Postanowienie IC 1566/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 lipca 2013r. Sąd Okręgowy W Gdańsku I Wy

--- STRONA 1 --- Sygn. akt IC 1566/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 lipca 2013r. Sąd Okręgowy W Gdańsku I Wydział Cywilny . W składzie: Przewodniczący SSO Barbara Skrobańska Protokolant O st.sekr.sąd.Małgorzata Treder po rozpoznaniu w dniu 31 lipca 2013r. W Gdańsku I1‹'=1f0ZPfflWi@ sprawy z powództwa f przeciwko Skarbowi Państwa- Aresztowi Sledczemu W Gdańsku i Centralnemu Zarządowi Służby Więziennej W Warszawie o ochronę dóbr osobistych i o zapłatę 'l .powództwo ,oddala w całości Íi2j.zaisądza1;odĘjpowoedatsinaírzecz pozwanego Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Pjaiistwaisśskwotę*2760j,jt00i :zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego . UZASADNIENIE Ĺ .Po"wód"Í jwdniu 23 paździemika 2012r. wniósł przeciwko Skarbowi Państwa - Aresztowi Śledczemu W Gdańsku i Centralnemu Zarządowi Służby Więziennej w sWarszawie pozew, w którym domagał się zasądzenia na swoją rzecz od pozwanych zadośćuczynienia W wysokości 50.000 zł. jak również zaniechania dalszych naruszeń dóbr osobistych w postaci prawa do godności , intymności, humanitarnego traktowania tzn. dostosowania warunków w zakładach karnych do określonych ustawą. Ponadto powód wnosił również o zasądzenie od pozwanych na swoją rzecz kosztów procesu. Í W uzasadnieniu powód zarzucił, iż W czasie jegoipobytu W Areszcie Sledczym W nie zapewniono mu odpowiednich wartmków bytowych. Zwrócił uwagę na przeludnienie W celach, brak ciepłej wody, brak oddzielenia urządzeń sanitarnych od reszty celi, ograniczenie lub pozbawienie. możliwości wykonywania ćwiczeń fizycznych z powodu braku salek treningowych, siłowni, boisk oraz ze względów przeludnienia, brak odpowiedniego oświetlenia, ograniczenie dostępu do światła dziennego. Powyższe zarzutysss wynikają W ocenie powoda wprost z niezgednego z prawem ograniczenia miejsca osadzonym W celi poprzez umieszczeniezbyt dużej liczby osób osadzonych na zbyt małej powierzchni mieszkalnej. Wywiódł,iż powyższe narusza jego dobra osobiste W postaci prawa do --- STRONA 2 --- prywatności, godności i dodatkowo zaostrza Warunki odbywania kary pozbawienia wolności. (k. 3-5) W piśmie z dnia 22.04.2013r. powód doprecyzował, iż pozew dotyczy warunków, W jakich przebywał on W celi nr 8 od dnia 28.02.2012r. do 21.05.2012r. (k. 50). Pozwany W odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa całości oraz zasądzenie kosztów postępowania Według norm przepisanych, W tym kosztów zastępstwa procesowego na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa. Pozwany wskazywał, iż powód nie był osadzony W warunkach przeludnienia W celi i miał zapewnione warunki odbywania karypozbawienia wolności zgodne z przepisami prawa. Zaznaczono, iż Areszt Sledczy W znajduje się pod nadzorem organów publicznych tj. inspekcji sanitarnej, nadzoru budowlanego, które to instytucje dopuściły budynki, W których osadzony był powód, do użytkowania, jak też nie zakazują pobytu W nich osadzonych. Pozwany powołał się również m. in. na stanowisko Sądu Najwyższego (postanowienie z 20.12.2010r. IV CSK 449/10), który stwierdził, iż nie można mówić o naruszeniu dobra osobistego W postaci uchybienia godności osadzonego W zakładzie karnym W przypadku pewnych uciążliwości lub niedogodności związanych z samym pobytem W zakładzie karnym, polegających np. na niższej od oczekiwanej jakości warunków sanitarnych albo okresowym przebywaniem W celi z większą niż określona standardami ilością osób. (k. 34-35) W 'Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powódf iprztebyvvał W Areszcie Sledczym W W związku z doprowadzeniem do odbycia kary pozbawienia wolności i przetransportowaniem go do właściwego zakładulkarnego W okresie od 3.01.2012r. do 17.01 .2013r. Następnie powód przebywał ponownie W areszcie wf W związku z udziałem W czymiościach procesowych W okresie od dnia 21.02.2012r. do 23.05.2012r., W tym W celi nr 8 od 28.02.2013r. do 21.05.2013r. O [okoliczność bezsporna] trakcie przebywania W jednostce penitencjarnej powód nie przebywał W Warunkach „ ~ przeludnienia. - I p [dowód: pismo zastępcy kierownika działu penitencj arnego Aresztu Sledczego W z dnia 11.03.2013r. k. 40, zestawienie k. 41] _ Powód miał zapewnione odpowiednie warunki sanitarne, W tym dostęp do łażni raz W tygodni, bez ograniczenia czasu trwania kąpieli. Pomieszczenia mieszkalne, W których przebywał, wyposażone były prawidłowo W wydzielone i zabudowane kąciki sanitarne , z umywalką z podłączoną wodą bieżącą. Okna W celach spełniały normy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. W sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie tj. stanowiły co najmniej 1:8 rzutu podłogi- Podobnie nonny zawarte W wytycznych W zakresie standardów oświetlenia oraz powiązanych z nimi zabezpieczeń techniczno - ochromiych jednostek penitencj arnych Okręgu Gdańskiego spełniało również natężenie oświetlenia elektrycznego. od _ [dowód: notatka służbowa z 11.03.2013r. 42] I 4,. n W czasie pobytu W areszcie powód miał możliwości uczestniczenia W zajęciach sportowych (tenis stołowy), które odbywały się w świetlicach oddziałów W dni robocze od --- STRONA 3 --- poniedziałku do piątku W godzinach od 8 do 11 - zajęcia te odbywały si stalon wcześniej grafiku, zatwierdzonego przez Dyrektora jednostki. Ponadto mógł korzystać z zajęć z zakresu kultury fizycznej i sportu organizowanych W salkach treningowych, wyposażonych W atestowany sprzęt do ćwiczeń siłowych W oddziałach mieszkalnych (W jednostce znajduje się 6 tego typu salek). Powód miał wreszcie możliwość korzystania z boiska - zajęcia na nim odbywały się W przypadku braku opadów atmosferycznych i temp. powietrza powyżej 5 ? C za wyjątkiem dni świątecznych i Wolnych od pracy administracji, na podstawie odrębnych grafików. [dowód: pismo zastępcy kierownika działu penitencjarnego Aresztu Śledczego W z dnia 11.03.2013r. k. 40] j Sąd zważył, co następuje: Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił jedynie na podstawie dokumentów przedstawionych przez stronę pozwaną W postaci notatek służbowych oraz zestawienia, które uznane zostały przez Sąd za wiarygodne, tym bardziej, że strona powodowa nie _zaoferowała .żadnych dowodów - poza zeznaniami samego powoda - maj ących na celu wykazanie }o'dmienn'ych okoliczności niż te opisane we wskazanych dokumentach. Sąd bowiem ostateczniepostanowieniem z dnia 31.07.2013r. oddalił Wniosek dowodowy o przesłuchanie jłświadka* -*wobec niepodania przez powoda adresu tego świadka. Sąd ípodekrieiiśla, iż W myśl art. 6 kc W zw. z art. 24 kc , to na powodzie ciążył obowiązek eiudowodniieniai'okoliczności , z której wywodził swe roszczenie tj. faktu naruszenia jego dóbr P0"sobiestych,:_dowodemej ednak niewystarczaj ącym są wyłącznie zeznania samego 5 . ; ,ieiere - jaka ze nie zeeiały pepane W zaden apeeeb ja1<inn1<e1wie1< innyini środkami dowodowymi o charakterze obiektywnym - nie mogą być uznane za wiarygodne. 5 Przechodząc do rozważań merytorycznych Sąd uwzględnił, że powód wystąpił niniejszym procesie o ochronę naruszonych dóbr osobistych, W związku z czym W pie1*W'szej1 kolejnościiffodniiiósł się do regulacji art. 23 kc i art. 24 kc. . Pjijerwszyi 'nicht ustanawia generalną zasadę, że dobra osobiste człowieka, wymienione) LtyrriiĹprzepji.s:ie"jedynieprzykładowo, pozostają pod ochroną prawa cywilnego, niezależnie od ochrony):przewidzianej W imiych przepisach. Ochrony takiej może domagać się osoba, której owe dobra zostały zagrożone lub naruszone, korzystając zroszczeń majątkowych i niemajątkowych wskazanych W art. 24 kc. Przesłanką konieczną dla uzyskania tej ochrony jest jednakże bezprawność działania naruszaj ącego te dobra - co wynika jednoznacznie z treści przywołanego przepisu. Jednocześnie ustawodawca W sposób szczególny ukształtował ciężar dowodowy W procesie o ochronę dóbr osobistych, wprowadzając zasadę domniemania bezprawności naruszeń tych dóbr. W związku z tym powód musi W procesie wykazać jedynie iż doszło do naruszenia bądź zagrożenia jego dóbr osobistych cudzym działaniem, natomiast to pozwany ma obowiązek wykazać istnienie okoliczności usprawiedliwiaj ących to działanie, a więc wyłączaj ących bezprawność. Przystępując do rozpoznania sprawi niniejszej Sąd musiał więc ustalić, czy rzeczywiście doszło do naruszenia przez osoby działające W ramach jednostek penitencj arnych dóbr osobistych powoda, a następnie W przypadku pozytywnej odpowiedzi na powyższe, zbadać, czy W sprawie zachodzą pozostałe przesłanki Wskazane W art. 24 kc. Analogicznie wskazuje również Sąd Najwyższy W wyroku z dnia 17.06.2004r. (V CK 609/03 Lex nr 109404), który stwierdził, iż rozpoznaj ąc sprawę W przedmiocie ochrony dóbrosobistych sąd powinien W pierwszej kolejności ustalić, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, a dopiero W przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalić, czy działanie pozwanego było bezprawne. Uwzględniając szczególny rozkład ciężaru dowodowego W sprawie t _ --- STRONA 4 --- niniejszej W pierwszej kolejności to powód musiał wykazać, że W ogóle doszło do naruszenia jego dobra osobistego. Przy domniemaniu bezprawności takiego naruszenia nie musiał jednak wykazywać niczego więcej, a ciężar udowodnienia, że zachowanie pozwanego nie było bezprawne został przerzucany na Skarb Państwa. Oceniwszy materiałdowodowy zebrany W sprawie, a dotyczący pobytu powoda W Areszcie Sledczymw Sąd uznał, iż powód nie wykazał skutecznie, by doszło do naruszenia jego dóbr osobistych zachowaniem pozwanego.. Sąd zważył bowiem, że powód dla wykazania ewentualnego naruszenia nie powołał ostatecznie żadnych dowodów - poza własnymi zeznaniami,„gdyżzgłoszony przez niego wniosek dowodowy o przesłuchanie świadka nie mógł być uwzględniony, a dowód przeprowadzony z powodu braku niewskazania przez niego adresu świadka. W ocenie Sądu zaś, niczym nie poparte twierdzenia powoda dotyczące złych warunków zakwaterowania , sanitarnych i innych zgłaszanych W pozwie zarzutów nie są wystarczającą podstawą dla przyjęcia, iż do takiego naruszenia W rozumienia art. 24 kc W ogóle doszło. Wniosek taki uzasadniony jest tym bardziej, że to pozwany udowodnił, iż staniipomieszczeń przeznaczonych dla pobytu osadzonych odpowiadał warunkom kkwi innych odpowiednich norm- cele posiadały prawidłowe wyposażenie, W tym kąciki sanitarne, oświetlenie elektryczne i światłem dziennym przy odpowiadającej normom powierzchni okien. Powód miał też możliwość korzystania z zajęć sportowych W salkach do ćwiczeń jak i na boisku. Ponieważ powód prezentował bierną postawę, nie składając żadnych Wniosków dowodowych (poza _ .wymienionymi wcześniej), Sąd nie dysponował odpowiednim materiałem umożliwiającym poczynienie ustaleń faktycznych W tym zakresie odmiennychod powyższych. Reasumując, Sąd uznał, iż powództwo W sprawie niniejszej nie zasługuje na uwzględnienie z uwagi na niewykazanie przezxpowoda .faktu naruszenia jego dóbr osobistych, a tym bardziej . zaistniałej'poijjegioiiissitroniiei krzywdy, Wobec czegow pkt 1 wyroku oddalił powództwo" -na : . podstawie art;*24 kc "ai contrario. Natorniast irozstrzygając o kosztach procesu,~Sąd uwzględniłtreść art. 98 § 1 i 3 kpc i zgodnie ze zasadą odpowiedzialności za wynik procesu W pkt 2 zasądził od powoda jako strony przegrywaj ącej na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 2760 zł. tytułem kosztów zastępstwa procesowego. Kwotę tę ustalono W oparciu o § 6 pkt 5 i § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. W sprawie opłat za czynności' radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomociyf :prawnej udzielonej przez 'raidcęprawnego ustanowionego z urzędu (dz. U. Nr 163 poz. 1349 ze zm.).