Postanowienie IC 1633/14 A ŻW R WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 marca 2015T. Sąd Okręgowy w Pozna

--- STRONA 1 --- Sygn. akt: IC 1633/14 A ŻW R WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 marca 2015T. Sąd Okręgowy w Poznaniu, Wydział I Cywilny w składzie : Przewodniczący: SSO Michał Inglot Protokolant: st. sekr. Katarzyna Lipska po rozpoznaniu w dniu 26.03.2015r. w Poznaniu na rozprawie sprawy z powództwa: RL przeciwko Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Dyrektora Zakładu Karnego we W, Dyrektora Zakładu Karnego w W, Dyrektora Zakładu Karnego w P, Dyrektora Zakładu Karnego w U i Dyrektora Aresztu Śledczego w P zastępowanego przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa o zapłatę 1. oddala powództwo; 2. odstępuje od obciążenia powoda kosztami zastępstwa procesowego strony pozwanej. SSO Michał Inglot a --- STRONA 2 --- 1.C.1633/14 UZASADNIENIE Pozwem z dnia 19.05.2014 r. powód R L wniósł o zasądzenie od pozwanego Skarbu Państwa — Dyrektora Zakładu Karnego we W, Dyrektora Zakładu Karnego w W, Dyrektora Zakładu Karnego w P, Dyrektora Zakładu Karnego w U i Dyrektora Aresztu Śledczego w P kwoty 100.000 zł tytułem zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych na skutek złych warunków sanitarnych i przeludnienie w celach więziennych W uzasadnieniu powództwa wskazał on, że przebywał w Zakładzie Karnym w W w okresie od 26.10.2005 r. do 20 12.2005 r. w celach w których nie była zachowana wymagana przepisami norma powierzchniowa na skazanego wynosząca 3 m*, nie było cieplej wody oraz odpowiednich warunków do prania i suszenia odzieży. Podobnie rzecz przedstawiała się w trakcie pobytu powoda w Zakładzie Karnym w P w okresie od 20.12.2005 r. do 18.07.2006 r. , a nadto w celach brakowało odpowiedniej ilości stołów i taboretów. Odnośnie warunków panujących w trakcie pobytu w Zakładzie Karnym w U w okresie od 18.07.2006 r. do 20.03.2008 r. , powód podniósł jedynie zarzut niezachowania normy powierzchniowej na jednego skazanego — 3 m?. Co do pobytu w Areszcie Śledczym w P w okresie od 11.03.2012 r. do 10.05.2012 r. oraz od 10.04.2013 r. do 27.06.2013 r. powód podniósł zarzut przeludnienia oraz przebywania w celach z osobami palącymi, pomimo zadeklarowania przez niego, że jest on osobą niepalącą. W stosunku do Zakładu Karnego we W w którym przebywał od 10.05.2012 r. do 10.07.2012 r. powód podniósł oprócz zarzutu niezachowania normy powierzchniowej także brak odpowiedniego oddzielenia części sanitarnej od części mieszkalnej, co powodowało całkowity dyskomfort w przebywaniu w takiej celi oraz konflikty pomiędzy skazanymi. Powód twierdził również, że od chwili kiedy ponownie trafił do Zakładu Karnego we W w dniu 27.06.2013 r. gdzie przebywa do chwili obecnej, nadal występują opisane wyżej nieprawidłowości ( k. 1-2, 8). W odpowiedzi na pozew Z dn. 1.12.2014 r. (k.32-42) pozwany Skarb Państwa reprezentowany przez Dyrektora Zakładu Karnego we W, Dyrektora Zakładu karnego w W, Dyrektora Zakładu karnego w P, Dyrektora Zakładu karnego w U i Dyrektora Aresztu Śledczego w P, zastępowany przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa, R — e] --- STRONA 3 --- wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu wg norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego na rzecz Skarbu Państwa — Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa. W uzasadnieniu pozwany, W pierwszej kolejności, podniósł zarzut przedawnienia części roszczeń powoda. Pozwany wskazał, że na podstawie art. 442! $ 1 kc. nastąpiło przedawnienie roszczeń powoda za okres przypadający 3 lata przed dniem wniesienia pozwu, tj. dniem złożenia pozwu w administracji zakładu karnego co nastąpiło 20.05.2015 r., gdyż upłynęło 3 lata od momentu kiedy powód dowiedział się o szkodzie (krzywdzie) i o osobie zobowiązanej do jej naprawienia. Jednocześnie pozwany podniósł, że przyznanie powodowi odbywającemu karę pozbawienia wolności jakiegokolwiek zadośćuczynienia pieniężnego naruszałoby elementarne zasady współżycia społecznego określone w art. 5 k.c. oraz elementarne poczucie sprawiedliwości społecznej, stanowiąc tym samym nadużycie prawa podmiotowego. Powód, rażąco naruszając porządek społeczny, winien liczyć się z karą pozbawienia wolności i wszystkimi dolegliwościami z tej kary płynącej. Pozwany odnosząc się do zarzutu przeludnienia które miało występować w Zakładach Karnych w W, w Pi w U podniósł, że we wskazanych przez powoda okresach obowiązywał system ewidencyjny (...), który nie daje możliwości zbadania z iloma osobami powód przebywał w celach. Pozwany zaprzeczył również zarzutom odnośnie niewłaściwych warunków sanitarnych, braku dostępu do cieplej wody oraz nieodpowiedniego wyposażenia cel. Pozwany zaprzeczył jakoby podczas odbywania przez powoda kary pozbawienia wolności w Areszcie Śledczym w P nie była zachowana norma 3m?, przedstawiając na potwierdzenie powyższego wydruk z programu ewidencyjnego (...) - przeglądarka rozmieszczenia powoda wraz z wykazem pomieszczeń Podniósł także, że w stosunku do powoda nie była wydawana decyzja o umieszczeniu go w celi niezapewniajacej powierzchni przewidzianej w art. 110$2k.k.w. Pozwany zaprzeczył także jakoby powód podczas pobytu w Areszcie Śledczym w P przebywał w jednej celi z osobami palącymi papierosy. Podobnie tez pozwany zaprzeczył jakoby w trakcie pobytu w Zakładzie Karnym we W panowało zjawisko przeludnienia i na potwierdzenie powyższej okoliczności przedłożył notatkę służbową starszego instruktora działu ewidencji z której wynika w jakich okresach oraz z iloma osobami powód przebywał w celach. Odnosząc się do zarzutu nieodpowiedniego oddzielenia części sanitarnej od mieszkalnej, pozwany R] --- STRONA 4 --- podniósł, ze rozwiązania techniczne stosowane Ww ZK W odnoszące się do | powyższego są zgodne z prawem i brak jest podstaw do przyjęcia, iż doszło do naruszenia obowiązującego prawa. Postanowieniem z dnia 18.08.2014 r. powód zestal zwolniony od kosztów sądowych w całości. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: Powód R L był kilkakrotnie karany za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu oraz za groźby karalne Aktualnie odbywa karę 3 lat pozbawienia wolności, której koniec przypada w dniu 10.04.2016 r. Karę pozbawienia wolności odbywał on w następujących zakładach karnych: w Zakładzie Karnym w W - od 26.10.2005r. do 30.12.2005r., w Zakładzie Karnym w P - od 18.01.2006 r. do 21 .09.2006r., w Zakładzie Karnym w U - od 21.09.2006r. do 20.03.2008 r., w Areszcie Śledczym w P - od 11.03.2012r. do 11.05.2012 r. i od 10.04.2013r. do 24.06.2013 r., w Zakładzie Karnym we W - od 11.05.2012 r. do 10.07.2012 r. ( tego dnia wyszedł na wolność) oraz od 24.06.2013r. do chwili obecnej. Podczas pobytu w Areszcie Śledczym w P RL przebywał w celach w których była przez cały czas zachowana norma 3 m? na jednego osadzonego. Podobnie też w trakcie pobytu w Zakładzie Karnym we W powód przebywał w celach w których nie panowało zjawisko przeludnienia. W stosunku do powoda nie była też wydana decyzja o tymczasowym umieszczeniu go W warunkach w których nie była zachowana norma 3 m”. Powód nie przebywał także z osobami palącymi papierosy albowiem zadeklarował się jako osoba niepaląca. W Zakładzie Karnym we W, w pawilonie B i C w których przebywał powód, cele mieszkalne są wyposażone W częściowo zabudowany kącik sanitarny , oddzielony od reszty celi mieszkalnej płytą pilśniową na konstrukcji trwale przymocowanej do podłoża, zgodnie z projektem technicznym. Natomiast w pawilonie A cele mieszkalne wyposażone są w zabudowany murowany w całości kącik sanitarny Z muszla ustępową , a W części mieszkalnej w umywalkę z bieżącą wodą j W 2012 r. w Areszcie Śledczym w P nie występowało zjawisko przeludnienia. Natomiast w 2013 r. zjawisko to występowało na początku marca oraz na początku R — 7] --- STRONA 5 --- lipca i za każdym razem trwało nie dłużej niż 2 tygodnie w okresach kiedy powód nie | przebywał w tej jednostce penitencjarnej. Powód aktualnie pracuje w zakładzie karnym nieodpłatnie, nie posiada on cenniejszego majątku, ma on zadłużenie w kwocie kilkunastu tysięcy złotych z tytułu niepłacenia alimentów. Powyższy stan faktyczny Sad ustalił na podstawie: dokumentów przestawionych przez pozwanego ( k.45-66), częściowo na podstawie zeznań świadków T B ( k.94- 95), M S (k.93-94) oraz zeznań powoda R L (k.94-96). Przedstawione przez stronę pozwaną dowody Z dokumentów nie były kwestionowane przez powoda , a i Sąd nie znalazł podstaw by czynić to z urzędu. Dokumenty te miały najistotniejsze znaczenie przy ustalaniu stanu faktycznego. Odnośnie zeznań powoda , to stwierdzić należy, że tylko częściowo Sąd dał im wiarę albowiem sprowadzały się one do subiektywnej oceny faktów przytoczonych w pozwie, a nadto raziły ogólnikowością w związku z czym nie mogły stanowić wystarczającej podstawy do stwierdzenia okoliczności uzasadniających przyjęcie naruszenia dóbr osobistych powoda przez funkcjonariuszy pozwanego Skarbu Państwa. Podkreślić należy, że pozwany przedstawił niezakwestionowane przez powoda dokumenty z których wynika jednoznacznie, iż w okresie odbywania przez powoda kary pozbawienia wolności w Areszcie Śledczym w P oraz w Zakładzie Karnym we W powód nie przebywał w celach w których nie byłaby zachowana norma powierzchniowa przypadająca na jednego skazanego. Okoliczności wynikające z dokumentów przedstawionych przez pozwanego potwierdzają się w zeznaniach świadka T B, który jest koordynatorem do spraw związanych z przeludnieniem w Areszcie Śledczym w P, i niewątpliwie osobą posiadającą stosowną wiedzę w przedmiotowej kwestii. Podkreślić należy, że powód kierując zarzut w stosunku do pozwanego w przedmiocie przeludnienia w Areszcie Śledczym w P, miał na uwadze fakt przebywania przez okres 1 miesiąca w celi przerobionej ponoć z izolatki, czynił to w sposób bardzo ogólnikowy. Z zeznań jego wynika, że w celi tej przebywał z jeszcze jednym osadzonym podczas drugiego pobytu w areszcie śledczym od kwietnia do czerwca 2013 r., a zatem mogło odnosić się to jedynie do cel o numerach 3 i 5 na Oddziale I ( k.56, 61). Z przedstawionego przez stronę pozwaną wykazu pomieszczeń wynika, że cela nr 3 ma powierzchnię 6,68 m?, acelanr5ma powierzchnię 6,70 m2. o c z] --- STRONA 6 --- W odniesieniu do Zakładu Karnego we W, to zeznaniom powoda w przedmiocie | przeludnienia przeczy notatka starszego instruktora działu ewidencji E Ł (k.64). Podobnie i w tym wypadku zeznania powoda są bardzo ogólnikowe ( k.95). Sąd odmówił także wiarygodności zeznaniom powoda odnoszących się do kwestii umieszczenia go w celi z osobą paląca. Z zeznań świadka M S wynika jakie zasady obowiązują odnośnie zasad umieszczania w celach osób niepalących . Niewątpliwie gdyby faktycznie było tak, że powód trafił do celi wraz z osobami palącymi, to niewątpliwie fakt ten zostałby przez niego zgłoszony funkcjonariuszom służby więziennej. Istotne jest również to, że ewentualny okres przebywania powoda z osobami palącymi trwał bardzo krotko, co niewątpliwie należy wziąć pod uwagę przy ocenie prawnej dochodzonego roszczenia, o czym będzie mowa w części zważającej uzasadnienia. Nie było natomiast podstaw do podważania wiarygodności zeznań powoda w części w jakiej opisał on wygląd cela w szczególności kącików sanitarnych w Zakładzie Karnym we W. Strona pozwana potwierdziła to, że w części cel faktycznie kąciki sanitarne nie są zabudowane Sąd dokonując oceny zebranego materiału dowodowego koncentrował się przede wszystkim na okresie pobytu powoda w jednostkach penitencjarnych po 20.05.2011 r. uznając, że za okres wcześniejszy doszło do przedawnienia roszczenia, o czym będzie jeszcze mowa w uzasadnieniu. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Powództwo w przedmiotowej sprawie okazało się bezzasadne, a zatem w całości podlegało oddaleniu Uwzględniając treść art. 67 $ 2 k.p.c. za Skarb Państwa podejmuje czynności procesowe organ państwowej jednostki organizacyjnej, z której działalnością wiąże się dochodzone roszczenie, lub organ jednostki nadrzędnej. W zakresie określonym odrębną ustawą za Skarb Państwa czynności procesowe podejmuje Prokuratoria Generalna Skarbu Państwa. Uwzględniając wskazania i twierdzenia pozwu uznać należało, że właściwymi stationes fisci w sprawie są dyrektorzy jednostek R] --- STRONA 7 --- penitencjarnych ujętych w pozwie, albowiem to z działalnością tych jednostek powód | wiązał roszczenia dochodzone pozwem. Odnośnie roszczeń powoda z tytułu przebywania w warunkach urągających jego godności w szczególności w związku z umieszczeniem go w celach przepełnionych, w których panowały nieodpowiednie warunki zachodzą podstawy do uznania, że roszczenia te uległy częściowo przedawnieniu i nie zachodziła konieczność szczegółowego badania czy taka sytuacja miała faktycznie miejsce. Z zeznań powoda wynika, że odczuwał on zaniedbania pozwanego W zapewnieniu mu odpowiednich warunków bytowych i swoją szkodę upatrywał w konieczności przebywania w celach przeludnionych, co urągało jego godności. O tych okolicznościach powód wiedział przez cały swój pobyt w pozwanych placówkach. Co do tych roszczeń znajduje zastosowanie także art. 442' 8 1i 3 k.c. (por. wyrok S.A. w Poznaniu z dnia 1.07.2009 r., | ACa 433/09, Lex nr 756582 — z uzasadnienia ). Uzasadnione zatem jest stanowisko, że powód miał świadomość bezprawności zachowań funkcjonariuszy pozwanego, na skutek którego doszło do naruszenia jego dóbr osobistych, a więc z upływem każdego dnia pobytu w jednostce penitencjarnej rozpoczynał bieg przedawnienia roszczeń z tego tytułu. Skoro powód wniósł pozew dopiero w dniu 20 maja 2014 r. ( data wpływu pozwu do jednostki penitencjarnej- k.2 akt), uznać należało, że jego roszczenie za okres przed datą 20 maja 2011 r. uległo przedawnieniu. Przyjąć także należy, że podniesienie w sprawie zarzutu przedawnienia nie stanowi nadużycia prawa W rozumieniu art. 5 k.c.: Norma art. 5 k.c. ma charakter wyjątkowy i może być zastosowana tylko po wykazaniu wyjątkowych okoliczności. Przy ocenie, czy zarzut przedawnienia stanowi nadużycie prawa, rozstrzygające znaczenie mają okoliczności konkretnego wypadku, zachodzące po stronie poszkodowanego oraz osoby obowiązanej do naprawienia szkody. W szczególności ma znaczenie charakter uszczerbku jakiego doznał poszkodowany, przyczyna opóźnienia w dochodzeniu roszczenia i czas jego trwania (na ten temat SA w Krakowie w wyroku z dnia 5.05.2010 r., III APa 4/10, opubl. w Lex pod nr 738018). Zdaniem Sądu, biorąc pod uwagę materiał dowodowy zaoferowany przez powoda, wyjątkowe okoliczności w sprawie nie występują. Ze względu na powyższe okoliczności Sąd merytorycznie zajmował się jedynie okresem trzech lat poprzedzającym wniesienie pozwu czyli okresem od dnia o =] --- STRONA 8 --- 21.05.2010 r. do dnia 21 .05.2013 r. ( okres pobytu powoda w Areszcie Śledczym w P oraz w Zakładzie Karnym we W). Podstawą prawną żądania zadośćuczynienia z tytułu naruszenia dóbr osobistych jest art. 24 $ 1 kc. w zw. Z art. 448 k.c. Poszkodowany (powód) aby uzyskać zadośćuczynienie pieniężne musi, stosownie do postanowień art.Gk.c. iart. 232 k.p.C., wykazać: 1) naruszenie dobra osobistego, 2) winę sprawcy (przy czym w wypadku odpowiedzialności Skarbu Państwa za bezprawne zachowania jego funkcjonariuszy wystarczające jest wykazanie przesłanki bezprawności), 3) powstania krzywdy w określonych rozmiarach, 4) istnienia związku przyczynowego pomiędzy zawinionym naruszeniem dobra osobistego a powstałą krzywdą. W świetle powyższego, rozpoznając sprawę w przedmiocie ochrony dóbr osobistych sąd powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, a dopiero w przypadku pozytywnej odpowiedzi rozważyć, czy działanie pozwanego było bezprawne. Przepis art. 23 k.c. zawiera ogólną zasadę, że dobra osobiste, wymienione w nim jedynie przykładowo, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. Zgodnie z treścią art. 24 k.c. ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. Możliwość taką ustawodawca przewidział w art. 448 k.c. Przepis art. 24 k.c. statuuje domniemanie bezprawności działania naruszającego czyjeś dobro osobiste. Domniemanie bezprawności, które ustanowił ustawodawca w art. 24 ke. zwalnia jedynie stroną domagającą się ochrony dobra osobistego od wykazania, że działanie naruszające cudze dobro osobiste było bezprawne. Nie zwalnia natomiast takiej osoby od wykazania, że do naruszenia jej dobra osobistego doszło na skutek | --- STRONA 9 --- działania czy też zaniechania sprawcy (por. wyrok SN z dnia 17 czerwca 2004 r., V CK 609/03, Lex nr 109404). Dzieje się tak dlatego, że dobra osobiste wypływające Z godności osoby są ściśle związane z jej sferą życia wewnętrznego, dlatego zakres ich ochrony pozostaje w gestii pokrzywdzonego. Jeżeli powód upatruje naruszenie swej godności w określonej postaci, to dla udzielenia ochrony jest obowiązany wykazać najpierw skonkretyzowane zdarzenie przypisane pozwanemu (por. wyrok SN z dnia 17 kwietnia 2008 r., I CSK 492/07, LEX nr 492174). Z uwagi na okres osadzenia powoda do odpowiedzialności Skarbu Państwa ma zastosowanie przepis art 417 $ 1 ke. w brzmieniu obecnym, zgodnie z którym „wina funkcjonariusza” nie mieści się w kręgu koniecznych przesłanek odpowiedzialności organów władzy publicznej, natomiast spełniona być musi przesłanka niezgodności z prawem działania organów władzy publicznej. Istotnym jest, że w realiach niniejszej sprawy to na powodzie spoczywał ciężar udowodnienia, że przebywał w warunkach urągających jego godności, w szczególności w przeludnionych celach. W przypadku pozytywnego wykazania faktów wskazujących na naruszenie dóbr osobistych powoda, na pozwanym ciążył obowiązek udowodnienia, iż organizując odbywanie kary pozbawienia wolności, działał zgodnie z prawem. Zgodnie z art. 30 Konstytucji, przyrodzona i niezbywalna godność człowieka jest nienaruszalna, a jej poszanowanie i ochrona stanowi obowiązek władz publicznych. Obowiązek ten powinien być realizowany przez władze publiczne przede wszystkim wszędzie tam, gdzie Państwo działa w ramach imperium, realizując swoje zadania represyjne, których wykonanie nie może prowadzić do większego ograniczenia praw człowieka i jego godności, niż to wynika z zadań ochronnych i celu zastosowanego środka represji. W judykaturze (por. wyroki Sądu Najwyższego: Z dnia 28 lutego 2007 r., V CSK 431/06, OSNC 2008, nr 1, poz. 13; z dnia 2 października 2007 r., II CSK 269/07, OSNC-ZD 2008, nr 3, poz. 75, a także z dnia 17 marca 2010 r., II CSK 486/09, LEX nr 599534) trafnie zwrócono uwagę, że wymóg zapewnienia przez Państwo godziwych warunków odbywania kary pozbawienia wolności jest jednym z podstawowych obowiązków demokratycznego państwa prawnego, wynikającym z norm prawa międzynarodowego. Zgodnie bowiem z art. 10 ust. 1 ratyfikowanego przez Polskę międzynarodowego paktu praw osobistych i publicznych z dnia 19 grudnia 1966 r. (Dz. U. z 1977 r. Nr 38, poz. 167 i 169) każda osoba pozbawiona wolności musi być traktowana w sposób humanitarny i z poszanowaniem przyrodzonej godności TJ --- STRONA 10 --- człowieka. Zasady powyższe zostały recypowane do polskiego porządku prawnego i wyrażone w art. 40, 41 ust. 4 i art. 47 Konstytucji. Zgodnie z art. 110 $ 2 zd. 1 k.k.w. przewidziane w przytoczonym przepisie m? powierzchni celi stanowi minimalną powierzchnię celi mieszkalnej, jaka powinna przypadać na jednego skazanego odbywającego karę pozbawienia wolności. Przepis ten wyznacza więc jeden z elementów służących zapewnieniu humanitarnych warunków odbywania kary pozbawienia wolności. Zaznaczyć trzeba, że tylko w takich warunkach możliwe jest zagwarantowanie, że wykonywanie tejże kary odbywać się będzie przy poszanowaniu godności osób, wobec których jest ona stosowana. Innymi słowy, w/w przepis, określając minimalną powierzchnię celi mieszkalnej jako jeden z warunków humanitarnego wykonywania kary pozbawienia wolności, służy ochronie godności osób ją odbywających. Dlatego jego, naruszenie powoduje również naruszenie godności skazanego. Jak wskazuje się w orzecznictwie, zmuszanie osadzonego do przebywania w przeludnionej — czyli takiej, w której na jednego więźnia przypada mniej niż 3m* — celi, prowadzi do naruszenia przysługującego mu prawa do godnego traktowania w okresie odbywania kary (vide wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 lutego 2007 r., sygn. akt V CSK 431/06, LEX nr 255593). Natomiast nadmierne zagęszczenie w celi może samo w sobie być kwalifikowane jako traktowanie niehumanitarne (zob. wyrok Sądu Najwyższego Z dnia 17 marca 2010 roku, sygn. akt II CSK 486/09, LEX nr 599534). Ze zgromadzonych dowód w przedmiotowej sprawie „których oceny Sąd już dokonał wynika, iż pozwany umieścił powoda w Areszcie Śledczym w P oraz w Zakładzie Karnym we W w celach, w których był spełniony wymóg zapewnienia co najmniej 3m? powierzchni celi na jednego więźnia. Wobec powyższego należało uznać, że powód nie udowodni jednej z koniecznych i wymaganych przesłanek uzasadniającej odpowiedzialność Skarbu Państwa w ramach ponoszenia odpowiedzialności odszkodowawczej za czyny niedozwolone na podstawie art. 417 $ 1 k.c. w odniesieniu do zarzutu przeludnienia. Zarzuty powoda dotyczące niewłaściwych warunków sanitarnych, związanych w szczególności z nieodpowiednim kącikiem sanitarnym, dotyczą okresu jego pobytu w Zakładzie Karnym we W ( k.95). Sąd Okręgowy wyraża pogląd, że okoliczność powyższa nie może stanowić podstawy do uznania, że doszło do naruszenia dóbr osobistych. Obowiązujące przepisy pozwalają bowiem na takie usytuowanie toalet w Re. —— | --- STRONA 11 --- zakładach karnych. We wszystkich bowiem celach w których przebywał powód , część | mieszkalna była oddzielona od kącika sanitarnego płytą pilśniową dzięki czemu osadzeni mieli zagwarantowane minimum prywatności przy załatwianiu czynności fizjologicznych. Nie można w kategoriach bezprawnego naruszenia dóbr osobistych traktować sytuacji braku dostępu w celach do toalet całkowicie obmurowanych. Istotne jest także to, że od polowy ubiegłego roku powód przebywa w celach w których jest murowany kącik sanitarnych co niewątpliwie znacznie poprawia komfort pobytu powoda w zakładzie karnym. Zdaniem Sądu, powód nie wykazał aby w związku z takim a nie innym kącikiem sanitarnym występowały jakiekolwiek nieporozumienia pomiędzy osadzonymi. Na potwierdzenie powyższego nie przedstawił on żadnych dowodów. Sad uznał także za niewykazane przez powoda aby zostały naruszone jego dobra osobiste w związku z osadzeniem go w celach z osobami palącymi. Jak już wyżej wskazano, Sąd uznał za niewiarygodne zeznania powoda w tym zakresie. Tylko na marginesie powyższych rozważań podkreślić należy, ze nawet gdyby przyjąć, że faktycznie podczas pobytu w Areszcie Śledczym w P powód przebywał w jednej celi z osobą paląca papierosy , to z uwagi na fakt, że trwało to zaledwie prze 2- 3 doby, a podczas palenia były uchylone okna, to nie sposób przyjąć ażeby doszło do istotnego, o znaczącym natężeniu naruszenia dobra osobistego powoda, uzasadniającego przyznanie zadośćuczynienia. Mając powyższe na względzie, Sąd uznał powództwo za bezzasadne i oddalił je. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 108 $ 1 k.p.c. wzw. z art. 102 k.p.c. Nie uległo wątpliwości, że to powoda traktować należy jako podmiot przegrywający spór biorąc pod uwagę to, że powód przegrał przedmiotową sprawę w całości. Jednakże Sąd postanowił nie obciążać powoda poniesionymi przez pozwanego kosztami zastępstwa procesowego Zgodnie bowiem z art. 102 k.p.c. w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. Sąd uznał, iż taki szczególnie uzasadniony przypadek zachodził w niniejszej sprawie. Mając na uwadze sytuację finansową powoda, która z załączonych dokumentów jawi się jako bardzo trudna, albowiem powód jest osobą zadłużoną, nie posiadającą cenniejszego majątku obciążenie powoda kosztami zastępstwa procesowego strony przeciwnej w tej sytuacji byłoby bezcelowe, jak i sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. /-ISSO Michał Inglot See. —=—=———""]