Teza / krótkie omówienie
zadośćuczynienie
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt IC 558/11 W W Y Y R R O O K K W W I IM MI IE EN NI IU U R RZ ZE EC CZ ZY YP PO OS SP PO OL LI IT TE EJ J P PO OL LS SK KI IE EJ J Dnia 18 czerwca 2012 r. Sąd Okręgowy w Krakowie Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: S.S.R. (del) Zygmunt Drożdżejko Protokolant: Elżbieta Bator po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2012r. w Krakowie sprawy z powództwa (…) przeciwko (…) o ochronę dóbr osobistych I. zasądza od pozwanej (…) na rzecz powoda (…) kwotę 4000 złotych (cztery tysiące złotych) tytułem zadośćuczynienia; II. umorzyć postępowanie w części dotyczącej roszczenia o zamieszczenie przeprosin w Gazecie Wyborczej; III. w pozostałej części powództwo oddala; IV. koszty procesu wzajemnie znosi.
--- STRONA 2 ---
Sygn. akt: IC 558/11 Uzasadnienie wyroku z dnia 18 czerwca 2012r. Powód (…) wystąpił przeciwko (…) z pozwem o: a) zapłatę kwoty 10 000 zł tytułem zadośćuczynienia; b) zapłatę kwoty 3000 zł na cel społeczny – (…) w (…) c) zamieszczenie przeprosin. W uzasadnieniu zostało wskazane, że pozwana bez jego zgody wykorzystała jego wizerunek. Wykorzystała ten wizerunek w celach komercyjnych. Ponadto z tytułu publikacji jego wizerunki miał kłopoty w pracy. Ostatecznie powód cofnął powództwo w części dotyczącej żądania przeprosin w gazecie. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa. Wskazała, że żądana kwota jest zawyżona. Zaprzeczyła, aby wywieszała plakaty w sieci sklepów (…) . Odnośnie cofnięcia powództwa to wniosła, aby potraktować to jako przegrana sprawa. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Pozwana (…) prowadzi działalność gospodarczą pod firmą „ (…) ”. Działalność ta polega m. in. na wynajmowaniu boiska sportowego. dowód: Okoliczność bezsporna Pozwana w celach promocji swojej działalności gospodarczej bez zgody powoda (…) zrobiła mu zdjęcie w koszulce z napisem „ (…) ”, a następnie to zdjęcie również bez jego zgody umieściła na dwóch tablicach reklamowych
--- STRONA 3 ---
przy dojeździe do miejsca prowadzenia działalności gospodarczej, miejsca położenia ośrodka. Zdjęcie zostało również umieszczone na ulotkach reklamowych rozdawanych w miejscu prowadzenia działalności tj. przy ul. (…) w (…) . Pozwana również wydrukowała plakat i jeden taki plakat został wywieszony w jednym sklepie (…) na os. (…) w (…) . Plakat zdjął (…) i pokazał go powodowi. Pozwana nie prowadziła kampanii reklamowej poprzez wywieszanie plakatów w sieci sklepów (…) . dowód: Plakat k.11 Zdjęcia k.37-39 Zeznania świadka (…) k.58-60 Zeznania świadka (…) k.60-62 Zeznania świadka (…) k.68 Zeznania powoda (…) k.69- 71 Pismo k.78 W związku z tym zdjęciem powód został wezwany do swojego przełożonego i musiał składać wyjaśnienia. Wyjaśniał, że zdjęcie zostało zamieszczone bez jego zgody i zobowiązał się wyjaśnić ta kwestię. Później przełożeni już nigdy z nim na ten temat nie rozmawiali. Z tego tytułu powód nie poniósł żadnej kary. dowód: Zeznania powoda (…) k.69- 71 U strony pozwanej obowiązuje regulamin w którym zastrzeżono prawo do wykorzystania materiałów powstałych podczas wynajmu boisk piłkarskich tj. zdjęcia, filmy video , itp. Klientom nie przedstawia się regulaminu indywidualnie. dowód: regulamin k.26 Powodowi nie był znany regulamin. dowód:
--- STRONA 4 ---
Zeznania powoda (…) k.69- 71 Ocena dowodów: Sąd dał wiarę wszystkim dowodom przeprowadzonym w sprawie, albowiem są one spójne, logiczne i wzajemnie się uzupełniają. Nikt nie kwestionował ich prawdziwości. Należy tutaj również zaznaczyć, że z faktu umieszczenia jednego plakatu w sklepie (…) przez nieustaloną osobę, nie świadczy o prowadzeniu w sieci tych sklepów kampanii reklamowej. Sąd zważył co następuje: Roszczenie jest uzasadnione co do zapłaty kwoty 4000 zł tytułem zadośćuczynienia. Zgodnie z art. 81 ust 1 ustawy „ o prawie autorskim i prawach pokrewnych” rozpowszechnianie wizerunku wymaga zezwolenia osoby na nim przedstawionej. W braku wyraźnego zastrzeżenia zezwolenie nie jest wymagane, jeżeli osoba ta otrzymała umówioną zapłatę za pozowanie. Jak wynika z ustalonego stanu faktycznego powód nie wyrażał zgodę na rozpowszechnianie jego wizerunku. Nie otrzymał żadnego wynagrodzenia. Za wyrażenie zgody nie może zostać uznane zamieszczenie stosownej klauzuli w regulaminie. Zamieszczenie w ustawie szczególnej klauzuli o zgodzie na rozpowszechnianie wizerunku oznacza, że zgoda musi być wyraźna i musi dotyczyć konkretnego wizerunku, konkretnego zdjęcia. Zatem musi być wyraźne wskazane zdjęcie lub zdjęcia, które będą podlegały wykorzystaniu. Na te zdjęcia musi być zgoda. Oczywiście
--- STRONA 5 ---
można również wyrazić zgodę na zdjęcia zrobione w jakiejś sesji czy też w ramach jakiegoś wydarzenia. Zgoda na rozpowszechnianie musi być jednak wyraźna i nie jest dopuszczalna zgoda blankietowa, polegająca na tym, że ktoś zrobi zdjęcia nie wiadomo kiedy, nie wiadomo w jakiej pozie i nie wiadomo w jakim ubraniu. Tych kryteriów nie spełnia regulamin i dlatego stosowna klauzula w regulaminie jest bezprzedmiotowa. Ponadto taka klauzula musi być indywidualnie uzgodniona z konsumentem. Zgodnie z art. 385 1 kc. postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nie uzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne). Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. Nie uzgodnione indywidualnie są te postanowienia umowy, na których treść konsument nie miał rzeczywistego wpływu. W szczególności odnosi się to do postanowień umowy przejętych z wzorca umowy zaproponowanego konsumentowi przez kontrahenta. Ustawodawca przewidując zakaz rozpowszechniania wizerunku dał wyraz temu, że wizerunek jest bardzo istotnym dobrem człowieka. Zatem postanowienie umowne wyrażające zgodę na rozpowszechnianie wizerunku musi być indywidualnie uzgodnione. Nie ulega wątpliwości, że zamieszczenie zgody w regulaminie wyklucza indywidualne uzgodnienie. Regulamin cechuje się tym, że jego akceptuje się poprzez przystąpienie i nie ma możliwości jego indywidualnego uzgadniania. Zatem klauzula z pkt. 7 regulaminu z k.26 nie jest wiążąca dla powoda. W końcu należy dodać, że pozwana nie wykazała, aby powód został zapoznany z regulaminem.
--- STRONA 6 ---
Przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia i ocenie zgłoszonych roszczeń sąd uwzględnił następujące okoliczności. Wykorzystanie wizerunku nastąpiło w celach reklamowych, a więc komercyjnych. Zasięg jednak tej działalności był lokalny i ograniczał się tylko do najbliższego otoczenia przedmiotowego ośrodka. Były to głównie ulotki rozdawane w miejscu działalności oraz dwie duże tablice przy drodze przy dojeździe do ośrodka. Sąd uwzględnił również fakt, że jeden plakat został umieszczony w sklepie (…) . Sąd uwzględnił również fakt, że powód miał nieprzyjemną rozmowę na ten temat z przełożonymi. Była to tylko jedna rozmowa i z tego tytułu powód nie miał żadnych dalszych nieprzyjemności. Należy jednak zauważyć, że zasady doświadczenia życiowego wskazują na to, że przełożeni powoda mieli raczej zastrzeżenia do wykorzystania nazwy hotelu na koszulce i związane było to z podejrzeniami, że powód wykorzystując nazwę hotelu czerpał z tego korzyści finansowe. Zasady doświadczenia życiowego wskazują, że raczej nie miano zastrzeżeń do wykorzystania samego wizerunku powoda. Sąd uwzględnił również fakt, że wizerunek powoda w żaden sposób nie był dla niego ośmieszający. Było to normalne, typowe zdjęcie, przedstawiające aktywną fizycznie osobę. Został więc przedstawiony w pozytywnym świetle. Sąd wziął również pod uwagę i tą okoliczność, że powód nie jest osobą która czerpałaby dochody ze swego wizerunku. Nie jest osobą, która z faktu publikacji jego wizerunku czerpie szczególnie wysokie dochody. Odnośnie umieszczenia plakatu w sklepie (…) to należy wyjaśnić, że pozwana ponosi odpowiedzialność za zamieszczenie jednego plakatu w sklepie (…) . Plakat został wyprodukowany na jej zlecenie dla niej. Ona udostępniła te plakaty pracownikom, a zatem to ona ponosi odpowiedzialność za to gdzie zostały one zamieszczone, nawet w sytuacji gdy zostało to uczynione bez jej zgody. Sąd nie stwierdził jednak, aby pozwana prowadziła kampanię reklamową z wykorzystaniem wizerunku
--- STRONA 7 ---
powoda, w sklepach (…) , albowiem brak jest na to dowodów. Samo zamieszczenie jednego plakatu nie świadczy o prowadzeniu kampanii. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, że dla ochrony wizerunku powoda, wystarczająca jest jedna sankcja tj. zadośćuczynienie albo zapłata na cel społeczny. W pierwszej kolejności powód zamieścił roszczenie o zadośćuczynienie, a zatem sąd uznał, że to roszczenie jest dla niego ważniejsze, a zatem sąd co do zasady zasądził tylko zadośćuczynienie. Sąd uznał również, że właściwą kwotą będzie kwota 4000 zł. Sąd umorzył postępowanie w części dotyczącej roszczenia o zamieszczenie przeprosin w gazecie na zasadzie art. 355 kpc. O kosztach procesu sąd orzekł na zasadzie art. 100 kpc. Z jednej strony powód wygrał sprawę co do zasady, ale z drugiej strony sąd znacznie ograniczył zgłoszone roszczenia. Cofnięcie powództwa co do części roszczenia sąd uznał jako przegranie w tym zakresie sprawy. Mając powyższe na uwadze orzec należało jak w sentencji wyroku.
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Okręgowy w Krakowie Wydział#IC 558/11 W W Y Y R R O O K K W W I IM MI IE EN NI IU U R RZ ZE EC CZ ZY YP PO OS SP PO OL LI IT TE E#art. 81 ust#art. 355 kpc.#art. 100 kpc.