Wyrok I Ca 460/20 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Wyszkowie wyrokiem z 2 września 2020 r. wydanym w sprawie I C

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I Ca 460/20 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Wyszkowie wyrokiem z 2 września 2020 r. wydanym w sprawie I C 714/18 zasądził od pozwanego (...) S.A. V. (...) w W. na rzecz pozwanego P. P. kwotę: • 54.500 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 12 lipca 2020 r. do dnia zapłaty tytułem zadośćuczynienia (pkt 1); • 11.492,26 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od szczegółowo wymienionych kwot i dat tytułem odszkodowania (pkt 2); w pozostałym zakresie oddalił powództwo P. P. (pkt 3) i rozstrzygnął o kosztach procesu (pkt 4). Ustalenia i rozważania prawne Sądu Rejonowego dotyczące kwestii objętych zakresem zaskarżenia: 20 maja 2018 r. P. P. uległ wypadkowi komunikacyjnemu. Na skutek wypadku doznał urazu prawej kończyny dolnej. Obrażenia doprowadziły do powstania 23% trwałego uszczerbku na zdrowiu. Rehabilitacja i leczenie nie zostały zakończone. P. P. narzeka na brak pełnej sprawności nogi. Będzie odczuwał skutki wypadku do końca życia. Urazy uniemożliwiają mu uprawianie takich sportów jak biegi, skoki, taniec. Przed wypadkiem prowadził własną działalność gospodarczą jako kurier- kierowca. W 2017 r. uzyskał dochód roczny w kwocie 30.178,82 zł. Po wypadku był na zwolnieniu lekarskim od 21 maja 2018 r. Pobierał wówczas zasiłek chorobowy w kwocie 1.509 zł miesięcznie. Zatrudnił pracownika w charakterze kuriera- kierowcy na okres od 30 sierpnia 2019 r. do dnia 30 sierpnia 2020 r. Istnieje duże prawdopodobieństwo, że u P. P. w przyszłości wystąpią problemy z wykonywaniem pracy kuriera- kierowcy. Sąd Rejonowy wskazał, że roszczenie powoda w zakresie renty z tytułu uraty powodzenia widoków na przyszłość nie zostało udowodnione. Powód zarówno przed jak i po wypadku pracuje jako kurier. Obecnie nie sposób stwierdzić, czy zatrudnienie pracownika było związane z rozwojem działalności czy ograniczeniami zdrowotnymi powoda. Duże prawdopodobieństwo wystąpienia u powoda w przyszłości problemów z wykonywaniem zawodu kuriera, to sytuacja przyszła i niepewna. Odnośnie odsetek za opóźnienie od kwoty przyznanej tytułem zadośćuczynienia Sąd orzekł zgodnie z żądaniem pozwu. Apelację od powyższego wyroku złożył powód P. P., zaskarżając rozstrzygnięcie Sądu I instancji w zakresie oddalającym powództwo: a) co do kwoty dochodzonych przez powoda odsetek ustawowych za opóźnienie za okres od dnia 12 lipca 2018 r. do dnia 12 lipca 2020 r. od zasądzonej kwoty 54.500 zł tytułem zadośćuczynienia; b) co do dochodzonej przez powoda renty płatnej w kwotach po 400 zł miesięcznie do 5 dnia miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie za każdy dzień zwłoki w płatności poszczególnej raty, począwszy od września 2019 r. Powód zarzucił zaskarżonemu wyrokowi naruszenie następujących przepisów prawa procesowego i materialnego: 1. art. 233 § 1 kpc w zw. z art. 227 kpc poprzez brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego oraz błędną jego ocenę dokonaną z naruszeniem zasad logiki i prawidłowego rozumowania, w szczególności w postaci: a) pisma powodów z dnia 8 czerwca 2018 r. zawierającego zgłoszenie szkody poprzez określenie w wyroku przez Sąd daty od której powodowi należne sąd odsetki ustawowe za opóźnienie od przyznanej mu kwoty 54.500 zł na dzień 12 lipca 2020 r. (w szczególności, że w uzasadnieniu Sąd wskazał, iż każdemu z powodów, w tym P. P. należą się one wraz z upływem 30 dniowego terminu od dnia zgłoszenia szkody - strona 11 i 12 uzasadnienia wyroku) podczas gdy odsetki ustawowe za opóźnienie powinny zostać zasądzone na rzecz powoda od dnia 12 lipca 2018 r., tj. po 30 dniach od zgłoszenia pozwanemu szkody, tj. po upływie terminu w którym pozwany --- STRONA 2 --- winien był ustalić zakres swojej odpowiedzialności w odniesieniu do zgłaszanych roszczeń oraz zbadać okoliczności dotyczące rozmiaru szkody; b) zeznań powoda P. P., zeznań świadka M. W., opinii zespołu biegłych sądowych z (...) sp. z o.o. z dnia 7 lutego 2020 r., umowy o pracę zawartej pomiędzy powodem P. P. a I. F. z dnia 30 sierpnia 2019 r. oraz zeznań o wysokości osiągniętego dochodu przez powoda w zakresie w jakim sąd na ich podstawie uznał, że roszczenie powoda o zasądzenie na jego rzecz renty z tytułu utraconych widoków na przyszłość nie zostało w wystarczającym stopniu udowodnione, podczas gdy właściwa analiza materiału dowodowego powinna doprowadzić sąd do wniosku, że powód utracił widoki powodzenia na przyszłość na skutek wypadku, a tym samym należna jest mu renta w dochodzonej wysokości; 2. art. 481 § 1 kc w zw. z art. 817 kc w zw. z art. 14 § 1 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych poprzez niewłaściwą wykładnię i przyjęcie, że pozwany pozostawał w zwłoce ze spełnieniem świadczenia w postaci zadośćuczynienia w kwocie 54.500 zł dopiero od dnia 12 lipca 2020 r., a nie już od 12 lipca 2018 r., tj. po 30 dniach od zgłoszenia pozwanemu szkody, tj. po upływie terminu w którym pozwany winien był ustalić zakres swojej odpowiedzialność w odniesieniu do zgłaszanych roszczeń oraz zbadać okoliczności dotyczące rozmiaru szkody; 3. art. 444 § 2 kc w zw. z art. 361 § 1 i 2 kc w zw. z art. 822 kc poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że skutkiem wypadku komunikacyjnego, którem uległ powód, a za powstanie którego odpowiedzialność podnosi ubezpieczony w zakładzie pozwanego nie jest szkodą, której wyrównanie uzasadnia przyznanie powodowi comiesięcznej renty w kwocie 400 zł miesięcznie płatnej na przyszłość, począwszy od września 2019 r. podczas gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwala ustalić, że powodowi należna jest renta z tytułu traconych widoków powodzenia na przyszłość. Mając powyższe na uwadze, powód wniósł o: 1. zmianę zaskarżonego wyroku: częściowo poprzez zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda: a) odsetek ustawowych za opóźnienie za okres od dnia 12 lipca 2018 r. do dnia 12 lipca 2020 r. od zasądzonej mu kwoty 54.000 zł tytułem zadośćuczynienia; b) renty płatnej w kwotach po 400 zł miesięcznie do 5 dnia miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie za każdy dzień zwłoki w płatności poszczególnej raty, począwszy od września 2019 r.; 2. zasądzenie od powoda na rzecz pozowanego zwrot kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego za obie instancji według norm prawem przepisanych. Pozwany wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania za drugą instancję, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku: W apelacji powód domagał się zmiany zaskarżonego wyroku, poprzez korektę daty początkowej naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty przyznanego zadośćuczynienia i zasądzenia renty z tytułu utraty widoków powodzenia na przyszłość w kwocie 400 zł miesięcznie. --- STRONA 3 --- Apelacja okazała się zasadna tylko w kwestii początkowej daty naliczania odsetek. W pozostałym zakresie, wyrok Sądu I instancji został uznany za prawidłowy. Zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych (…) zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie w terminie 30 dni licząc od dnia złożenia przez poszkodowanego lub uprawnionego zawiadomienia o szkodzie. Powód zgłosił szkodę pozwanemu pismem datowanym na 8 czerwca 2018 r. (k. 21). W aktach brak jest informacji dotyczącej tego, kiedy to zgłoszenie zostało doręczone pozwanemu. Jednakże bezspornie pozwany wydał decyzję odnoszącą się do roszczeń zgłoszonych przez powoda 11 lipca 2018 r. Uznać więc należy, że pozwany pozostawał w zwłoce z zapłatą zadośćuczynienia od 12 lipca 2018 r. Taka data została też wskazana w pozwie (k. 2). W uzasadnieniu wyroku Sąd Rejonowy przyznał zresztą, że w kwestii daty początkowej naliczania odsetek za opóźnienie od kwoty zadośćuczynienia, żądanie pozwu zasługiwało na uwzględnienie w całości. Przyjąć więc należy, że data wskazana w wyroku (12 lipca 2020 r.) wynika ze zwykłej pomyłki. Mając powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok w pkt I w ten tylko sposób, że odsetki ustawowe za opóźnienie zasądził za okres od dnia 12 lipca 2018 r. do dnia zapłaty. Apelacja nie odniosła oczekiwanego skutku, w zakresie żądania zasądzenia renty z tytułu zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość. W apelacji przedstawiono trzy argumenty mające potwierdzać zasadność tego żądania. W pierwszej kolejności, powołano się na opinię biegłych w której wskazano, że istnieje duże prawdopodobieństwo wystąpienia u powoda w przyszłości problemów z wykonywaniem pracy kuriera- kierowcy. Następnie zwrócono uwagę na rosnące zapotrzebowanie na usługi kurierskie. Według twierdzeń apelacji, gdyby wypadek nie miał miejsca, to powód wykonywałby pracę szybciej, sprawniej i w większej ilości niż obecnie. W końcu podniesiono, że ograniczenia zdrowotne zmusiły powoda do zatrudnienia pracownika, któremu wypłaca minimalne wynagrodzenie za pracę. Zgodnie z art. 444 § 2 kc jeżeli poszkodowany utracił całkowicie lub częściowo zdolność do pracy zarobkowej albo jeżeli zwiększyły się jego potrzeby lub zmniejszyły widoki powodzenia na przyszłość, może on żądać od zobowiązanego do naprawienia szkody odpowiedniej renty. Przez zmniejszenie się widoków powodzenia na przyszłość rozumie się zarówno utratę szansy uzyskania korzyści incydentalnych, niezwiązanych z regularnie wykonywaną działalnością zarobkową, jak i utratę szansy uzyskania zdolności do pracy w określonym charakterze. Jest to więc taki uszczerbek majątkowy, który polega na utracie korzyści majątkowych, jakie poszkodowany mógłby osiągnąć dzięki swojemu talentowi, szczególnym uzdolnieniom, czy wysokim kwalifikacjom. Najczęściej zmniejszenie widoków powodzenia na przyszłość jest utożsamiane z utratą możliwości wykonywania specjalistycznego zawodu, czy też ukończenia wyspecjalizowanych studiów wyższych. Tymczasem takie okoliczności nie występują w niniejszej sprawie. Jak słusznie zauważył Sąd Rejonowy, powód zarówno przed jak i po wypadku pracuje jako kurier. Jego sytuacja zawodowa nie uległa więc żadnej zmianie. Biegli rzeczywiście wskazali, że u powoda „z dużym prawdopodobieństwem” w przyszłości mogą wystąpić problemy z wykonywaniem pracy na stanowisku kierowcy- kuriera (k. 350). Jednakże apelacja pomija inne wnioski biegłych. W opinii podkreślono, że aktualny stan zdrowia powoda jest dobry (k. 353). Pourazowe patologie funkcjonalne i strukturalne można określić jako średnie. Nie mają one istotnego wpływu na wykonywanie czynności życia codziennego i pełnienia ról społecznych (k. 351). Z opinii biegłych wynika więc, że powód może aktualnie wykonywać zawód kuriera- kierowcy. W kwestii konieczności zatrudnienia pracownika, podzielić należy stanowisko Sądu Rejonowego. Na podstawie zebranego materiału dowodowego nie sposób ustalić, czy powód zatrudnił pracownika ze względu na swoje ograniczenia zdrowotne, czy też w związku z zwiększeniem zapotrzebowania na usługi kurierskie. W apelacji w tym zakresie powołano się na zeznania M. W. (k. 445v) i P. P. (k. 446). Jednakże M. W. zeznała tylko, że po wypadku koledzy pomagali powodowi w doręczeniu paczek. Z kolei sam P. P. wskazał, że „musiał zatrudnić pracownika. Nastąpił wzrost na zapotrzebowanie na usługi kurierskie na początku pandemii, teraz jest już dużo lepiej”. Po chwili powód dodał „myślę, że w tej chwili poradziłbym sobie bez pracownika, gdyby nie wypadek”. Przedstawione fragmenty zeznań, nie rozwiewają zaprezentowanych wątpliwości dotyczących przyczyny zatrudnienia pracownika. Warto przy tym zauważyć, że zawodowy --- STRONA 4 --- pełnomocnik powoda był obecny na rozprawie (k. 445). Pomimo tego, nie zdecydował się dopytać powoda o szczegóły, które były istotne dla rozstrzygnięcia żądania o zasądzenie renty. Ponadto umowa o pracę pomiędzy P. P. a I. F. została zawarta do 30 sierpnia 2020 r. (k. 435). Powód podczas przesłuchania w dniu 28 sierpnia 2020 r. nie został dopytany o to, czy umowa ta została przedłużona, a także czy ma zamiar jej przedłużenia. Na marginesie zauważyć należy, że powołany w uzasadnieniu apelacji wyrok Sądu Okręgowego w Sieradzu z 1 października 2013 r. sygn. akt I C 116/13, zapadł w zupełnie innym stanie faktycznym. W tej sprawie, powód uległ wypadkowi mając 8 lat. Na skutek wypadku utracił zdolność do samodzielnej egzystencji, nauki i pracy. W chwili wyrokowania powód miał 21 lat. W takim stanie rzeczy Sąd Okręgowy przyjął, że powód na skutek wypadku nie mógł nigdy uzyskać jakiegokolwiek wykształcenia, pozwalającego na wykonywanie pracy zarobkowej. Niemniej jednak mógł on ubiegać się o rentę z tytułu zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość. Takie stanowisko należy w pełni zaakceptować. Nie można porównywać sytuacji w której osoba małoletnia na skutek wypadku staje się niezdolna do samodzielnej egzystencji, do okoliczności zaistniałych w rozpoznawanym przypadku. Powód niewątpliwie doznał ciężkich obrażeń ciała, które będą odczuwalne do końca życia. Niemniej jednak może on pracować na tym samym stanowisku co przed wypadkiem. Reasumując. Sąd Okręgowy oddalił apelację co do roszczenia o zasądzenie renty, ponieważ okoliczności zaprezentowane przez powoda nie mieściły się w pojęciu „zmniejszonych widoków powodzenia na przyszłość”, a poza tym nie zostały udowodnione. Sąd Okręgowy oparł rozstrzygnięcie na podstawie art. 386 § 1 kpc w zw. z art. 385 kpc. O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono na podstawie art. 100 kpc w zw. z art. 391 § 1 kpc. Powód wygrał sprawę w 61%, a pozwany w 31%. Koszty powoda to 2.550 zł, a koszty pozwanego to 1.800 zł. Pozwany powinien zwrócić powodowi kwotę 1.555,50 zł (2.550 zł x 61%), a powód powinien zwrócić pozwanemu kwotę 702 zł (1.800 zł x 39%). Wzajemna kompensacja tych roszczeń, doprowadziła do zasądzenia na rzecz powoda kwoty 853,50 zł (1.555,50 zł - 702 zł). (...) (...) (...) (...)