§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
ochrony dobr osobistych powinien W piervvszej kolejnoéoi ustalié, czy doszto do naruszenia dobra osobistego, a dopiero W przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalié, czy dziaianie pozw

Postanowienie IC 219/10 Uzasadnienie Powod

ochrony dobr osobistych powinien W piervvszej kolejnoéoi ustalié, czy doszto do naruszenia dobra osobistego, a dopiero W przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalié, czy dziaianie pozwanego byio bezprawne. Dowod, Ze dobro os

Teza / krótkie omówienie

ochrony dobr osobistych powinien W piervvszej kolejnoéoi ustalié, czy doszto do naruszenia dobra osobistego, a dopiero W przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalié, czy dziaianie pozwanego byio bezprawne. Dowod, Ze dobro os

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- P, _. ‘ Jygm an :\_/ J " I \ $2» Z. .!~ ': .*,v""L*;$%f .:2;.1~',»j1=T;i:;I\~‘$‘§\§;1.: 1' ‘L53 :*. ‘*~;">;%€}<i;:'é‘§‘*1? WYROK W IMIENI U RZECZYP OSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 lipca 2010 roku Sad Okra;gowy w Gliwicach I Wyd ' “ w skhadzie nast ' zra’: Cyvvrlny Qpumcym: Przewodniczqcy: S S0 Ewa Dawczak  Schaefer Protokolant" Ju t . s yna Mikulec por ' ozpoznanlu w d ' nru 20 lipca 2010 roku w Gliwicach sprawy z powédztwa _ przeciwko _ 0 och ' rone dobr osobistych i za 1. oddala povvédztwo; 2. nie obciqza powoda ko piatg sztami postgpowania. `›¬„ __ I _şygn akt ¦„× J " i \ $š~. „_ .Ł ': .VJLĘÊ -.z-2;.-1",›j1=¿í:;I\¬`ş`§\f;¬_: VL' `›`.f.›¿- :Ĺ- ‹*~;'-'›;éí2Łā;:Ê33 WYROK W IMIENI U RZECZYP OSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 lipca 2010 roku Sąd Okręgowy W Gliwicach I Wyd ` ` w składzie nast ` ział Cywilny ępuiącym: Przewodniczący: S S0 Ewa Dawczak - Schaefer Protokolant" Ju t i s yna Mikulec por ` ozpoznanlu w d ` niu 20 lipca 2010 roku w Gliwicach sprawy z powództwa _ przeciwko _ o och ' ronę dobr osobistych iza 1. oddala powództwo; 2, nie obciąża powoda ko płatę sztami postępowania. --- STRONA 2 --- we i i i i i i | Sygn. IC 219/10 Uzasadnienie Powod _ W dniu 25 kwietnia 2010 roku Wniosi pozew przeciwko Prokuratorowi _o zasadzenie od oozwanego na ieqo rzecz tytuiem zadoscuczynienia za naruszenie dobr osobistych kwoty 100 .000 z% oraz Z8Sa_CiZ6I"||8 kosztow zwiqzanych z niniejszym postepowaniem 1 1000 2% za udziai W kazdej rozprawie, 100 zi zwrotu zryczaitowanyoh kosztow dojazdu na kaidq rozprawa3 i 50 2% kosztow biuroWo pooztowych. Powod WSKQZHL iz Prokurator prowadzap sprawo ll K 941/06 naruszy% jego dobra osobiste Wskazujqo W postanowieniu. izby powod podaWa% Ze byi, leozony psychiatryoznie, Nadto domagai siq by Sqd nakazai pozwanemu aby z%oZy% oéwiadczenie 0 nastopujavoej treéci .,Ja~pr0kurator, oéwiadczam, Ze W celu oszukania policji, prokuratury, sqdu i Wszystkich ktorzy mogliby tym sio interesowaé poda%em nieprawdg W urzodowym dokumencie Wywoiujqcym skutki prawne, dopuéciiem sieg pomowienia, oszczerstwa i zniesiawieniai naruszyiem dobra osobisie innej osoby zmierzajqc do osiqgniecia Wiasnyoh prywatnych, niegodziwych, plugawyoh celc'>W". _d0datkowo Wniosi o podanie Wyroku. nazwiska i Wizerunku pozwanego oraz jego Wyzej Wskazanego oéwiadczenia do wiadomoéci publicznej, W nastopujqcej formie; pozwany na Wiasny koszt przekaze ja za pisemnym potwierdzeniem odbioru (listem poleconym) indywidualnie do kazdego sqdu rejonowego i sqdu okrogowego. kazdej prokuratury rejonowej i prokuratury okrcggowej W Polsce z proébq o umieszczenie albo na tablicy ogioszefi. albo — W razie braku tabiicy og%oszerfi  W innym Widocznym miejscu (przy Wejéciu) na okres przynajmniej 63 dni. W odpowiedzi na pozew, pozWany_Wnios% o oddalenie powodztwa W caioéci Wskazujap. iz pozew skierowany jest przeciwko prokuratorowi. ktory mia% prowadzié sprawo ll K 941/06 Sqdu RejonoWego_a jak Wynika z przepisow praWa. sprawami W Sqdach zajmujq sio sodziowie, zaé prokurator prowadzi postopowania przygotowawcze. Prokurator podniosi, i2 Wszelkie decyzje podejmowane W toku prowadzonego postegpowania karnego oparte byiy na przepisach prawa karnego, ktore nakiadajq obowiqzek powoiania biegiych psychiatrow co do oceny stanu zdrowia psychicznego podejrzanego kiedy zachodzi uzasadniona Wqtpliwoéé co do jego poczytainoéoi Decyzje W sprawie karnej pozwany podejmowai jako Prokurator, a zatem kierowanie pozwu przeciwko osobie fizycznej nalezy uznaé na niezasadne. Na rozprawie, W dniu 29 czen/vca 2010 roku powod Wskazai‘ i2 domaga sio zadoééuczynienia od pozwanego, ktory naruszyi prawo powoda do Wolnoéoi i bezpieczeifistwa osobistego. pozostawienia W spokoju, jego interes prawny do uczoiwego rozpoznania sprawy przez said oraz prawo do czci i dobrego imienia. Postanowieniem z dnia 24.05‘2010r. Said zWo|ni% powoda od uiszczenia kosztow sadowych W czegéci dotyozqcej opiaty od pozwu. oddalajap Wniosek o zwolnienie o kosztoW W pozostaiym zakresie a takze Wniosek 0 ustanowienie adwokata z urz<;du(p0stanoWienie K1516). —...u\fi .~__-‹ ł l i i i Í i Sygn. IC 219/10 Uzasadnienie Powód _ W dniu 25 kwietnia 2010 roku wniósł pozew przeciwko Prokuratorowi _O zasadzenie od pozwanego na jego rzecz tytułem zadoscuczynienia za naruszenie dóbr osobistych kwoty 100 .O00 zł oraz zasądzenie kosztów związanych z niniejszym postępowaniem 1 1000 zł za udział W każdej rozprawie, 100 zł zwrotu zryczałtowanych kosztów dojazdu na każdą rozprawę i 50 zł kosztów biurowo- pocztowych. Powód wskazał, iz Prokurator prowadząc sprawę ll K 941/06 naruszył jego dobra osobiste wskazując w postanowieniu. izby powód podawał że był, leczony psychiatrycznie. Nadto domagał się. by Sąd nakazał pozwanemu aby złożył oświadczenie o następującej treści ,,Ja_prokurator, oświadczam, że W celu oszukania policji, prokuratury, sądu i wszystkich którzy mogliby tym się interesować podałem nieprawdę w urzędowym dokumencie wywołującym skutki prawne, dopuściłem się pomówienia, oszczerstwa i zniesławienia, naruszyłem dobra osobiste innej osoby zmierżając do osiągnięcia własnych prywatnych, niegodziwych. plugawych celów". _dodatkowo wniósł o podanie wyroku. nazwiska i wizerunku pozwanego oraz jego wyżej wskazanego oświadczenia do wiadomości publicznej, w następującej formie: pozwany na własny koszt przekaże ja za pisemnym potwierdzeniem odbioru (listem poleconym) indywidualnie do każdego sądu rejonowego i sądu okręgowego. każdej prokuratury rejonowej i prokuratury okręgowej W Polsce z prośbą o umieszczenie albo na tablicy ogłoszeń, albo - w razie braku tablicy ogłoszeń - W innym widocznym miejscu (przy wejściu) na okres przynajmniej 63 dni. W odpowiedzi na pozew, pozwany _wniósł o oddalenie powództwa w całości wskazując. iż pozew skierowany jest przeciwko prokuratorowi. który miał prowadzic sprawę ll K 941/06 Sądu Rejonowego_a jak wynika z przepisów prawa, sprawami w Sądach zajmują się sędziowie, zaś prokurator prowadzi postępowania przygotowawcze Prokurator podniósł, iż wszelkie decyzje podejmowane w toku prowadzonego postępowania karnego oparte były na przepisach prawa karnego, które nakładają obowiązek powołania biegłych psychiatrów co do oceny stanu zdrowia psychicznego podejrzanego kiedy zachodzi uzasadniona wątpliwość co do jego poczytalności. Decyzje W sprawie karnej pozwany podejmował jako Prokurator, a zatem kierowanie pozwu przeciwko osobie fizycznej należy uznać na niezasadne. Na rozprawie, W dniu 29 czen/vca 2010 roku powód wskazał, iż domaga się zadośćuczynienia od pozwanego, który naruszył prawo powoda do wolności i bezpieczenstwa osobistego. pozostawienia w spokoju, jego interes prawny do uczciwego rozpoznania sprawy przez sąd oraz prawo do czci i dobrego imienia. Postanowieniem z dnia 24.05.2010r. Sąd zwolnił powoda od uiszczenia kosztów sądowych W części dotyczącej opłaty od pozwu. oddalając wniosek o zwolnienie o kosztów w pozostałym zakresie a także wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu(postanowienie k.15-16). _--...„„.\ú --- STRONA 3 --- _*""“"“'lRdi3.~i Said ustalii nastq,pujqcy stan faktyczny: Przed Sqdem pod sygnatura__ akt ii K 941/06 toczy sio sprawa oskarzonego 0 popeinienie czynow z art. 245 k.k., art. 217 § 1 k.k.. oraz art.190 §1k.k. Postanowieniem z dnia 23 oaidziernika 2006 roku Prokurator Prokuratury Rejonowej prowadzqcy DOSIQQOWEJHIE W sprawie oskarzonego Wydai postanowienie o zasiogniegoiu opinii — powotaniu dwoch biegiych lekarzy psychiatrow W celu stwierdzenia stanu zdrowia psychicznego _ W uzasadnieniu tego postanowienia Wskazat _ stoi pod zarzutem popemienia czynow okreétonych W art. 245 k.k., 217 § 1 k.k. i art. 190 § 1 1<.k.. W/W podaje. /2' W pjzesz/oéc/' /gy/ /eczo/"iv psvchiat/vcznie. Wobec powyzszego zachodzi uzasadniona Wqtpiiwoéo co do stanu zdrowia psychicznego podejrzanego i dlatego zasadnym jest postanowienie jak W sentencji". (postanowienie Prokuratury Rejonowej W sprawie Ds. 1761/06 — k. 3,37) W opinii psychiatrycznej Wydanej przez dwoch Iekarzy psychiatrowi Eek. biegte rozpoznaty zaburzenia schizotypowe, zniesionq poczytainoéé oraz Wniosty 0 zastosowanie detencji sqdowej. W opinii psychiatrycznej bieg%e Wskazaty takze, iz W aktach sprawy brak dokumentow potwierclzajqcych ewentualne ieczenie psychiatryozne—. Said Rejonowy _ Dostanowii umorzyo postopowanie karne Wobeo —i na mocy art. 94 §1 k.k. orzekt umieszczenie go W zamknigtym zakiadzie psychiatrycznym. W dniu 5 Iutego 2010 roku zostaia sporzqdzona opinia, W ktorej stwierdzono, Ze oskarzony miai zaohowanq zdolnoéé do rozpoznania czynu i pokierowania sWym zachowaniem, Wystopujq cechy osobowosoi niepraWid%oWej (osobowoéo paranoiczna) nie skutkujqce ograniczeniem poczytainoéci odniesieniu do treéci zarzutu. Postanowieniem z dnia 1 ozerwca 2010 roku Said Rej0noWy_ uchyiii érodek zabezpieczajapy W postaci umieszczenia — W zamkniotym zakiadzie psychiatrycznym zastosowany postanowieniem Sqdu Rejonowego —z dnia 17 czervvca 2008 roku W sprawie ll K 941/06. (akta sp|'a'W'y ll K 941/06, Wyjaénienia powoda  k. 2627) Powod byi podejrzanym W innych sprawach karnych 0 sygnaturach: Ds. 357/08, 1 Ds.208/09. 2 Ds.2610/07), W ktorych Prokurator zasiogai opinii biegiych psychiatrow. W Wydanych W tych sprawach postanowieniach. W uzasadnieniu Wskazywano, Ze — —by% badany przez bieg%ych psychiatrow i zaohodzi uzasadniona obawa co do jego stanu poczytainoéci. (postanowienia Wydane W sprawachi Ds. 357/08. 1 Ds.208/09 przez Prokuratureg Rejonowq postanowienie Wydane W sprawie 2 Ds.2610/07 przez ProkuraturQ_— k. 38.4041) PoWy2sze ustalono W oparciu o Wyjaénienia powoda — k. 2627, dokumenty znajdujakce sic; aktach sprawy II K 941/06 — Wskazane Wyzej oraz postanowienia Wydane W sprawachi Ds. 357/08. 1 D5208/09 przez Prokuraturcg Rejonowq — postanowienie Wydane W sprawie 2 Ds.2610/07 przez Prokuraturo Rejon0WQ_ k. 38, 40,41 nie kwestionowane przez strony. `*""“"“'lW¿iŠ.~í Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Przed Sądem pod sygnaturą akt ll K 941/06 toczy się sprawa oskarżonego o popełnienie czynów z art. 245 kk., art. 217 § 1 kk.. oraz art. 190 §1k.k. Postanowieniem z dnia 23 pażdziernika 2006 roku Prokurator Prokuratury Rejonowej prowadzący postępowanie w sprawie oskarzonego wydał postanowienie o zasięgnięciu opinii - powołaniu dwóch biegłych lekarzy psychiatrów w celu stwierdzenia stanu zdrowia psychicznego _ W uzasadnieniu tego postanowienia wskazał _ stoi pod zarzutem popełnienia czynów określonych W art. 245 kk., 217 § 1 k.k. i art, 190 § 1 kk.. W/w podaje. iz' w przeszłości' Qy/ leczony psvchíat/ycz/*ii'e_ Wobec powyższego zachodzi uzasadniona wątpliwosó co do stanu zdrowia psychicznego podejrzanego i dlatego zasadnym jest postanowienie jak W sentencji". (postanowienie Prokuratury Rejonowej w sprawie Ds. 1761/06 - k. 3,37) W opinii psychiatrycznej wydanej przez dwóch lekarzy psychiatrów: lek.- biegłe rozpoznały zaburzenia schizotypowe, zniesioną poczytalnośó oraz wniosły 0 zastosowanie detencji sądowej, W opinii psychiatrycznej biegłe wskazały także. iż W aktach sprawy brak dokumentów potwierdzających ewentualne leczenie psychiatryczne_ Sąd Rejonowy _ postanowił umorzyć postępowanie karne wobec _i na mocy art. 94 §1 k.k. orzekł umieszczenie go w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym. W dniu 5 lutego 2010 roku została sporządzona opinia, W której stwierdzono, że oskarżony miał zachowaną zdolność do rozpoznania czynu i pokierowania swym zachowaniem, występują cechy osobowości nieprawidłowe] (osobowość paranoiczna) nie skutkujące ograniczeniem poczytalności odniesieniu do treści zarzutu. Postanowieniem z dnia 1 czerwca 2010 roku Sąd Rejonowy_ uchylił środek zabezpieczający w postaci umieszczenia _ w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym zastosowany postanowieniem Sądu Rejonowego _Z dnia 17 czerwca 2008 roku W sprawie ll K 941/06. (akta sprawy Il K 941/06, wyjaśnienia powoda - k. 26-27) Powód był podejrzanym w innych sprawach karnych o sygnaturach: Ds. 357/08, 1 Ds_208/09. 2 Ds.2610/07), w których Prokurator zasięgał opinii biegłych psychiatrów. W wydanych w tych sprawach postanowieniach, w uzasadnieniu wskazywano, że _ _był badany przez biegłych psychiatrów i zachodzi uzasadniona obawa co do jego stanu poczytalności. (postanowienia wydane w sprawach: Ds. 357/08. 1 Ds_208/09 przez Prokuraturę Rejonową postanowienie wydane w sprawie 2 Ds.2610l07 przez Prokuraturę_- k, 38. 40,41) Powyższe ustalono W oparciu o wyjaśnienia powoda ~ k. 26-27, dokumenty znajdujące się aktach sprawy ll K 941/06 - wskazane wyżej oraz postanowienia wydane w sprawach: Ds. 357/08. 1 Ds.208/09 przez Prokuraturę Rejonowa _ postanowienie wydane w sprawie 2 Ds.2610/07 przez Prokuraturę Rejonową_ k. 38, 40,41 nie kwestionowane przez strony. --- STRONA 4 --- Sqd zwaiyi co nastopuje: Powod domaga sia zadoéouczynienia i usuniacia skutkow naruszenia dobr osobistych powoda, poprzez ztozenie przez pozwanego odpowiedniej treéci oéwiadczenia i podanie Wyroku, nazwiska i Wizerunku pozwanego oraz oéwiadczenia do Wiadomoéci pubiicznei. Powod WSKGZEH. IZ C1Zl8t8fll8m pozwanego zostaty naruszona JGQO dobra osooiste: czeéé, dobre imia, dobra stawa, WOIHOSC, bezpieczeristwo osobiste. spokoj oraz prawo do uozciwego rozpoznania sprawy. Przepis art. 23 k.o. zawiera otwarty katalog dobr osobistyoh i nie zawiera ich definioji, wskazujac jedynie. Ze dobrami osobistymi cztowieka sa W szczegolnoéci: zdrowie. Wotnoéo, czeéé. swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim. tajemnica korespondencji, nietykalnoéé mieszkania, tworozoéé naukowa. artystyozna, Wynalazcza, i racjonaiizatorska. Niewajpliwie dobra Wskazane przez powoda sa objate ochrona zawartak W art. 23 k.c. Z treéci art. 24 § 1 k.c. Wynika, Ze osoba, ktorej dobro osobiste zostato zagrozone oudzym dziataniem. moze Zadaé zaniechania tego dziatania, chyba 2e nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia rnoze on takze Zadaé, azeby osoba. ktora dopuéciia sia naruszenia, dopetnita ozynnoéci potrzebnych do usuniacia jego skutkow, W szczegolnoéci, azeby ztozyta oéwiadczenie odpowiedniej treéci i W odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianyoh W kodeksie moze on rowniez zadaé zadoééuczynienia pieniaznego lub zap%aty odpowiedniej sumy pieniaznej na Wskazany cel spoteczny. Na Wstegpie nalezy podkreéiié, iz Sad rozpoznajac sprawa W przedmiocie ochrony dobr osobistych powinien W piervvszej kolejnoéoi ustalié, czy doszto do naruszenia dobra osobistego, a dopiero W przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalié, czy dziaianie pozwanego byio bezprawne. Dowod, Ze dobro osobiste zostato zagrozone lub naruszone, ciazy na osobie poszukujacej ochrony prawnej na podstawie art. 24 k.c. Natomiast na tym. kto podjat dziaianie zagrazajace dobru osobistemu innej osoby lub naruszajace to dobro, spoozywa ciazar dowodu. Ze nie byto ono bezprawne. (por. Wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 17 czerwca 2004 roku, LEX nr 109404, V CK 609/03) A zatem powod Winien Wykazao, Ze jego dobro osobiste zostaio naruszone, natomiast na pozwanym spoczywa ciazar doWodu_ 12 jego dziaianie nie byio bezprawne. Niniejsza sprawa dotyczy treéci uzasadnienia postanowienia Wydanego przez Prokuratora Prokuratury RejonoWej_W sprawie karnej oskarzonego _ toczacej sia przed Sa_dem Rejonowym _ o sygn. akt ll K 941/06. Bezsporne pozosta%o. i2 W uzasadnieniu tegoz postanowienia zostat umieszony zapis, i2 _,W/W — podaje. Ze W przesztoéci byt leczony psychiatryoznie." Niekwestionowany byi roWnie2 fakt, 12 W toczacej sia sprawie karnej powod nie podai takiej informacji. A zatem sformutowanie zawarte W uzasadnieniu tegoz postanowienia byio nieprawdziwe. Jednakze nie kazde zagrozenie lub naruszenia dobra osobistego uzasadnia jego ochrona. Dla ochrony dobr osobistych niezbadne pozostaje speinienie przesianki obejmujacej rc'>Wnie2 bezprawnoéso dziaiania pozwanego. bowiem powodowi przysiuguje ochrona tylko przed bezprawnym naruszeniem dobra osobistego. Bezprawnoéé dziatania naieiy rozumieé szeroko jako kazde dziaianie sprzeczne z normami prawnymi lub zasadami Wspotiycia spoiecznego. Jednakze istnieja okolioznoéci Wytaczajape bezprawnoéé dziatania. z ktorych typowe to : dziaianie W ramach porzadku prawnego (W tym W szczegolnoéci dziatanie zgodne z obowiazujacyini przepisami), podjt‘gte W obronie uzasadnionego iriteresu spo%e0znego lub prywatnego _Komentarz do kodeksu cywilnego T.| WWa Sąd zważył co następuje: Powód domaga się zadośćuczynienia i usunięcia skutków naruszenia dóbr osobistych powoda, poprzez złożenie przez pozwanego odpowiedniej treści oświadczenia i podanie wyroku, nazwiska i wizerunku pozwanego oraz oświadczenia do wiadomości publicznej. Powód wskazał. iz działaniem pozwanego zostały naruszone jego dobra osobiste: cześć, dobre imię, dobra sława, wolność, bezpieczenstwo osobiste. spokój oraz prawo do uczciwego rozpoznania sprawy. Przepis art 23 kc zawiera otwarty katalog dóbr osobistych i nie zawiera ich definicji, wskazując jedynie, że dobrami osobistymi człowieka są W szczególności: zdrowie, wolność, cześć. swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim. tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa. artystyczna, wynalazcza, i racjonalizatorska. Niewątpliwie dobra wskazane przez powoda są objęte ochroną zawartą W art. 23 kc. Z treści art. 24 § 1 k.c. wynika, że osoba, której dobro osobiste zostało zagrożone cudzym działaniem. może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, W szczególności, ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i W odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. Na wstępie należy podkreślić, iż Sąd rozpoznając sprawę w przedmiocie ochrony dóbr osobistych powinien W pierwszej kolejności ustalić, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, a dopiero w przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalić, czy działanie pozwanego było bezprawne. Dowód, że dobro osobiste zostało zagrożone lub naruszone, ciąży na osobie poszukującej ochrony prawnej na podstawie art. 24 k.c. Natomiast na tym. kto podjął działanie zagrażające dobru osobistemu innej osoby lub naruszające to dobro, spoczywa ciężar dowodu. że nie było ono bezprawne. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 czerwca 2004 roku, LEX nr 109404. V CK 609/03) A zatem powód winien wykazać, że jego dobro osobiste zostało naruszone, natomiast na pozwanym spoczywa ciężar dowodu, iż jego działanie nie bylo bezprawne. Niniejsza sprawa dotyczy treści uzasadnienia postanowienia wydanego przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej_w sprawie karnej oskarżonego _ toczącej się przed Sądem Rejonowym _ o sygn. akt ll K 941/06. Bezsporne pozostało. iż w uzasadnieniu tegoż postanowienia został umieszony zapis, iż ,,w/W _ podaje. ze W przeszłości byl leczony psychiatrycznie." Niekwestionowany był również fakt, iż W toczącej się sprawie karnej powód nie podał takiej informacji. A zatem sformułowanie zawarte W uzasadnieniu tegoż postanowienia było nieprawdziwe. Jednakże nie każde zagrożenie lub naruszenia dobra osobistego uzasadnia jego ochronę. Dla ochrony dóbr osobistych niezbędne pozostaje spełnienie przesłanki obejmującej również bezprawność działania pozwanego. bowiem powodowi przysługuje ochrona tylko przed bezprawnym naruszeniem dobra osobistego. Bezprawność działania należy rozumieć szeroko jako każde działanie sprzeczne z normami prawnymi lub zasadami współżycia społecznego. Jednakże istnieją okoliczności wyłączające bezprawność działania, z których typowe to : działanie w ramach porządku prawnego (W tym W szczególności działanie zgodne z obowiązującymi przepisami), podjęte W obronie uzasadnionego interesu społecznego lub prywatnego _Komentarz do kodeksu cywilnego T.l W-wa --- STRONA 5 --- 2007 s.531). zgodne z zasadarni Wspoiiycia spotecznego. dziaianie za zgoda pokrzywdzonego oraz W Wykonywaniu prawa podmiotowego (por. Wyrok Sadu NajWy?s70go z dnia 4 czerwca 2003 r., I CKN 480/01). Postanowienie. z ktorego trescia powod Wiaze dochodzone naruszenie, zostato Wydane przez funkcjonariusza publicznego. ktory dziaiai W ramach toczacego sia postapowania. Prokurator prowadzii dochodzenie W sprawie, a zatem byi podmiotem. ktoremu przepisy prawa karnego umozliwiaty Wydanie postanowienia o dopuszozaniu opinii biegiych psycbiairow. Jake organ Wtadzy pUb:iCZfi€j dziatat W ramact". okreslonej przez ustawodawca procedury, co nie stanowi bezprawnego dziatania W rozumieniu art 24 § 1 k.o. A Wiao dziatanie to byto zgodne z przepisami. a dzia%anie na podstawie przepisu — W ramaoh porzadku prawnego Wytacza bezprawnosci naruszenia dobra osobistego. Podkreéiié nalezy, i2 Prokurator postanowii zasiagnao opinii biegiego W celu stwierdzenia stanu zdrowia psychicznego powoda. co zostato zamieszczone W sentencji postanowienia. Decyzja o zasiagniaciu opinii zostaia podjata W celu ochrony praw powoda. Zauwazyo nalezy, 12 uzasadnienie postanowienia o dopuszozeniu dowodu 2 opinii biegiych psychiatrow, pozostato bez Wpiywu na treéé opinii. Biegie, ktore owa opinia Wydawaty same dostrzegty i potwierdzity, iz W aktaoh brak dokumentow potwierdzajapych ewentualne Ieczenie psychiatryczne _ Nie sposob zatem uznao — na co powotuje sis powod  iz zamieszczenie tegoz stwierdzenia byio zamierzone i Wykonane W celu osiagniacia bezprawnej przewagi W procesie karnym. Powod nie Wykazat W Zaden sposob, by dziaianie pozwanego by%o umyslne. tym bardziej i2 powyzsze stwierdzenie pozostaio bez Wptywu na Wydanq opinia — tak Wise trudno uznaé by powziate W celu osiagniacia przewagi W procesie. Wbrew stanowisku powoda owe stwierdzenie nie miato istotnego znaczenia dla procesu, bowiem istotne znaczenie mogia mieé jedynie tresé Wydanej opinii. a nie podstawy jej zasiz;gniaoia. Naiezy na marginesie Wskazao, Ze opisane Wyzej postanowienie Wydane byto W postapowaniu przygotowawczym dla jego potrzeb, pozostawato W aktach i nie zostaio W Zaden sposob rozpowszechnione przez organy Wymiaru sprawiedliwoéoi, przetwarzane, mia%o na celu zapewnienie powodowi rzetelnego Wymiaru sprawiedliwosci. W orzecznictwie i iiteraturze utrwalii sis poglad. iz do ooeny, czy doszto do naruszenia dobra osobistego cztowieka nie Wystarczy Wzglad na jego osobista reakcjs Wobec okreslonego zachowania, iecz Wrazliwoso Widziana W kategoriach zobiektywizowanych. W pojaciu bezprawnosci czynnosci nie mieszcza sia natomiast uchybienia, omytki, niedoktadnosci, przeinaozenia i inne Wadliwosci pozbawione cech ocennych Wobec okreéionej osoby. (porpostanowienie Sadu Najwyzszego z dnia 4 Iutego 2005 roku, ll CK 578/04). Odnoszac powyisze do niniejszej sprawy naiezy uzna<':_ IZ dziaianie pozwanego nie miescito sia W kategoriach dzia%ania bezprawnego. Oceniajac obiektywnie zamieszczona W uzasadnieniu postanowienia informaoja nalezy Wskazaé. i2 zosta%a ona zauwaiona przez biegtych i nie miata najmniejszego Wpiywu na ich ocena stanu zdroWia psyohicznego — Twierdzenia poW0da nie znalaziy odzwierciedlenia W zgrornadzonym materiale dowodowym, W tym roWnieZ W aktach sprawy karnej. PoWod W niniejszej sprawie domagai sis rowniez zasadzenia na jego rzeoz zadosouczynienia pieniaznego. Zgodnie z trescia art. 448 k.c. W razie naruszenia dobra osobistego sad moze przyznaé temu, czyje dobro osobiste zostaio naruszone, odpowiednia sums tytuiem zadosouczynienia pieniaznego za doznana krzywda lub na jego Zadanie zasadzio odpowiednia suma pieniazna na Wskazany przez niego cel spoieczny, niezaleinie od innych srodkow potrzebnyoh do usuniacia skutkow naruszenia. Dla uwzgladnienia takiego 2007 8.531). zgodne z zasadarni współżycia społecznego, działanie za zgodą pokrzywdzonego oraz W wykonywaniu prawa podmiotowego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 czerwca 2003 r., I CKN 480/01). Postanowienie. z którego treścią powód wiąże dochodzone naruszenie, zostało wydane przez funkcjonariusza publicznego. który działał w ramach toczącego się postępowania. Prokurator prowadził dochodzenie W sprawie, a zatem był podmiotem. któremu przepisy prawa karnego umożliwiały Wydanie postanowienia o dopuszczeniu opinii biegłych psychiatrów. Jako organ władzy pobłicznej działał w ramach określonej przez ustawodawcę procedury, co nie stanowi bezprawnego działania w rozumieniu art 24 § 1 k.c. A więc działanie to było zgodne z przepisami, a działanie na podstawie przepisu - w ramach porządku prawnego wyłącza bezprawności naruszenia dobra osobistego. Podkreślić należy, iż Prokurator postanowił zasięgnąć opinii biegłego w celu stwierdzenia stanu zdrowia psychicznego powoda, co zostało zamieszczone w sentencji postanowienia. Decyzja o zasięgnięciu opinii została podjęta w celu ochrony praw powoda. Zauważyć nalezy, iz uzasadnienie postanowienia o dopuszczeniu dowodu z opinii biegłych psychiatrów, pozostało bez wpływu na treść opinii. Biegłe, które ową opinię wydawały same dostrzegły i potwierdziły, iż W aktach brak dokumentów potwierdzających ewentualne leczenie psychiatryczne _ Nie sposób zatem uznać - na co powołuje się powód - iż zamieszczenie tegoż stwierdzenia było zamierzone i wykonane W celu osiągnięcia bezprawne] przewagi W procesie karnym. Powód nie wykazał W żaden sposób, by działanie pozwanego było umyślne, tym bardziej iż powyższe stwierdzenie pozostało bez wpływu na wydaną opinię -tak więc trudno uznać by powzięte w celu osiągnięcia przewagi w procesie. Wbrew stanowisku powoda owe stwierdzenie nie miało istotnego znaczenia dla procesu, bowiem istotne znaczenie mogła mieć jedynie treść wydanej opinii. a nie podstawy jej zasięgnięcia. Należy na marginesie wskazać, że opisane wyżej postanowienie wydane było w postępowaniu przygotowawczym dla jego potrzeb, pozostawało w aktach i nie zostało w żaden sposób rozpowszechnione przez organy wymiaru sprawiedliwości, przetwarzane, miało na celu zapewnienie powodowi rzetelnego wymiaru sprawiedliwości. W orzecznictwie i literaturze utrwalił się pogląd. iż do oceny, czy doszło do naruszenia dobra osobistego człowieka nie wystarczy wzgląd na jego osobistą reakcję wobec określonego zachowania, lecz wrażliwość widziana w kategoriach zobiektywizowanych. W pojęciu bezprawności czynności nie mieszczą się natomiast uchybienia, omyłki, niedokładności, przeinaczenia i inne wadliwóści pozbawione cech ocennych wobec określonej osoby. (por.postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 lutego 2005 roku, ll CK 578/04). Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy należy uznać, iż dzialanie pozwanego nie mieściło się w kategoriach działania bezprawnego. Oceniając obiektywnie zamieszczoną w uzasadnieniu postanowienia informację należy wskazać, iż została ona zauważona przez biegłych i nie miała najmniejszego wplywu na ich ocenę stanu zdrowia psychicznego _ Twierdzenia powoda nie znalazły odzwierciedlenie W zgromadzonym materiale dowodowym, W tym również W aktach sprawy karnej. Powód W niniejszej sprawie domagał się również zasądzenia na jego rzecz zadośćuczynienia pieniężnego. Zgodnie z treścią art. 448 k.c. W razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia. Dla uwzględnienia takiego --- STRONA 6 --- *1 zadania niezbadna DO2OStE3jE5 Wykazanie nie tylko bezprawnosci dziatania ale takze Winy sprawcy naruszenia dobra osobistego. W niniejszej sprawie Sad uznat. 12 dziatanie pozwanego nie byto bezprawne. a brak bezprawnosci skutkuje brakiem Winy. co Wyklucza zasaudzenie zadoscuczynienia na podstawie art. 448 k.c. Dodatkowo trzeba Wskazao, i2 powod nie Wykazat, by dzia%anie pozwanego doproWad2i%0 do oewuszenia jego dobr osobistych  w jaki sposob zostaty 0.3F'.!SZO.0@ jego dobra. W JEIKI sposob stwierdzenie zawarte W postanowieniu 2 23.'|0.2006r. ..ze W przesziosci ieczyi sis psychiatrycznie“ naruszyio jego czesé, dobra imia, dobra siawa, Wolnosé, bezpieczerfistwo osobiste. ozy spokoj i prawo do uczciwego rozpoznania sprawy. Przy ocenie. czy doszio do naruszenia dobra osobistego nale2y braé pod uwaga catoksztatt okoiicznosci. przy czym decydujace znaczenia ma — jak Wozeéniej Wskazano  nie subiektywrte odczucie powoda, a to) jaka reakcje; WyWo%uje W spoieczerfistwie to naruszenie. Czeso, dobre imia | dobra stawa cziowieka sa pojsciami obejmujacymi Wszystkie dziedziny Zyoia osobistego, zawodowego | spotecznego. a W toku procesu nie zostato dowiedzione, by poWy2sze stwierdzenie W jakikolwiek sposob Wpiynato na zycie osobiste lub zawodowe powoda. Naiezy zauWa2yc';. i2 postanowienie Wydane przez Prokuratora zostaio doraozone jedynie p0WodoWi i jego peinomocnikowi, oo tak2e Wskazuje, i2 informacja W nim zawarta nie zostaia ujawniona. Postanowienie znajduje sis W aktach sprawy, ktore udostegpniane sa jedynie stronom postapowania. Uwzglsdniajac poWy2sze niezasadne pozostaiy twierdzenia powoda o ujawnieniu publicznym postanowienia. Na marginesie naIe2y zauWa2y¢, i2 W czasie toczacego sia postapowania karnego powéd sam informowat opinia publiczna o umieszczeniu W zakiadzie psychiatrycznym. (k. 1643 akt sprawy II K 941/06). Uwzgladniajac powyzsze, W ocenie Sadu brak podstaw do uwzgiadnienie Zadania poWoda i na mocy powotanych Wyzej przepisow na|e2a%0 jego zadanie oddalié. Nie znajduje takze podstawy zasaydzenie na rzecz powoda kosztow z tytutu udziatu na rozprawach. kosztow dojazdu i kosztow biurowo pocztowych. O kosztach Sad orzeka W oparciu 0 zasads Wyrazona W art.98 kpo: zasads odpowiedziainosci za Wynik procesu, zgodnie z ktora strona przegrywajapa Winna ponieso koszty postapowania. §2 art.98 kpc precyzuje Wysokosé kosztow , jakie Sad moze przyznaé stronie, niezbegdnych kosztow procesu prowadzonego przez strons, ktora Wygrata sprawa. Skoro Zadanie powoda W caioéci zostato oddalone. takze Zadanie zasadzenia na jego rzecz opisanych Wyzej kosztow Winno ulec oddaleniu. Na podstawie art. 102 k.p.c. Sad, uwzgladniajac sytuacja materialna powoda, odstapit od obciazania go kosztami sadowymi. ¬-""-'I-1 żądania niezbędne pozostaje wykazanie nie tylko bezprawności działania ale takze winy sprawcy naruszenia dobra osobistego. W niniejszej sprawie Sąd uznał. iż działanie pozwanego nie było bezprawne. a brak bezprawności skutkuje brakiem winy. co wyklucza zasądzenie zadośćuczynienia na podstawie art. 448 k.c. Dodatkowo trzeba wskazać, iż powód nie wykazał, by działanie pozwanego doprowadziło do naruszenia jego dóbr osobistych - W jaki sposob zostały nariiszone jego dobra. w jaki sposob stwierdzenie zawarte w postanowieniu z 2å.'i0.2006r. .ze W przeszłości leczył się psychiatrycznie" naruszyło jego cześć, dobre imię, dobrą sławę, wolność, bezpieczenstwo osobiste. czy spokój i prawo do uczciwego rozpoznania sprawy. Przy ocenie, czy doszło do naruszenia dobra osobistego należy brać pod uwagę całokształt okoliczności. przy czym decydujące znaczenie ma - jak wcześniej wskazano - nie subiektywne odczucie powoda, a to, jaką reakcję wywołuje W społeczeństwie to naruszenie. Cześć, dobre imię i dobra sława człowieka są pojęciami obejmującymi wszystkie dziedziny życia osobistego, zawodowego i społecznego. a W toku procesu nie zostało dowiedzione, by powyższe stwierdzenie w jakikolwiek sposób wpłynęło na zycie osobiste lub zawodowe powoda. Należy zauważyć. iż postanowienie wydane przez Prokuratora zostało doręczone jedynie powodowi i jego pełnomocnikowi, co także wskazuje, iż informacja w nim zawarta nie została ujawniona. Postanowienie znajduje się w aktach sprawy, które udostępniane są jedynie stronom postępowania. Uwzględniając powyższe niezasadne pozostały twierdzenia powoda o ujawnieniu publicznym postanowienia. Na marginesie należy zauważyć, iż w czasie toczącego się postępowania karnego powód sam informował opinię publiczną o umieszczeniu w zakładzie psychiatrycznym. (k. 1643 akt sprawy ll K 941/06). Uwzględniając powyższe, W ocenie Sądu brak podstaw do uwzględnienie żądania powoda i na mocy powołanych wyżej przepisów należało jego żądanie oddalić. Nie znajduje także podstawy zasądzenia na rzecz powoda kosztów z tytułu udziału na rozprawach. kosztów dojazdu i kosztów biurowo pocztowych. O kosztach Sąd orzeka w oparciu o zasadę wyrażoną W art.98 kpc.: zasadę odpowiedzialności za wynik procesu, zgodnie z którą strona przegrywająca winna ponieść koszty postępowania. §2 art.98 kpc precyzuje wysokość kosztów . jakie Sąd może przyznać stronie, niezbędnych kosztów procesu prowadzonego przez stronę, która wygrała sprawę. Skoro żądanie powoda w całości zostało oddalone. także żądanie zasądzenia na jego rzecz opisanych wyżej kosztów winno ulec oddaleniu. Na podstawie art. 102 k.p.c. Sąd, uwzględniając sytuację materialną powoda, oclstąpił od obciążenia go kosztami sądowymi.

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Okręgowy W Gliwicach#IC 219/10 Uzasadnienie Powod#art. 245 k.k.#art. 217 § 1 k.k..#art. 94 §1 k.k.#art. 245 kk.#art. 217 § 1 kk..#art. 23 k.o.#art. 23 k.c.#art. 24 § 1 k.c.#art. 24 k.c.#art. 23 kc.#art. 448 k.c.#art.98 kpo#art.98 kpc#art. 102 k.p.c.#art.98 kpc.