§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
odszkodowanie

Wyrok IC 310x10 Na podstawia ustawy 2 dnia 6.09.2001 r. 0 dc

odszkodowanie

Teza / krótkie omówienie

odszkodowanie

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- Sygn akt IC 310x10 Na podstawia ustawy 2 dnia 6.09.2001 r. 0 dcstfgpie do iniormacii publicznej Dz. U. 112 pox. 1195 2 pom zm. przekazano informacie publicznq w iormie dokumentu luh w tormie przeiworzanej .... W IMIENTU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ ' '  imio i nazwisko wnioskodawcy M ............... Dnia 10 paédziernika 2012 roku """""""""""""HénirflsQinioskodawcy Sqd Okrqgowy W Warszawie I Wydzial Cywilny W skladzie nastopuj apym: Przewodniczqcy: SSO Alicja Fronczyk Protokoiant: sekr. sagl. Paulina Bondel po rozpoznaniu W dniu 26 wrzeénia 2012 roku W Warszawie na rozprawie sprawy z powodztwa (...)Sp. z 0. 0. z siedzibqw K. przeciwko Skarbowi Pafistwa reprezentowanemu przez Ministra Gospodarki 0 zaplatq 1. Zasqclza od pozwanego Skarbu Pafistwa reprezentowanego przez Ministxa Gospodarki na rzecz powoda (...)Sp. z 0. o. 2 siedzibqw K.kwotQ 3 918 926 21. (trzy miliony dziewiqéset osiemnaécie tysiegcy dziewiqéset dwadzieécia szeéé zlotych) z ustawowymi odsetkami od daty uprawomocnienia siq niniej szego wyroku do dnia zapiaty;   ' ll. zasqdza od pozwanego Skarbu Pafistwa reprezentowanego przez Ministra Gospodarki na rzecz powoda (...)Sp. z o. 0. z siedzibqw K.kwotq 11 484,74 21. (jedenaécie tysiocy czterysta osiemdziesiag cztery ziote siedemdziesiagt cztery grosze) tytulem zwrotu kosztow procesu, wtym kwotq 7 200 21. (siedem tysiqcy dwieécie ziotych) tytuiem zwrotu kosztow zastgpstwa procesowego;   Sygn. akt IC 310/10 UZASADNIENIE 4 W pozwie z dnia 18 marca 2010 roku powod (...)sp. z 0. 0. z siedzibq Kdomagai siq zasqdzexiia od pozwanego Skarbu Pafistwa — Ministra Gospodarki kwoty 4 683 900 2%. z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia POZWII do dnia zaplaty i kosztami postqpowania wedhlg norm przepisanych tytulem odszkodowania w zakresie szkody rzeczywistej i utraconych korzyéci za szkodq poniesionq na skutek Wydania decyzji administracyj nej — orzeczenia Przewodniczapego (...)z chiia 26 czerwca 1959 roku W sprawie zatwierdzenia protokohl zdawczo — odbiorczego przedsiqbiorstwa ,,Spo1ka Akcyjna (...)w K.”, W ' czqéci dotyczqcej niemchomoéci zapisanej w ksicgdze wieczystej gm. (...)Sqdu (...)w K., wchodzqcej W skiad nieruchomoéci (...)o2:naczonej jako parcela 11I'E(...)p0Wi61‘ZChIii 44a i 14111 2 — stanowiatcc:j wiasnoéé spolki pod firms; (...) S. A w K.. Niezgodnoéé z prawem tego orzeczenia stwierdzona zostaia decyzjatb/Iinistra Gospodarkiz dnia 24 paidziemika 2007 1oku utrzymanqw mocy decyzjq 2 dnia 28 listopada 2008 roku przez ten sam organ (k. 23). Na odszkodowanie skiada sic; wartoéé nieruchomoéci w kwocie 2 840 400 zi. --- STRONA 2 --- oraz utracone z niej zyski zaokres 10 lat przed Wniesieniem pozwu W kwocie 1 843 500 Z1. (k. 6). PoW6d domagai sic3 ta_k2e _zasqdze_nia n_a swojq rzecz od pozwanego kosztow procesu (k. 23). Pozwany Skarb Palistwa — Minister Gospodarki w odpowiedzi na pozew ziozonej dnia 31 maja 2010 roku Wniosl o oddaleniepowédztwa i zasqdzenie kosztow postqpowania Wediug norm przepisanych, W tym kosztdw zastqpstwa procesowego na rzecz Prokurato1'iiGenera1nej Skarbu Paristwa (k. 148). W uzasadnieniu tegokwalifikowanego pisma procesowego pozwany zarzucil niewykazanie przez powoda legitymacji czynnej W tym procesie, nieudowodnienie szkody (poniewaz nie zostaio Wyeliminowane z obrotu prawnego orzeczenie o przej Q0111 przedsigbiorstwa na Wiasnoéé Skarbu Paaistwa, a orzeczcnie o zatwierdzeniu protokolu zdawczo — odbiorczego Wywolalo jedynie skutek prawonoprocesowy, a nic rzeczowy), zwiqzku przyczynowego pomiqdzy zdarzeniem szkodzapyin a szkoda; oraz bezprawnoéci dziatania fxmkcjonariuszy Pafistwa. Skarb Pafistwa zarzucii niewykazanie tozsamoéci nieruchomoéci objqtej orzeczeniem nacj onalizacyj nym a dzialkau za lctérq powéd dochodzi odszkodowania (k. 150). Podnidsi zarzut przedawnienia roszozenia, a takze zarzut, Ze Skarb Pafistwa nabylby nieruchomoéé przez zasiedzenie (k. 151). Pozwany zarzucii calkowitq bezzasadnoéé roszczenia 0 utracone korzyéci powohij ap siq; W tej mierze na orzecznictwo Sqdu Naj wyzszego, W éwietle ktdrego odszkodowanie W granicach lucrum cessans nie nalezy siq, jezeli szkoda Wynjlda 2 decyzji wyclanej przed dnjem Wejécia W Zycie Konstytucji RP z 1997 roku (k. 155156). Wreszcie zarzucii, is roszczenie odsetkowe m02e byé co najwyzej uzasadnione od daty Wydania Wyroku (k. 15615 7). W piémie procesowym z dnia 05 kwietnia 2012 roku powéd sprecyzowal powodztwo W ten sposob, 26 Wniosi o zasqdzenie od pozwanego kwoty 3 918 926 z1. z ustawowymi odsetkami od dnia uprawomocnicnia sio Wyroku do dnia zaplaty za szkodo rzeczywistq obejmujapq Wartoéé utraconej niemohomoéci (k. 458 459) Na rozprawie W dniu 26 Wrzeénia 2012 roku powod poparl powodztwo W ksztalcie okreélonym W pisimie z dnia 05 kwietnia 2012 roku cofajqc pozew ze zrzeczeniem siq roszczenia ponad to kwotq i Wyj aéniajqc, 2e dochodzona kwota stanowi Wartoéé rzeczywistq utraconej parceli (k. 526527). Pozwany Skarb P&fiSIW& Wnidsl 0 oddalenie powédztwa W caioéci (k. 526527). Sqd Okrggowy ustalil, co nastgpuje: (...)S.A. z siedzibq Kbyla Wi&§C1C1B1kQn1CI11Ch0IHO§Ci poioionej W K., stanowiqcej parcelq nr (...)o poWierzch11i44ai 141112 zapisanqw ksiqdze Wieczystej gm. (...), W realnoéci (...), (niesporne). Orzeczeniem Minigtra (...)nr (...)z dnia 12 lutego I948 roku dokonano przej Q0131 na Wiasnoéé Pafistwa przedsiqbiorstwa ,,Sp61ka Akcyj na (. ..) W K.” (niespome). Orzeczeniem Przewodniczqcego (...)z dnia 26 czerwca 1959 roku W sprawie zatwierdzenia protokohl zdawczo — odbiorczego z dnia 07 lutego 1950 roku i 31 paidziemika 1950 roku 2 przejgcia przedsiqbiorstwa ,,Sp61ka Akcyjna (...)” W K.” ustalono, 2e skladniki majajckowe nim obj qte stanowiq czoéé skiadowq tego przedsiqbiorstwa i przechodzq na Wiasnoéé Pafistwa. Wéréd tych skiadnikéw byla nieruchomoéé zapisana W ksigdze Wieczystej gm. (...), (...), skiadaj qca siq z m. in. z parceli o nr (...) powierzchni 44a i 14 m 2 stanowiqca Wiasnoéé powoda ( dowédz orzeczenic k. 195195v). DecyzjaL1\/Iinistra Gospodarki Z dnia 24 paidziernika 2007 roku stwierdzono m. in., 2e orzeczenie Przewodniczqcego (...)z dnia 26 czerwca I959 roku W sprawie zatwierdzenia protokohx zdawczo — odbiorczego przedsiqbiorstwa ,,Sp6ika Akcyjna (...)W K.”, W czegéci dotyczqcej nieruchomoéci zapisanej W ksicgdze Wioczystej gm. g...)Sqdu (...)w K., Wchodzqcej W sklad realnoéci (...), oznaczonej jako parce1a(...) powierzchni 44a i 14 m Wydane zostalo z naniSze11iem prawa, lecz z uwagi na to, i2 nastqpiiy nieodwracalne skutki prawns, nie stwierdzono jego niewaznoéci (okolicznoéé bezsporna, dowédz decyzja k. 1860). Decyzja ta zostaia utrzymana W mocy decyzjqtego samego organu z dnia 28 listopada 2008 roku W Wyniku ponownego rozpatrzenia Wniosku powoda o stwierdzenie niewaznoéci orzeczenia z 26 czerwca 1959 roku ( dowédz decyzja k. 61101). ' --- STRONA 3 --- Wyrokiem z dnia 21 maja 2009 roku Woj ewédzki Sqd Admiilistraeyjny W Warszawie oddalii skarge powoda W zakresie dotyczaccym stwierdzenia Wydania z naruszeniern prawa orzeczenia z 26 ezerwca 1959 roku W czeéci obejmuj accej parcele I11‘ (...) (d owédz Wyrok k. 102109). Nieruchomoéé stanowiqea dawnac parcele nr (...)obecnie obejmuje czeéé drogi (nawierzchni utwardzonej) (dz. nr (...)z obrebu (...)j edn. adm. W K.) oraz czeéé ogroclu botanicznego (dzialka 111" (._..)z obrebu (...)jedn. aclm. W K.); jej uiytkownikiem Wieczystym jest (...), a Wiaécicielem Skarb Paifistwa (niesporne, dowéd: opinia bieglego specjalisty geodety M. F.k. 250274, opinia uzupeirdajqca k. 319330, odpis z ksiegi Wieczystej k.). Jest polozona W sqsiedztwie ulic (...), W jednostce ewidencyj nej (...), W odlegiosici ok. 1,5 k1n“ na Wchod oci §eis1ego centrum, za jakie jest uwaiany W K.Rynek (...). W czasie jej naej onalizacji stanowiia skiadnik przedsiebiorstwa, byla zatem uzytkowanajako tereny produkcyjne, magazynowe  przemysiowe. Obecnie jej pohiocna czeéé stanowi czeéé (...), zabudowana jest ezeéciq budynku palmiarni i oranzerii oraz czeéciqjednopietrowego budynku mieszkalnego. Od strony pohidniowej usytuowane jest ogrodzenie metalowe. Pohidniowy jej fragment stanowi obecnie czeéé drogi 5 1.11. (...)( dowéd: opinia bieglego specjalisty ds. (...)k. 379412 ). Jej Wartoéé Wedhig stanu na dziefi 26 czerwca 1959 roku jako nieruchomoéci WCi‘10dZ8,_C6j W sklad przedsiebiorstwa a cen aktualnych Wynosi 3 918 926 Z1. (dowédz opinia bieglego specj alisty ds. (...) k. 379 412, uzupelniajqca opinia pisemna k. 444448; Wyjaénienia ustne opinii zlozone na rozprawie W dniu 26 Wrzeénia 2012 roku k. 528). Na podstawie uchWa1y Walnego zgromadzenia akcjonariuszy (...)_” S. A. z siedzibqw K.z dnia 14 maja 2005 roku podjeto decyzje o przeksztalceiliu spofld W spolke z ograniczonq odpowiedzialnoéci dziaiaj qca, pod fim1a,(...) sp. z o.o. z siedzibqw K.( dowéd: odpis pelny z Rejestru Przedsiebiorcow k. 176184). Powyzszy stan faktyczny SaLd ustalii na podstawie dowodéw z dokumentow ziozonych W kserokopiach przez powoda W postaci orzeezefi adininistracyjnyeh, odpisu z KRS powoda, odpisu z ksiegi Wieczystej oraz opinii biegiych specj alistbw. Sqd oce11i1,‘2e Wszystkie Wskazane dowody zioione W kserokopiach majq moc dowodowq rdwnat oryginaiom, poniewafz forma dokumentéw nie byla kwestionowana przez przeciwnika. Sa,d przydai tym dowodom Walor Wiarygodnoéei. Orzeczenia administraeyj ne, odpis Z KRS korzystajq z materialnej mocy dowodowej nadanej im treéeia, art. 244 § 1 k.p.c., co nie zostaio skutecznie podwaione pizez pozwany Skarb Pafistwa. _ ' Ustalajqc Wysokoéé naleznego powodowi odszkodowania Sqd oparl sie na dowodzie z pisemnej opinii bieg1ego sqdowego E. H. W jej pierwszym Wariancie, czyli z uwzglednieniem przeznaczenia nieruchomoéci pod przemysl, ktdry to dowod ocenil jako maj qcy duzq Wartoéé dowodowq z uwagi na Wiedze i kompetencje bieglego. Biegly W opinii W sposéb obiektywny, rzetelny, logiczny i rzeczowy Wyj aénil metodologie przyj eta, do Wyceny Wartoéci rynkowej nieruchomoéci stanowiqcej Wi8S1’lO§é powoda. Opinia nie zawiera. iuk W rozumowaniu nie daj qcych sie uzasadnié 1ogicznie, a Wszystkie zalozenia konieczne z punktu Widzenia dokonania prawidkowych ustaleii, majq zakotwiczenie W dokumentach zawartych W aktach sprawy bqdi dolapzonych do nich aktach administraeyjnych.  Tak samo Sqd ocenil dowéd z opinii bieglego geodety M. F. uznaj ace, Ze nie ma. podstaw do zanegowania tez Wyrazonych W opinii. Sqd Okregowy zwaiyl, co nastepuje: Podstawe praWna,, W oparciu o 1.1813, rozwaiyé nalezalo Zqdaiaie strony powodowej stanowi przepis art. 160 k.p.a. Zastosowaniu powoianego uregulowania W sprawie niniej szej nie stoi na przeszkodzie fakt jego uchylenia przez art. 2 ustawy z 17 czerwca 2004 r. 0 zmianie ustawy Kodeks cywilny oraz niektérych" ustaw (Dz. U. nr 162, poz. 1692) z moca, od dnia 01 Wrzeénia 2004 r. Zgodnie bowiem z art. 5.ustawy nowelizuj qcej Wprowadzaj qcej nowe regulacje dotyczqce odpowiedzialnoéci za szkody Wyrzqdzone W zwiqzku z Wykonywaniem Wladzy publicznej, zmiany niq Wprowadzone nie maja, zastosowania. do zdarzefi i standw prawnyeh powstalych przed Wej éciem W Zycie ustawy. W tym zakresie stosuje sie bowiem przepisy art. 417, 419, 420, 4201 k.c. oraz art. 153, 160, 161 § 5 k.p.a. W brzmieniu dotyehczasowym. --- STRONA 4 --- Maj ac na uwadze to, ze Wadliwa decyzja nacj onalizacyjna (orzeczenie Przewodniczacego (. ..)z dnia 26 czerwca 1959 roku), na ktéra powoluje sie poW6d, jako na zrédto doznanej szkody, zostata Wydana przed dniem 01 Wrzeénia 2004 roku, to zastosowanie powolanego uregulowania W éwietle powolanych przepiséw intertemporalnych nie moze budzié Watpliwoéci, z tym istotnym zastrzezeniem  Wyrazonym W uchwale Sadu Najwyzszego podj etej W dniu 31 marca 2011 roku W skladzie Pelnej Izby Cywilnej (III CZP 112/10, Lex nr 751460)  ze zadne racje Iezace u podstaw ustawy nowelizuj acej nie przemawiaja za dalszym stosowaniem art. 160 § 4 i 5 k.p.a. nie tylko Wtedy, gdy stwierdzenie niewaznoéci lub Wydania z naruszeniem art. 156 § I k.p.a.. ostatecznej decyzji podjetej przed dniem 1 Wrzeénia 2004 r. nastapito po tym dniu, ale i Wtedy, gdy nastapito ono Wczeéniej. W myél art. 160 § 1 k.p.a. stronie, ktéra poniosta szkode na skutek Wydania decyzji z naruszeniem przepisu art. 156 § I albo stwierdzenia niewaznoéci takiej decyzji, sluzy roszczenie o odszkodowanie za poniesiona rzeczywista szkode, chyba ze ponosi ona Wine za powstanie okolicznoéci Wymienionych W tym przepisie. Stosownie zaé do treéci § 2_przyWo1aneg0 przepisu do odszkodowania stosuje sie przepisy Kodeksu cywilnego, z wylaczeniem art. 418 tego kodeksu. Zgodnie natomiast z treécia§ 3 tego przepisu odszkodowanie przystuguje od organu, ktéry Wydat decyzje z naruszeniem przepisu art. 156 § 1, chyba ze Wine za powstanie okolicznoéci Wymienionych W tym przepisie ponosi inna strona postepowania dotyczacego tej decyzji; W tym ostatnim przypadku roszczenie 0 odszkodowanie siuzy W stosunku do strony Winnej powstania tych okolicznoéci. W myél § 6 roszczenie o odszkodowanie przedawnia sie z upiywem trzech lat od dnia, W ktérym stata sie ostateczna decyzja stwierdzaj apa niewaznoéé decyzji Wydanej z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 albo decyzja, W ktérej organ stwierdzii, W myél art. 158 § 2, ze zaskarzona. decyzjazostata Wydana z naruszeniem przepisu art. 156 § 1. Przechodzae do oceny przestanek odpowiedzialnoéci strony pozwanej W pierwszej kolejnosici stwierdzié nalezy, ze  W myél powotanego art. 160 § 2 k.p.a. do odszkodowania stosuje sie przepisy kodeksu cywilnego. W sprawie nalezalo zatem ustalié, czy nastapiio zdarzenie Wyrzadzajace szkode, ktérym byto Wydanie decyzji z naruszeniem art. 156 § 1 k.p.a. albo stwierdzenie niewaznoéci takiej deeyzji, a zatem  czy zosta1a_ Wydana decyzja niezgodna z prawem, a nastepnie, czy szkoda zostala Wyrzadzona i Wjakiej Wysokoéci oraz ezy pozostaje ona W zwiazku przyczynowym z Wydaniem decyzji. Sad podziela utrwalone W orzecznictwie Sadu Najwyzszego zapatrywanie, W mysil ktérego fakt, iz decyzja administracyjna zostala Wydana z razacym naruszeniem prawa, przesadza jedynie o bezprawnoéci i Winie funkcj onariusza paiistwowego przy Wykonywaniu powierzonej mu czynnoéci fmk m. in. Sad Najwyzszy w wyroku z dnia 3 maja J 985 r., II CR J21/85, OSNC 1986, nr 4, poz. 53/. Trzeba zatem przyj aé, ze W sprawie speiniona zostala przeslauka okreélona W ait. 160 § 1 k.p.a., poniewaz Wadliwoéé prawna orzeczenia Przewodniczacego Komitetu Drobnej Wytwérczoéci z dnia 26 czerwca 1959 roku W sprawie zatwierdzenia protokohl zdawczo ~ odbiorczego zostata potwierdzona moca decyzji Ministra Gospodarki z dnia 24 paidziemika 2007 roku. Na stronie powodowej ciagyl réwniez obowiqzek Wykazania  przy bezspornym fakcie Wydania Wadliwej decyzji Z cinia 26 czerwca 1959 roku  pozostatych przesianek odpowiedzialnoéci odszkodowawczej, a zatern faktu powstania szkody (i jej rozmiaréw) oraz istnienia normalnego zwiazku przyczynowego pomiedzy owa szkoda a zdarzeniem, ktére ja wywolalo. W pierwszej kolej noéci Wskazaé nalezy, ze powéd wykazal W tym procesie swat legitymacje czynna dowodem W postaci odpisu pehiego z rejestru przedsiebiorcéw, z ktérego Wynika, ze na podstawie uchwaly Walnego zgromadzenia akcjonariuszy (...)S. A. z siedziba W K.z dnia 14 maja 2005 roku podjeto decyzje 0 przeksztatceniu spétki W spolke 2 ograniczona odpowiedzialnoéci dzialaj aca pod firma (...) sp. z o.o. z siedziba W K.(k. 176184). Zarzut braku legitymacji czynnej powoda okazal siq Wiec bezzasadny. _ PoW6d Wykazat r6Wniez za pomoca dowodu z opinii bieglego geodety, ze nieruchomoéé, za kt6raW niniej szym postepowaniu dochodzi odszkodowania, stanowi grunt opisany W orzeczeniu 2 26 czerwea 1959 roku. Zatem zarzut pozwanego zasadzaj acy sie na twierdzeniu 0 braku tozsamoslci nieruchomoéci, za ktéra powéd domaga sie zap1aty z nieruchomoécia znacjonalizowana réwniez nalezaio uznaé za. chybiony. --- STRONA 5 --- W dalszej kolejnosci pozwany zarzucai, ze orzeczenie o zatwierdzeniu protokoiu zdawozo odbiorozego nacj onalizowanego przedsiebiorstwa nie Wywotalo skutku prawno rzeozowego, a co za tym idzie jego eliminacja z obrotu prawnego bez Wzruszenia orzeczenia 0 przej eciu na Wtasnosé paiistwa przedsiebiorstwa jest niewystarczaj aca do przyj ecia odpowiedzialnoéci Pafistwa, skoro W obrocie prawnym funkcjonuje orzeczenie 0 przej eciu przedsiebiorstwa na Wlasnosé Pa1'1stWa. Z tym pogladem nie sp.os_6b sie zgodzié. W przekonaniu Sadu nie moze budzié Watpliwoéci, ze powod bedac Wlaécicielem znacj onaiizowanej . nieruehomosci  na skutek Wskazanej Wadliwej decyzji, czyli orzeczenia z 26 czeiwca 1959 roku o zatwierdzeniu protokohi zdawczo odbiorczego na podstawie, ktérej mozliwe bylo dokonanie przej eoia na rzecz Pafistwa przedsiebiorstwa, a W tym nalezacej do powoda nieruchomoéci, poniosi rzeozywista, szkode, rozumianajako powstalq Wbrew Woli poszkodowanego réznice miedzy obecnym jego stanem ma} atkowym, a tyrn stanem, jaki zaistniatby, gdyby nie nastapilo zdarzenie Wywotujace szkode (talc Sqd Najwyzszy w orzeczeniu z dnia 1] lipca 1957 roku, 2 CR 304/57, OSN I958, nr III, poz. 76 oraz w uchwale skladu siedmiu stgdzidw Scgdu Najwyz‘szeg0 z dnia 22 lisropada 1963 roku, IH PO 31/63, OSNCP 1964, nr 78, poz. I28 czy fez": w wyroku z dnia 16 kwiemia 2002 roku w sprawie V CKN 960/00 oraz z dnia 15 listopada 2002 roku w sprawie VCKN 13.25/00). Szkoda rzeczywista /damnum emergens/, jaka, poni6s1 powod Wyraza sit; W uszczerblw maj atkowym, poiegaj acym na odjeciu przysluguj qcej mu W1asnosoi nieruchomosoi gruntowej o iaoznej powierzchni 44ai 141112, potozonej W K., ajej wysokoéé Wyznacza Wartosé tego prawa. Jak sie bowiem okazaio podstawa prawna naej onalizacji byia Wadliwa. Istotna konsekwencja Wydania deoyzji z 26 czerwoa 1959 roku bylo odjecie powodowi prawa Wlasnoéci niemchomosci, co oznacza, ze Wskutek tej czynnosci jej stan rnajatkowy ulegt zmniej szeniu. _ Nalezy Wskazao, iz przy przej mowaniu przedsiehiorstwa ,,Sp61ka Akcyjna (...)” W K.” na rzecz Pa.1’1stWa uznano, iz W sklad tego przeclsiebiorstwa Wchodzita nieruohomoéé powoda. Przepis art. 6 ust. 1 ustawy z 1946 roku o przejeciu na wlasno sé Paristwa podstawowych gaiezi gospodarki narodowej (dz. U. 111' 3, poz. 17), zgodnie z ktérym przedsiebiorstwa przej etc na zasadzie przepisu art. 2 lub art. 3 przechodza na rzecz Paftstwa lub polskich osob prawnyoh prawa publioznego W caioéci Wraz z nieruchomym i ruohomym maj atkiem i Wszeikimi prawami (prawo do firmy, patenty, licencj e, znaki towarowe, uzytkowe itp.), Wolne jednak od 0bCi2}_ZBfi i zobowiazafi z Wyj atkiem zobowiazafi o charakterze pubiicznoprawnym, zobowiazaft na rzecz polskich osob prawnych prawa publicznego, zobowiazafi na rzecz osob prawnych, stanowiacych Wiasnosé polskich osob prawnych prawa publioznego, stuzebnoéci  gruntowych oraz zobowiazafi, majacych swe zrodio W stosunku naj mu pracy lub odpowiedzialnosci za ozyny niedozwolone  prawidlowo odczytany Wraz z § 75 rozporzadzenia z dnia 30 styeznia 1947 r. W sprawie trybu postepowania przy przej mowaniu przedsiebiorstw na Wlasnoéé Pafistwa U32. U. Nr 16, poz. 62 ze zm.) prowadzi do Wniosku Wyrazonego przez Naozelny Sad Administracyj ny W uchwale skiadu siedmiu sedziéw z dnia 5 listopada 2007 r. sygn. aktl OPS 2/07 (ONSAiWSA z 2008 r. Nr 1, poz. 5), Wedlug ktdregoz "Przej ecie przez Paiistwo na Wlasnosié przedsiebiorstwa, na podstawie ait. 2 ust. 1 ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. o przej eoiu na Wtasnoéé Pafistwa podstawowyoh galezi gospodarki narodowej (Dz. U. Nr 3, poz. 17, ze zm.) W zwiazku z art. 6 ust. 1 tej ustawy, nie obejmowato przej ecia wtasnoéei nieruchomoéoi Wiaczonej do tego przedsiebiorstwa, ktéra nie nalezaia do przedsiebioroy, lecz stanowila Wiasnosé osoby trzeciej . " Dopiero Wydanie orzeczenia z dnia 26 ozeiWoa 1959 roku o zatwierdzeniu protokotu zdawczo odbiorczego dotyczacego przej mowanego przedsiebiorstwa chemicznego precyzuj acego, ze W sklad tego przedsiebiorstwa Wchodzi r6Wniez nieruchomoéé nalezaoa do powoda, pozwolilo ostatecznie ustalié, ze rowniez ta nieruchomosé z mocy orzeczenia o przejeoiu przedsiebiorstwa na Wi&S110§é Pafistwa zostaia obj eta tym orzeczeniem. Skoro zatem stwierdzono Wydanie z naruszeniem prawa orzeczenia z dnia 26 czerwca 1959 roku o zatwierdzeniu protoko1u*'zdaWczo odbiorczego W zakresie nieruchomosci bedacej  przedmiotem sporu — uznaé nalezy, ze nawet bez wzruszenia orzeczeniaMinistra(...)11r (...)z dnia 12 lutego 1948 roku o przej eoiu na W1asnos6 Pafistwa przedsiebiorstwa ,,Sp61ka Akeyjna (...)W K.” — poW6d poni6s1 szkode W postaoi utraty prawa Wiasnosci tej nieruchomosci pozostaj acaw normalnym zwiazku przyczynowym z Wadliwym orzeozeniem z dnia 26 czerwca 1959 roku. Gdyby nie orzeczenie --- STRONA 6 --- zatwierdzaj ace protok61 zdawozo odbiorczy, to z tredci orzeczenia z 12 Iutego 1948 roku nie sposob Wywieéé, ze nieruchornosé powoda przeszla Wraz z przedsiebiorstwem ,,Sp61ka Akoyjna (. ..) W K.” na Wlasnosé Skarbu Pafistwa. To oznaoza, ze szkoda powoda Wynika Wprost z orzeczenia z dnia 26 czerwca 1959 roku, a stwierdzenie Wydania tego orzeczenia z naruszeniem prawa przesadza o Wypehiieniu przesianek odpowiedzialnosci odszkodowawczej Skarbu Paifistwa. Przesadzenie, ze powod utracii W sposob definitywny Wskazane prawo maj atkowe, SpOW0d0WE:1if0, ze konieczne staio sie rozwazenie istnienia kolejnej przesianki deliktowej odpowiedzialnoéci strony pozwanej, a to, ozy pomiedzy tak rozumiana, szkoda a zdarzeniem, W ktérym powod upatryWa1 zr6d1a uszczerbku W sWym maj aflcu, tj. Wydaniem Wadliwej decyzji z 26 czerwca 1959 roku, Wystepuje retacja o charakterze adekwatnego zwiazku przyczynowego W rozumieniu art. 36 1 §l k.c. Na tak postawione pytanie nalezy W przekonaniu Sadu udzielié odpowiedzi twierdzacej mimo, ze pozwany tWierdzi1, iz Wobeo niewyeliminowania 2 obrotu prawnego orzeczenia 0 przejéciu na Wiasnosé Pafistwa przedsiebiorstwa, W sldad ktdrego uznano, ze Wchodzi nieruchomoéé stanowiqca Wlasnoéé powoda orzeczenie W sprawie zatwierdzenia protokohi zdawozo — odbiorczego nie majac Waloru materialnego, a jedynie prawno procesowy — nie moglo doprowadzié do Wyrzadzenia powodowi szkody. Pomiedzy tym orzeczeniem a odjeciem prawa Wtasnosci nie ma — zdaniem pozwanego — adekwatnego zwiazku przyczynowego. Unormowanie zawarte W art. 361 § 1 k.c. opiera sie na zatozeniach teorii adekwatnego zWia,zku przyczynowego (przyczynowosci adekwatnej), W Wersji obiektywnej, zwanego tez ,,norma1nym zWiazl<iem przyczynowym". Teoria ta zakiada, ze zwiazek przyczynowy zachodzi tylko Wtedy, gdy W grupie Wszystkich przyczyn i skutkow marny do czynienia jedynie z takimi przyczynami, ktore normalnie powoduja okreslone skutki. Nie Wystarczy Wiec stwierdzié istnienie zwiazku przyczynowego jako takiego, lecz nalezy stwierdzié, ze ohodzi o nastepstwa normalne (a nie niezwykle, nadzwyezajne). Ogolnie rzecz ujmujao, nastepstwo ma charakter norrnalny Wtedy, gdy W danym ukiadzie stosunkow, W zwyczajnym biegu spraw okreslony skutek mozna uznaé za zWyk1e nastepstwo danego zdarzenia; typowym jest skutek Wystepuj acy W zwyklym porzadku rzeozy, taki, ktdry na podstawie zasad doéwiadczenia zyoiowego mozna uznaé za charakterystyczny dla danej przyczyny jako jej normalny rezultat (par. m. in. 14»)/roki Sqdu Najwyzszego z dnia J8 maja 2000 r., HI CKN 810/98, z dnia 26 stycznia 2006 r., H CK 3 72/05 i z dnia I9 marca 2008 r., V CSK 491/07, niepubl). W przekonaniu Sadu kwestionowad nie sposob, ze pomiedzy faktem Wydania bezprawnej decyzji, na podstawie ktérej dosz1o do odjecia powodowi prawa Wiasnoéci okreslonego mienia (W rozpatrywanej sprawie na podstawie art. 2 ustawy z dnia 3 stycznia 1946 roku o przej eciu na Wlasnoéé Paiistwa podstawowych gaiezi gospodarki narodowej (Dz. U. Nr 3, poz. 17) W zwiazku z § 75a Rozporzadzenia Rady Ministréw z 30 styoznia 1947 roku W sprawie trybu postepowania przy przej mowaniu przedsiebiorstw na Wiasnosé Pafistwa (Dz. U. nr 16, poz. 62)), a skutkiem W postaoi jego utraty przez dotychozasowego Wlasciciela  powoda, Wystepuje normalny zwiazek przyczynowy W znaozeniu powyzej zdefiniowanym, skoro W istocie trescia, oWego Wladczego zachowania organu pafistwowego bylo pozbawienie powoda Wiasnodci okreslonego prawa maj qtkowego. Inaczej rzecz ujmuj ac, jezeli stwierdzone zostaio We Wiasciwym postepowaniu administracyjnym, ze Wydanie analizowanej decyzji byio niezgodne z prawem W stopniu powoduj acym jej niewaznoéé (czego jednak nie mozna stwierdzié z uwagi na wywo1a11ie przez nia nieodwracalnyoh skutkéw prawnych), a tym samym, Ze nie zaistnialy przestanki do jej podjecia, to uznaé nalezy, ze alternatywnym, zgodnym z prawem postapieniem organu pafistwowego bylo niewydanie decyzji Wywiaszczeniowej W odniesieniu do prawa maj atkowego przysiuguj acego poprzedniczoe prawnej powoda, a W konsekwencji nie nastapitby skutek W postaoi jego utraty. W protokole zdawczo — odbiorczym nieruehomoéé powoda nie powinna byla zostaé ujeta. Konkluduja,_c stwierdzié naiezy, szkoda rzeczywista powoda Wyrazaj aoa siq W odj eciu mu scharakteryzowanego powyzej mienia pozostaje W adekwatnym zwiazku przyczynowoskutkowym z ' zachowaniem pozwanego polegaj aoym na Wydaniu Wadliwego orzeczenia PrzeWod11icza,cego (...) z dnia 26 czerwca 1959 roku W sprawie zatwierdzenia protokoiu zdawczo — odbiorczego. ' Nalezne powodowi odszkodowanie W zakresie damnum emergens zostalo obliczone W oparciu o omowiony powyzej doW6d z opinii biegiego. Sad uznal, ze miarodajna dla ustalenia Wysokoéci odszkodowania bedzie --- STRONA 7 --- W dalszej kolejnoscipozwany zarzucat, ze orzeczenie o zatwierdzeniu protokotu zdawczo odbiorczego nacj onalizowanego przedsiebiorstwa nie Wywolato skutku prawno rzeczowego, a co za tym idzie jego eliminacja z obrotu prawnego bez Wzruszenia orzeczenia o przejeciu na Wtasnosé pafistwa przedsiebiorstwa jest niewystarozajaoa do przyj Qcia odpoWiedzia1nosciPafistWa, skoro W obrooie prawnym funkoj onuje orzeczenie o przejeciu przedsiebiorstwa na Wiasnosé Pafistwa. Z tym pogladem nie sposob sie zgodzié. W przekonaniu Sadu nie moze budzié Watpliwosoi, ze powod bedac Wtascioielem znaoj onalizowanej . nieruchomosci  na skutek Wskazanej Wadliwej decyzji, czyli orzeczenia z 26 CZ€1‘WCE:1 1959 roku o _ zatwierdzeniu protokotu zdawczo odbiorczego na podstawie, ktorej mozliwe bylo dokonanie przejecia na rzecz Pafistwa przedsiebiorstwa, a W tym nalezacej do powoda nieruohomosoi, poniosi rzeczywista, szkode, rozumiaiiajako powstala Wbrew Woli poszkodowanego réznice miedzy obeonym jego stanem maj BJLKOWYIII, a tym stanem, jaki zaistniatby, gdyby nie nastapito zdarzenie wywohlj ace szkode (tak Sqd Najwyz‘szy w orzeczeniu z dnia 1] lipca I95 7 roiru, 2 CR 304/57, OSN I958, nr HI, poz. 76 oraz w uchwale skiadu siedmiu sgdziciw Sqdu Najwyzszego z dnia 22 Zisropada 1963 roku, IH PO 31/63, OSNCP 1964, nr 78, poz. I28 czy rez w wyroku z dnia J 6 kwiemia 2002 roku w sprawie VCKN 960/00 oraz z dnia 15 listopada 2002 roku w spmwie V CKN I 325/00). Szkoda rzeezywista /damnum emergens/, jaka, ponidsi powéd Wyraza sie W uszozerbku rnaj atkowym, polegaj aoym na odj eciu przysluguj acej mu Wlasnosci nieruchomosci gruntowej o tacznej powierzchni 44a i 14m2, poiozonej W K., ajej Wysokosé Wyznacza Wartosé tego prawa. .1ak sie bowiem okazato podstawa prawna nacj onalizaoji byla Wadliwa. Istotna, konsekwencja, Wydania deoyzji z 26 czerwca 1959 roku bylo odj ecie powodowi prawa wtasnosci nieruchornoéci, co oznacza, ze Wskutek tej ozynnosoi jej stan rnajatkowy ulegi zmniej szeniu. Nalezy Wskazaé, iz przy przej mowaniu przedsiebiorstwa ,,Sp61ka Akoyjna (...)” W K.” na rzecz Pafistwa uznano, iz W sklad tego przedsiebiorstwa Wohodziia nieruohornosé powoda. _ Przepis art. 6 ust. 1 ustawy z 1946 roku o przejeciu na Wlasnosé Paiistwa podstawowych gaiezi gospodarki narodowej (dz. U. nr 3, poz. 17), zgodnie z ktorym przedsiebiorstwa przejete na zasadzie przepisu art. 2 lub art. 3 przechodzana rzecz Paiistwa lub poiskieh osob prawnych prawa publicznego W catosci Wraz z nieruchomym i ruchomym maj atkiem i Wszelkimi prawami (prawo do firmy, patenty, lioencje, znaki towarowe, uzytkowe itp.), Wolne jednak od oboiazefi i zobowiazaii z Wyjatkiem zobowiazafi o charakterze publicznoprawnyrn, zobowiazafi na rzecz polskich os6b prawnych prawa publicznego, zobowiazafi na rzecz osob prawnyoh, staiiowiacych Wiasnosé polskich oséb prawnych prawa publicznego, siuzebnosci  gruntowych oraz zobovtdazafi, majacyoh swe zrédio W stosunku naj mu praoy lub odpowiedzialnosci za _ ozyny niedozwolone  prawidtowo odczytany Wraz z § 75 rozporzadzenia z dnia 30 styoznia 1947 r. W sprawie trybu postepowania przy przejmowaniu przedsiebiorstw na Wiasnosd Paiistwa (Dz. U. Nr 16, poz. 62 ze zm.) prowadzi do Wniosku Wyrazonego przez Naczelny Sad Administraoyjny W uchwale skiadu siedmiu sedziéw z dnia 5 listopada 2007 r. sygn. akt I OPS 2/07 (ONSAiWSA z 2008 r. Nr 1, poz. 5), Wediug ktéregoz "Przejecie przez Pafistwo na Wiasnosé przedsiebiorstwa, na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. 0 przejeciu na Wtasnosé Pafistwa podstawowych gatezi gospodarki narodowej (Dz. U. Nr 3, poz. 17, ze zm.) W zvviaz1<u z art. 6 ust. 1 tej ustawy, nie obejmowaio przejecia Wiasnosei nieruchomosci Wiaczonej do tego przedsiebiorstwa, ktora nie nalezala do przedsiebioroy, Ieoz stanowita Wtasnosé osoby trzeciej." . Dopiero Wydanie orzeczenia z dnia 26 czerwca 1959 roku o zatwierdzeniu protokoiu zdawczo odbiorczego dotyozacego przejmowanego przedsiebiorstwa chemicznego precyzuj acego, ze W sktad tego przedsiebiorstwa Wchodzi rowniez niemohornosé nalezaoa do powoda, pozwolito ostatecznie ustalio, ze rowniez ta nieruchomosé z mocy orzeczenia o przejeciu przedsiebiorstwa na Wtasnosé Paristwa zostala obj eta tym orzeozeniern. Skoro zatem stwierdzono Wydanie z naruszeniem prawa orzeczenia z dnia 26 czerwca 1959 roku o zatwierdzeniu protokohrzdawczo odbiorczego W zakresie nieruohomosci bedacej przedmiotem sporu — uznaé nalezy, ze nawet bez Wzruszenia orzeczenia Ministra (...)nr (...)z dnia 12 Iutego 1948 roku o przej eciu na Wiasnosé Pafistwa przedsiebiorstwa ,,Sp61ka Akoyjna (...)W K.” — powod poniost szkode W postaoi utraty prawa Wiasnosci tej nieruchomosci pozostaj ace, W normalnym zwiqzku przyczynowym z Wadliwym orzeczeniem z dnia 26 OZ6I'WC8._1'959 roku. Gdyby nie orzeozenie --- STRONA 8 --- Wartosé prawa Wlasnoéci utraconej nieruchomosci okreslona Wedtug jej stanu (z uwzglednieniem jej éwczesnego przeznaczenia jako terenu przemys1oWego)na dziefi Wydania ostatecznej decyzji, ktora spoWodoWa1a szkode (tj. na dziefi 26 ezerwca 1959 roku), a oen aktualnyoh, a to zgodnie z trescia art. 363 § 2 k.c. Wynoszaca 3 918 926 Z1. Sad stanat na stanowisku, ze miarodaj na dla okreslenia stanu nieruohomosci jest chwila Wydania Wadliwej deoyzj i, a W skoro W tamtym czasie uznano, ze nieruohomosé jest _ przeznaozona na cele przemysiowe, to fakt, iz nie byla ona Wdwczas bezposrednio uzywana W przedsiebiorstwie na cete przemysiowe — nie pozbawiajej tego przeznaczenia. Fakt, iz byta niezabudowana halami fabrycznymi nie powoduje, ze powinno sie jaoceniaé jako ogrod zwaz}/Wszy, ze Wchodziia W sklad powodowego przedsiebiorstwa. Gdyby nie nacj onalizacja mogiaby zostaé W taki — przemystowy — sposob Wykorzystana. Z tego powodu Sad nie uznat opinii bieglej E. H. sporzadzonej W Warianoie II, przy zatozeniu, ze nieruchomoéé byta przeznaczona pod ogrod » za miarodaj na dla ustalenia Wartosci nieruchomosci, a W efekoie Wysokosoi szkody powoda. Sad uznai za chybiony zarzut przedawnienia roszczenia powoda podniesiony przez pozwanego, poniewaz do roszczefi Wynikaj acych z tresoi art. 160 k.p.c. znajduje zastosowanie termin przedawnienia okreslony W § 6 tego przepisu. Zgodnie z jego trescia roszczenie o odszkodowanie przedawnia sie z uptywem trzeoh lat od dnia, W ktérym stala sie ostateczna decyzja stwierdzajaca niewaznosé decyzji Wydanej z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 albo decyzja, W ktorej organ stwierdzil, W mysl art. 158 § 2, ze zaskarzona decyzja zostata Wydana z naruszeniem przepisu art. 156 § 1. Ostateczna decyzja Ministra Gospodarki stwierdz@a,ca wydanie orzeozenia z 1959 roku za Wydane z naruszeniem prawa zapadla W dniu 24 pazdziernika 2007 roku, pozew zaé Wptynal do Sadu W dniu 18 maroa 2010 roku, a zatern z zachowaniem trzyletniego terminu. Roszczenie powoda nie jest zatem przedawnione. Sad nie uznal rowniez za uzasadnione twierdzenie pozwanego, W mysi ktorego Skarb Pafistwa nabytby nieruchoniosé powoda przez zasiedzenie, gdyby nawet nie Wydano orzeczenia z 1959 roku. Nie mozna stracié z pola Widzenia tego, iz gdyby nie to orzeozenie ~ Skarb Paiistwa nie Wszedtby _W posiadanie przedmiotowego gruntu, a to oznacza, ze nie rozpoczalby sie bieg terminu zasiedzenia nieruchomosci na rzecz Skarbu Pafistwa. Powdd dochodzit odsetek od daty uprawomocnienia sie wyroku i tak zostary zasadzone, poniewaz W ocenie Sadu nalezaty sie nawet Wozesriiej  z uwagi na odszkodowawozy charakter roszczenia (art. 363 § 2 k.c.)  od daty Wydania Wyroku. Brak zadania odsetek od Wydania Wyroku stanact na przeszkodzie za.sa,dze11iu odsetek od tej daty. Tak okreslone swiadczenie podlegato zasaglzeniu od pozwanego Skarbu PE;lfiStW8. reprezentowanego przez Ministra Gospodarki. Jak Wykazano Wyzej prawnie Wadliwym byio Wydane W dniu 26 czerwoa 1959 roku orzeozenie Przewodniczacego Komitetu Drobnej Wytworczosci W sprawie zatwierdzenia protokohl zdawezo 4 odbiorczego. Zgodnie zas z trescia art. I60 § 3 k.p.a. odszkodowanie przystuguje od organu, ktory Wydal zaskarzona decyzje z naruszeniem art. 156 § 1 k.p.a. Poniewaz organ, ktory te deoyzje Wydal juz nie isttniej e, Wobeo tego odpowiedzialnosé odszkodowawcza obciaza jego nastepoe prawnego Ministra Gospodarki (okolicznosé niekwestionowana). ' Z tych Wszystkich Wzgledow orzeczono jak W pkt I wyroku. Rozstrzygniecie o kosztach procesu Sad opari na tresci art. 98 W zw. 2 art. 108 § 1 k.p.a. Powod nie ostal sie W catosci z zadaniem W jego pierwotnynd ksztatoie. Jednakze W toku procesu cofnal pozew ze zrzeczeniem sie roszczenia W zalcresie utraconych korzysci, ktére to zadanie na gruncie art. 160 k.p.a. bylo przedmiotem dlugoletnich rozbieznoéci tak W doktrynie, jak W judykaturze. Dopiero. uchwala peinego sktadu Izby Cywilnej Sadu Naj Wyzszego z dnia 31 marca 2011 roku, podj eta W toku tego postepowania ~ ostateeznie potozyta kres tym rozbieznosciom. Sad Najwyzszy Wyrazil poglad, ze jezeli ostateozna Wadliwa decyzja administracyj na zostata Wydana przed dniem Wej scia W zycie Konstytucji, odszkodowanie przystugujace na podstawie art. 160 § 1 k.p.a. nie obejrnuje korzysci utraconych Wskutek jej Wydania, choéby ich utrata nastapiia po Wej sciu W zycie Konstytucji. --- STRONA 9 --- Skoro stalo sie to W'[OkL1 procesu, a poW6d skutecznie cofnal pozew co do tego zadania, nie sposob uznaé go za przegranego W tym zakresie. Dlatego Sad przyj at, ze powod Wygrat sprawe W calosoi i obciazyt pozwanego obowiazkiem zwrotu kosztow poniesionych przez powoda W tym procesie. Na zasadzone koszty skiadaja, sir; Wydatki 11a biegiego oraz Wynagrodzenie fachowego pelnomocnika policzone na podstawie § 6 pkt 7 rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci z dnia 28 Wrzesnia 2002 roku W sprawie optat za czynnosoi adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Pafistwa koszt6W nieopiaconej pomocy prawnej udzielonej z urzedu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) (pkt II Wyroku).

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Wyrok#Sąd Okręgowy w Warszawa#IC 310x10 Na podstawia ustawy 2 dnia 6.09.2001 r. 0 dc#art. 244 § 1 k.p.c.#art. 160 k.p.a.#art. 2 ustawy#art. 160 § 1 k.p.a.#art. 418 tego#art. 156 § 1 albo#art. 160 § 2 k.p.a.#art. 156 § 1 k.p.a.#art. 6 ust. 1 ustawy#art. 2 lub#art. 3 przechodza#art. 6 ust. 1 tej#art. 361 § 1 k.c.#art. 3 przechodzana#art. 2 ust. 1 ustawy#art. 363 § 2 k.c.#art. 160 k.p.c.#art. 108 § 1 k.p.a.