Wyrok IACa 219r

--- STRONA 1 --- L4‘ Sygn. akt IACa 219r’11 _ 41w 1  14E!§W WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ \.§.\ ’ Dnia 22 lipca 201 1 r,_ Sqd Apelacyjny W Katowicach I Wydzial Cywilny w skladzie: ’ Przewodniczapy : SSA Ewa Tkocz Sqdziowie : SA Piotr Wéjtowicz (spr.) SO dei. Tomasz $1Qzak Protokolant : Anna Wieczorek p0 rozpoznaniu W dniu 22 lipca 2011 1'. W Katowicach na rozprawie _ sprawy z powédztwa A. B. przeciwko Skarbowi Pa1‘1s1:waDyrektorowi Arcsztu $1edczeg0 W B. i Dyrektorowi Zaklaclu Kamego w C. 0 zap1atQ na skutek apelacji powoda 0d wyroku Sqdu Okrqgowego w BielskuBialej Z dnia 21 grudnia 2010 1., sygn. akt 1 c 326/09 1) zmienia zaskarzony wyrok w punkcie 1. W ten sposéb, Ze zasqdza od pozwanego Skarbu PafistwaDyrektora Aresztu §ledczego w B. na rzecz powoda 1000 (tysiap) zlotych z ustawowymi odsetkami od dnia 22 lipca 2011 r., a w p0zosta1ej czqéci powédztwo oddala; __ 2) Wp0ZOS1lfl16j czqéci apelacjq oddala;  3) zasqdza od powoda na rzbcz SkarbuPafistwaProkuratorii Generalnej Skarbu Pafistwa 200 (dwieécie) zlotych tytuielh kosztéw postqpowania apelacyjnego. uz Sygn. akt IACa 219f'11 _ .›‹l1~›=.‹- 1 - włłā-fi'* WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ \š.\ V Dnia 22 lipca 201 1 r.__ Sąd Apelacyjny W Katowicach I Wydział Cywilny W składzie: p Przewodniczący : SSA Ewa Tkocz Sędziowie : SA Piotr Wójtowicz (spr.) SO dei. Tomasz Ślęzak Protokolant : Anna Wieczorek po rozpoznaniu W dniu 22 lipca 2011 r. W Katowicach na rozprawie _ sprawy z powództwa A. B. przeciwko Skarbowi Państwa-Dyrektorowi Aresztu Śledczego W B. i Dyrektorowi Zakładu Karnego W C. o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego W Bielsku-Białej z ania 21 grudnia 2010 1:., sygn. akt 1 c 326/09 1) zmienia zaskàrżony wyrok W punkcie 1. W ten sposób, że zasądza od pozwanego Skarbu Państwa-Dyrektora Aresztu Śledczego W B. na rzecz powoda 1000 (tysiąc) złotych z ustawowymi odsetkami od dnia 22 lipca 2011 r., a W pozostałej części powództwo oddala; __ 2) W pozostałej części apelację oddala; ' 3) zasadza od powoda na rzecz SkarbuPaństwa-Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa 200 (dwieście) złotych tytułeni kosztów postępowania apelacyj nego. --- STRONA 2 --- Sygn. akt I ACa 219,111 UZASADNIENIE W 0 ' Powod dornagal sig od Skarbu PafistwaDyrektorow Aresztu $ledczego W B. i Zakiadu Karnego W C. 90000 zi zadoééuczynienia za to, ze ozasie przebywania W tych jednostkach penitencjarnych zostai poddany nieludzkiemu i ponizajapemu traktowaniu, przez co namszone zostaly jego dobra osobiste. Pozwany wniosi 0 oddalenie powédztwa i zasqdzenie na jego rzecz od powoda kosztow postopowania. V ,_ Zaskarzonym Wyrokiem Sqd Okrogowy oddalii powodztwo i przytoczyl nastqpujape motywy swego rozstrzygniqcia: Powod W Areszcie Sledczym W B. przebywal W okresie od 26 lutego 2005 r. do 31 lipca 2006 r. oraz od 4 lutego 2009 r. do 8 rnaja 2009 r., kiedy to przetransportowany zostai do Zakiadu Karnego W C., gdzie przebywa do chwili obecnej. Osadzony zostal W dwunastoosobowej celi nr (...) 0 powierzchni 38,34 m2. W celi tej W roznych okresach przebygvaio 0d 9 do 14 mozozyzn, ozyli na jcclnq osobq powierzchnia Wynosila od _2,'?4 m2 do 4.26 m . A Z uwagi na. to, ze liczba osadzonych W zakiadach karnych i aresztach éledczych przekroczyia W skali kraju ich ogolnq pojernnoéé Dyrektor Zakiadu Karnego W C., podjajr decyzjq o umieszczeniu osadzonych na olqos trzech miesiocy W Warunkach, W ktorych powierzchnia mieszkalna na jednq osobq wynosila mniej ni2 3 mg. O decyzji tcj pismem Z 27 lutego 2009 r. poinformoWany_ zostal sqdzia penitencjarny. Z tych samych przyczyn konieczne okazafoiiq Wydanie podobnych deoyzji na kolej ne okresy. W trakcie pobytu W Zakladzie Kamym powod zostal osadzony zgodnie z nadansg podgrupq klasyfikacyjnac W odpowiednicj oéli mieszkalnej i z WiE1§CiWi6 dobranq grupq innych skazanyoh. W celach zagwarantowane byiy Wiaéciwe Warunki sanitarne i higicniczne, zapewniajape j6C1I1OCZ6§1116 nalezytac prywatnoéé i intymnoéé. Powod nie informowai administracji o poozuciu zagrozenia osobistcgo, nie skariyl sir; tei na Warunki bytowe. Mia} moiliwoéé korzystania z zajoé kulturalnooéwiatowych i siwietlicowych, udzialu W spotkaniach i nabozefistwach, a takzo utrzymywania kontaktow z najblizszymig mogl tei dokonywaé zakupow W kantynie W1QZ18I1I16j. Miai prawo do korzystania ze spaoeru, a przebywajqc W celi mogi korzystaé Z radia, i telewizji, 2 ksiogozbioru bibliotecznego oraz z udostqpnianych z pewnyrn opoinieniem gazet i czasopism. W trakcie pobytu W Zakladzie W C. powod zgiaszai S1Q do ambulatorium, gdzie by} konsultowany laryngologicznie, neurologicznio i psyohiatrycznie; za kazdym razem badany by} przez lckarza i otrzymywai stosownq farmakoterapio. Jego pobyi W Zakladzie nie miz11 jakiegokolwiek wpiywu na Wpiyw na stan jego zdrowia Z uwagi na duzq iloéé osob W oelach byio W ciasno; niejednokrotnie konieczne byio odczekanie W kolejce do kqcika sanitarnego; Powéd Wobec Wspoiosadzonych narzekal na przeiudnienie, nie informowai ich jednak, czy ma zamiar staraé siq o przeniesienie do innej celi lub skiadaé skargi, ewentualnie domagaé sio odszkodowania. Z uwagi na przepeinienie okresowo z dyspozycji osadzonych byly W'YiQCZflH6 s§Wi£rtlica oraz ‘ooisko do siatkowki. ' ' Powéd, ktory odbywai karo W Areszcie $14‘sdczym w B., W16dZ1Zi.i W jakich Warunkach jest izolowany i kto jest odpowiedziakoy za te warunki. Wedle art. 442l§1 k.c. roszczenie o naprawienie szkody W_Y1‘ZQdZO116j czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu 2 upiywem lat trzech od dnia, W ktorym poszkodowany dowiedziai sic; o szkodzie i o osobie Z0iJOW1E$_Z8.Il6j do jej naprawienia, termin ten jcdnak nie moie byé dluzszy nit dziesiqé lat od dnia, W ktorym nastqpilo zdarzenie xvywoiujape szkodo. Nie bylo Zadnych przeszkéd natury Sygn. akt I ACa 2l9r'l1 UZASADNIENIE 1 0 " Powód domagał się od Skarbu Państwa-Dyrektorów Aresztu Śledczego W B. i Zakładu Karnego W C. 90000 -zł zadośćuczynienia za to, że czasie przebywania W tych jednostkach penitencjarnycłi został poddany nieludzkiemu i ponizającemu traktowania, przez co namszone zostały jego dobra osobiste. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie na jego rzecz od powoda kosztów postępowania. i ,_ Zaskarzonym wyrokiem Sąd Okręgowy oddalił powództwo i przytoczył następujące motywy swego rozstrzygnięcia: Powód W Areszcie Śledczym W B. przebywał W okresie od 26 lutego 2005 r. do 31 lipca 2006 r. oraz od 4 lutego 2009 r. do 8 maja 2009 r., kiedy to przetransportowany został do Zakładu Karnego W C., gdzie przebywa do chwili obecnej. Osadzony został w dwunastoosobowej celi nr (...) o powierzchni 38,34 mz. W celi tej W róznych okresach przebyåyało od 9 do 14 mężczyzn, czyli na jedną osobę powierzchnia wynosiła od _2,'?4 mz do 4.26 in . ` Z uwagi na to, ze liczba osadzonych W zakładach karnych i aresztach śledczych przekroczyła W skali kraju ich ogólną pojemność Dyrektor Zakładu Karnego W C., podjął decyzję o umieszczeniu osadzonych na ok:re¿s trzech miesięcy W warunkach, W których powierzchnia mieszkalna na jedną osobę wynosiła mniej niż 3 mz. O decyzji tej pismem z 27 lutego 2009 r. poinformowany został sędzia penitencjarny. Z tych samych przyczyn konieczne okazałłíšię wydanie podobnych decyzji na kolej ne okresy. W trakcie pobytu W Zakładzie Karnym powód został osadzony zgodnie z nadaną podgrupą klasyfikacyjną. W odpowiedniej celi mieszkalnej i z właściwie dobraną grupą innych skazanych. W celach zagwarantowane były Właściwe warunki sanitarne i higieniczne, zapewniające jednocześnie należytą prywatność i intymność. Powód nie informował administracji o poczuciu zagrożenia osobistego, nie skarżył się też na warunki bytowe. Miał możliwość korzystania z zajęć kulturalno-oświatowych i świetlicowych, udziału w spotkaniach i nabożeństwach, a także utrzymywania kontaktów z najblizszymi; mógł też dokonywać zakupów w kantynie Więziemiej. Miał prawo do korzystania ze spaceru, a przebywając W celi mógł korzystać z radia, i telewizji, z księgozbioru bibliotecznego oraz z udostępnianych z pewnym opóźnieniem gazet i czasopism. W trakcie pobytu W Zakładzie w C. powód zgłaszał się do ambulatorium, gdzie był konsultowany laryngologicznie, neurologicznie i psychiatrycznie; za kazdym razem badany był przez lekarza i otrzymywał stosowną farmakoterapię. .lego pobyt W Zakładzie nie miał jakiegokolwiek wpływu na wpływ na stan jego zdrowia Z uwagi na dużą ilość osób W celach było W ciasno; niejednokrotnie konieczne było odczekanie W kolejce do kącika sanitarnego; Powód wobec współosadzonych narzekał na przeludnienie, nie informował ich jednak, czy ma zamiar starać się o przeniesienie do innej celi lub składać skargi, ewentualnie domagać się odszkodowania. Z uwagi na przepełnienie okresowo z dyspozycji osadzonych były wyłączane świetlica oraz boisko do siatkówki. " ' Powód, który odbywał karę w Areszcie Śledczym W B., wiedział W jakich warunkach jest izolowany i kto jest odpowiedzialny za te warunki. Wedle art. 4421§1 k.c. roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnienia z upływem lat trzech od dnia, W którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie zobowiązanej do jej naprawienia, termin ten jednak nie może być dłuższy niz dziesięć lat od dnia, W którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę. Nie było zadnych przeszkód natury --- STRONA 3 --- faktycznej ozy prawnej, by Wysta,pi1 on Z pozwem 2 zachowaniem trzyletniego terminu. W tych okolicznoéciach nalozalo zatem przyjqé, Zc termin przedawnicnia roszozenia 0 zad0§éuczynienie z tytulu ewentualnego naruszenia dobr osobistych powoda W zwiagku z osadzeniem go W Areszoie $1edczym W B. od 25 Iutego 2005 r. do 31 lipca 2006 r. upiynaj z dniem 31 lipca 2009 r. Skoro pozew zostal zlozony 16 listopada 2009 r., to, uwzglodniajqc podniesiony przez strono pozwanq zarzut przedawnienia, powodztwo W tej czqéci nalezalo oddalié. . Zqdanie zadoééuozynienia zW'iqzanego z Warunkami panujzgcymi W Zakladzie Kamym W C. nie zashlguje na uwzglqdnienie. Zgodnie z art. 23 k.c. dobra osobiste czlovxdeka pozostajq pod ochronan prawa cywilnego niezaleinie od oohrony przewidzianej W innych przepisach, Wedle art. 24 k.c. zasi ten, ozyje dobro osobiste zostaje zagrozone oudzym dzialaniem, moze Zqdaé zaniechania tego dzialania, chyba Zo nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia mote on tai<2e* Zqdaé, azeby osoba, ktora dopuécila sir; naruszenia, dopelniia czynnoéci potrzebnych do usuniqcia. jego skutkow, a takze na zasadach przewidzianyoh W kodeksie moze on rowniez Zddaé zadoééuczynienia pieniqinego lub zapiaty odpowiednioj sumy pieniegznej 11a Wskazany oel spoleczny. Art. 448 k.c. stanowi, Ze W razie naruszenia dobra osobistego sqd moze przyznaé temu, ozyje dobro zostaio naruszone, odpowiedniq sumo tytuiem zadoééuczynienia pieniegznego za doznanq krzywdq lub na jego Zqdanie zasqdzié odpowiedniq sumo pieniqznq. Obowiqzek poszanowania godnoéoi czlowieka powinien byé reaiizowany przez Wladze publiczne przede Wszystkim tam, gdzie Pafistwo dziala W ramaoh imperium, realizuj do swoje zadania represyjno, ktoryoh wykonywanie nie moie prowadzié do ograniczenia praw oziowieka i jego godnoéci Wiqkszego 1112 to Wynika. Z zadafi oohronnych W celu zastosowania tego érodka. . Zapewnienie przez Pafistwo godziwych Warunkow odbywania kary pozbawienia Wolnoéoi jest jednym z podstawowych Wymagafi demokratycznego paiistwa prawnego. Wynika to z art. 10 ust. 1 Miqdzynarodowego Paktu Pr:31W Osobistyoh i Publicznych z dnia_ 19 grudnia 1996 r. oraz Z art. 3 Europejskiej _Kon_Wencji Praw Czlowieka i Podstawowych Wolnoéoi sta11oWdap}’ch, 26 kaida osoba pozltiawiona Wolnoéci begdzie traktowana W sposob humanitamy i z poszanowaniem przyrodzonej godnoéoi czlowieka. Z zebranego W sprawie materialu dowodowego Wynika, Ze powod W Zakiadzie Kamym W C. przebywai W celach, W ktoryoh W niektorych okresaoh (1a;cz11ie nie przekraczajapych trzech miesiqcy) powierzchnia na jednq osobq Wynosiia mniej niz 3 1112, a Wioc byla niczgodna 2 art. 110§2 k.k.W., dzialania administracji Zakladu jednak byiy zgodne Z prawem. Dyroktor Zakladu stosownie do art. 248§1 k.k;w. Wydawal deoyzje o umieszozeniu osadzonych, W tym powoda, na czas okreélony W Warunkach, W ktorych powierzchnia W celi na jednq osobo Wynosila mnicj niz 3 mg, 0 czym kazdorazowo informowany byi sqgdzia penitencjarny. Wprawdzie art. 248§1 k.k.W. uznany zostai za niezgodny 2 art. 31 ust. 3 Konstytuoji, Trybunal Konstytucyjny zezwolil jednak na jego obowiagzywanie do dnia 5 grudnia 2009 1". _ Poza przebywaniem W celi o powierzchni mniej szej niz 3 m2 na osobq miai powod zapewnione odpowicdnie Warunki by1oWc, sanitarne i higieniczne, miai tez mozliwoéé korzystania z zajqé kulturalnooéwiatowych i innych udogodniefi. Osadzenie powoda W Warunkach przeludnienia nie byio dzialaniem iskierowanym przeciwko niemu, niedogodnoéci, ktore go spotkaiy W takim samym stopniu bowiem dotyczyiy i innych osadzonych. Podkreélié nalezy, Ze poW6d znalazi sicg W zakiadzie karnym W oelu odbycia kary za popelnione przestqpstwo, a odbywanie kary zawsze wiqze siq Z pewnq uoiqzliwoéciq. Osadzenia W zakladzie karnym nie mozna traktowaé jako alternatywnego miejsoa zamieszkania czy VVIQCZ hotclu, a przoludnienie W ceiach nie Wykraczaio poza granioe, ktore mogiyby stanowié o naruszeniu godnoéci powoda. 3 W apelaoji od opisanego Wyiej wyroku powod zaskariyl go W czqéci zwiqzanej z jego pobytem W obu jed_nostkach_ penitencjarnych od 26 lutego 2006 r. i zarzucii biqd W faktycznej czy prawnej, by wystąpił on z pozwem z zachowaniem trzyletniego terminu. W tych okolicznościach należało zatem przyjąć, że termin przedawnienia roszczenia o zadośćuczynienie z tytułu ewentualnego naruszenia dóbr osobistych powoda w związku z osadzeniem go W Areszcie Śledczym W B. od 25 lutego 2005 r. do 31 lipca 2006 r. upłynął z dniem 31 lipca 2009 r. Skoro pozew został złożony 16 listopada 2009 r., to, uwzględniając podniesiony przez stronę pozwaną zarzut przedawnienia, powództwo W tej części należało oddalić. _ Żądanie zadośćuczynienia związanego z warunkami panującymi w Zakładzie Karnym W C. nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 23 k.c. dobra osobiste człovxdeka pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony' przewidzianej W innych przepisach, wedle art. 24 k.c. zaś ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także* żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, a także na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. Art. 448 k.c. stanowi, że W razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną. Obowiązek poszanowania godności człowieka powinien być realizowany przez władze publiczne przede wszystkim tam, gdzie Państwo działa W ramach imperium, realizując swoje zadania represyjne, których wykonywanie nie może prowadzić do ograniczenia praw człowieka i jego godności większego niż to wynika z zadań ochronnych W celu zastosowania tego środka. . Zapewnienie przez Państwo godziwych warunków odbywania kary pozbawienia Wolności jest jednym z podstawowych wymagań demokratycznego panstwa prawnego. Wynika to z art. 10 ust. l Międzynarodowego Paktu Praw Osobistych i Publicznych z dnia 19 grudnia 1996 r. oraz z art. 3 Europejskiej _Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności stanowiących, że każda osoba pozbawiona wolności będzie traktowana w sposób hurnanitarny i z poszanowaniem przyrodzonej "godności człowieka. Z zebranego W sprawie materiału dowodowego wynika, że powód W Zakładzie Karnym W C. przebywał W celach, W których W niektórych okresach (łącznie nie przekraczających trzech miesięcy) powierzchnia na jedną osobę wynosiła mniej niż 3 mz, a więc była niezgodna z art. ll0§2 k.k.w., działania administracji Zakładu jednak były zgodne z prawem. Dyrektor Zakładu stosownie do art. 248§l k.k.w. wydawał decyzje o umieszczeniu osadzonych, W tym powoda, na czas określony W warunkach, W których powierzchnia w celi na jedną osobę wynosiła mniej niż 3 mz, o czym każdorazowo informowany był sędzia penitencjarny. Wprawdzie art. 248§l k.k.w. uznany został za niezgodny z art. 31 ust. 3 Konstytucji, Trybunał Konstytucyjny zezwolił jednak na jego obowiązywania do dnia 5 grudnia 2009 r. _ Poza przebywaniem W celi o powierzchni mniej szej niż. 3 mz na osobę miał powód zapewnione odpowiednie warunki bytowe, sanitarne i higieniczne, miał też mozliwość korzystania z zajęć kulturalne-oświatowych i innych udogodnień. Osadzenie powoda w warunkach przeludnienia nie było działaniem .skierowanym przeciwko niemu, niedogodności, które go spotkały W takim samym stopniu bowiem dotyczyły i innych osadzonych. Podkreślić należy, że powód znalazł się W zakładzie karnym W celu odbycia kary za popełnione przestępstwo, a odbywanie kary zawsze wiąże się Z pewną uciążliwością. Osadzenia W zakładzie karnym nie można traktować jako alternatywnego miejsca zamieszkania czy wręcz hotelu, a przeludnienie W celach nie wykraczało poza granice, które mogłyby stanowić o naruszeniu godności powoda. 3 W apelacji od opisanego wyżej wyroku powód zaskarżył go w części związanej z jego pobytem W obu jednostkach penitencjarnych od 26 lutego 2006 r. i zarzucił błąd W --- STRONA 4 --- ustaleniach faktycznych Wskutek pominiecia zeznafi swiadkow oraz przez nieuwzglednienie jego pobytu W monitorowanej celi dla osadzonych niebezpieoznych, a takze Wadliwe uznanie, 2e nie doszio do przekroczenia przepisow gwarantujapych jego prawa do godnego bytu, co zakwalifikowaé nalezy jako zarzut obrazy prawa materialnego. W oparciu o te zarzuty Wnios1 o zmiane Wyroku przez zasqdzenie najego rzecz od pozwanego 30000,21. Pozwany Wniosl o oddalenie apelacji i zasqdzenie na jego rzecz od powoda kosztow postepowania apelacyjnego. Sqd Apelaoyjny zWaZy1, co nastepuje: Apelacja W czesci, W jakiej kwestionuje wyrok W czeéci dotyczqcej pOb}"1'.L1 powoda W Zakladzie Kamym W C., nie zasiuguje na uwzgiednienie. Ustalenia dotyczage tego elernentu roszczefi powoda sq prawidiowe i znajdujq oparcie W materiale dowodowym sprawy. Z tej przyczyny Sqd Apelacyjny uznaé moie je za Wiasne. MoZna je jedynie doprecyzowaé przez Wskazanie, Ze W ozasie pobytu W tym Zakladzie powierzohnia, jaka. dysponowal W oeli powod, jedynie (2 przerwami) przez 46 dni Wynosiia 2,74 m2 na osobe, przez dalsze 47 dni natomiast, kiedy nie doohowano normy powierzchniowej, na jednego osadzonego przypadaio 2, 95 m2 na osobe, co stanowilo naruszenie Wrecz symboliczne. W tym kontekécie zeznania powody, jakoby W Zakiadzie Karnym W C. panowaio przez oaly czas przeludnienie, javvia. sie jako niewiarygodne i ni mogzice s1;anoWi<': podstawy do dokonywania ustalefi. W iej sytuacji podzielié nalezy W peini ocene Sddu Okregowego, 2e nie ma Zadnych podstaw do przyjecia, 2e przy Wykonywaniu W stosunku do powoda kary pozbawienia Wolnosci doszio do naruszenia jego dobr osobistych, tym bardziej bezpravmego. Trafnie W tym zakresie Wskazai Sqd Okregowy na unormowanie art. 248§1 k,'k.W., ktore zezwalaio administracji jednostki ponitenojamej na czasowe umieszczenie osadzonych W Warunkach _11ie speiniajeicych Wymagafi art. 11_0§2 1(.1{.W., a Wiec W oeli, W ktorej przypadajapa na jednego osadzonego powierzohnia mniejiszo bf/la nit 3 mg. W tym Eohtekécie za pozbaudonq skutecznoéoi uznaé nalezy argurnentacje powoda, jakoby osadzenie go na krotki czasem W celi, W ktorej mozliwy byi monitoring i ktora W zaiozeniu przeznaczonad:>},'1a dla osadzonych niebezpieoznych, miaio bezprawnie naruszaé jego dobra osobiste. Umieszczenie go W niej uzasadnione bylo koniecznosciq pomieszozenia wszystkich odbywvajqcych kare pozbawienia Wolnosci osob, ktorych liczba. przekroczyia pojemnoso jednostki, W Zadnym natomiast przypadku nie bylo to dziaianie skierowane przeciwko powodowi, W szczegolnosci z pewnosciq nie miaio na celu poniienie go lub naruszenie W inny sposob jego godnoéci. Odmiennie ocenié naleiy roszczenie W takim zakresie, W jakim Wywodzone jest on z pobytu powoda W Areszcie Sledozym W B. od 4 lutego 2009 r. do 8 maja 2009 1". Przede Wszystkim Wskazaé nalezy, Ze W tym zakresie z obrazat art. 328§2 k.p.c. Sqd Okregowy nie poczynii Zadnych ustalefi, a W konsekwencji nie dokonai oceny prawnej zdarzefi, jakie mialy Wowczas miejsce. Uchybienie to mozliwe bylo jednak do skorygowania W postepowaniu odwoiawczym, W aktach sprawy znajduje sie bowiem Wystarczajatcy i dla poozynienia ustalefi, i dla ich ooeny material. W tym zakresie nalezaio ustalié, 2e W okresie pobytu powoda W Areszcie panowaio W nim przeludnienie, érednio miesiecznie bowiem jego pojenmosé przekroozona byia o ponad 30% (od Iutego do maja 2009 r. odpowiednio byio to 27%, 138,8%, 36% i 30%), i 2e brak jest W aktach jakiegokolwiek dowodu wskazujqcego na Wydanie W tym okresie przez Dyrektora Aresztu $1edozego zarzqdzenia, o ktorym mowa W art. 248§1 k.k.W., 2.najdujqce sie na kartach 87100 dokumenty dotycza. bowiem okresow Wozesniej szych. Przy takich ustaleniach stwierdzié nalezy, Ze niedochowanie W stosunku do powoda W okresie od 4 lutego 2009 r. do 8 maja 2009 r. Wynikajapej z art. 110§2 k.k.W. normy powierzchniowej byio bezprawne, co jwinno co do samej zasady rodzié odpowiedzialnosé pozwanego. Brak jest Wprawdzie w sprawie dowodu, 2e dziaianie to byio nakierowane na gnebienie powoda lub innyoh osadzonych, co Wiecej — stwierdzio mozna z prawdopodobiefistwem graniczaicym z pevmosciao Ze oel taki nikomu nie przyswieoai, obiektywnie jednak naruszyio ono dobro powoda, jakim jest prawo do odbywania kary W 1 ustaleniach faktycznych Wskutek pominięcia zeznań świadków oraz przez nieuwzględnienie jego pobytu W monitorowanej celi dla osadzonych niebezpiecznych, a także wadliwe uznanie, że nie doszło do przekroczenia przepisów gwarantujących jego prawa do godnego bytu, co zakwalifikować należy jako zarzut obrazy prawa materialnego. W oparciu o te zarzuty wniósł o zmianę wyroku przez zasądzenie najego rzecz od pozwanego 30000,~zł. Pozwany wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie na jego rzecz od powoda kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja W części, W jakiej kwestionuje wyrok W części dotyczącej pobytu powoda W Zakładzie Karnym W C., nie zasługuje na uwzględnienie. Ustalenia dotyczące tego elementu roszczeń powoda są prawidłowe i znajdują oparcie W materiale dowodowym sprawy. Z tej przyczyny Sąd Apelacyjny uznać może je za własne. Można je jedynie doprecyzować przez wskazanie, że W czasie pobytu W tym Zakładzie powierzcłmia, jaką dysponował W celi powód, jedynie (z przerwami) przez 46 dni wynosiła 2,74 mz na osobę, przez dalsze 47 dni natomiast, kiedy nie dochowano normy powierzclmiowej, na jednego osadzonego przypadało 2, 95 mz na osobę, co stanowiło naruszenie wręcz symboliczne. W tym kontekście zeznania powody, jakoby w Zakładzie Karnym W C. panowało przez cały czas przeludnienie, jawią się jako niewiarygodne i ni mogące stanowić podstawy do dokonywania ustaleń. W tej sytuacji podzielić należy W pełni ocenę Sądu Okręgowego, że nie ma żadnych podstaw do przyjęcia, że przy wykonywaniu W stosunku do powoda kary pozbawienia wolności doszło do naruszenia jego dóbr osobistych, tym bardziej bezprawnego. Trafnie W tym zakresie wskazał Sąd Okręgowy na unormowanie art. 248§1 k,`k.w., które zezwalało administracji jednostki penitencjarnej na czasowe umieszczenie osadzonych W warunkach _nie spełniających wymagań art. l1_0§2 k.k.w., a Więc W celi, W której przypadająca na jednego osadzonego powierzchnia mniejsza była niż 3 mg. W tym kontekście za pozbawioną skuteczności uznać należy argumentację powoda, jakoby osadzenie go na krótki czasem W celi, W której możliwy był monitoring i która W założeniu przeznaczonaibyła dla osadzonych niebezpiecznych, miało bezprawnie naruszać jego dobra osobiste. Umieszczenie go W niej uzasadnione było koniecznością pomieszczenia wszystkich odbywających karę pozbawienia Wolności osób, których liczba przekroczyła pojemność jednostki, W żadnym natomiast przypadku nie było to działanie skierowane przeciwko powodowi, W szczególności z pewnością nie miało na celu poniżenie go lub naruszenie W inny sposób jego godności. Odmiennie ocenić należy roszczenie W takim zakresie, w jakim wywodzone jest on z pobytu powoda W Areszcie Śledczym W B. od 4 lutego 2009 r. do 8 maja 2009 r. Przede Wszystkim wskazać należy, że W tym zakresie z obrazą art. 328§2 k.p.c. Sąd Okręgowy nie poczynił żadnych ustaleń, a W konsekwencji nie dokonał oceny prawnej zdarzeń, jakie miały Wówczas miejsce. Uchybienie to możliwe było jednak do skorygowania W postępowaniu odwoławczym, W aktach sprawy znajduje się bowiem wystarczający i dla poczynienia ustaleń, i dla ich oceny materiał. W tym zakresie należało ustalić, że W okresie pobytu powoda W Areszcie panowało W nim przeludnienie, średnio miesięcznie bowiem jego pojemność przekroczona była o ponad 30% (od lutego do maja 2009 r. odpowiednio było to 27%, l38,8%, 36% i 30%), i że brak jest W aktach jakiegokolwiek dowodu wskazującego na wydanie W tym okresie przez Dyrektora Aresztu Śledczego zarządzenia, o którym mowa W art. 248§1 k.k.w., znajdujące się na kartach 87-100 dokumenty' dotyczą bowiem okresów wcześniejszych. Przy takich ustaleniach stwierdzić nalezy, że niedochowanie W stosunku do powoda W okresie od 4 lutego 2009 r. do 8 maja 2009 r. wynikającej z art. ll0§2 k.k.W. normy powierzchniowej było bezprawne, co ,winno co do samej zasady rodzić odpowiedzialność pozwanego. Brak jest wprawdzie W sprawie dowodu, że działanie to było nakierowane na gnębienie powoda lub innych osadzonych, co więcej - stwierdzić można z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością, że cel taki nikomu nie przyświecał, obiektywnie jednak naruszyło ono dobro powoda, jakim jest prawo do odbywania kary W z --- STRONA 5 --- Warunkaoh zgodnych z przepisami. Wskutek naruszenia jego dobra uzyskai on przewidziane W art. 448 k.c. roszczenie o zaplate odpowiedniej sumy tytuiem zadoéouczynienia pienieznego za doznana krzywde. Rzecza Sadu jest zatem W tym przypadku okreslenie, jaka sume uznaé W takim przypadku przyj dzie za odpowiednia. Przy okreslaniu odpowiedniej sumy mieé nalezaio na uwadze Wszystkie okolicznoéci, W tym i te, na ktore zwroeil juZ uwage Sad Okregowy. Nie ulega Watpliwosei, Ze powod W Warunkaoh odosobnienia znalazi sie na skutek popeinienia przestepstwa, nie mogi Wieo oozekiwaé, Ze Palistwo zapewni mu Warunki zblizone do domowych iub hoteiowych. Nie bez Znaczenia przy tyrn jest, Ze relatywnie niski poziom zamoznosci spoieozefistwa powoduje, Ze W trudnyeh, niekiedy nie przystajacyoh do Wspoiczesnych standardow, Zyja iudzie, ktorzy zadnych przestepstw nie popeiniajac co takze musi rzutowaé na zakres Wymagafi, jakie Pafistwu stawiaé moze obywatel pozbawiony wolnoéci. Jesli uwzgledni sie nadto, Ze po stronie administracji penitenojarnej nie sposob dopatrzyé sie ziej woli, dziataia bowiem W Warunkach swoistego stanu VVy2SZ6j koniecznosici, oraz Ze pobyt powoda W Warunkach przeludnienia nieznacznie tylko przekroezyl trzy miesiace, dojsé nalezy do Wniosku, Ze Zadanie powoda, nawet W Wysokosci okreslonej W apelacji, jest raiaco Wygorowane. Za odpowiednia do stopnia i rodzaju naruszenia dobr powoda Sad Apelacyjny uznaje 1000,21, taka zatem kwote ostatecznie na rzecz powoda zasadzii i oddaiii jego dalej idaoe Zadanie jako pozbawione uzasadnionych podstaw. Od przyznanej p0WodoWi sumy zasadzié na jego rzeoz nalezaio na podstawie art. 481§1 i §2 k.o. ustawowe odsetki, zgodnie Z Zadaniem od dnia Wyrokowania. Z powyzszyeh Wzgledow na podstawie art. 386§1 k.p.o. i art. 385 k.p.o. Sad Apelaeyjny orzeki jak W sentencji. Rozstrzygniecie o kosztach postepowania apelacyjnego podstawe swa znajduje W normie art. 102 k.p.c., 2 uwagi bowiem na trudna sytuacje materialna powoda zdeeydowal sie Sad Apelacyjny naleinymi przeciwnikowi procesowemu kosztami obciazyé go jedynie czesoiowo. Nie znalazl Sad Apelacyjny podstaw do zwolnienia go od tych kosztow W caiosci, strona zglaszajaca oczywiseie Wygorowane roszczenia Winna poniesé przynajmniej W czesci koszty, ktore swoim dziaianiem wygenerowala. warunkach zgodnych z przepisami. Wskutek naruszenia jego dobra uzyskał on przewidziane w art. 448 k.c. roszczenie o zapłatę odpowiedniej sumy tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Rzeczą Sądu jest zatem w ty'm przypadku określenie, jaką sumę uznać w takim przypadku przyj dzie za odpowiednią. Przy określaniu odpowiedniej sumy mieć należało na uwadze wszystkie okoliczności, w tym i te, na które zwrócił już uwagę Sąd Okręgowy. Nie ulega wątpliwości, że powód w warunkach odosobnienia znalazł się na skutek popełnienia przestępstwa, nie mógł więc oczekiwać, że Państwo zapewni mu wa1'unki zbliżone do domowych lub hotelowych. Nie bez "znaczenia przy tym jest, że relatywnie niski poziom zamożności społeczeństwa powoduje, że w trudnych, niekiedy nie przystających do współczesnych standardów, żyją ludzie, którzy żadnych przestępstw nie popełniają co także musi rzutować na zakres wymagań, jakie Państwu stawiać może obywatel pozbawiony wolności. Jeśli uwzględni się nadto, że po stronie administracji penítencjamej nie sposób dopatrzyć się złej woli, działała bowiem w' warunkach swoistego stanu wyższej konieczności, oraz że pobyt powoda W warunkach przeludnienia nieznacznie tylko przekroczył trzy miesiące, dojść należy do wniosku, że żądanie powoda, nawet w wysokości określonej w apelacji, jest rażąco wygórowane. Za odpowiednią do stopnia i rodzaju naruszenia dóbr powoda Sąd Apelacyjny uznaje 1000,-zł, taką zatem kwotę ostatecznie na rzecz powoda zasądził i oddalił jego dalej idące żądanie jako pozbawione uzasadnionych podstaw. Od przyznanej powodowi sumy zasądzić na jego rzecz należało na podstawie art. 481§l i §2 k.c. ustawowe odsetki, zgodnie z żądaniem od dnia wyrokowania. Z powyższych względów na podstawie art. 386§1 k.p.c. i art. 385 k.p.c. Sąd Apelacyjny orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego podstawę swą znajduje w normie art. 102 k.p.c., z uwagi bowiem na trudną sytuację materialną powoda zdecydował się Sąd Apelacyjny należnymi przeciwnikowi procesowemu kosztami obciążyć go jedynie częściowo. Nie znalazł Sąd Apelacyjny podstaw do zwolnienia go od tych kosztów w całości, strona zgłaszająca oczywiście wygórowane roszczenia winna ponieść przynajmniej w części koszty, które swoim działaniem wygenerowała.