezpieczefi Spoiecznych aby jego dzialania nastspowaly z naruszeniem prawa oraz tego, Ze instytucja ta podjsia nieadekwatne kroki W stosLu"11<u do stwierdzonego stanu faktycznego , by byly one nadmierne i zbyt restryktywne W stosunku do stwierdzonych uchybiefi. Odmienna ocena takich zdarzefi dokonana przez organy scigania nie rnoie przesqdzaé 0 bezprawnosci dzialafi Zakladu Ubezpieczefi Spoiecznych. Ponadto Zaklad Ubezpieczefi Spoiecznych nigdy nie upublicznil ani nie podai do Wiadomosci osob trzecich faktu, Ze W stosunl<u do dziaiafi podejmowanych przez powoda jest prowadzone postspowanie przygotowawcze,‘ Wyjasniajsce. Iakiekolwiek informacje dotyczsce takiego stanu rzeczy, co podniosl sam powéd, pochodzily od organow prokuratury. Wykazywanie tej okolicznosci przez pozwany Zakiad Ub€Zp18CZ€f1 Spoiecznych bylo o tyle zbsdne, Ze poW6d sam Wskazal Zrodlo sksd pochodziiy informacjs naruszajsce jego zdaniem jego dobre imis. Iednoczesnie powod nie Wskazai aby pozwany Zaklad Ubezpieczefi W rzeczywistosci podawal do publicznej Wiadomosci takie intormacje , tym samym doszlo za jego przyczyna do ujawnienia informacji naruszajacych jego dobra osobiste . Na koniec trzeba podkreslié, ie goiosiowne i bezpodstawne sq sugestie ze strony powoda aby ktokolwiek z funkcjonariuszy, czy urzsdnikow z Zakiadu Ubezpieczefi Spoiecznych dziaial z osobistych pobudek majqcych na celu zdyskredytowanie i poniienie W oczach opinii publicznej osoby ' . . ]e2e1i nawet tak miaioby by byé, to powod nie Wskazal ani osoby OC1pOW1€C1Z1El1_1'l€j za takie dzialania, ani tez podstawy odpowiedzialnosci Zakiadu ubezpieczefi Spoiecznych za dziaiania tego czlowieka. 6
--- STRONA 8 ---
.._._. ¢ _._. 1 1 1 1 1' 1 A FZU’/ah/or Dlatego tez orzeczono jak W Wyroku stosujqc Wyiej przywolane przepisy prawa. O kosztach orzeczono zgodnie z zasadq odpowiedzialnosci za Wynik PIOCQSI1 Wyraiona W art. 98 kpc. Na kwots zassdzonych kosztow postspowania skladajs sis Wynagrodzenie pehiomocnjka Wyliczone Wedle stawek taryfowych W mysl § 10 ust. 1 pkt 2 i § 6 pkt 3 Rozporzsdzenia Ministra Sprawiedliwosci W sprawie opiat za czyrmosci radcc’>W prawnych (Dz.U. 2002 r. Nr 163, poz.1348 ze zm.) oraz opiata od pehiomocnictwa. A 1 1 1 7 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 '1 1 .1. 11 i 1 .1 1 1. .1 1| ,. 1 1 1 11 1 1 1 1.
--- STRONA 9 ---
I £1 1: 1 .5 j. 1 7...:. 4.".,1‘g,,,.... 1 j. W 'z==‘wr&:¢*—4. .__ Sygn. akt I ACa 149/12 ~21 7.1111 1r11j\ W‘ 3,1199$ WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sad Apelacyjny w Krakowie — Wydzial I Cywilny w sldadziez P1zewodniczaccyz SSA Pawe1Rygie1 Dnia 8 marca 2012 r. Ssdziowie: SSA WojciechKoécio1ek SSA Piotr Rusin Protokolantz st.sekr.sa,d0wy Barbara Piaszczyk po rozpoznaniu w sprawy z powodztwa ca dniu 8 marca 2012 r. w Krakowie na rozprawie przeciwko Zaktadowi Ubezpieczefi Spolecznych Oddzia1owi w . o ochrons débr osobistych na skutek apelacji powoda od wyroku Sadu Okrsgowego w Tarnowie z dnia 4 listopada 2011 r. sygn. akt I C 573/11 ddala a elacjs i zasqdza od powoda na rzecz strony pozwanej kwots 0 P 720zl ( siedemset dwadzieécia zlotych) tytulem kosztéw postspowania apelacyjnego. 1 ./'11 1/ 4% 1 i 1 1
--- STRONA 10 ---
1 1 O UZASADNIENIE Powéd __. :domagai sis: zasadzenia od pozwanego Zakiadu Ubezpieczefi Spotecznych Oddzial w kwoty 4.900 zl tytuiem zadoééuczynienia; nakazania pozwanemu zamieszczenia w lokalnej prasie tj. w Galicyjskim Tygodniku Informacyjnym TEMI, przeprosin. Zgioszone roszczenie powod wywodzii z namszenia jego dobr osobistych tj. czci i dobrego imienia, do czego mia10 dojéé na skutek z1oZenia przez strons pozwanq zawiadomienia do Prokuratury o podejrzeniu popelnienia przez powoda przestspstwa z alt. 219, 271 § 1, 233 § 1 i 3030 § 1 kk. W szczegélnosci strona pozwana zarzuciia powodowi tworzenie niezgodnych z prawem i stanem faktycznym dokumentow i przekazywanie ich do ZUS, a takze sldadanie nieprawdziwych oéwiadczefi i zeznafi w celu wyludzenia swiadczefi z Funduszu Ubezpieczefi Spolecznych. Strona pozwana wniosla o oddalenie powodztwa. Zaskarzonym wyrokiem Sad Okrsgowy oddalii powodztwo i zasqdzil do powoda na rzecz strony pozwanej koszty procesu. Sad I instancji ustalit, Ze powéd , jako osoba pehiiaca uprzednio funkcjs senatora RP, by osoba znanq na terenie W stosunku do niego i jego syna toczylo sis kilka postspowafi karnych oraz administracyjnych, a to w zwiazku ze sposobem prowadzenia przez powoda spoiki , ktérej by1 wspolwiaécicielem. Zarévmo powod jak i jego syn byli tymczasowo aresztowani, co byto komentowane w lokalnej prasie. W spoice prowadzonej przez powoda Zaldad Ubezpieczefi Spolecznych przeprowadzil kontrols, na skutck ktorej zakwestionowat prawidtowosé roziiczania zasitkow z ubezpieczenia spotecznego, w tym zasilkéw chorobowych. W dniu 24 listopada 2005 r. ZUS wydai decyzjs przyjmujqc, Ze zawaita pomisdzy ubezpieczonym a zakiadem umowa 0 pracs jest niewazna w czséci dotyczqcej wysokosci wynagrodzenia, z racji naruszenia zasad wspoliycia spoiecznego. Od tej decyzji odwolat sis powéd oraz 111111 czionkowie jego rodziny. Prawomocnymi wyrokami z dnia 5 grudnia 2006 r. Sad Okrsgowy — Sad Pracy i Ubezpieczefi 1 i 1 ‘Y sygn.aktIACa149/12 1 1 1
--- STRONA 11 ---
2 Spotecznych w utrzymat zaskarzone decyzje w mocy. Natomiast w jednym ze sporéw toczonych Z Zaktadem Ubezpieczefi Spotecznych Sqd uznai, Ze ptatnik skladek Zakiadu Osprzstu Elektrycznego ‘ nie ma obowiqzku korekty dokumentéw rozliczeniowych za miesiac lipiec 2005 r. Nadto, po przeprowadzeniu kontroli, ZUS zgtosii zawiadomienie 0 mozliwosci popeinienia przestspstwa polegajacego na wyiudzeniu éwiadczefi z ubezpieczenia spoiecznego polegajacego na tworzeniu niezgodnego z prawem i stanem faktycznym dokumentéw i przekazywaniem ich do ZUS, a takze skiadaniu nieprawdziwych oswiadczefi i zeznafi. Postspowanie dotyczqce tych zarzutéw Prokuratura Rejonowa w , w dniu I0 marca 2008 r., vvylaczyta do odrsbnego prowadzenia, a postanowieniem z dnia 30 grudnia 2008 r. — Prokurator Prokuratury Okrsgowej umorzyt sledztwo. Sa,d ustalit takze, Ze wszystkie informacje prasowe dotyczacc prowadzonych postspowafi przygotowawczych dotyczqcych powoda, w tym odnoszacych sis do podejrzenia wyhldzenia éwiadczenia z ZUS, byly przedstawiane na podstawie udostspnionych wiadomosci Z prokuratury. W szczegélnoéci nikt z przedstawicieli strony pozwanej nie ujawniai takich danych. j W tym stanie rzeczy Sad Okrsgowy uznal zgioszone roszczenie za bezzasadne. Odwoiujac sis do treéci art. 23 i 24 kc ocenit, ze brak jest podstaw do przypisania stronie pozwanej naruszenia dobr osobistych powoda. Podkreslii, Ze ZUS dysponowai wystarczajqcymi przesiankami do ziozenia zawiadomienia o podejrzeniu popelnienia przestspstwa, jak tez ztozone zawiadomienie nigdy nie przybralo formy zarzutow skierowanych przeciwko konkretnej osobie, w rym powodowi. 1 O kosztach procesu Sqd I instancji orzekt z odwotaniem sis do treéci art. 98 kpc. Od powyzszego wyroku apelacjs wniést powod zarzucajac naruszenie: prawa materialnego tj. art. 24 § 1 kc poprzez bezpodstawne przyjscie, Ze przestankq konieczna, do zastosowania ochrony débr osobistychjest wyiqcznie ich naruszenie; I prawa procesowego tj. art. 233 § 1 kpc przez bezpodstawne uznanie, Ze wyniki prowadzonego na skutek dziatafi pozwanego postspowania karnego (umorzenie postspowania przygotowawczego) nie majg znaczenia dla oceny dziatafi Zaldadu Ubezpieczefl Spolecznych na plaszczyinie moiliwosci naruszenia dobr osobistych powoda. W uwzglsdnicniu podniesionych zarzutow apeiujqcy wniésl o zmians zaskarzonego wyroku poprzez uwzglsdnienie powédztwa w catoéci, ewentualnie o jego uchylenie i /141/1
--- STRONA 12 ---
1 I 1 ‘1 1 1 I 1 1 1 1 1 I 1 1 3 przekazanie sprawy Sqdowi I instancji do ponownego rozpoznania — w obu przypadkach przy zasadzeniu kosztow postspowania za obie instancje. Strona pozwana wniosta 0 oddalenie apelacji i zasadzenie kosztow postspowania apelacyjnego. Sad Apelacyjny zwazyi, co nastspuje. Apelacja powoda jest oczywiscie bezzasadna. Ustalenia dokonane w pierwszej instancji sq prawidiowe i Sa,d Apelacyjny przyjmuje je za wtasne. Dokonane zostaty w oparciu 0 wszystkie zaoferowane w sprawie dowody, ktorych ocena miesci sis w granicach wyznaczonych art. 233 § 1 kpc. Przedmiotowe ustalenia, w zasadniczej czssci, sprowadzaja sis do wskazania okolicznosci niespornych. W szezegolnosci nie jest kwestionowane przez Zadns ze stron, Ze przeciwko powodowi — w zwiazku z prowadzona przez niego dzialalnoscia w ramach spéiki — toczyty sis postspowania karne, w tym zakoficzone poprzez poddanie sis przez powoda karze. Bezspornym pozostaje takze, Ze postspowanie przygotowawcze zainicjowane zawiadomieniem strony pozwanej zakoficzyto sis umorzeniem postspowania oraz, Ze fakty powotane w zawiadomieniu nie byly przez ZUS przekazywane osobom trzecim. Wreszcie poza sporem pozostaje, Ze Z uwagi na fakty przytoczone w uzasadnieniu zawiadomienia 0 podejrzeniu popelnienia przestspstwa ZUS zanegowat prawidiowosé rozliczania zasilkéw z ubezpieczenia spoiecznego, przy ezym odwoiania od wydanych przez ZUS decyzji — co do zasady zostaiy oddalone prawomocnymi wyrokami sadowymi. ' Bezprzedmiotowy jest zarzut apelujscego, odwohljacy sis do namszenia art. 233 § 1 kpc. W istocie bowiem apelujscy nie kwestionuje ustalonych przez Ssd faktow. Przedmiotowy zarzut zmierza natomiast do podwaienia oceny prawnej dokonanej przez Ssd I instancji. Jednoczesnie zwazyé nalezy, Ze ustalenia Ssdu Okrsgowego sq ogolnikowe. Powod, domagajsc sis ochrony z tytuhl naruszenia jego dobr osobistych, swoje roszczenie wy_wodzi z faktu zioienia przez strons pozwana, zawiadomienia o podejrzeniu pOp6h116I1I21 przestspstwa. To z tym zdarzeniern powod iaczy namszenie jego czci i dobrego imienia. Tym samym ocena sprawy wymaga przytoczenia faktéw powotanych na uzasadnienie wystapienia ZUS. W zwiazku z powyzszym ustalenia faktyczne wymagaja uzupelnienia przez stwierdzenie, Ze w dniu 22 stycznia 2007 r. ZUS ziozyt do Prokuratury Rejonowej w .1 pismo, w ,kt6rym zawiadamiat o podejrzeniu popelnienia przestspstwa z art. 219, 271 § 1, 233 § 1 i 303 § 1 kk przez . 1 przy czynnym wspoiudziale ' i . a popeinienie tego przestspstwa miaio polegaé na 1 1
--- STRONA 13 ---
D i l :\':r7nvrrer..—~—~' 4 tworzeniu niezgodnych z prawem i stanem faktycznym dokumentow i przekazywaniem ich do ZUS, a takie skiadaniem nieprawdziwych oéwiadczlc:15 i zezna1'1 w celu wyiudzenia éwiadczeri z Funduszu Ubezpieczefi Spoiecznych. Opisywane czynnoéci wykonywane miaiy byé W latach 2000 — 2006. Na uzfisadnienie wystqpienia strona pozwana podaia, Ze wyiej wskazane osoby, ktore lqczyly powiqzania rodzinne, byly zatrudnione w spéice i we wskazanym wczeéniej okresie czasu pobieraiy wysokie i niewspéimierne do posiadanych kwalifikacji i wkiadu pracy wynagrodzenia, co miaio bezpoérednie przeiozenie na wysokoéé pobieranych zasilkéw z ubezpieczenia spoiecznego. W toku przeprowadzonej kontroli stwierdzono, Ze tak powod jak i w/w czlonkowie jego rodziny pobierali wynagrodzenia kilkakrotnie Iub kilkunastokrotnie wyisze od wynagrodzefi innych pracownikow zatrudnionych na réwnorzqdnych stanowiskach. Jednoczeénie osoby te bardzo czqsto korzystaiy z zasilkow chorobowych wyplacanych przez ZUS. Taka praktyka byla prowadzona przez od kilkli lat, co moie rodzié podejrzenie, Ze i czionkowie jego rodziny w sposob bezprawny naduzywajq pomocy Pafistwa, jaka oferuje ono osobom niepclnosprawnym. Wskazane wyzej ustalenia, co do treéci, przyczyn i podstaw zawiadomienia skierowanego do Prokuratury przez stronc; pozwana, wynikajq wprost z treéci pisma ZUS (k.5). Podkreélenia nadto wymaga, Ze powéd w toku procesu nie kwestionowai faktow, ktore byly podstawq skierowania tego zawiadomienia tj., Ze on i wskazani czlonkowie jego rodziny pobierali wynagrodzenia w znacznej wysokoéci, wyzszej niz inni pracownicy zatmdnieni na réwnoizqdnych stanowiskach, jak tez, Ze osoby te czosto korzystaiy z zasilkow chorobowych, w okresach podanych w piémie. W tym stanie rzeczy w peini nalezy zaakceptowaé ocenc; prawna, dokonana przez Sqd Okrogowy. Nie ulega wqtpliwoéci, Ze wskazane w piémie ZUS z dnia 22 stycznia 2007 r. fakty i w tym kontekécie zawiadomienie, Ze zachodzi podejrzenie popeinienia przest¢pstw_a przez narusza dobra osobiste powoda, takie jak dobre imio i czeéé. Przedmiotowa wypowiedi przedstawia bowiem powoda jako osobeg, ktéra mogia dopuécié siq popelnienia sugerowanego w piémie przestqpstwa. Tym samym byla wypowiedziq negatywnie oceniajqcq osoba; _ Zgodnie jednak z art. 24 kc odpowiedzialnoéé za namszenie cudzych dobr osobistych wanmkowana jest bezprawnoécia, dziaiania podmiotu, ktory tych naruszefi sic; dopuécii. W tym zakresie trafnie ocenii Sqd I instancji, Ze dziaiania strony pozwanej nie noszq cech bezprawnoéci. M? \ l i I \ 1 i 1 2 5 31 E W I i
--- STRONA 14 ---
5 Ponad argumenty przytoczone przez Sqd I instancji wskazaé nalezy, Ze prowadzenie przez Zakiad Ubezpieczefi Spolccznych postqpowania w celu wyjaénienia, czy zachowania osoby, ktorej dziaianie skutkuje dokonywaniem wypiat éwiadczefi z ubezpieczenia spoiecznego nosi znamiona przesteppstwa, a nastqpnie zawiadomienie wlaéciwych organéw pafistwowych 0 podejrzeniu popeinienia przestopstwa przez to osobcp, nie przesqdza o bezprawnoéci dziaiania nawet w sytuacji, gdy przypisane tej osobie przestegpstwo nie zostalo popelnione. Takie zachowanie bowiem mieéci sie; w ramach porzqdku prawnego, a nadto jest podejmowane w obronie uzasadnionego interesu. ' Podkreélenia wymaga, Ze sam fakt zawiadomienia 0 przestcgpstwie co do zasady nie nosi cech bezprawnoéci. Kaidy kto uznaje, Ze popelnione zostaio przestopstwo écigane z urzegdu ma nie tylko prawo lecz spoleczny obowiqzek zawiadomienia o tym organy écigania. Tylko zatem w sytuacji, gdy zawiadomienie nie jest realizacjq tego obowiqzku a wykorzystaniem wspomnianej instytucji do szkodzenia innej osobie, mogioby zostaé uznane za bezprawne (tak m.in. Sqd Najwyzszy w wyroku Z 30.11.2007 r., IV CSK 310/07). W tym koxitekéoie zasadnie ocenil Sqd I instanoji, Ze ustalone w toku postqpowania kontrolnego fakty (niekweistionowane w niniejszej sprawie) dawaly podstawy, jak tez rodziiy obowiqzek ich weryfikacji poprzez zioienie zawiadomienia 0 mozliwoéci popelnienia przestopstwa. W szczegolnoéci to, ze przez wskazane w zawiadomieniu osoby pobierane byio wyzsze od przeciotmiych wynagrodzenia, Ze osoby te czqsto korzystaly z zasiikéw chorobowych, jak tez, ze tego typu dziaiania dotyczyly osob spokrewnionych z powodem stwarzaly usprawiedliwione podstawy do wqtpliwoéci co do dziaiania powoda zgodnego z prawem. W tym stanie rzeczy nie doszio w sprawie do naruszenia art. 24 kc Biorqc powyzsze pod uwagq Sqd Apelacyjny, na podstawie art. 385 kpc, orzeki jak w sentencji. O kosztach postqpowania apelacyjnego Said orzekl zgodnie z zasada, odpowiedzialnoéci za wynik postqpowania (art. 98 § 1 kpc w zw. z alt. 391 § 1 kpc), a zasqdzone koszty obejmuja, oplato za czynnoéci peinomocnika strony pozwanej — zgodnie z § 6 pkt 3 i § 10 ust.l pkt 2 w zw. z § 12 ust1. pkt 2 Rozporzqdzenia Ministra Sprawiedliwoéci z dnia 28 wrzeénia 2002 r. w sprawie oplat za czynnoéci radcéw prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Pafistwa kosztow nieopiaconej pomocy prawnej udzielonej z urzqdu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 z poin. zm). E i/7"“ \ 8 1 I 1 1 1 1 1 1 I 1 I L ~ I I
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sad Apelacyjny w Krakowie — Wydzial#IC 573/11 UZASADNIENIE Wyroku z dnia 4 listopada 2011r. Powod#art. 17 § 1 pkt 1 kpk#art. 24 kc#art. 445 inastspne#art. 24 § 1 kc#art. 98 kpc.#art. 233 § 1 kpc#art. 233 § 1 kpc.#art. 385 kpc#art. 98 § 1 kpc