Orzeczenie I C864/10 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 maja 201 Ir. Sąd Okręgowy w Zamościu

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I C864/10 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 maja 201 Ir. Sąd Okręgowy w Zamościu I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: Sędzia SO Dariusz Krzysiak Protokolant: st. seler. sąd. Barbara Lizak po rozpoznaniu w dniu 16 maja 201 li na rozprawie sprawy z powództwa przeciwko Skarbowi Państwa - Dyrektorowi Zakładu Karnego w Zamościu o zapłatę I. oddala powództwo; II. zasądza od na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 3.600 (trzy tysiące sześćset) złotych kosztów zastępstwa procesowego. --- STRONA 2 --- I C 864/10 UZASADNIENIE Pozwem z 24 września 201 Or. domagał się zasądzenia od Skarbu Państwa - Dyrektora Zakładu Karnego w Zamościu kwoty 80.000 zł z tytułu naruszenia jego dóbr osobistych. W uzasadnieniu podał, że przebywając w Zakładzie Karnym w Zamościu naruszona została jego godność. Był nielacko traktowany, przebywał w zatłoczonych celach z osobami palącymi (jako niepalący, cele były ciemne i nienależycie wentylowane, w celi dwuosobowej ubikacja nie była zabudowana, a tym samym nie mógł należycie przechowywać żywności i cierpiał z powodu nieprzyjemnych zapachów. Podał, że piętrowe łóżka pozbawione były drabinek i zabezpieczeń przed spadnięciem, co wywoływało u niego bezsenność powodującą cierpienia. Zdaniem powoda nie było podstaw do osadzania go w takich warunkach, co uzasadniałaby wyłącznie awaria lub inne nadzwyczajne okoliczności, a nie wadliwa polityka penitencjarna państwa, co podniósł w uzasadnieniu. Za poniżające uznał także wizytacje celi podczas korzystania przez niego z toalety, którą stanowił jedynie murek o wysokości 1,5 m(k. l-2v). Pozwany Skarb Państwa wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów. Podał, że działania dyrektora placówki penitencjarnej nie były bezprawne, co wyklucza możliwość żądania zadośćuczynienia. Wskazał, że o przeludnieniu informowany był Sądzia Penitencjarny, że pomieszczenia w których przebywali osadzeni przeszły pozytywnie kontrolę wentylacji jak i natężenia oświetlenia, wskazał, że kącik sanitarny wydzielony został zgodnie z obowiązującymi przepisami. Podniósł zarzut przedawnienia roszczenia (k. 33-43 i 84-88). i --- STRONA 3 --- Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje: przebywał w pozwanej placówce penitencjarnej od 12 lipca 2004r. do 18 lipca 2007r. Osadzony był zarówno w celach dwuosobowych jak i w wieloosobowych. Przebywał z osobami palącymi i w celach przeludnionych. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie niekwestionowanych wzajemnie, podawanych przez strony informacji. Na wstępie rozpoznać należy zarzut przedawnienia roszczenia, jako najdalej idący. Termin przedawnienia wynosi trzy lata (art. 442' § 2 kc) i, w przypadku powoda, winien być liczony od dnia opuszczenia ZK w Zamościu, ponieważ podstawę faktyczną roszczenia stanowi jeden, nieprzerwany pobyt w zakładzie. Jego roszczenie przedawniło się 19 lipca 2010r.(art. 112 kc). Termin przedawnienia rozpoczyna bieg pierwszego dnia, w którym uprawniony mógł wystąpić ze swym roszczeniem (art. 120 § 1 kc). Przyczyny wstrzymania, zawieszenia i przerwania biegu przedawnienia wyczerpująco regulują przepisy art. 121 kc i art. 123 kc. Do przesłanek zastosowania tych instytucji nie należy brak świadomości uprawnionego o przysługującym mu roszczeniu. W sprawie niniejszej powód nie wykazał zaistnienia żadnej z okoliczności uzasadniającej wstrzymanie, zawieszenie lub przerwanie biegu przedawnienia (art. 6 kc). Stanowisko powoda, że o przysługującym mu roszczeniu dowiedział się w sierpniu 2010r i od tego czasu biegnie przedawnienie jest nietrafne. Nieznajomość prawa, jakkolwiek działa na niekorzyść strony, nie powoduje przesunięcia terminu wymagalności świadczenia. Powód roszczenie swoje wywodzi z czynu niedozwolonego. Roszczenia z czynów niedozwolonych stają się wymagalne z chwilą popełnienia czynu, niezależnie od świadomości osoby uprawnionej, stąd dla ochrony jej praw tak długie okresy przedawnienia. Powód nie wskazał żadnych 2 --- STRONA 4 --- okoliczności, które uzasadniałyby nieuwzględnienie zarzutu przedawnienia (art. 5 kc). Pozew w sprawie niniejszej wpłynął do Sądu 24 września 2010r. Nie zachowała się koperta, w której został nadesłany, więc przyjąć należy, że nadany został w dniu sporządzenia - 20 września 2010r (k. 1), a więc po upływie terminu przedawnienia. Z tego tylko powodu pozwany może zasadnie uchylić się od odpowiedzialności, bez konieczności dowodzenia innych okoliczności świadczących o niezasadności powództwa (art. 117 § 2 kc). Mimo zasadnie podniesionego zarzutu przedawnienia, ze względu na przedstawione przez pozwaną dowody na poparcie swych twierdzeń, Sąd uznał za konieczne wskazanie na niezasadność powództwa, niezależnie od przedawnienia roszczenia. Powód roszczenie swoje wywodzi z art. 23 kc w zw. z art. 417 kc i art. 448 kc. Przesłanki odpowiedzialności pozwanego Skarbu Państwa to niezgodne z prawem wykonywanie władzy publicznej, w sprawie niniejszej traktowanie powoda w jednostce penitencjarnej, które prowadzi do naruszenia dóbr osobistych osadzonego w postaci godności i intymności. Na powodzie ciąży obowiązek udowodnienia zaistnienia zdarzeń stanowiących podstawę faktyczną powództwa (art. 6 kc), natomiast pozwany winien dowieść, że zdarzenia te nie noszą znamion bezprawności, a tym samym nie rodzą jego odpowiedzialności. Powód udowodnił jedynie, że przebywał w celach przeludnionych. Nie wykazał istnienia pozostałych okoliczności, na których opiera swoje żądanie (art. 6 kc). Jego zeznania w tym przedmiocie, jako osoby bezpośrednio zainteresowanej w rozstrzygnięciu sprawy, a nie poparte żadnymi innymi dowodami Sąd uznał za niewiarygodne. W ocenie Sądu stanowisko pełnomocnika pozwanego o zaprzeczaniu wszelkim okolicznościom faktycznym podniesionym przez powoda, których 3 --- STRONA 5 --- istnienia jednoznacznie nie przyzna jest sprzeczne z art. 210 § 2 kpc. Obowiązkiem strony jest odniesienie się do każdego twierdzenia przeciwnika, dotyczącego okoliczności faktycznych. Strona nie może wyłączyć zastosowania art. 230 kpc przez uprzednie zaprzeczenie wszelkim, jeszcze niewypowiedzianym, twierdzeniom. Poza sporem jest, że powód przebywał w celach przeludnionych w rozumieniu KKW. Sąd Okręgowy podziela stanowiska Sądu Najwyższego wyrażone w orzeczeniu z dnia 02 października 2007r w sprawie II CSK 269/07 (OSNC-ZD 2008/3/75), że przebywanie osadzonego w celi o powierzchni na osobę mniejszej niż 3m w warunkach z art. 248 kkw nie jest niezgodne z prawem. W doktrynie i judykaturze przyjmuje się, że jest to sytuacja wyjątkowa i może trwać wyłącznie przez czas określony, nie nadmiernie długi, przy czym muszą zaistnieć również inne okoliczności, związane z przeludnieniem do których administracja zakładu karnego jest w stanie nie dopuścić np. brak łóżek dla wszystkich osadzonych i oddzielnego węzła sanitarnego (v. uzasadnienie cytowanego orzeczenia), co w sprawie niniejszej nie miało miejsca. Pozwany wykazał, że jego działania nie były bezprawne. Zagęszczenie zawsze następowało na podstawie zarządzeń Dyrektora Zakładu poddanych kontroli Sędziego Penitencjarnego (k. 150-168). Działania pozwanego nie nosiły znamion szykany w stosunku do powoda a podyktowane były trudnościami lokalowymi w jednostce. W tej sytuacji, mimo niewątpliwego dyskomfortu odczuwanego przez powoda, nie doszło do naruszenia jego dóbr osobistych skutkujących odpowiedzialnością pozwanego, ze względu na brak po jego stronie bezprawności działania. Zauważyć należy, że również Trybunał Konstytucyjny stwierdzając niekonstytucyjność art. 248 kkw odroczył utratę mocy jego obowiązywania a więc dopuścił na dalsze jego stosowanie(v.OTK-A 2008/4/62). 4 --- STRONA 6 --- Zauważyć należy, że przeludnienie w zakładzie Karnym w Zamościu w czasie pobytu w nim powoda nie było znaczne (k. 185). Cele w pozwanym zakładzie Karnym były właściwie wentylowane, co potwierdzały przeprowadzane kontrole (k. 170- 177) oraz właściwie oświetlone (k. 179). Odnośnie zarzutu powoda przebywania w celi z osobami palącymi nie wykazał on, że żądał przeniesienia do celi dla niepalących (art. 6 kc). Sam fakt niepalenia tytoniu nie oznacza zakazu osadzania w celi z osobami palącymi, a deklaracji o chęci przebywania w takiej celi powód nie złożył (k. 188), również nie dowiódł, że przez bezprawne działania administracji pozwanej placówki pogorszył się jego stan zdrowia (k. 189). Także zarzut upokorzeń związanych z korzystaniem z toalety nie jest zasadny. Powód zdaje się zapominać, że zakład kamy jest szczególnym miejscem, któremu nie można stawiać wymagań wolnościowych. Skoro żadna kontrola placówki nie zakwestionowała sposobu wydzielenia kącika sanitarnego domniemywać należy, że odpowiada to obowiązującym przepisom, a subiektywne odczucia osadzonego nie mogą statuować odpowiedzialności dyrekcji placówki. Rozstrzygnięcie o kosztach uzasadnia art. 98 § 1 kpc w zw. z art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 08 lipca 2005r o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa (Dz.U.2005/169/1471 ze zm.). Zgodzić należy się z pozwanym, że powód winien odpowiadać finansowo za wynik zainicjowanego procesu i jego obecna sytuacja majątkowa nie ma tu decydującego znaczenia. Pozwany może liczyć, że do czasu przedawnienia ściągalności zasądzonego roszczenia zostanie zaspokojony przez powoda. Z tych względów Sąd, na podstawie powołanych przepisów,:-o,rzekł jak w sentencji.