§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
zapłatę

Postanowienie IC 550/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 kwietnia 2012r. Sąd Okręgowy w Katowicach

zapłatę

Teza / krótkie omówienie

zapłatę

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- Sygn. akt IC 550/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 kwietnia 2012r. Sąd Okręgowy w Katowicach Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Magdalena Bochyńska - Jarczyk Protokolant: Gabriela Wolny po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2012r. w Katowicach sprawy z powództwa A.T. przeciwko Skarbowi Państwa – Prezesowi Sądu Rejonowego w ... o zapłatę 1. powództwo o zapłatę zadośćuczynienia z tytułu przewlekłości postępowania w sprawie Sądu Rejonowego w ... syg. akt VII K 165/06 oddala; 2. w pozostałej części pozew odrzuca; 3. nie obciąża powoda kosztami procesu; 4. przyznaje adwokatowi K.B. od Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Katowicach kwotę 7.749zł (siedem tysięcy siedemset czterdzieści dziewięć złotych), a w niej kwotę 1.449zł (jeden tysiąc czterysta czterdzieści dziewięć złotych) podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu apelacyjnym i ponownym pierwszoinstancyjnym. --- STRONA 2 --- Syg. akt I C 550/11 U z a s a d n i e n i e Powód A.T. pozwem z dnia 4 lutego 2010r. sprecyzowanym na rozprawie w dniu 11 lutego 2011r. wniósł o zasądzenie na jego rzecz od pozwanego Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Rejonowego w ... kwoty 90.000zł tytułem rekompensaty pieniężnej (zadośćuczynienia) za wszczęcie i prowadzenie przeciwko niemu postępowania przygotowawczego i jurysdykcyjnego w sprawie syg. akt VII K 165/06, w której wyrokiem z dnia 5 lutego 2009r. został uniewinniony. W wyniku przewlekłości postępowania w tej sprawie zostały naruszone jego dobra osobiste w postaci godności i swobody wyboru spędzania czasu jako elementu wolności, ponieważ musiał stawiać się w sądzie. Doznał również negatywnych odczuć związanych z trwającym oskarżeniem oraz stresem wywołanym uczestniczeniem w rozprawach. Pozbawiony został poczucia bezpieczeństwa oraz obawiał się ewentualności wymierzenia mu kary pozbawienia wolności za czyn, którego nie popełnił. Jako podstawę prawną swego roszczenia powołał art.417kc (k.- 2, 5, 55, 83 verte). Postanowieniem z dnia 20 maja 2010r. zwolniono powoda od kosztów sądowych w całości, a postanowieniem z dnia 1 lipca 2010r. ustanowiono dla niego adwokata z urzędu (k.- 23 i 33). Pozwany Skarb Państwa – Prezes Sądu Rejonowego w ... w odpowiedzi na pozew z dnia 4 lutego 2011r. wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych podnosząc, że powód nie przywołał konkretnego zdarzenia mogącego stanowić źródło poniesionej w jego mniemaniu szkody. Brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że działania podejmowane przez pozwanego względem niego mogłyby zostać potraktowane jako bezprawne. Powód nie udowodnił, iż w wyniku działania pozwanego jakiekolwiek przysługujące mu dobro doznało rzeczywistego uszczerbku. W konsekwencji nie sposób również uznać, że istnieje jakikolwiek związek przyczynowy między zachowaniem pozwanego a hipotetycznie poniesioną przez powoda szkodą. Pozwany zakwestionował również wysokość żądanej kwoty (k.- 79 - 80). Pełnomocnik z urzędu powoda na rozprawie w dniu 11 lutego 2011r. poparł pozew i wniósł o przyznanie mu kosztów nieopłaconej --- STRONA 3 --- pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu oświadczając, iż nie zostały one uiszczone ani w całości ani w części (k.- 83 verte). Sąd Okręgowy w ... wyrokiem z dnia 22 lutego 2011r. powództwo oddalił (k.- 89 i 92 – 94). Na skutek apelacji powoda od powyższego orzeczenia, Sąd Apelacyjny w ... wyrokiem z dnia 31 maja 2011r. uchylił zaskarżony wyrok i sprawę do ponownego rozpoznania przekazał Sądowi Okręgowemu w ... wskazując, aby Sąd ten w pierwszej kolejności zadbał o uporządkowanie zakresu żądania w jego warstwie przedmiotowej, to znaczy wezwał powoda do sprecyzowania żądania, jego podstawy faktycznej (art.187§1 pkt2kpc), a następnie przeprowadził postępowanie dowodowe we wskazanym zakresie lub w zakresie określonym wnioskami stron i wydał stosowne do jego wyniku rozstrzygnięcie (k.- 130 – 134). Pełnomocnik powoda w piśmie procesowym z dnia 25 sierpnia 2011r. oraz na rozprawie w dniu 11 lutego 2012r. wyjaśnił, iż powód domaga się zasądzenia kwoty 90.000zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdy, jakich doznał w związku z toczącym się przeciwko niemu z oskarżenia publicznego, procesem karnym przed Sądem Rejonowym w ... syg. akt VII K156/06 oraz za przewlekłość postępowania (żądanie pozwu). Podał, że podstawę faktyczną roszczenia, a zarazem pozwu, stanowią cierpienia psychiczne i niedogodności, składające się na pojęcie krzywdy, jakich powód doznał w wyniku tego procesu. Proces ten naruszył jego dobra osobiste w postaci prawa do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego przed skutkami niezgodnego z prawem działania Państwa polskiego, a więc i jego funkcjonariuszy publicznych między innymi Prokuratora, Policji i Sądu. Proces karny zadał powodowi cierpienia oraz naruszył spokój psychiczny i ograniczył mu wolność przez kilka lat. Przyczyną tych krzywd były nierzetelne działania organów ścigania, brak ich bezstronności, działanie bez poszanowania przepisów obowiązującego prawa, które doprowadziły do wszczęcia i kontynuowania procesu karnego przeciwko powodowi (k.- 166 – 167 i 259 verte). Sąd ponownie rozpoznając sprawę ustalił następujący stan faktyczny: Powód A.T. liczy 55 lat. Mieszka w .... Jest ojcem W. Ł. ur. 26 lutego 1998r. córki A. Ł.. Sąd Rejonowy w … wyrokiem z dnia 31 marca 1999r. syg. akt III RC 91/99 zasądził od A.T. na rzecz jego małoletniej --- STRONA 4 --- córki alimenty w kwocie po 350zł miesięcznie począwszy od dnia 12 lutego 1999r., a Sąd Okręgowy w ... wyrokiem z dnia 23 listopada 1999r. syg. akt I RC 148/99 podwyższył te alimenty do kwoty po 500zł miesięcznie począwszy od dnia prawomocności tegoż wyroku (k.- 94 i 106 akt Sądu Okręgowego w ... syg. I C 115/06 - związkowe). Powód od dnia 13 stycznia 2000r. jest pacjentem Poradni Zdrowia Psychicznego w ... z rozpoznaniem: reakcja paranoiczna, zaburzenia osobowości, a od dnia 28 czerwca 2002r. jest pacjentem …. Ośrodka Zdrowia Psychicznego z rozpoznaniem: niedosłuch znacznego stopnia, obserwacja w kierunku psychozy. W okresie od 9 lipca 2002r. do 23 lipca 2002r. był hospitalizowany w Instytucie Psychiatrii i Neurologii w … z rozpoznaniem: organiczne zaburzenia urojeniowe (k.- 111 verte akt związkowych syg. I C 115/06). W opinii psychiatryczno – psychologicznej z dnia 20 sierpnia 2002r. sporządzonej na zlecenie Prokuratury Rejonowej w … w sprawie syg. akt 1Ds 1879/02 zespół biegłych rozpoznał u badanego A.T. organiczne zaburzenia urojeniowe (k.- 111 – 112 akt związkowych syg. I C 115/06). Orzeczeniem Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w … z dnia 18 grudnia 2002r. powód został zaliczony do znacznego stopnia niepełnosprawności okresowo do dnia 30.11.2007r. (k.- 115 akt związkowych syg. I C 115/06). W okresie od 7 marca 2003r. do 1 kwietnia 2003r. był ponownie hospitalizowany w Instytucie Psychiatrii i Neurologii w … z rozpoznaniem: zespół paranoidalny (k.- 177 akt związkowych syg. I C 115/06). W opinii sądowo – psychiatrycznej z dnia 1 sierpnia 2005r. opracowanej na polecenie Sądu Rejonowego w … Wydziału Grodzkiego w … w sprawie syg. akt W 220/05 biegły sądowy lekarz psychiatra rozpoznał u badanego A.T. nawracające zaburzenia paranoidalne prawdopodobnie w przebiegu schizofrenii lub zmian organicznych w CUN (k.- 113 – 114 akt związkowych syg. I C 115/06). Dnia 29 lipca 2005r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w … zawiadomił Prokuraturę Rejonową w ..., że dłużnik alimentacyjny A.T. uchyla się od obowiązku alimentacji po 500zł miesięcznie, a obowiązek powyższy wynika z treści wyroku Sądu Okręgowego w ... syg. akt I RC 148/99. Zadłużenie na dzień 29 lipca 2005r. wynosi 38.399,24zł, a wierzycielką jest A. Ł. zamieszkała w ... (k.- 93 akt związkowych syg. I C 115/06). Dochodzenie w tej sprawie w dniu 26 września 2005r. wszczął Komisariat II Policji w ... Nr RSD 1246/05 i prowadził je pod nadzorem Prokuratury Rejonowej w ... syg. akt 2 Ds. 1217/05 (k.- 8 akt Sądu Rejonowego w ... syg. VII K 165/06 - związkowe). --- STRONA 5 --- Prokurator Prokuratury Rejonowej w ... postanowieniem z dnia 29 listopada 2005r. okres dochodzenia w powyższej sprawie przedłużył do dnia 26 grudnia 2005r. (k.- 17 akt związkowych syg. VII K 165/06). Dnia 5 grudnia 2005r. Komisariat II Policji w ... wydał postanowienie o przedstawieniu podejrzanemu A.T. zarzutu popełnienia czynu z art.209§1kk polegającego na tym, że w okresie od czerwca 1998r. do grudnia 2005r. uporczywie uchylał się od ciążącego na nim z mocy ustawy obowiązku łożenia na utrzymanie nieletniej córki W. czym naraził ją na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych (k.- 26 akt związkowych syg. VII K 165/06). Wykonanie określonych czynności procesowych w tej sprawie zlecono Komendzie Powiatowej Policji w …. Dnia 19 grudnia 2005r. starszy posterunkowy G. K. w obecności sierżanta T. J. z KPP w … ogłosił A.T. powyższy zarzut, przesłuchał go w charakterze podejrzanego, pouczył podejrzanego o uprawnieniach i obowiązkach oraz o możliwości ukarania wyrokiem bez rozprawy. Powód natomiast zgłosił żądanie doręczenia mu uzasadnienia postanowienia o przedstawieniu zarzutów na piśmie (k.- 27 – 31 akt związkowych syg. VII K 165/06). Komisariat II Policji w ... dnia 20 grudnia 2005r. wydał postanowienie o wszczęciu śledztwa w tej sprawie albowiem w toku prowadzonego postępowania zaistniały wątpliwości co do poczytalności sprawcy w chwili popełnienia czynu, gdyż wcześniej był leczony psychiatrycznie (k.- 56 akt związkowych syg. VII K 165/06). Powód dnia 24 grudnia 2005r. listem poleconym wysłał do Komisariatu II Policji w ... wniosek o umorzenie postępowania 2 Ds. 1217/05 (RSD 1246/05) wraz z opiniami sądowo – psychiatrycznymi z dnia 20 sierpnia 2002r. i z dnia 1 sierpnia 2005r. oraz orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności z dnia 18 grudnia 2002r. (k.- 60 – 67 akt związkowych syg. VII K 165/06). Dnia 27 grudnia 2005r. Prokurator Prokuratury Rejonowej w ... wydał postanowienie o zasięgnięciu opinii – powołaniu dwóch biegłych lekarzy psychiatrów ze Szpitala Psychiatrycznego w ... oraz zwrócił się do Sądu Rejonowego w ... o wyznaczenie dla podejrzanego obrońcy z urzędu w związku z uzasadnioną obawą co do stanu jego poczytalności (k.- 32 – 33 akt związkowych syg. VII K 165/06). Dnia 27 grudnia 2005r. biegli lekarze psychiatrzy przeprowadzili w Oddziale III A SPSzW w ... jednorazowe badanie stanu zdrowia psychicznego A.T. i na jego podstawie opracowali opinię sądowo – psychiatryczna, w której rozpoznali u badanego organiczne zaburzenia osobowości (k.- 34 – 41 akt związkowych syg. VII K 165/06). Dnia 2 stycznia 2006r. Komisariat II Policji w ... wydał postanowienie o przedstawieniu podejrzanemu A.T. zarzutu popełnienia --- STRONA 6 --- czynu z art.209§1kk polegającego na tym, że w okresie od marca 2004r. do grudnia 2004r. uporczywie uchylał się od ciążącego na nim z mocy ustawy obowiązku łożenia na utrzymanie nieletniej córki W. czym naraził ją na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych (k.- 53 akt związkowych syg. VII K 165/06). Dnia 31 stycznia 2006r. starszy posterunkowy G. K. z KPP w … zaznajomił podejrzanego z materiałami postępowania i pouczył go o przysługującym prawie złożenia wniosku o uzupełnienie w terminie 3 dni od daty zakończenia tej czynności, a powód oświadczył, że będzie składał kolejne wnioski dowodowe do sprawy (k.- 68 akt związkowych syg. VII K 165/06). Powód w piśmie z dnia 31 stycznia 2006r. skierowanym do Komisariatu II Policji w ... złożył zarzuty do opinii biegłych i wniósł o umorzenie postępowania RSD 1246/05 z powodu nie dokonania czynu (niepełnosprawność znaczna) albo małej szkodliwości społecznej czynu z niepełnosprawnością znaczną sprawcy (k.- 73 – 77 akt związkowych syg. VII K 165/06). Dnia 6 lutego 2006r. A.T. wniósł do Sądu Okręgowego w ... przeciwko Skarbowi Państwa – Komendzie Policji II w ... i Prokuraturze Rejonowej w ... pozew o naruszenie dóbr osobistych i zapłatę odszkodowania w kwocie 1.000.000zł za to, że pozwani prowadzą w stosunku do niego postępowanie karne RSD 1246/05 według zabronionej przez prawo zasady domniemania winy. W postępowaniu tym, co najmniej dwa razy naruszono jego godność (stawiając mu zarzut), a nie powinno do tego dojść i od początku tej sprawy odbiera mu się prawo do obrony rzeczywistej. Powyższa sprawa została przekazana według właściwości miejscowej do Sądu Okręgowego w ..., który wyrokiem z dnia 9 sierpnia 2007r. syg. akt I C 115/06 powództwo w niej oddalił (akta syg. I C 115/06 – związkowe). Dnia 27 lutego 2006r. Prokurator Prokuratury Rejonowej w ... w sprawie syg. akt 2 Ds. 1217/05 sporządził protokół zaznajomienia obrońcy podejrzanego – adw. D. T. z materiałami śledztwa, a dnia 28 lutego 2006r.:  wydał postanowienie o oddaleniu wniosku dowodowego podejrzanego o ponowne przeprowadzenie dowodu z opinii dwóch biegłych lekarzy psychiatrów;  wydał postanowienie o zamknięciu śledztwa;  skierował do Sądu Rejonowego w ... akt oskarżenia przeciwko A.T. oskarżonego o to, że w okresie od grudnia 2001r. do grudnia 2005r. w ... uporczywie uchylał się od obowiązku łożenia na rzecz małoletniej córki W. przez co w/w została narażona na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych tj. o czyn z art. 209§1kk (k.- 81 – 95 akt związkowych syg. VII K 165/06). --- STRONA 7 --- W Sądzie Rejonowym w ... powyższa sprawa zawisła pod syg. akt VII K 165/06. W toku całego postępowania powód jako oskarżony był w niej reprezentowany przez obrońcę adwokata D. T.. Niezależnie od tego, samodzielnie złożył odpowiedź na akt oskarżenia oraz składał wnioski dowodowe i inne np. o umorzenie postępowania, o samo ukaranie, o przekazanie sprawy do Sądu Rejonowego w ..., o wyłączenie sędziego, o zmianę obrońcy, prośby, pisma procesowe, zażalenia, skargi i apelacje. W sprawie tej wyznaczono szereg rozpraw:  zarządzeniem z dnia 14 marca 2006r. wyznaczono rozprawę na dzień 24 kwietnia 2006r. Na rozprawie był obecny adw. D. T., ale została ona odroczona na wniosek powoda (skierowanie do szpitala psychiatrycznego) na dzień 2 czerwca 2006r.;  na rozprawę w dniu 2 czerwca 2006r. powód nie stawił się – prawidłowo wezwany. Stawił się jego obrońca. Na podstawie art.377§3kpk postanowiono rozprawę prowadzić pod nieobecność oskarżonego. Odroczono ją na dzień 10 sierpnia 2006r.;  na rozprawę w dniu 10 sierpnia 2006r. powód nie stawił się – z informacji Policji wynikało, że nie przebywa pod podanym adresem. Stawił się jego obrońca. Rozprawę odroczono na dzień 8 września 2006r. Oskarżonego zobowiązano do sprecyzowania złożonego wniosku dowodowego pod rygorem jego oddalenia;  na rozprawę w dniu 8 września 2006r. powód nie stawił się – prawidłowo wezwany. Stawił się jego obrońca. Na podstawie art.376§3kpk postanowiono rozprawę prowadzić pod nieobecność oskarżonego, a wydanie wyroku odroczono do dnia 15 września 2006r.  w związku z wnioskami, skargami i prośbami powoda, dnia 15 września 2006r. wznowiono przewód sądowy i rozprawę odroczono z terminem z urzędu;  zarządzeniem z dnia 25 stycznia 2007r. wyznaczono rozprawę na dzień 1 marca 2007r. Na rozprawie był obecny obrońca powoda. Powód nie stawił się – prawidłowo wezwany. Dopuszczono dowód z opinii dwóch biegłych lekarzy psychiatrów. Rozprawę odroczono z terminem z urzędu:  zespół biegłych sądowych dwóch lekarzy psychiatrów i psychologa klinicznego w opinii z dnia 15 października 2007r. stwierdził, iż jednorazowym badaniem oskarżonego nie są w stanie ustalić u niego diagnozy. W związku z tym zaproponował poddanie go 4 – 6 tygodniowej obserwacji sądowo – psychiatrycznej;  zarządzeniem z dnia 4 stycznia 2008r. zwrócono się do szeregu instytucji i placówek medycznych o nadesłanie dokumentacji --- STRONA 8 --- medycznej powoda celem ustalenia stanu jego zdrowia psychicznego i przebiegu leczenia;  po zgromadzeniu powyższej dokumentacji, postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2008r. dopuszczono dowód z opinii biegłego lekarza psychiatry na okoliczność ustalenia, czy stan zdrowia psychicznego oskarżonego w okresie od grudnia 2001r. do grudnia 2005r. pozwalał mu na świadczenie pracy;  biegły sądowy psychiatra w opinii z dnia 8 lipca 2008r. rozpoznał u powoda zaburzenia osobowości z cechami paranoicznymi oraz stwierdził, że w okresie od grudnia 2001r. do grudnia 2005r. był całkowicie niezdolny do pracy z uwagi na stan psychiczny;  zarządzeniem z dnia 12 sierpnia 2008r. wyznaczono rozprawę na dzień 10 października 2008r. Na rozprawie był obecny obrońca powoda. Powód nie stawił się – prawidłowo wezwany. Z uwagi na nieobecność świadka rozprawę odroczono na dzień 17 listopada 2008r.;  na rozprawę w dniu 17 listopada 2008r. powód nie stawił się – prawidłowo wezwany. Stawił się jego obrońca. Na podstawie art.377§3kpk postanowiono rozprawę prowadzić pod nieobecność oskarżonego. Odczytano jego wyjaśnienia. Wobec nieobecności świadka rozprawę odroczono na dzień 5 lutego 2009r.;  na rozprawę w dniu 5 lutego 2009r. powód nie stawił się – prawidłowo wezwany. Stawił się jego obrońca. Pominięto dowód z zeznań świadka i wydano wyrok, którym uniewinniono oskarżonego A.T. od popełnienia zarzucanego mu czynu z art.209§1kk (k.- 103 – 616 akt związkowych syg. VII K 165/06). Biegli sądowi z Centrum Psychiatrycznego w … w opinii z dnia 18 marca 2009r. wydanej na zlecenie Prokuratury Rejonowej w … w sprawie syg. akt Ds. 1258/07 rozpoznali u powoda chorobę psychiczną pod postacią schizofrenii paranoidalnej (k.- 290 – 296). Dnia 4 lutego 2010r. A.T. wniósł do Sądu Okręgowego w ... pozew przeciwko Skarbowi Państwa – Prezesowi Sądu Rejonowego w ... i Prokuraturze Rejonowej w ... o naruszenie dóbr osobistych i zapłatę:  odszkodowania w kwocie 20.000zł za prowadzenie przez Sąd Rejonowy w ... sprawy syg. akt VII K 165/06 ponad rok;  zadośćuczynienia w kwocie 40.000zł za cierpienia psychiczne spowodowane powyższym;  zadośćuczynienia w łącznej kwocie 580.000zł za naruszenie jego spokoju psychicznego i swobody poruszania się przez 4 lata oraz za naruszenie jego wizerunku, godności, honoru, dumy i czci. Sprawa ta w Sądzie Okręgowym w ... została zadekretowana pod syg. akt I C 39/10. Zarządzeniem z dnia 16 kwietnia 2010r. wyłączono z --- STRONA 9 --- niej roszczenie o odszkodowanie za czas prowadzenia sprawy syg. akt VII K 165/06 jako skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki i skierowano ją na posiedzenie celem przekazania do sądu właściwego, a postanowieniem z dnia 28 października 2010r. sprawę o zadośćuczynienie z tytułu naruszenia dóbr osobistych przekazano według właściwości Sądowi Okręgowemu w ..., w którym została ona zadekretowana pod syg. akt I C 771/10. W sprawie tej zarządzeniem z dnia 22 grudnia 2010r. akta sprawy zwrócono Sądowi Okręgowemu w ... celem rozpoznania zażalenia powoda na postanowienie z dnia 29 września 2010r. i jego wniosku o przywrócenie terminu. Do dnia wyrokowania w niniejszej sprawie zażalenie powoda i jego wniosek o przywrócenie terminu nie zostały skutecznie rozpoznane przez Sąd Okręgowy w .... Sprawa pozostaje w tym Sądzie w toku pod syg. akt I C 39/10 (k.- 214 – 250). Sąd Okręgowy w ... postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2010r. syg. akt VII S 11/10 odrzucił, przekazaną mu przez Sąd Okręgowy w ..., skargę powoda na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, ponieważ została ona złożona po prawomocnym zakończeniu postępowania w sprawie Sądu Rejonowego w ... syg. akt VII K 165/06 (akta syg. VII S 11/10 – związkowe). Powód A.T. słuchany w charakterze strony w odniesieniu do działań Prokuratury Rejonowej w ... w sprawie syg. akt 2 Ds. 1217/05 podniósł te same zarzuty, które podnosił w prawomocnie zakończonej z jego powództwa sprawie Sądu Okręgowego w ... syg. akt I C 115/06 oraz podnosi w toczącej się nadal jeszcze na etapie Sądu Okręgowego w ... sprawie syg. akt I C 39/10. W odniesieniu do działań Sądu Rejonowego w ... w sprawie syg. akt VII K 165/06, które miałyby naruszyć jego dobra osobiste i spowodowały przewlekłość postępowania, podniósł te same zarzuty, które podnosi w toczącej się nadal jeszcze na etapie Sądu Okręgowego w ... sprawie syg. akt I C 39/10. W jego ocenie postępowanie sądowe trwało przewlekle przez kilka lat. Było prowadzone z nienależytą starannością w wyniku błędów we wstępnej kontroli akt po zakończeniu postępowania przygotowawczego. Odpowiedzialność Sądu wynika z obowiązku nadzoru nad pracą Prokuratury i wstępnej kontroli aktu oskarżenia. W toku tak długiego postępowania, w tak prostej sprawie, wykonano bardzo mało czynności. W związku z prowadzonym postępowaniem i jego przewlekłością nie poniósł istotnej szkody majątkowej. Poniósł szkodę niemajątkową, bo naruszono jego spokój psychiczny. W związku z tym, że musiał pozostawać do dyspozycji Sądu jego wolność była --- STRONA 10 --- ograniczona, bo nie mógł wyjechać za granicę. W toku postępowania czuł się bardzo poniżany i niegodnie (zeznania powoda k.- 297 - 299). Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 17 czerwca 2004r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U. Nr 179 poz. 1843 ze zmianami): strona, która nie wniosła skargi na przewlekłość postępowania zgodnie z art. 5 ust. 1 tej ustawy, może dochodzić - na podstawie art. 417kc - naprawienia szkody wynikłej z przewlekłości, po prawomocnym zakończeniu postępowania co do istoty sprawy. Z powyższej normy wynika, że prawo dochodzenia roszczeń cywilnoprawnych mają także te strony, które z różnych przyczyn nie wniosły skargi na przewlekłość postępowania w jego toku. Dotyczy to więc także osób, które nie wystąpiły ze skargą z przyczyn leżących po ich stronie (np. zaniedbanie, lekkomyślność). Możliwość, o której mowa, nie służy już jednak rzecz jasna zwalczaniu przewlekłości postępowania, lecz jedynie naprawieniu szkody z niej wynikającej. Oznacza to jednak, że podstawą uwzględnienia powództwa w tym względzie będzie zarówno konieczność wykazania tych samych okoliczności, co w postępowaniu prowadzonym w trybie ustawy z dnia 17 czerwca 2004r. o skardze … (to jest przewlekłości postępowania), jak i szkody pozostającej w normalnym związku przyczynowym z tym zdarzeniem. W rozpatrywanej sprawie ustalono, że wyłączona ze sprawy Sądu Okręgowego w ... syg. akt I C 39/10 skarga powoda na przewlekłość postępowania w sprawie Sądu Rejonowego w ... syg. akt. VII K 165/06 została odrzucona postanowieniem Sądu Okręgowego w ... z dnia z dnia 11 sierpnia 2010r. syg. akt VII S 11/10 z tej przyczyny, że została ona złożona po prawomocnym zakończeniu postępowania karnego. Skoro oddalenie skargi z tej przyczyny, iż nie zostały spełnione przesłanki wynikające z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004r. o skardze … (skarga nie została wniesiona "w toku" sprawy) nie pozbawia strony możności dochodzenia naprawienia szkody w oparciu o art. 417 kc, to tym bardziej zdaniem Sądu, nie pozbawia jej tej możliwości odrzucenie skargi z tej właśnie przyczyny (postanowienie SA w … z dnia 24 stycznia 2007 r., I S 12/06, OSA 2007, z. 1, poz. 30). W tym stanie rzeczy to jest w razie zgłoszenia żądania naprawienia szkody po prawomocnym zakończeniu postępowania w sprawie przez stronę, która nie wniosła skargi na przewlekłość (art. 16 ustawy o skardze), rzeczą sądu w postępowaniu cywilnym jest w pierwszej kolejności ustalenie, czy doszło do zbędnej zwłoki (to jest przewlekłości postępowania), a następnie w --- STRONA 11 --- przypadku ustalenia tego, rozważenie czy strona wykazała pozostałe przesłanki odpowiedzialności Skarbu Państwa, zezwalające na zastosowanie art. 417 § 1, art. 445 lub art. 448 k.c., a to szkody i związku przyczynowego pomiędzy jej powstaniem a przewlekłością. Według art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze… dla stwierdzenia, czy w sprawie doszło do przewlekłości postępowania, należy w szczególności ocenić terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez sąd w celu wydania w sprawie rozstrzygnięcia co do istoty uwzględniając charakter sprawy, stopień faktycznej i prawnej jej zawiłości, znaczenie dla strony, która wniosła skargę, rozstrzygniętych w niej zagadnień oraz zachowanie się stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. W niniejszej sprawie, powód nie był w stanie wymienić poszczególnych działań Sądu Rejonowego w ... w sprawie syg. akt VII K 165/06, które były przewlekłe. W jego odczuciu sprawa była prowadzona zbyt długo, ponieważ wykonano bardzo mało czynności, a prosta sprawa trwała kilka lat. Ogólnie, więc była przewlekła. Przy badaniu zasadności skargi wniesionej „w toku” sprawy, bierze się pod uwagę tylko te zarzuty, które są podnoszone przez stronę wnoszącą skargę. Przenosząc wprost tę zasadę na grunt niniejszej sprawy, to należy stwierdzić, iż ogólnikowość zarzutów powoda uniemożliwia ich zbadanie. A zatem już tylko z tej przyczyny powództwo oparte o przesłankę przewlekłości postępowania na uwzględnienie nie zasługiwało. Sąd jednak dokonał szczegółowej analizy wszystkich czynności podjętych przez Sąd Rejonowy w ... w celu wydania w sprawie syg. akt VII K 165/06 rozstrzygnięcia co do istoty i na jej podstawie ustalił, że były one nader prawidłowe i terminowe, a jedyną przyczyną opieszałości postępowania w tej sprawie było zachowanie samego powoda, który konsekwentnie i tendencyjnie pomimo prawidłowych wezwań nie stawiał się na kolejne terminy rozpraw i który składał wielokrotnie niezasadne wnioski, skargi i prośby wymagające jednak rozpoznania. W tym stanie rzeczy, bez konieczności badania pozostałych przesłanek odpowiedzialności Skarbu Państwa, powództwo o zapłatę zadośćuczynienia z tytułu przewlekłości postępowania oddalono jako oczywiście bezzasadne. Zgodnie z art. 199§1 pkt.2kpc sąd odrzuci pozew, jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została już prawomocnie osądzona. W rozpatrywanej sprawie ustalono, że Sąd Okręgowy w ... w sprawie syg. akt I C 39/10 z powództwa A.T. przeciwko Skarbowi Państwa – Prezesowi Sądu Rejonowego w ... i Prokuraturze Rejonowej w ... o naruszenie dóbr osobistych i zapłatę zadośćuczynienia w łącznej kwocie 620.000zł, która należy do właściwości miejscowej Sądu --- STRONA 12 --- Okręgowego w ..., rozpoznaje kwestię wpadkową. Poza sporem jest, więc że powyższa sprawa jest w toku, a analiza treści pozwów to jest wniesionego w niniejszej sprawie i powyższej (k.- 215) prowadzi do wniosku, że w obu sprawach zachodzi tożsamość stron procesowych, a także podstawy faktycznej i prawnej żądania. Przepis art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. należy interpretować w powiązaniu z art. 366 k.p.c., z czego wynika, że tożsamość roszczenia w rozumieniu art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c. zachodzi tylko wówczas, gdy identyczne są nie tylko przedmiot, ale i podstawa sporu. Przedmiotowe granice zawisłości sporu wyznaczają: żądanie udzielenia ochrony prawnej w sposób i w zakresie wskazanym w pozwie oraz podstawa faktyczna żądania. W rozpatrywanej sprawie nie budzi wątpliwości to, że obie przesłanki zostały spełnione i nie zmienia tego fakt, że wysokość żądania zadośćuczynienia z tego samego tytułu w rozpatrywanej sprawie jest niższa. W tym stanie rzeczy, wobec stanu sprawy w toku, na mocy art. 199§1pkt.2kpc pozew w części dotyczącej żądania zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych powoda za wszczęcie i prowadzenie postępowania przygotowawczego i jurysdykcyjnego w sprawie Sądu Rejonowego w ... syg. akt VII K 165/06 odrzucono. Orzeczenie o kosztach procesu uzasadniają przepisy:  art.102kpc, który wyraża zasadę słuszności w orzekaniu o kosztach, stanowiąc wyjątek od zasady odpowiedzialności za wynik procesu. Szczególne znaczenie dla możliwości jego zastosowania ma ocena zachowania się stron z punktu widzenia zasad współżycia społecznego. Podstawą do takiej oceny może być zachowanie się strony w procesie, jak i jej sytuacja poza procesowa (stan majątkowy, szczególna sytuacja zdrowotna i życiowa). Zdaniem Sądu w rozpatrywanej sprawie tak zasady współżycia społecznego, jak i stan majątkowy oraz szczególna sytuacja życiowa powoda zastosowanie tej zasady w pełni uzasadniają;  art.29 ust.1 ustawy z dnia 26 maja 1982r Prawo o adwokaturze (Dz.U. z 2009r. Nr 146 poz.1188 ze zmianami) oraz §2 ust.3, §6pkt6 i §13 ust.1 pkt2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163 poz.1348 ze zmianami).

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Okręgowy w Katowicach Wydział#IC 550/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 kwietnia 2012r. Sąd Okręgowy w Katowicach#art.187§1 pkt#art. 16 ustawy#art. 5 ust. 1 tej#art. 5 ust. 1 ustawy#art. 417 kc#art. 445 lub#art. 448 k.c.#art. 2 ust. 2 ustawy#art. 199§1 pkt.#art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.#art. 366 k.p.c.#art.29 ust.1 ustawy