Wyrok IC 1898/12 .

--- STRONA 1 --- Sygn akt IC 1898/12 . “L . _~_~q1:. _.»<'};, 1:/";.fg.‘ ”§}§\1~.1. ~ 5.‘ " .5. aw_.. WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ > Dnia 20 lutego 2013 r. Sad Okregowy W Swidnicy Wydziai I Cywilny w sk+adzie nastepujqcym: Przewodniczqcy: SSO Jacek Szerer Protokolant .' Magdalena Paruch po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2013 r. W Swidnicy na rozprawie sprawy z powédztwa M J przeclwko S.A. z siedzibq w W o zapiatq  zasqdza od strony pozwanej S.A. z siedziba W W na rzecz powédki M J kwote 90.000,00 2% (s+ownie: dziewigédziesiqt tysigcy z1‘otych, 00/100gr) z ustawowyrni odsetkami od dnia 28.02.2012r.; zasqdza od strony pozwanej na rzeoz powédki koszty procesu W kwocie 4.617,00 2%; zasqdza od strony pozwanej na rzecz Skarbu Pafistwa — Sqdu Okregowego w Swidnicy kwote 4040,36 z+ tytu1em kosztéw procesu, w tym kwote 540,36 21 tytulrem wynagrodzenia biegkych i kwote 3500,00 2% tytu%em wpisu sagdowego, od ktérego powédka byia zwolniona._ . --- STRONA 2 --- Sygn. aktIC'1898/12 _ UZASADNIEN IE Powodka M J wniosia 0 zasqdzenie 0d strony pozwanej H S.A z siedzibq w W  kwoty 90.000,00 zl wraz Z ustawowymi odsetkami Iiczonymi 0d dnia 28 lutego 2012 r. do dnia zaplaty ’tytu}em zadoééuczynienia  kosztow postrgpowania sgdowego, w tym kosztéw zastqpstwa procesowego W wysokoéci 7.200 Z1 Wraz z op}atq skarbowz; od pelnomocnictwa W wysokoéci 17 z}, ewentualnie zasqdzenie od strony pozwanej na rzecz powodki kosztéw postopowania sqdowego Wedlug spisu kosztéw, ktéry zostanie przedloiony na rozprawie _ Uzasadniajac swoje stanowisko wskazaia, ii W dniu 1 czexwca 1998 r. syn jej u1eg¥ wypadkowi komunikacyjnemu, doznajqc obra2e1'1 ciaia, w wyniku ktorych nastqpil jégo zgon. Podnosila, ii émierc’: syna byla dla niej ogromnq tragediay by} on najstarszym dzieckiem powodki, mial przejqé gospodarstwo rolne i zaopiekowaé sin; powodkzg w przyszloéci. Zdaniem pow0dki od dnia wypadku ma problemy ze snem, napady Iegkowe, boi siq 0 éycie i zdrowie swoich najbliiszych, stala sie; osobq znerwicowanq. Pogorszyl siq, jej stan zdrowia ma ataki depresyjne, musiala korzystaé z pomocy psychologa W odpowiedzi na pozew strona pozwana wniosla 0 oddalenie powéidztwa w caloéci oraz zasqdzenie od powédki na jej rzecz kosztow procesu, w tym kosztow zastgpstwa procesowego wedlug norm przepisanych oraz opiaty skarbowej od pehlomocnictwa W kwocie 17 zl. W uzasadnieniu wskazala, ii brak jest podstaw do przyjocia, Ze z umowy ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdow mechanicznych naleiy sir; zadoééuczynienie za naruszenie jakiegokolwiek dobra osobistego, w tym wiegzi iqczqcej matke; z doroslym samodzielnym synem, ktéry posiada jut wlasnq rodzinq. Dodatkowo strona pozwana kwestionowala wysokoéé dochodzonego roszczenia, ponoszqc ii jest ona znacznie zawyiona. _ Sqd_u5tQ1lilnastgpujgcy stanfaktygzny ; Dnia 1 czerwca 19 r. w Z M Z w sposob nieumyélny naruszyl zasady bezpieczefistwa w ruchu drogowyrn W ten sposéb, ie kierujqc pojazdem marki 0 nr rej. , w wyniku nieostroinej jazdy bez uzasadnionego powodu zjechal pojazdern na polowo jezdni przeznaczonq dla ruchu W kierunku przeciwnym, a nastégpnie zderzyl sie; czolowo z prawidlowo jadqcym samochodem osobowym marki 0 nr rej. kierowanym przez W J. Do wyp adku doszlo niesp eina 150 m od gospodarstwa domowego powé dki. Na sutek doznanych obraiefi cia}a W J poniésl émieré. Sprawca zdarzenia Wyrokiem z dnia 13 wrzeénia 2000 r. Sqdu Rejonowego w Jaworznie zostal skazany na kare; 2 lat pozbawienia wolnoéci z warunkowym zawieszeniem na okres 5 lat proby. .. Pojazd sprawcy wypadku w dacie zdarzenia posiadal obowigzkowe ubezpieczenie odpowiedzialnoéci cywilnej posiadaczy pojazdéw mechanicznych w bezsporne W dacie wypadku W J mieszkal z ionq i dwoma synami we wspolnym domu z powodkq i jej moiem. Prowadzil gospodarstwo rolne, a zimq. dorabial w N11 kolegi jako kierowca przyjeidiai do Polski co 2 miesiqce. Powodka zawsze mogla liczyé na jego pon10c nigdyjej nie 0dmawia1. Wspélnie spqdzali éwiqta.  dowédz opinia sqdowa psycho1ogiczna k. 97 104 " przesluchanie pow0dki k. 150 ' --- STRONA 3 --- W wyniku wypadku powodka M J doznala urazu fizycznego glowy 2 wstrzqsem mozgu i utratq przytomnoéci, a takie urazu psychicznego pod postaciz; zespolu stresu pourazowego, ktory nastepnie przeszedl w przewlekle zaburzenia adaptacyjne depresyjne ( tzw. reakcje Zaioby). Przez tydziefi po wypadku leiala w épiqczce. Rownoczeénie skutkiern doznanego urazu CUN wystqpily u powodki objawy encefalopatii pourazowej manifestujqce sie gtebokimi zmianami w zakresie charakteru, osobowoéci powodki, poglebianiem zaburzefi depresyjnych po urazie psychicznym. Pojawily sie réwniei cechy regresu inteligencji. dowodz opinia sz1dowa psycho1ogiczna k. 97— 104 _ zaéwiadczenia o stanie zdrowia~ k. 68 i 69 _ Powodka nie uczestniczyla w pogrzebie syna, ponieivai nie powiadomiono jej 0 dacie pochowku. Nikt nie poinformowal jg, 2e syn zmar1 sama sie domyéliiéi. Przeczuwala émieré syna, ale nie chciaiia potwierdzenia. Bardzo sie bala, Ze uslyszy o tym od kogoé z rodziny lub od pielegniarek w szpitalu. Nikt z nie} nie rozmaW1a1 na ten temat po powrocie do domu, one sama nie pytala gdzie jest syn. Do tej pory sie z nim nie poiegnaia i nie pogodzila 2 jego stratq. Jego osoba nadal dla niej istnieje i jest jej najbliisza. Po émierci syna pomagala synowej W opiece nad dzieémi, ktore rowniei doznaly szeregu urazow w wyniku tego wypadkw wspolnie uczyli ich chodzié, mowié. Spedzala i nadal spedza z nimi bardzo duio czasu, opowiada wnukom o ich ojcu. Boi sie o ich przyszloéé. ' Z meiem nie chce rozmawiaé o zmarlym synu, gdyi jest to dla niej zbyt bolesne. Do. pracy wrocila po rekonwalescencji, tj. W paidzierniku 1998 r. Nie mogla sie jednak skoncentrowaé na pracy, miala problemy ze snem, utracila apetyt, a potem W okresie 14 lat przytyla 20 kg. Pojawily sie u niej problemy kardio1ogiczne migotanie serca. Czula 2&1, fie koledzy jej syna Zyjq, a on nie. Corka przejela czeéé jej obowiqzkow sluibowych. Po ukoficzeniu 55 roku iycia powodka przeszia na wczeéniejszq emeryture. dowod: opinia SE1d0W&— psycho1ogiczna k. 97 104 opinia psycho1ogiczna k. 70 75 przesluchanie p0Wodki k. 150 M J ma obecnie 64 lata, jest meiatkq, ma jednq corke. Oboje Wraz z meiem sq na emeryturze. Aktualnie mieszka z meiem, synowq, wnukami i drugim meéem synowej. Ma bardzo dobre kontakty z rodzinap zarowno synowa z meiem, jak i corka z meiem oraz wnuki i jej magi stale sis; niq opiekujq, ma w nich wsparcie, mote na nich liczyé. Orientacja auto i allopsychiczna W podstawowych kierunkach zostala u powodki zachowana. Tok jej myélenia jest spowolnialy. Obecnie obserwuje sie u niej obniiony nastroj i sprawnoéé psychofizycznq, cechy anhedonii, wycofania, wysoki poziom leku ( obawia sie o swoje zdrowie i Zycie oraz przyszloéé Wnukow) i dyskomfortu, zaburzone poczucie bezpieczefistwa, zobojetnienie. Kaida trudna sytuacja stanowi dla niej sytuacje przeciqienia. Nie wierzy w moiliwoéé zmiany na lepsze. Widoczne sq nagle zmiany nastroju przechodzi od okresow napiecia, niepokoju do stanow zniechecenia, apatii, oboj etnoéci; pogrqia sic; w smetnych rozrnyélaniach. Ma problemy z tzw. pamieciq éwieiq, wzrokowq, koncentracjq uwagi, bywa zamyélona. Luki pamieciowe sq utrzymywane przez mechanizmy obronne (wyparcie) i majq na celu zminimalizowanie traumatycznych skutkow wypadku. Widoczna jest u niej nerwowoéé, wzmoione napiecie psychomotoryczne ( drienie rqk, glosu) i przerzutnoéé oraz meczliwoéé. Utracila radoéé iycia, zainteresowanie otoczeniem, wspoliyciem seksualnym (od Aémierci syna zaprzestala kontaktow seksualnych z me;Zem), rzadko coé jg cieszy, jest skionna do p}aczu, wsporonienia z daty wypadku wywolujq u niej placz. Nie potrafi cieszyf: sie z atmosfery Swiqt Boiego Narodzenia, pragnie by Wigilia szybko minela, Zeby nie wspominaé. 2 --- STRONA 4 --- Doswiadcza poczucia winy za smieré syna, dreczq jg natretne wspomnienia. Nie potrafi sobie poradzié z negatywnymi emocjami, odcina sie od emocji, aby uniknzgé cierpiefl, nie ma kontaktu z uczuciami. W widoczny sposéb zamyka sie, zasklepia w swoim nieszczesciu, wycofuje z kontaktow interpersonalnych. Ma problemy w podejmowaniu decyzji, w Wykonywaniu codziennych czynnosci. Czesto czuje sie znuzona, zmeczona. Systematycznie zazywa Ieki nasenne. Od 2001 r. pozostaje pod opiekq lekarza psychiatry w Gabinecie Psychiatrycznym lek. z rozpoznaniem: reakcji depresyjnej przedhlzajqcej sie oraz organicznymi zaburzeniami nastroju. U powodki wystepujq zaburzenia adaptacyjne pod postacis reakcji zaloby, zaburzenia funkcji poznawczych, powstalych W wyniku uszkodzenia CUN i charakterystycznych dla urazow powodujqcych defekty __funkcji mozgu 1 uszkodzefi struktur mozgowych, zwiqzanych z platami potylicznymi, skroniowymi i ciemieniowymi. Systematycznie przyjmuje leki, jest takze po opiekq neurologa. " Powodka nie ma przepracowanego procesu zaloby po synu, ktoxy dodatkowo wzmagany jest poprzez traumatyczne okolicznoéci oraz nieoczekiwanosé, nagioéé smierci syna. Bolesne sq dla niej wspomnienia z im zwiqzane, nie potrafi ich sensownie zwerbalizowaé. Do chwili obecnej nie moze zaakceptowaé jego srnierci. Czesto wydaje jej sie, Ze syn nadal zyje czeka az syn wroci. Widzi jego postaé, miewa sny z jego udzialem, trzyma niektére z jego rzeczy ( rekawiczki), mowi do niego, nieustannie o nim mysli, wspomina go, chodzi na cmentarz. ‘ Wystepujqcy u powodki wysoki poziom neurotyzmu, nieprzepracowany proces zaloby oraz zaburzenia funkcji poznawczych spowodowanych prawdopodobnie zmianami organicznymi W CUN W wyniku obrazefl psychicznych i somatycznych spowodowane wypadkiem samoch0dowym~ znacznie utrudniajq samodzielne funkcjonowanie powodki W zyciu codziennym. ’ dowod: opinia sqdowa psycho1ogiczna k. 97 104 opinia psycho1ogiczna 1<.71 opinia psycho1ogiczna k. 82 historia choroby powodki z PZP k. 76 80 zaswiadczenia1ekarskie k. 83 94 przesiuchanie powodki k. 150 Pismem z dnia 25 stycznia 2012 1". powodka reprezentowana przez swoje roszczenie wzgledem S.A. tytulern zadoséuczynienia w kwocie 90.000,00 zl dowod: pismo z dnia 25.01.2012 r. k. 53 55 Strona pozwana odméwila powo dce przyznania zqdanego zadoséuczynienia. dowod: pismo S.A z dnia 27.02.2012 r. k. 5657 Scgd Z1Qq_Z_yf__QQ nastepuje: Powodztwo z przyczyn szczegélowo omowionych ponizej zaslugiwalo na uwzglednienie w caloéci. Powodka M J domagala sie od strony pozwanej zaplaty kwoty 90.000,00 zl tytuiem zadoééuczynienia za krzywde doznanq W zwiqzku ze smierciq syna, ktora nastqpila wskutek obrazefi doznanych w wypadku z dnia 1 czerwca 1998 r., wskazujqc na przepis art. 448 w zw. z art. 24 § 1 k.c jako podstawe prawnq zqdania. Strona pozwana konsekwentnie kwestionowala dochodzone pozwem roszczenie zarowno co do zasady, jak i wysokosci. Wobec powyzszego w pierwszej kolejnosci nalezalo ustalié, czy istniejs podstawy prawne do zagdania przez powodke zadoséuczynienia. ' Stan faktyczny sprawy Sqd ustalil W oparciu 0 korespondencje miedzy a strong pozwans, dokumentacja, medycznq powodki, opinie sedow:1 psychologicznq, a takze przesluchanie powodki. C0 do zasady tresci, prawdziwoéci, rzetelnoéci dowodow 3 --- STRONA 5 --- Wskazanych wyzej dokumentow zadna ze stron nie kwestionowala, wobec czego Sad uzna} je za Wiarygodne. Odnosnie opinii bieglego sadowego psychologa Sad oddalil wniosek strony pozwanej o dopuszczenie dowodu z opinii uzupelniajacej, bowiem biegly wykona} opinie bardzo poglebiona, uwzgledniajac takze przebyty uraz glowy. Dlatego tez Sad nie uwzglednil 50% uszczerbku na zdrowiu dla potrzeb niniejszego roszczenia, ktorego podstawa jest. art. 448 k.pc. Z tych Wzgledow nie bylo potrzeby wydawania uzupelniajacej opinii, gdyz opinia bieglych jest jednoznaczna, iz powodka przebyla uraz psychiczny pod postacia zespolu stresu pourazowego, ktory przeszedl W przewlekle zaburzenia adaptacyjne i depresyjne. Podane z kolei przez powédke okolicznosci, zwiazane z jej samopoczuciem, odczuwanymi dolegliwosciami, jakie towarzyszyiy jej i nadal towarzysza W codziennym zyciu po smierci syna zaslugiwaiy na uwzgiednienie w calosci. Nie mozna bowiem deprecjonowaé tych zeznafi tylko z tego powodu, ie sa Wynikiem subiektywnego odczucia krzywdy (vide: wyrok Sqdu Najwy2':szego z dnia 19 marca 2008 roku, sygn. aktf PK 256/07, M.P.Pr. 2008/11/590). Na Wstepie przywolaé nalezy przepis art. 436 § 2 k.c., W mysl ktorego Wrazie zderzenia sie mechanicznych srodkow komunikacji poruszanych za pomoca sil przyrody samoistni posiadacze tychze érodkow (ewentualnie posiadacze zalezni, ktorym posiadacze samoistni oddali srodek komunikacji W posiadanie zalezne) moga wzajemnie zadaé naprawienia poniesionych szkod tylko na zasadach ogolnych; rowniez tylko na zasadach ogolnychosoby te sa odpowiedzialne za szkody Wyrzadzone tym, ktorych przewoza z grzecznoéci (tj. oparcie odpow"ledzialnosci na zasadzie winy). W mysl zas przepisu art. 415 k.c. kto z Winy swej Wyrzadzi} drugiemu szkode obowiazany jest do jej naprawienia. Na zasadach ogolnych odpowiedzialnosé ponosza rowniez kierujacy mechanicznymi srodkami komunikacji, nie bedacy ich posiadaczami samoistnymi badz zaleznymi. Na mocy przepisow dotyczacych ubezpieczefi majatkowych odpowiedzialnosé ta spada W istocie na ubezpieczyciela odpowiedzialnosci cywilnej sprawcy Wypadku albowiem W mysl przepisu art. 35 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiazkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Po1skim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych / Dz. U. z dnia 16'1ipca 2003 roku, Nr 124, poz. 1152 z pozn. zm./ ubezpieczeniem OC posiadaczy pojazdéw mechanicznych jest objeta odpowiedzialnosé cywilna kazdej osoby, ktora kierujac pojazdem mechanicznym W okresie trwania odpowiedzialnosci ubezpieczeniowej, wyrzadzila szkode W zwiazku z ruchem tego pojazdu. Podkreélenia jednakie wymaga, iz zgodnie z trescia art. 34 ust. 1 cytowanej Wyzej ustawy z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdow mechanicznych przysluguje odszkodowanie, jezeli posiadacz lub kierujacy pojazdem mechanicznym sa obowiazani do odszkodowania za wyrzadzona w zwiazku z ruchem tego pojazdu szkode, ktérej nastepstwem jest smieré, uszkodzenie ciaia, rozstroj zdrowia badz tez utrata, zniszczenie lub uszkodzenie mienia. Rozprawiajac sie Z pierwszym zarzutem strony pozwanej wskazaé nalezy, iz Sad nie podziela jej argumentacji odnosnie braku podstaw prawnych zadania sformulowanego W pozwie. Slusznie natomiast podstawy prawnej swego roszczenia powodka upatruje w tresci art. 448 W zw. 2 art. 24 § 1 k.c wzw. z art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. 0 ubezpieczeniach obowiazkowycli, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych ( Dz. U Nr 124, poz.1152 z pozn. zm). Zadoséuczynienie to ma bowiem rekompensowaé krzywdy doznane w dniu 22 grudnia 2003 r. W orzecznictwie Sadu Najwyzszego ugruntowany jest poglad, iz co do zasady najblizszemu czlonkowi rodziny zmarlego przysiuguje na podstawie art. 448 k.c. W zwiazku z art. 24 § 1 k.c. zadoééuczynienie pieniezne za doznana krzywde takze Wowczas, gdy émieré nastapila na skutek deliktu, ktory miai miejsce przed dniem 3 sierpnia 2008 roku. ( vide: uchwala SN z 22.10.2010 r., III CZP 76/10, Biul. SN 2010/1o/11).  A ' . Ochrona przewidziana W art. 23 i 24 k.c. objete sa wszelkie dobra osobiste rozumiane jako pewne Wartosci niematerialne zwiazane z istnieniem i funkcjonowaniem podmiotow 4 --- STRONA 6 --- prawa cywilnego, ktére W zyciu spolecznym sa uznawane za doniosle i zaslugujace z tego Wzgledu na ochrone. Do katalogu dobr osobistych nalezy zaliczyé rowniez Wiezi rodzinne. Wiezi te stanowia fundament prawidlowego funkcjonowania rodzinyi podlegaja ochronie prawnej (art. 18 i 71 Konstytucji RP, art. 23 k.r.o.), zas Wiez rodzinna odgrywa doniosla role, zapewniajac czlonkom rodziny m.in. poczucie stabilnosci, Wzajernne Wsparcie obejmujace sfere materialna i niematerialna oraz gwarantuje Wzajemna pomoc W Wychowaniu dzieci i zapewnieniu im mozliwosci ksztalcenia. Prawo do zycia rodzinnego i utrzymania tego rodzaju Wiezi stanowi zatem dobro osobiste czionkow rodziny i podlega ochronie na podstawie art. 23 i 24 k.c., co oznacza, ze spowodowanie smierci osoby bliskiej moze zatem stanowié naruszenie dobr osobistych czlonkow jej rodzinyi uzasadniaé przyznanie im zadoééuczynienia na podstawie art. 448 k.c. Krag» osob uprawnionych do zadoséuczynienia jest taki sam, jak W art. 446 § 3 k.c. (por. Z. Radwafiski, A. Oiejniczak, Zobowiqzania..., s. 268). Uprawnionymi do zadahia kompensaty sa Wylacznie cztonkowie rodziny zmariego, przy czym musza byé to najblizsi czlonkowie tej rodziny. Tym samym zadoséuczynienie ma kompensowaé nie tyle doznany bol spowodowany smiercia osoby biiskiej, lecz przedwczesna utrate czionka rodziny. Dobrem osobistym, ktérego naruszenie wymaga rekompensaty, jest zatem prawo do zycia W rodzinie. Powodka powyzsza przeslanke spelniag jako matka zrnarlego Wojciecha Jastrzebskiego bezsprzecznie nalezy do kregu wskazanych Wyzej osob. i Podobnie za ziszczony uznaf: nalezy kolejny warunek przyznania zadoséuczynienia, tj. doznanie przez powodke szkody niemajatkowej (krzywdy). Istote szkody Iiiemajatkowej Wiaze sie z naruszeniem czysto subiektywnych przezyé czlowieka" (vide: Z. Radwaiiski, Zadoééuczynienie pieniez:1e..., s. 166). Zadoséuczynienie ma za zadanie Wyrownaé krzywde W postaci naruszenia prawa do zycia W rodzinie, jak tez bol, cierpienie i poczucie osamotnienia spowodowany utrata najblizszej osoby [Wyrok SA W Lublinie z dnia 7 lipca 2009 r., II Alia 44f09, LEX nr 523973). Naruszenie prawa do zycia W rodzinie stanowi dalece Wieksza dolegliwosé psychiczna dla czlonka rodziny zmarlego niz W przypadku innyoh dobr, a jej skutki rozciagaja sie na caie zycie osob bliskich. Inaczej mowiac krzywda to szkoda niemajatkowa, ktora objawia sie przede Wszystkim W dotkliwych ujemnych przeiyciach psychicznych, bolu, zalu, poczucia straty, osamotnienia, braku oparcia otrzymywanego dotychczas od bliskiej osoby. Fakt doznania przez powodke krzywdy jest bezsporny, strona pozwana nigdy okolicznosci tej nie kwestionowala. Wobec stwierdzenia, iz powodka nalezy do kregu uprawnionych do zadania kompensaty ( zadoséuczynienia), jak tez, ze doznala krzywdy, W dalszej kolejnosci rzecza Sadu bylo Wyznaczenie Wlasciwej, adekwatnej do rozmiaru tejze krzywdy kwoty. Sad okreslil sumo naleznego powodce zadoséuczjmienia na Iaczna kwote 90.000,00 z}. W ocenie Sadu tak ustalona kwota stanowié bedzie Wlasoiwa rekompensate za cierpienia psychiczne, jakich dozna%a powodka W zwiazku ze smiercia syna. Jednoczesnie Wskazana Wyzej suma jest zdaniem Sadu utrzymana W rozsadnych granicach, uwzgledniajacych aktualne Warunki oraz przecietna stope zyciowa spo1eczeristwa/ kraju, W ktorym funkcjonuje powodka, spelnia funkcje kompensacyjne, jest spolecznie uzasadniona i nie prowadzi do ‘oezpodstawnego wzbogacenia. Rownoczesnie Sad zdaje sobie sprawe, iz niewatpliwie przyznanie zadoséuczynienia pienieznego tylko W pewnym stopniu zrekompensuje powodce doznana krzywde za naruszenie prawa do zycia W rodzinie. Utrata najblizszej osoby zawsze wywoluje bol, ktory odczuwany jest przez kazda osobe roznie i dlatego okolicznosé ta nie Wymaga dowodu. Odnosnie Wysokosci naleinego zadoséuczynienia Wskazaé nalezy, iz pewnych Wskazowek co do kryteriow ustalania zadoséuczynienia z art. 448 k.c. dostarcza uzasadnienie nowelizacji kodeksu cywilnego. Wskazano W nim m.in., ze skoro zadoséuczynienie istnieje W sytuacji naruszenia dobr osobistych, o ktorych mowa W art. 23 k.c., to tym bardziej taka mozliwosf: powinna istnieé W przypadku smierci osoby bliskiej, co W istotny sposob narusza sfere psychicznych odczué jednostki. _ 5 --- STRONA 7 --- Kryteria, ktérymi Winien kierowaé sie sad przy ustalaniu odpowiedniej sumy zadoséuczynienia musza byé obiektywne i sprawdzone [ zob. Wyrok SN z dnia 8.08.2007 r., I CSK 165/07, OSNC ZD2oo8, nr 3,p0Z. 66; z dnia 10.03.2006 r., IV CSK 80/05, OSNC 2006/1o/175, Biul SN 2006/6/8, Wokanda 2006/78/23, OSP 2007/1/11). W literaturze i orzecznictwie Wskazuje sie, zejna rozmiar krzywdy maja Wp}yW przede Wszystkim: dramatyzm doznafi osoby bliskiej, Wstrzas psychiczny i cierpienia moralne Wywoiane smiercia osoby bliskiej, poczucie osamotnienia i pustki po jej smierci, rodzaj i intensywnosé Wiezi laczacej pokrzywdzonego ze zmariym, rola W rodzinie pehiiona przez osobe zrnarla, Wystapienie zaburzefi bedacych skutkiem smierci osoby bliskiej (np. nerwicy, depresji), roli W rodzinie pelnionej przez osobe zmarla stopiefi, W jakim pokrzywdzony bedzie umial odnalezé sie w nowej rzeczy_Wistosci i zdolnoéé do jej zaakceptowania, wiek pokrzywdzonego (porownaj miedzy innymi wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 3 czexwca 2011 r. III CSK 279/10, niepubl.). '~ Posilkujac sie powyiszymi wytycznymi Sad Okregowy uznai, 1: zasluguje na ochrone prawna roszczenie powodki z art. 448 k.c. W wysokosci 90.000,00 Z1 kompensujaca jej cierpienie. Sad Okregowy Wzia} pod uwage wszystkie istotne okolicznosci sprawy ( omowione szczegolowo ponizej), W tym: zakres cierpiefi powodki, ich intensywnosé i d1ugot1"Wa}osé, jak réwniez Wp}yW tragicznego zdarzenia, jakim byla nagla i nieoczekiwana smieré syna na dalsze zycie powodki. Nie bez znaczenia W ocenie Sadu by} rowniez Wiek zmariego Woj ciecha Jastrzebskiego W chwili zgonu ( lat). Jak Wynika z opinii psychologicznej nagla, nieoczekiwana smieré syna W sposob znaczacy Wpiynela negatywnie na stan emocjonalny powodki powodujac przewlekle zaburzenia adaptacyjne depresyjne, ktére trwaja do chwili obecnej. Powodka do dnia dzisiejszego nie zaakceptowala smierci syna, pojawil sie u niej mechanizm obronny W postaci Wypierania bo1esnych' faktow. Przeczuwala, ze syn zgina}, ale nie ohciaia by ktokolwiek przekazal j ej te Wiadomosé; nie pozegnala sie z synem, nadal do niego mowi, miewa sny z jego udzialern, zdarza sie, ze go Widzi, czeka az syn Wroci, trzyma niektore z jego rzeczy ( rekawiczki), nieustannie o nim mysli, Wspomina go. Smieré syna pozbawila ja W zasadzie sensu zycia zyje jedynie dla Wnukow, ktorym chce pomagaé. Utracila radosé Zycia ( nic ja nie cieszy) oraz Wszelkie zainteresowania ( otoczeniem, Wspoiiyciem seksualnym) oraz poczucie bezpieczefistwa. Nie Wierzy tez W mozliwosé zmian na Iepsze. Nieustannie pograza sie W smetnych rozmyslaniach, uwidacznia sie u niej Wysoki poziom leku (napady lekowe) glownie na tle bezpieczefistwa najblifaszych, dyskomfortu psychicznego, drecza ja natretne Wspomnienia. Wszystkie Wskazane Wyzej okolicznosci W sposéb niezbity Wskazuja, iz zycie powodki, jej codzienne funkcjonowanie Wskutek przezyé uleglo diametralnej zmianie. Oceniajac sytuacje powodki, ktora rzutowaia na kwote przyznana jej tytuiem zadoséuczjmienia, Sad miai na Wzgledzie takze i te okolicznosé, iz powodka pozbawiona zostala znacznego Wsparcia jakiego udzielal jej zmarly. W J byi jedynym synem powodki ( powodka ma jeszcze corke), bardzo czesto i chetnie udzielal jej pomocy W domowych oboWiazkach zawsze mogla na niego liczyé, nigdy nie odmowil jej prosbom. Zaakcentowaé rowniez nalezy silna Wiez jaka ich laczy1a kazde éwieta spedzali Wspolnie, obecnie Wzmagaja one smutek powédki, nie potrafi cieszyé sie atmosfera swiat. _ Zauwazyé réwniez nalezy, iz zmariy cieszyl sie doblym zdrowiem i ogélna sprawnoscia fizyczna oraz psychiczna. Powyzsze okolicznosci pozwalaja przyjaé — przy uwzglednieniu sredniej statystycznej diugosci zycia — ze powodka tworzylaby Wraz ze zmarlym rodzine, oieszyia sie jego obecnoscia iwsparciem przez nastepne lata. Krzywda powédki jest tym bardziej dotkliwa, ze srnieré jej syna nastapiia nagle i nieoczekiwanie, W Wypadku komunikacyjnym, Zawinionym przez sprawce, bez jakiegokolwiek przyczynienia sie ofiary, jak i fakt, ze sama W tym wypadku r0Wniez 6 --- STRONA 8 --- uczestniczyla. B01 powédki Wzmagal nie tylko fakt, iz Wobec powyzszego nie mogia sie do smierci oj ca przygotowaé, ale rowniez nie dane jej byio pozegnaé sie z oj cem. Biorac pod uwage Wszystkie wskazane Wyzej Wzgledy, zasadzona od strony pozwanej kwota 90.000,00 zlotych jest W opinii Sadu adekwatna do rozmiaru doznanej przez powodke krzywdy, uwzglednia rowniez skutki Wypadku oraz rokowania na przysziosé. Jest rowniez utrzymana W rozsadnych granicach i odpowiednia W odniesieniu do aktualnych stosunkow maj atkowych i przecietnej stopy zyciowej spoieczefistwa. Powyzsze rozstrzygniecie bylo konsekwencja przyjecia, iz W toku postepowania dowodowego powodka Wykazala W sposob nalezyty szkode niemajatkowa, jakiej doznaia W Wyniku naruszenia jej prawa zycia W rodzinie, bedacej konsekwencja smierci syna Wskutek obrazefi poniesionych W wypadku z dnia 1 czerwca 19 r. O odsetkach orzeczono W oparciu 0 przepis art. 481 k.c, zasadzajac je od dnia 28 lutego 2012 r. , " Zgodnie z art. 481 § 1 k.c. jeieli dluznik opoznia sie ze spelnieniem swiadczenia pienieénego Wierzyciel moze zadaé odsetek za czas opoznienia, chociazby nie ponies} zadnej szkody i chociazby opoznienie bylo nastepstwem okolicznosci, za ktore dluznik odpowiedzialnosci nie ponosi. Ogolna zasada przewidziana W przepisie art. 455 k.c. W stosunku do Wykonania zobowiazania przez ubezpieczyciela doznaje modyfikacji Wprowadzonej przepisami art. 817 § 1 i 2 k.c. Zgodnie z tymi regulacjalili 00 do zasady (0 ile nie zajda szczegélne okolicznosci) ubezpieczyciel obowiazany jest spelnié swiadczenie W terminie 30 dni, liczac od daty otrzymania zawiadomienia o Wypadku, natomiast dopiero jeéli Wyjasnienie W powyzszym terminie okolicznosci koniecznych do ustalenia odpowiedzialnosci ubezpieczyciela albo wysokosci swiadczenia okazalo sie niemoziiwe, swiadczenie Winno byé spelnione W ciagu 14 dni od dnia, W ktorym przy zachowaniu nalezytej starannosci Wyjasnienie tych okolicznosci bylo mozliwe. Niemniej jednak bezsporna czesé swiadczenia ubezpieczyciel powinien spelnié W terminie trzydziestu dni. . Majac na uwadze powyzsze okolicznosci oraz fakt, iz decyzja strony pozwanej o odniowie Wyplaty dalszej kwoty zadoséuczynienia zostala Wydana W dniu 271utego 2012 r. jako koficzaca proces likwidacji szkody powodki, zasadny, byio zasadzenie odsete od dnia nastepnego, tj. od 28 lutego 2012 r. " Orzekajac o kosztach procesu ( punkt II i III sentencji Wyroku) Sad opar} sie 0 przepis art.98 k.p.c. W zw. z art. 99 1<.p.c oraz art. 113 Ustawy 0 kosztach sadowych W sprawach cywilnych ( Dz.U z 2010 r., nr 90, poz. 594 z pozn. zn1.). Zgodnie z art. 98 § 1 k.p.c. strona przegrywajaca sprawe obowiazana jest zwrocié przeciwnikowi na jego zadanie koszty niezbedne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu).Pr2:ez kosztyprocesu nalezy rozumieé koszty zastepstwa procesowego i koszty sadowe, a Wiec oplaty sadowe oraz podlegajace zwrotowi Wydatki sadowe Wymienione W art. 35 ustawy z 281ipca 2005 roku 0 kosztachi sadowych W sprawach cywilnych (Dz.U. 2005 r. nr 167 poz. 1398 z pozn. zm.) Stronie reprezentowanej przez radce prawnego naieia sie koszty zastepstwa procesowego W wysokoéci okreslonej rozporzadzeniem Ministra Sprawiedliwosci z dnia 28 wrzesnia 2002 r. W sprawie oplat za czynnosci radcow prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Pafistwa kosztow nieopiaconej pomocy prawnej udzielonej przez radce prawnego z urzedu (Dz.U. nr 163, poz. 1349 z poin. 2111.). ' W zwiazku z uwzgiednieniem zadania powodki W calosci uznaé ja nalezy za wygrywajaca proces, zas strone pozwana za przegrywajaca. W toku sprawy powodka poniosla nastepujace koszty: oplata od pozWu 1000 z}, koszty zastepstwa adwokackiego» oraz opiata skarbowa od pe1nomocnictWa 17 z}. Podstawe zasadzenia opiaty za czynnosci adwokata z tytulu zastepstwa prawnego stanowia stawki minimalne okreslone W rozdzialach 35 ' Rozporzadzenia Min. Spraw z 28.09.2002 r. ( przy Wskazanej przez powodke wartosci przedmiotu sporu wynosi 011a 3.600 zl). Oplata ta nie moze byé wyzsza niz szesciokrotna stawka minimalna ani przekraczaé Wartosci przedmiotu sprawy ( § 2 ust. .2 W/W rozporzadzenia). Zasadzajac 7 --- STRONA 9 --- natomiast powyzsza opiate, sad bierze pod uwage niezbedny naklad pracy adwokata, a takze charakter sprawy i wklad pracy adwokata W przyczynienie sie do jej Wyjasnienia i rozstrzygniecia, bowiem opiate ta Winna pozostawaé W rozsadnej relacji ze sprawa, jaka prowadzi pelnomocnik strony W jej imieniu. Tym samym W przyjetych stawkach minimalnych oddana zostala swoista wycena koniecznego naldadu pracy po stronie pelnomocnika zwiazana ze specyfika okreslonego rodzaju postepowafi. Jednoczesnie ustawodawca pozostawii mozliwosé uwzglednienia przez sad orzekajacy pewnych nadzwyczajnych, szczegélnych okolicznosci, ktére pojawiajac sie W danej sprawie zwiekszaja diametralnie naklad pracy niezbednej do prawidlowej realizacji obowiazkow profesjonalnego pomocnika prooesowego. Wobec powyzszego brak jest przesianek do zasadzania wynagrodzenia Wyzszego od stawek minimalnycli W sprawie, W ktorej zadne ekstraordynaryjne okolicznosci nie Wystapily, a skala aktywnoéci adwokata pozostawala na przecietnym poziomie. '1 Zdaniem Sadu naklad pracy poniesiony przez pelnomocnika powodki nie uzasadnia zasadzenia kosztow procesu W wysokosci przekraczajacej stawke rninimalna, bowiem W sprawie nie Wystapiiy zadne okolicznosci zdecydowanie zwiekszajace nakiad pracy peinomocnika powédki niezbednej do prawidlowej realizacji obowiazkéw pelnomocnika i uzasadniajacej przyznanie Wynagrodzenia powyzej minimalnej Wysokosci. Majac na uwadze powyzsze zasadzono od strony pozwanej na rzecz powodki koszty zastepstwa adwokackiego W Wysokosci 3.600 z}. ' Tak Wiec biorac pod uwage wynik procesu, zasadnym byio zasadzenie od strony pozwanej na rzecz powédki kwoty 4.617,00 zl tytuiem poniesionych ( niezbednych) kosztow pro cesu. . W punkcie III sentencji Wyroku orzeczono o niezaspokojonych naleznosciach sadowych z tytulu opiat i wydatkow. W sprawie dopuszczono bowiem dowod z opinii bieglego, ktoremu za sporzadzenie pisemnej opinii Sad przyznal kwote 540,36 z}. ( Wyplacona tymczasowo ze Skarbu Pa1'1stWa, bowiem powodka byla zwolniona od kosztow sadowych czesciowo, tj. od oplaty od pozwu ponad kwote 1000 21. Oplata stosunkowa od pozWu biorac pod ‘uwage wysokosé dochodzonego roszczenia [ 90.000,00 zl) Wynosila z kolei 4.500 zl. Lacznie do rozliczenia pozostaio Wiec 4.040,36 z}. Kierujac sie zasada Wyrazona W ustepie 1 art. 113 ustawy 0 kosztach sadowych Sad obciazyl strone ozwana kwota 4.040,36 zl, zasadzajac ja na rzecz Skarbu Pa1istWa Sadu Okregowego W§]W'idI1iCy. 8