Wyrok IC 46/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 141 lipca 2014r. Sąd Okręgowy W Gdańsku I Wyd

--- STRONA 1 --- Sygn. akt IC 46/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 141 lipca 2014r. Sąd Okręgowy W Gdańsku I Wydział Cywilny W składzie: Przewodniczący SSO Barbara Skrobańska Protokolant st.sekr.sąd.Małgorzata Treder po rozpoznaniu w dniu 02 lipca 2014r. w Gdańsku na rozprawie PI`Z@01W1<0 t p p od ochronę dóbr osobistych i o zapłatę powództwo oddala W całości „ O 0 S t UZASADNIENIE W " Powód? wniósł do Sądu pozew przeciwko pozwanej 1 od S `‹-2 ochronę dóbr osobistych, w którym (po sprecyzowaniu żądania pozwu) domagał s1 : 1. nakazania pozwanej przeproszenia powoda poprzez złożenie, w formie ustn ` S oraz zaprotokołowanie d tokołu rozprawy, przeprosin o treści' "Ja, przepraszam Pana' żaożnaruszenie dóbrosobistych W niżanie i wyzywanie Go w miej scupubliczn w obecności małoletn1ego syna śPrzeP1'aszam również Pana jza""śrprzesła11ie mu wiadomości tekstowej smS, w której krzywdząco, w s sob obrazl1wy 1 nieuprawniony, oceniła Jego relację z synem, sugeruj ąc, jakoby Pan oszukiwał swoje dziecko"; 2. zasądzenia od pozwanej kwoty 5.000 zł na rzecz Domu Hospicyjnego dla Dzieci J p "BursztynowaPrzystań",należącego do Stowarzyszenia Hospicjum im. św. Wawrzyńca św' Ĺ rr Gdyni. Powód wniósł ponadto co zasądzenie od pozwanej na jego rzecz kosztów procesu według norm przepisanych (k. 3, k. 10). _ W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, że pozwana, babcia trzyletniego syna powoda, w dniu 21 grudnia 2013 r. wysłała do powoda informację sms: "Janek czeka". W tym czasie powód nie był w stanie odpowiedzieć, gdyż z powodu choroby spał. Druga wiadomość sms, którą przesłała pozwana była poniżaj ąca i oceniaj ąca: "Janek kolejny raz zrobiony w konia przez "dobrego" tatusia". Następnie, w dniu 23 grudnia 2013 r.,¿kiedyępowód odprowadzał syna z przedszkola do domu, przed klatką schodową przy ul«.“ý w Gdyni, pozwana - --- STRONA 2 --- w obecności małoletniego syna Janka i Justyny* - wyzywała powoda od tchórzy i debili. Kiedy powód zaczął się oddalać od klatki schodowej, chcąc uniknąć przykrej konfrontacji, słowna agresja pozwanej jeszcze bardziej się nasiliła. Jak wskazał powód, od lipca 2013 r. leczy się na depresjęi zaburzenia adaptacyjne po załamaniu nerwowym. Fakt, że nie mógł zaopiekować się synem z powodu choroby, nie może być dowodem obrażliwego oceniania relacji z dzieckiem. Jednocześnie dewaluowanie i wyzywanie ojca przy małym dziecku godzi w relację oj ciec-syn, pozbawia oj ca autorytetu, naraża chłopca na wstrząs emocjonalny i utrwala w nim niewłaściwe spojrzenia na zachowania międzyludzkie. s 3 (k. 4, 1 1) W odpowiedzi na pozew pozwana wniosła o oddalenie powództwa oraz obciążenie powoda kosztami procesu. Pozwana potwierdziła, że w dniu 21 grudnia 2013 r. wysłała do powoda sms-y, o których są p mowa w pozwie. Wskazała przy tym, że wtym dniu powód miał wyznaczony sądownie p 3 kontakt z synem, który wiedział o spotkaniu i był na nie przygotowany, oczekując przyjazdu powoda. W związku z tym pozwanaprzesłała sms o treści "Janek czeka", a po nim dalszy [sms,;~ponieważ powód kolejny raz nie przyjechał po syna, nie informując wcześniej, że nie edzie. Powód bowiemod listopada 2013 r. nie wywiązuje się z zasądzonych kontaktów z nie powiadamia,rco sdestabiilizuje si niweczy plany pozwanej ,jej córki i wnuków. 1jPo'zwana zaprzeczyła ponadto,vby w "dniu 23 grudnia 2013 r. miała miejsce opisywanaprzez powoda sytuacja, w której .ssnpazwałabyptpisęspowoda tchórzem i debilem. Podniosła również, że od czasu, kiedy córka pozwanej razem z dziećmiprzeprowadziła się do Ípozwanej ,powód starasię obrazić i poniżyć córkę pozwanej. Nadto, nęka nieprawdziwymi řoszczerstwaini samą pozwaną. W "tokupjrocejsĹ1j,jsjsĹpojwódjzmodyfikował żądanie pozwu w zakresie nakazania N p przeproszeniafpowoeda, domagając się pisemnej formy przeprosin, a następnie' ograniczył 8 Ĺ żądanie pozwu do nakazaniaspozwanej przeproszenia powodapoprzez złożenie, sw formie pisemnej przeprosin o treści wskazanej w pozwie. (k. 866, 74) 8 8 Sąd ustalił, następujący stan faktyczny: od ss 8 Na podstawie zawartej w dniu 12 maja 2011 r przed Sądem Rejonowym w O O jj I iniałś:prawo'*kontaktowac się z małoletn1m.synem., p ztkażdąpierwszeąri trzecią sobotę miesiąca w godzinach od *10.00 do*17.00, fkażdąsípierwszą ip trzecią niedzielę miesiąca sw godzinach od 10.00 do 17.00, każdą środę miesiąca fodjgodziny 17.00 do 19.00, przy czym kontakty te wyłączone zostały w każdym pierwszym tygodniu ferii zimowych każdego roku oraz w okresie od 15 do 31 lipca każdego roku. Nadto przewidziano, że będzie spędzał z synem każdy drugi dzień świąt Bożego Narodzenia i Wielkiej Nocy w godzinach od 9.00 do 18.00. Przy tym kontakty miały odbywać się poza miejscem zamieszkania małoletniego, powód odbierać miał małoletniego syna przed drzwiami wej ściowymi do budynpku, w którym dziecko mieszka i wtym miejscu miało nastąpić zakończenie kontaktu. = _ [Dowódt wypis z protokołu posiedzenia w _sprawie III RNsm 13/11 Sądu Rejonowego w Gdyni,k. 86-87] 8 i 8 ~ --- STRONA 3 --- J I Mimo zawarcia ugody, „pomiędzypiowodemioa matkądziieeckażii Iijstniej e” spórgcofidosgsposobu wycho a,=opieki oraz kontaktów z dzieckiem. W związku z tym jprowadząkorespondencję drogą el-mailową oraz telefoniczną, która ¿nac)echowana*„`Cstąj(3 O 1 siê" ` ednjocześniew kjoinfliktjptenj{_gjĹ„,J zaangażowana jest matka'-_ "Fiiktórej rmałojljetn'iŸÊ zamieszk ievwraz ;z matką.f~W konsekwencji,Ÿpowód pozostaje w złych relacjjach zarówno z 3 J - ak i pozwaną. p [Dowódz wiadomości sms si e-mail k. Ę21íę4p.8j,1¿j65(.;ęspszpęznsaniasspjowoidaf “utrwalone na nośniiai CD, i<. 77; zeznania pozwana.-j ii±1¬„vai0nana n0śni1<u cD, 77.] W dniu 21 W grudnia 2013 r., zgodniejz zawartą ugodjąisądową,powódfmiałj odebrać 8 ¿ ¿ synaJanka od matki.ĹPowód ssęsniesęęsępjrzyjechał ednak ;po syna :ze względui naszłe siisamopocszjucpiâsjf; 0 czym nie zawiadamiiJaanacześnie,tego Sainegoaniapagaaziniai0.00 pozwana,: :którazajmowała się wydawaniemi odbieraniern -dziecka od ipowoda,iprzesłała .powodowi *sms otreści: "Janek cze`ka",~a'następniesořtreścei: "Janek kolejny raz zrobiony w 8 J "konia" .przezdobrego tatusia". J J ' 8 S n0śnii<u CD, i‹. 8-77; zeznania pozwanej utrwalone na nosn1ku*CiD,sk. 77.] ; pp W dniu 23 a1'11d11ifi 2013 f~›P°WÓ<1„r0 sdsbfßfliuSyna iaiłia Zawiózł SYHM10 miejsca 8 Ĺfgjłgwamiś8 '?P”r0)sszę)8 taks).pniep'jmsówićÍÍ¿f,)f.),(.p.o)sjczyi pozwana z wnukiem udali *się *do ífł* 8 *w:1sGdyn)1;>sPodojechaniu na miej sce,*¿powod wraz z synem 1 ).?Lfida1i..się)Ęw stronę"klatki"Ÿschodojwjej Stojąc przed k)latką,).j ¿ p adzwoniłafdomoćfołnłemj fdo'Íímiesżkaiiitaćjpozwanej,lktórajłjczekałao na przyjazd p 1 iniesjzekaniai Żblisżałaesisię"doŸŠdrzwi klatki schodj " 3 " "wód zac 8 3 "sic *oddalać kiierunkuo swoj"egofsamjoichoidúşejesjjpozostawiał210 przy dfzwiàjchiijejj odprowadza dziecka ~samj'?" . -Powód nie8 zareägowałşisínatorniastjesjs vaóziiiaa Sam‹›‹>h‹›dt1J owod. jw cj O ,zeziianiajłiświjadkaf"iitrwaloneljśnanośniku"CD;) zeznania ~ “złożonej1w1ch)a.rakterze świadka, k. 5 1-5 IV; :części 8 .ZŜ?Zna1iias).powoda I utrwalonesijna nośniku CD, ý 7;“w części zeznanisařpozwanejí f na snośniiku CD, ‹'p77; iasśinieniarÊpozpwanej złożone "wi ícliarjalderze oskarżonej w ąduRejonowego w (Gdyni, 14";wsczęścisszeznan zharakrazaświaaka,k.s 1 .] Powód) oochronędóbreosobistych przeciwko córce pozwanej J Złożył itakiżeseprywatny fakt oskarżenia w sprawie Ÿpjopełnienjia"przezi przestępstwa znieważenia powoda; J J Ioowódz pozawk.53-56,a1<i0si<a1~za1iak.58-59. 84.] O 3 O J Ÿnastępuje: " „ _ oparciu 0 zgromadzone aktach ssprawy żdokjurrijenty,zfprotokołueposiedzenia wisprawielll RNsm 13/11 Sądu _ _ _ _H Ś --- STRONA 4 --- Rejonowego w Gdyni, którego autentyczność i wiarygodność nie była przez strony kwestionowana ani nie budziła wątpliwości Sądu co do jego prawdziwości, w związku z czym Sąd wziął go pod uwagę przy ustalaniu stanu faktycznego w sprawie. Sąd uwzględnił 8 również dokumenty znajdujące się w aktach sprawy o sygn. IX K 11 64/14 Sądu Rejonowego w Gdyni, w postaci prywatnegoaktu oskarżenia oraz protokołu rozprawy z dnia 29 maja 2014 r., zawierającego wyj aśnieniai/pozwanej złożone tw charakterze /oskarżonej oraz zeznania powoda w charakterzeświadka oraz szeznianiasjsjjzłożone w charakterze świadka.) J J _ Sąd oparł siętakżena zeznaniach) świadjkaśjř oraz stron, przy czym przedmiotowe dowodyosobowe uwzględniono jedynie w części, podobnie, jak wyj aśnienia i zeznania wskazanych osóbzłożone w postępowaniu karnym. Na tym tle godzi się zauważyć, że można tutajfrnówićo dwóch grupach częściowo 8 przeciwstawnych dowodów, które z jednej stronydtworząfzeznania powoda i świadkajiejs ),”as z drugiej strony zeznania pozwanej.?Prezentują one bowiem częściowo J . J odmiennie przebieg zdarzenia z dnia 23 )grudnia2013 r. p J Í W (takiej sytuacji, Sąd oceniaj ącewaitoiśćssdowoedowąew/w zeznań wziął się pod uwagęich 8 ƒzgojdność logiczną (zwartość), szczerość wypowiedzi, *atakże dokonał ich analizy w ;powjiązaniu z pozostałym imateriałemrdowodowym. J ' J 8 sąd uznai,ze niazasiugujana wiafętwierdzeniaświaai<a oraz" doużycia przez *pozwaną w wypowiedziach kierowanych do powoda słowa ł"debil".f¿Zarówno1świadek,fijak ei powód, zeznaj *niniej szej 'sprawie nie aśnili kontekstu,ŸÍw jakjiinvpjadłodistoerokreślenie..Nie można go również odtworzyć z relacji wskazanych osób utrwalonej w .protokjolesrozpravvjysz dnia 29 maja2014 r. w sprawie o sygn. IX K 164/14 Sądu›Rejonowego wewGdyni;Okoeliczniośćrditaejest tyrn bardziej istotna, jeśli ¿uwagę,±że*Ípo)zwan)a kategorycznielzaprzieczyła,aby użyła wobec powoda fplowyżs/zeigol{ókreśślen/ia././3/Pozćwana s//przyznśała'natomiast, ;że skierowała do powoda zdanie sam?", spa jednocześnie okoliczności temu p aśniaj ąßużycietego typu wypowiedzi + 'tworzą kontekst, pozwalający uznać řrzefczywiście" wypowiedziane. Z wyjaśnień powoda złożonych W ¿ } postępowaniuikjarnymiwynikabowiem,że powód jeszcze przed wyj ściempozwanejna zewnątrz 'foddalać w kiei'unkufswojego samochodu,pozostawiając przy” f pdrzwiacliiiissiisyna Janka. sWówczas to pozwana powiedziała "Djlaczego ten 8 niesodprowadzasdzieckassam?". Mamy tutaj zatem* do czynienia z pewnym zwartym cjiągiemzdarzeń. Tym samym Sąd nie dał również wiary twierdzeniom pozwanej, jakoby Sfojnnułowanie to padło sw innej sytuacji, gdyż nie znajduje to potwierdzenia w pozostałym řrnatejrialee dowodowym. Przytym, ~fakt tennie "ma istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia 'Niezmienia to bowiem bezspornej okoliczności użycia przez pozwaną wobec pawaaapawzszajwypowiedzi. Ÿfnřiierzje wskazać 1należy,Ÿ¿że?:S na wie 227 k.p.c. oddalił wniosek .sdowojdiowys 01przjejsłiuchaniei"świadka Ÿalbjowiemi zeznania wskazanego świadkafdotyczyły faktów, które nie miały 'istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. _ Powód dochodził ochrony dóbr osobistych z tytułu dwojakiego rodzaju zachowań pozwanej: po pierwsze, z tytułu skierowania do niego wr dniu 21 grudnia 2013 r. wiadomości sms o treści "Janek kolejny raz zrobiony w koniafprżezldobregol tatusia", po drugie, z tytułu; skierowania do niego w dn“iu“23 grudnia 2013 r. wypowiedzi zawierających określenia 9 "tchórz" oraz "debil". J. s S 9.. J 8. Zgodnie z 23 k.c. sdojbradjśiojsjojsbijste1człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia,fnazwiskoj lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, --- STRONA 5 --- nietykalność mieszkania, twórczość naukowa,a.rtystyczna,śwynalazcza i racjonalizatorska, K J pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. A Zgodnie z art. 24 § 1 k.c. ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać,-ażeby osoba, która dopuściła/się naruszenia, dopełniła czymiości potrzebnych do usunięciaj egoskutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej *treści i W odpowiedniej formie. p Z art. 24 § 1 k.c. wynikaszasada,f1zgodnie z którą. odpowiedzialność za naruszenie dobra osobistego zostajewyłączona św raziebrakubezprawności działania podmiotu naruszającego dobro osobiste. Konsekwencjąprzyj ęcia takiego rozwiązania jest taki rozkład ciężaru dowodu, że rzeczą powodazwystępującego" zroszczeniem z art. 24 § '1 k.c. jest wykazanie, że do naruszenia" dobra osobiste od doszło 1 -natomiast na ozwan mkwestionu' c m zasadność = P powództwa spoczywa ciężar wykaz)ania,=fże naruszenie dobra osobistego nie byłobezprawne (zob. wyrok SN z dnia 17.06.2004 r., V CK 609/03,'LeXjnr 109404). A Rozpoznaj ąc niniej sząsprawę należało Êzatemfustalić czy erzeczywiściiedoszłorido naruszenia prflziezitpdoezwanąjej działaniami czy wypowiedziami dóbr osobistych powoda,«a następniew przypadku pozytywnej odpowiedzina powyższe, zbadać, czy w sprawie zachodzą pozostałe zprzesjłanki wskazane sw art. 24 kc. 9 Poza sporem jest fakt skiedrowaniasjeprzezspozwanąfdo powoda w dniuV21f grudnia 2013 r. wiadomości sms o treści .'¿'Jan"ek kolejnyrazzrobionyw konia przez dobrego tatusia". Na p gruncie srpzgropfimadzioniegoi"materiałuşdowodowego*Sąd uznał również,fíże powód wykazał, iż w "jśrąpozwanasiśużyłai w wypowiedzi" skierowanej dopowoda wokreślenia azasaanaai powództwa- W dalszej djsjwsekazaćjibiowiem należy na ukształtowany j udykaturze pogląd, Jzgoednieiz 8 którym nie każdadolegliwość wspostaci doznaniałprzykrości stanowi Jo naruszeniu dóbr fł osobistych, ale tylko taka, która wedle przeciętnychfiocen przyjmowanych w społeczeństwiefif; przekracza próg dozwolonychzachowań si nie jest małej wagi (por. wyrok SAW Warszawiez dniařf1)2).s03 .20 1 3 r., I ACa 1 034/1 2). Stopień»fdoznawanej dolegliwości, o ile przekracza J J dozwoiloneąsjsżekailę zachowań,.ma na zakres -środków-ochrony. Nie może być miarodajny stan uczuć oraz miara indywidualnej wrażliwości powoda,lecz także kontekst s"poj)łjesc)zny,s sa zwłaszcza odbiór przypisywanych zachowań w danym śroidowisku. Ocena, czy wfkorfl<retnej sytuacji naruszenie dóbr sosobistych rzeczywiście nastąpiło,=niemoże być według miary fipndywidualnej wrażliwości (ocena subiektywna) J J zajiijnteresjowanesgo,-ta sbowiemeisjsmożedsbyć 'szsczególnie dużaze względu na cechy "osobowe, np. Y z spowodu szczególnejÍdrażliwości'iśspirzewrażiliwieinia'(por.*wyrok SA sw Gdańsku z dnia 31.12.2009 ír.¿“ÍII APaV24j/09,'Ÿ OSP 820181/3/35;*ÍWYI`01< )SA*wKrakowie z dnia Ÿ28. 1 0.20 1 0 r., I ACa 908/ 1)0,f:1Lex)f743278).'Ponadto, dana śwypowiedżiilubinne zachiowanieniesmoże być oceniane wżjsoderjwaniuisoed kontekstu, sw jakim się pojawiły. p J W fltynijkontekście należy zauważyć, że wypowiedziane przez pozwaną pod adresem powodasłowoj"tchórz", czy wypowiedź o treści "Jai'1ek kolejny raz zrobiony w konia przez dobrego tatusia", co do zasady może dotykaćsdóbr osobistych osoby, której dotyczy, ponieważ wyrażają negatywną/ocenępostęppowaniai//danej osoby. Dana wypowiedź nigeśmoże . być jednak oceniana w,oderwaniu'od) kontekstu, sw jakim się pojawiła. Kontekst sytuacyjny w niniejszej sprawie sprzemawiajzdaniemi Sądu za uznaniem, że omawianewypowiedzi pozwanejnie snarusizyły dóbr "osobistych" powoda, ponieważ stanowiły przede wszystkim emocj onalnąswerbalnąsiírreakcjję'nairytuj ące pozwaną zachowanie powoda, tj. nieodebranie --- STRONA 6 --- syna od matki"(córki pozwanej) .brakęuprzjeidnipego jzawiadomienia o niemożności odebrania oraz pozostawienie synazř przedklatkąschoedową, nie zaś merytoryczną wypowiedź odnoszącą siędo dóbr osobistych powoda] J. _ . _ J s Oceniając okoliczności niniej szejjsjtispriawy należało również mieć na uwadze'“chai'akter f stosunków, jakie łączą stronypostępdowiania. Powód z pozwanątjpjozoisitająfbowiem sw złych relacjach - istnieje konflikt 'dotyczący sposobu wychowywania,=op/ieki oraz 'kontaktów z dzieckiem,vw który zaangażjojwany jest"powód,"pozwana ii matka dziecka." Okoliczność J konfliktudma zaś bezpośrednie 'przełożenie na zachowanie pozwanejvwdniu 21 i w dniu 23 grudnia 2014 r. W tej sytuacji,*?w)ybranie) przez powoda, „z ogólnego kontekstu zwykłegos J konfliktu życiowego, .dwóch wypowiedzi pozwanej nie mojżnauznać iza naruszenie dóbr osobistych. J J Jak już bowiem 'wcześniej wspżomniano, nie jest Sbowiem" istotne subiektywne odczucie powoda,fktóry poczuł się urażony wypowiedziami pozwanej,-a 'ocena obiektywna, świetle której nie sposób uznać wypowiedzispozwanej "zasprzecznąfz normami społjecznymji; 5 Użyte w powyższym kontekście*przez “pozwanąstłowais nie' dotyczyły faktycznie dóbr " Ÿ ~ A 9) ,osobistych powoda, ale stanowiły ocenę jego osoby ippiostępowaniafwyrażonąw szczególnej fnieuprztejmej formie. FZ uwagi na kontekst, lwy jakirnpadaj nie 'są obiiektywniei odczytywane Jjjakoiiswypowiedzizawieraj ące nieprawdziwyprzjekaz na temat jdanejjosjoby, faleraczej jako od-1 Ídalekałod uprzejmjości- krytyka pewnego zachowania. J ;§„Maj„Í ący P0WYższesna).uwadze¿.S)W ocenie Sąduşss nie doszło *do'naruszeniadóbr osobistych" Jfp"owoSda,~ co skutkowało"oddaleniem)powództwa sw całości, oczym' orzeczono na podstawie Ÿart.23 i 24 k.c. orazvart. S6“k.c.~ - K S 4