Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
-.p 3.. _ - sygn. akt i cz 227/12 SĄDVČ Jéåciinr [1 g -t]B- 2tli2 E ...... ......... ..2<'1f-'- ''''''''''''''' " POSTANOWIENIE gz g0dzina.........,. ...... -~ Dnia 29 czerwca 2012 roku Sąd Okręgowy w Tarnowie -- Wydział I Cywilny wskładzie: Przewodniczący: SSO Edward Panek Sędziowie : I SO Wiesław Zachiara , S0 Mariusz Sadecki , o Protokoiant : asystent sędziego Małgorzata Śmigiel- Binkowicz po rozpoznaniu w dniu 29 czenivca 201_2 roku w Tarnowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa przeciwko o ochronę własności r na skutek zażalenia powódki od rozstrzygnięcia o kosztach procesu zawartego w wyroku Sądu Rejonowego w Bochni z dnia 23 maja 2012 roku , sygn. akt I C 147/12 ; postanawia: 1. zmienić orzeczenie zawarte w punkcie ii wyroku Sądu Rejonowego W Bochni nadając mu brzmienie 2: „zasądzić solidarnie od pozwanych na rzecz ébwódki otę 717 zł tytułem zwrotu kosztówprocesu” , ¿ 2. oddalić zażalenie w pozostałej części, " 1 3. znieść wzajemnie pomiędzy' stronami koszty postępowania zażaleniowego . ` V 2 y " Å /\/\ /'\ W F i i i ir ii i i A A._-BHQĘL; ..._ __.n_,.4~i'_4_..._.._a± im -i _;zza ._ nf..:í.-.f_._.Ą 4.4.? -._-„ ..»._..4Ą_.„.......¿.A.. _-.........-______,....._ 7...-_„_.._ i i Mi i ii iåi
--- STRONA 2 ---
f. -. ._ _ .'.' ' r 4 -› 1 _ i! _~ N' P.. _ . .;'Ś' ' fz 1.; `-Ê I `.' - 'H ii 5* Ł | Ć '(1' _ - za--gr ":¿±Ł?-7En -_-'-:rś 1 I LI _ 'E '\ '¦ '_' . 0 . _¿ ._ . - .- _ _ _ -' W _,z __~__, : if,-;:'¬ 1:; == 'P' _:zz “" -5| u --'-"'='-"'="--'-'“'-"'H' ""'Hll' 'ef' 4 1-In '.-_,_ ,| - - na hl--'--‹' .'-‹‹;'.1..›'+_¬-'»_'.'nH:-rzŁ-.-';'-:-:~'\\:..¦¿'.-;2;.\_u7Ľ.›_d‹;~_'.;=,.;..=i-5-:g-.¬‹.r<›;¦.-.I-,,.13|-:_,--a;1_-_=-.5=_"._:__'_;--;=.¦.,zz-I;-._-;'i_.,›_5;.__¿¿_‹,„',_i-id,-,_'-;.;_{›,-¦_-1_'_¿›ç¿¿-¿.;.[.;'___~._Ę'._'¿¿,'.,g_,Ê{«_.'-__-'.;5,_-g-;_5._;_-_-¿_í¿_:_-_j¦-.¦¿-›';_;-;:L1¦__Ę.'._-_ş-;¿j_;;c}¿;_-;¦,,;§-,,;;§__'._._„¿„" Uzasadnienie: W wyroku z dnia 23 maja 2012 roku Sąd Rejonowy w Bochni uwzględniając powództwo negatoryjne powódkiskierowane przeciwko pozwanym i w punkcie ll wyroku zniósł wzajemnie pomiędzy stronami kosztyprocesu _ , _ W uzasadnieniu do rozstrll/9'iíęciaokosztach procesu Sąd I instancji powołał się na pogląd zaprezentowany przezSąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 28 listopada 1972 roku , zgodnie z którym w wypadku uznania przez pozwanego powództwa Sąd w orzeczeniukończącym uprawniony jest do wzajemnego zniesienia kosztów procesu , bowiem wtakim _układzie obie strony dążyły do osiągnięcia takiego samego wyniku procesu i żadnaz nichprocesu nie wygrała ani nie przegrała _ Powyższa sytuacja uzasadniazastosowanie per analogiamprzepisu art. 104 k.p_c. W Sąd Rejonowy na koniec zwrócił uwagę , iż fakt że pozwany po vvystosowanym doń wezwaniunie žaprzestałsnaruszania własności powódkinie miał znaczenia dla takiegosposoburozstrzygnięcia do kosztach procesu , bowiem Sąd nie rozstrzygał o kosztach w oparciu o przepisart. 101 k.p.c. W I Powyższe postanowienie o kosztach procesu zaskarżyła zażaleniem powódka domagając się jego zmiany , poprzez zasądzenie solidarnie od pozwanych, na jej rzecz kosztów procesu obejmujących opłatę od pozwu w kwocie 100zł oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie 1.800 zł oraz o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych _ W uzasadnieniu środka odwoławczego skarżąca podniosła , iż w niniejszej sprawie nie mógł znależć zastosowania przepis art. 104 k.p_c. Ŝfi . 4.- - W pierwszej kolejności powódka wskazała , iż użyty w powołanym przez Sąd I U ¬ instancji orzeczeniu Sądu Najwyższego zwrot,,Sąd»jest uprawniony” nie oznacza , że sąd i ` 1 2 I l I I I ji l i I lp lit lfš l , . 1 |¿` i | | i _ l ł * I li ji :W *' I l l l
--- STRONA 3 ---
-.tr-5-=.Ja=\-~ ._--531-=å§:=››~ -' ~× »fe „W _,__--.. _„fe '_ Í _ _ :1 Ę _ _„._- -' -'- ‹-'- ..„.„..-.._. ._.„- " -.z.=.--_ .... .If twáíí ř *I w każdym przypadku uznania powództwa rzez ozwan ' iii' `}`Ŝiå›L wi 'i' po p ego musi przy rozāłrzygly '““ o kosztach procesu stosować przepis art. 104 k.p.c_ W ' 1~ Í W niniejszej sprawie pozwani zmusili powodkę do wystąpienia z pożwfllflf-i , a co za tym idzie poniesienia kosztów procesu _ Pomimo przedsądowego woiwlłliš J 'ŜŸ .|__¿ nadal bowiem naruszali oni własność powódki _ _ -Ŝ- 1 V Nie można więc twierdzić , iż poprzez uznanie powództwa na rozprawie oni do takiego samego zakończenia sporu . W -›'-_ "' _ ‹¦¿-.\ › Powódka powołując przepis art. 102 k.p_c. podała również , iż tj* ł zastosowanie wymagałoby oznaczeniatprzez Sąd I instancji jakie to szczegół okoliczności uzasadniały odstąpienie od obciążania pozwanych kosztami procesuí, a tych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia brak _ _ »- W odpowiedzi na zażalenie pozwani i nieśli o jegooddalenie i zasądzenie od powódki na ich rzecz kosztów postępowania zażaleniowego ~_ Na uzasadnienie swojego stanowiska pozwani podali , iż trafnie Sąd I instancji w odwołaniu się do orzeczenia Sądu Najwyższego rozstrzygnął o kosztach procesu , stosując odpowiednio przepis art. 104 k.p_c. Wprawdzie stanowiskiem Sądu Najwyższego Sąd Rejonowynie był związany , ale do najistotniejszych zadań Sądu Najwyższego należy ujednolicenie orzecznictwa sądowego _ \ W dalszej części uzasadnienia pozwani podzielili pogląd Sądu instancji , że na etapie procesu strony dążyły do takiego samego rozstrzygnięcia spforu _ Tak więc żadna z nich procesu nie wygrała ani nie przegrała _ M Q _ Pozwani podkreślili także , iż wezwanie przedsądowe zostało skierowane jedynie do pozwanego a tej podstawie Sąd mógł również sięgnąć po regulację przepisu art. 104 k_p.c_' 2 . ` _ Niezależnie od tego pozwani zarzucili , iż żądana przez powódkę kwjota 1.800 zł tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną - przy oznaczonej wartości pírzedmiotu sporu -jest znacząco wygórowana i względy słuszności sprzeciwiają się olbciążeniu ich kosztami w podanej wysokości . 3
--- STRONA 4 ---
._ .- -'-'r-'=-."'~¬*-~ -- I m _ _ _ . _ - __ - ' '.'. _ z _ .._....L.„,..._.;-,_¿;_~,_-,=-.;=az‹a.›.=›-ß'-‹--- ‹.--....'---_ ._ - -„ _...__ _ _ -_ ._ . ._ . . .. _ . _ . _ _ _- .- , .. _ . ...__ __. _ _ _ _ . -__'L,_.,, _._ '..~.. ¬.....,,'.ę_.-__-,.,..._,.„.,,.,__ _ _- _' ',_ _ ...:ł.:¦...,.. _*_ Sąd Okręgowy rozważył , co następuje: Zażalenie powódki w części zasługuje na uwzględnienie _ Na wstępie należy zgodzić się z pozwanymi , iż rozstrzygnięcie o kosztach procesu w niniejszej sprawie nie mogło być oceniane przez pryzmat przepisu art. 101 k.p_c. , który dotyczy zupełnie innej sytuacji , tj. przypadku gdy wprawdzie doszło do uwzględnienia powództwa , ale pozwany nie dał powodu do vvytoczenia sprawy i uznał przy pierwszej czynności procesowej żądanie pozwu _ Zresztą w opisanej sytuacji to stronie pozwanej należałbysięzwrot kosztów _ T W rozpoznawanejsprawie pozwani swoimi działaniami spowodowali konieczność wszczęcia procesu przez powódkę , a” więc dali powód do wytoczenia sprawy. I 1 Tak mocno akcentowanyprzez pozwanych fakt skierowania wezwania tzw. przedsądowego o zaniechanie ;naruszeń wyłącznie do pozwanego niemoże tej .oceny zmienić w odniesieniu do pozwanej tibowiem jako"małżonka musiała zapewne wiedzieć , że powódka nie akceptuje opisanych w piśmie przypadków naruszeń jej własności _ Pomimo tego powódkanie uzyskała odpowiedzi , na której mogłaby opierać swoje przekonanie, że do-opisanych w piśmie naruszeń nie będzie już dochodziło w przyszłości _ Przeciwnie-pismo pozwanego z dnia 1 lutego 2012 -roku ( ,,list obywatelski”) nie odnosiło się wogóle do zawartych w wezwaniu żądań _ 1 Wtakiej sytuacji wystąpienie z pozwem przeciwko pozwanym w celu ochrony prawa własności było działaniem usprawiedliwionym i celowym _ To samo dotyczy poniesionych przez powódkę kosztów postępowania _ j _ Tyle tylko , że. pozwani w odpowiedzi na pozew ( a więc przy pierwszej czynności procesowej ) uznali powództwo w całości i dzięki temu już na pierwszej rozprawie mogło dojść do wydania wyroku z uznania _ Uznanie powództwa przy piewvszej czynności w okolicznościach korfrkłretnej sprawy może stanowić przyczynę odstąpienia '- przy rozstrzyganiu o kosztach _ 4' '. _ procesu _- od ogólnej _zasady wyrażonej w przepisie art. 98 § 1 k.p.c. , tj. odpowiedzialności za wynik procesu i orzeczenia o kosztach, czy to przy odpowiednim zastosowaniu przepisu art. 104 k.p_c. , czy też art.102 k.p.c. _ 4 ' _
--- STRONA 5 ---
1' `*." "‹ r¿`1:_;' çłł ‹_-¬›" -_-f ..=~. «_¦:._ Í; 1-= ł 5 l .` li å'-5:.-'*-å.;$ł_ _=ş.';'.-'-'¬'t~'.r',:'-mr' ._"¿ r' '› -;_ Na taką właśnie możliwość wskazał Sąd Najwyższy w powołanym przez Sąd I instancji i przez pozwanych .postanowieniu z dnia 28 listopada 1972 roku ( I CZ 141/72 ). Sąd Okręgowy odmiennie jednakże od Sądu I instancji nie dopatrzył się w niniejszej sprawie szczególnych okoliczności , które uzasadniałyby wzajemne zniesienie pomiędzy stronami kosztów procesu _ Przede wszystkim takiemu rozstrzygnięciu sprzeciwiałyby się względy słuszności _ Oto bowiem powódka pozostawałaby przy kosztach wyłożonych na wytoczenie powództwa będącego prawidłową reakcją na dokonywane przez pozwanych naruszenia jej prawa własności. . Mimo wszystko regulacja przepisu art. 104 k.p.c. dotyczy zawarcia przez strony ugody , której strony czynią sobie wzajemne ustępstwa Vw zakresie istniejącego między nimi stosunku prawnego _ W rozvvażanym przypadku pozwani w pełni przyznali okoliczności faktyczne i uznali powództwo co pozwoliło na wydanie wyroku uwzględniającego w całości żądanie powódki _ Gdyby tej treści oświadczenie pozwani złożyli w reakcji nawezwanie powódki , to z pewnością do procesu by nie doszło , a tym samym powódka nie sponiosłaby kosztów postępowania _ Pomimo istnienia po stronie.pozwanych obowiązku zwrotu kosztów powódce stosownie do treści art. 98 k_p;c_SądtOkręgowy za słuszny uznał zarzut pozwanych, że koszty zastępstwa procesowego nie powinny zostać przyznane powódce w kwocie wskazanej we wniosku , tj. w wysokości 1.800 zł _ , Przed zmianą stanu prawnego ( nowelizacją art. 109 k.p.c. ) w judykaturze ugruntował się pogląd , zgodnie z którym Sąd był związany wysokością wynagrodzenia określonego w umowie zawartej przez adwokata z klientem i w związku z tym rozstrzygając o kosztach nie mógł kontrolować tego wynagrodzenia przez pryzmat takich przesłanek jak : charakter sprawy , stopień jej zawiłości , nakład pracy pełnomocnika _ Stanowisko to przy obecnym brzmieniu przepisu art. 109 §t2 k.p.c. jest nieaktualne _ Współcześnie' - zgodnie z powołanym przepisem - Sąd przy ustalaniu wysokości kosztów poniesionych przez stronę reprezentowaną przez pełnomocnika będącego adwokatem lub Iradcąj prawnym bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika oraz czynności podjęte przez niego w sprawie, ao także charakter sprawy i wkład pełnomocnika w przyczynienie się do jej vvyjaśnienia i rozstrzygnięcia _ Tym samym' Sąd ingerując 5 _
--- STRONA 6 ---
i 1 i Ê w swobodę zawierania umów ma możliwość miarkowania wynagrodzenia należnego profesjonalnemu pełnomocnikowi tak , by przyznane stronie koszty spełniały przesłanki celowości i niezbędności ich poniesienia ( zob. uchwałę Sądu Naj. z dnia 30 stycznia 2007 roku, Ill CZP 130/06 , OSNC z 2008 roku , Z. 1 , poz. 1 oraz postanowienie Sądu Naj. z dnia 7 kwietnia 2011 roku , IV CZ 142/10 , Lex nr 785282j _ Oceniając celowośó i niezbędność poniesienia przez powódkę kosztów zastępstwa procesowego z punktu widzenia wymienionych powyżej przesłanek , a w szczególności charakteru sprawy , nakładu pracy pełnomocnika ijego czynności podjętych w sprawie , w tym wkładuw przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia Sąd Il instancji uznał , że odpowiednią z tego tytułu będzie kwota 600 zł _ Jest to stawka minimalna wynagrodzenia od oznaczonej w pozwie wartości przedmiotu sporu na kwotę 2.000 zł (§ 6 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ) _ Nakład pracy pełnomocnika powódki oraz jego wkład w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia spravvy nie były duże ,skoro czynności pełnomocnika ograniczyły się do sporządzenia pozwu i obecności na jednej rozprawie w dniu 23 maja 2012 roku _ Było to wynikiem złożonego przez pozwanych oświadczenia o uznaniu powództwa w całości _ Na skutek uznania nie trzeba było prowadzić postępowania dowodowego w zakresie wskazanym w uzasadnieniu żądania pozwu _ _Poza kwotą 600 zł tytułem wynagrodzenia 'adwokata do Ăniezbędnych i celowych kosztówrprocesu należnych powódce zaliczyć należało opłatę od pozwu Í, _ w kwocie 100 zł oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł _ Tej wielkości koszty w wyniku zmiany punktu II zaskarżonego postanowienie podlegały zasądzeniu od pozwanych na rzecz powódki _ T W _ Zażalenie w pozostałej części zmierzające do ujęcia w ramach; kosztów procesu wynagrodzenia pełnomocnikaoow wysokości 1.800 zł z 2pr'zyoZffyn" wyżej podanych podlegało oddaleniu _ ~ _ . ' I Łl I I r i _J l I | l 6 r
--- STRONA 7 ---
l 1. -I -._'- __ '1_'i' -..-,._ _ -zw-r ‹¬_*«'1.'i:'a:-„ę,;z_'¿1'f›¿_fl_i~:f.ş==-:=›.'ra_.'_:=.'.-*f „Ľ Ír. ' I 'r . '‹ ,_ 6,? Wskazane w rozważaniach powody zadecydowały , że orzeczono jak w sentencji na podstawie arti 385 k.p.c. i art. 386 § 1 k.p_c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. Ponieważ tylko w części zażalenie powódki okazało się słuszne , a w odpowiedzi na zażalenie pozwani również żądali przyznania im kosztów postępowania zażaleniowego , to w oparciu o przepis art. 100 k.p_c. Sąd Okręgowy zniósł wzajemnie pomiędzy stronami koszty postępowania odwoławczego _ W , `*
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Okręgowy w Tarnowie -- Wydział#i cz 227/12 SĄDV#art. 104 k.p#art. 104 k.p.c#art. 102 k.p#art. 101 k.p#art. 98 § 1 k.p.c.#art.102 k.p.c.#art. 104 k.p.c.#art. 109 k.p.c.#art. 386 § 1 k.p#art. 397 § 2 k.p.c.#art. 100 k.p