Wyrok I C 981/09 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 maja 2010 roku Sąd Okręgowy w Białymstok

--- STRONA 1 --- Sygn. akt: I C 981/09 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 maja 2010 roku Sąd Okręgowy w Białymstoku Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Grażyna Wołosowicz (spr.) Protokolant: protokolant sądowy Aleksandra Oliferuk po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2010 roku w Białymstoku na rozprawie sprawy z powództwa A. K. przeciwko (…) Zakładowi Opieki Zdrowotnej w H. z udziałem interwenienta ubocznego (…) Spółki Akcyjnej w W. o zapłatę I. Zasądza od pozwanego (…) Zakładu Opieki Zdrowotnej w H. na rzecz powoda A. K. kwotę 50 000 (pięćdziesiąt tysięcy) złotych z ustawowymi odsetkami w wysokości 13% od dnia 8 czerwca 2009 roku do dnia zapłaty; II. W pozostałym zakresie powództwo oddala; III. Nakazuje pobrać od pozwanego (…) Zakładu Opieki Zdrowotnej w H. na rzecz Skarbu Państwa ( Kasa Sądu Okręgowego w Białymstoku) kwotę 2 504,50 złotych tytułem kosztów sądowych; IV. Zasądza od pozwanego (…) Zakładu Opieki Zdrowotnej w H. na rzecz A.K. kwotę 1 141,60 złotych, w tym kwotę 723,40 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. UZASADNIENIE Powód A. K. wniósł o zasądzenie od pozwanego (…) Zakładu Opieki Zdrowotnej w H. tytułem zadośćuczynienia kwoty 80.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty oraz o zasądzenie od pozwanego kosztów procesu. 1 ` ›," "L vāzvź . ,.7'¿\|¿$›, _ fi2ą=,zşg§.=,«$ --- STRONA 2 --- W uzasadnieniu pozwu wskazał, że w dniu 7 września 2006 r. w trakcie wykonywania prac w gospodarstwie rolnym odczuł silny ból w lewym oku, z upływem czasu ból i zaczerwienienie oka nasilały się. W dniu 8 września 2006 r. powód udał się do (…)ZOZ w H., gdzie w poradni okulistycznej przyjęła go dr M. Z.. Po badaniu lekarz nie stwierdził w oku ciała obcego, przepisał krople i zastrzyki przeciwbólowe. Powód zgłaszał się na wizyty kontrolne co 2 dni, dopiero 15 września 2006 r. otrzymał skierowanie do (…) Akademii Medycznej w B.. Tam stawił się w dniu 16 września 2006 r., został poddany zabiegowi operacyjnemu, w trakcie którego wyjęto mu z oka ciało obce w postaci miedzianego drucika. W wyniku błędnej diagnozy dr M. Z. powód utracił wzrok, oka z powodu odklejonej siatkówki nie dało się uratować. Ponadto w przyszłości zachodzi konieczność usunięcia martwego oka i wstawienia w jego miejsce implantu, co niesie za sobą koszty rzędu 5 – 7 tys. zł i nie jest refundowane przez NFZ. W wyniku utraty wzroku powód nie mógł pracować jako kierowca konwojent w (…)ZOZ w H. na stanowisku kierowca – konwojent, nie została mu przedłużona umowa o pracę. Nie może również wykonywać podstawowych prac w swoim gospodarstwie rolnym (pozew k. 2-4 akt). Pozwany (…) Zakład Opieki Zdrowotnej w H. odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. Ponadto wniósł o wezwanie do udziału w sprawie w charakterze interwenientów ubocznych (…) SA oraz M. Z. W uzasadnieniu stanowiska wskazał, że lekarz udzielający porady lekarskiej M. Z. nie jest pracownikiem pozwanego, ale udzielała specjalistycznej porady ambulatoryjnej w ramach umowy o świadczenie usług medycznych, jako prowadząca indywidualna praktykę lekarską. Na podstawie zawartej umowy M. Z. ponosi pełną odpowiedzialność za szkodę wyrządzona pacjentom, o ile powstała z jej winy. Wniosek o wezwanie (…) SA uzasadniał zawartą umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej. Podniósł ponadto, że powód nie 2 --- STRONA 3 --- wykazał, aby porada lekarska udzielona u pozwanego miała charakter błędu w sztuce medycznej. Ponadto powód w znaczny sposób przyczynił się do powstania szkody nie używając w trakcie pracy okularów ochronnych (odpowiedź na pozew k. 26-27 akt). Interwenient uboczny (…) Spółka Akcyjna w W. zgłosił przystąpienie do sprawy w charakterze interwenienta ubocznego po stronie pozwanej i wniósł o oddalenia powództwa oraz zasadzenie od powódki na rzecz interwenienta ubocznego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu stanowiska wskazał, że podziela stanowisko prezentowane w sprawie przez pozwanego. Podniósł, że posiada interes prawny w przystąpieniu do sprawy po stronie pozwanej związku z zawartą z pozwanym (…) ZOZ w H. umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej. Podzielił stanowisko pozwanego odnośnie nie wykazania przez powoda związku przyczynowego pomiędzy uszkodzeniem oka a leczeniem u pozwanego. Podniósł także zarzuty wobec wysokości dochodzonego zadośćuczynienia (interwencja uboczna k. 98-99 akt). Sąd ustalił, co następuje: Bezspornym jest, że w dniu 7 września 2006 r. powód czyścił maskę ciągnika za pomocą wiertarki wyposażonej w metalową szczotkę. Gdy potrącił przewody poczuł ból w lewym oku. Przeglądając się w lusterku sam wyjął kawałek drucika, a następnie udał się do (…) ZOZ w H.. Tam poinformowano go, że nie ma dyżurnego okulisty i może udać się na pogotowie do B. lub zgłosić się do poradni okulistycznej następnego dnia. Powód w dniu 8 stycznia 2006 r. został przyjęty w (…) ZOZ w H. przez lekarza M. Z.. Poinformował lekarza, że cos wpadło mu do oka, ten jednak podczas badania lampą szczelinową nie stwierdził w lewym oku ciała obcego. Stwierdziła ona stan zapalny oka lewego – zapalenie błony naczyniowej oka lewego. Powód 3 --- STRONA 4 --- otrzymał leczenie: injekcja A. dospojówkowo oraz do domu krople: A., M., N., R. Podczas wizyty kontrolnej w dniu 12 września 2006 r. powód zgłaszał bóle oka lewego i widzenie przez mgłę, zastosowano leczenie jak poprzednio. W dniu 15 września 2009 r. podczas wizyty lekarz M. Z. stwierdziła wysięk w lewym oku, skierowała powoda do szpitala. W B. w dniu 16 września 2006 r. podczas badania w (…) AM w B. stwierdzono u powoda stan zapalny wewnątrz gałki ocznej. Po wykonaniu RTG oczodołów stwierdzono cień metaliczny, następnie powód tego samego dnia został poddany operacji w trakcie, której usunięto ciało obce w postaci drucika miedzianego tkwiącego w twardówce i gałce ocznej lewej. Ponownie operowany był w dniu 21 września 2006 r., usunięto wówczas zmętniałą soczewkę w oku lewym i wszczepiono sztuczną. Przy wypisaniu ze szpitala w dniu 4 października 2006 r. powód okiem lewym widział jedynie światło. Konsultował się prywatnie z lekarzami w W. i Ł., stwierdzili oni że nie są w stanie mu pomóc i nie będzie widział tym okiem. Powód po utracie widzenia w lewym oku stał się nerwowy, wstydzi się swojego kalectwa, ograniczył kontakty towarzyskie. Na zwolnieniu lekarskim przebywał do dnia 8 marca 2007 r., po tej dacie do dnia 31 grudnia 2007 r. przebywał na świadczeniu rehabilitacyjnym. Pracodawca – pozwany (…) ZOZ w H. nie przedłużył mu umowy o prace na dotychczas wykonywanym stanowisku kierowcy-konwojenta. Obecnie powód zatrudniony jest jako ochroniarz, nie lubi nowej pracy. Ustalony powyżej stan faktyczny był bezsporny. Strony nie kwestionowały okoliczności wypadku, przebiegu leczenia powoda u pozwanego oraz w (…) AM w B., jak również jego szkody w postaci trwałej utraty widzenia w jednym oku. Wynika on z dokumentacji lekarskiej powoda (k. 14-21 akt), świadectwa pracy (k. 13 akt) i zgodnych zeznań świadków M. Z. (k. 142 akt), A. D. (k. 158-159 akt) i D. K. (k. 159-160 akt), znajduje potwierdzenie w opinii biegłego okulisty (k. 193-197 akt). 4 --- STRONA 5 --- Spór w niniejszej sprawie sprowadzał się do tego, jaka była przyczyna utraty przez powoda wzroku oraz czy proces leczenia powoda u pozwanego był prawidłowy, czy dotknięty błędami lekarskimi. Z uwagi na okoliczności wypadku powoda przy pracy Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy na okoliczności wskazania, czy powód podczas czynności czyszczenia maski ciągnika w gospodarstwie rolnym wiertarką elektryczną z nałożoną szczotką powinien stosować środki ochrony i jakie. W opinii z dnia 8 marca 2010 r. biegły sądowy Z. B. podał, że rodzaj wykonywanej przez powoda pracy wiąże się z zagrożeniami wypadkowymi, w związku z czym powinny być stosowane środki ochrony indywidualnej w postaci okularów ochronnych. Zapewniałyby one ochronę oczu przed odpryskami drucianej szczotki, obrabianego materiału czy też instalacji elektrycznej (opinia k. 175-177 akt). Ustosunkowując się do powyższej opinii powód podniósł, że nie kwestionuje ogólnych zawartych w niej wniosków. Brak jest jednak związku przyczynowego pomiędzy brakiem okularów ochronnych a szkodą w postaci utraty wzroku, która to jest następstwem błędnej diagnozy lekarskiej (pismo procesowe k. 190-191 akt). W celu ustalenia okoliczności, czy utrata widzenia przez powoda lewym okiem była skutkiem urazu, do jakiego doszło w dniu 7 września 2006 r. w tym w wyniku penetracji gałki ocznej przez ciało obce, stanu zapalnego; czy leczenie podjęte przez M.Z. było prawidłowe i zgodne ze sztuką medyczną i czy miało ono związek z utratą wzroku przez powoda i w jakim zakresie; jaki jest zakres trwałego uszczerbku na zdrowiu powoda w związku z urazem, czy w związku z urazem powód odczuwał dolegliwości, jeśli tak to jakie i o jakim natężeniu, czy wymagał opieki bądź pomocy osób trzecich, a jeżeli tak to w jakim wymiarze i przez jaki okres, czy będzie mógł pracować w zawodzie kierowcy, jakich zawodów nie będzie mógł wykonywać w przyszłości z uwagi na stan wzroku, wykształcenie powoda; jakie zabiegi w związku z uszkodzeniem narządu 5 --- STRONA 6 --- wzroku będą konieczne w przyszłości oraz jakie koszty będzie musiał ponieść powód w związku z tymi zabiegami, czy wcześniejsze skierowanie powoda do (...) w B. uchroniłoby powoda przed utratą widzenia w lewym oku, a także czy uszczerbek na zdrowiu wynikający z osłabienia ostrości wzorku i zmian w gałce ocznej lewej wynikają z następstw urazu gałki ocznej czy też opóźnienia w leczeniu. W opinii z dnia 21 kwietnia 2010 r. biegły sądowy z zakresu okulistyki I. B. rozpoznał u powoda stan po ciele obcym wewnątrzgałkowym oka lewego, stan po zapaleniu wnętrza gałki ocznej lewej, stan po operacji zaćmy wikłającej i wszczepieniu sztucznej soczewki tylno komorowej, odwarstwienie siatkówki z licznymi proliferacyjnymi błonami siatkówkowo-szklistkowymi oraz ślepotę oka lewego. Biegły wskazał, że utrata widzenia przez powoda lewym okiem była skutkiem urazu, do jakiego doszło w dniu 7 września 2006 r. prze ciało obce i stanu zapalnego. Zakres trwałego uszczerbku na zdrowiu biegły określił na 35 %. W związku z urazem powód odczuwał dolegliwości bólowe oka lewego. Nie wymagał pomocy i opieki osób trzecich, ponieważ widzi dobrze prawym okiem. Zdaniem biegłego powód w przyszłości nie będzie mógł wykonywać zawodów wymagających widzenia dwuocznego, takich jak kierowca zawodowy, związanych z pracą na wysokościach lub przy maszynach w ruchu. Biegły podał, że trudno jest przewidzieć koszty leczenia w przyszłości, obecnie powód wymaga okresowej kontroli okulistycznej i doraźnie kropli przeciwzapalnych. Należy ponadto liczyć się z tym, że mogą wystąpić u niego objawy jaskry wtórnej i silne objawy bólowe gałki ocznej, które mogą doprowadzić do usunięcia gałki ocznej lewej. Zabieg ten jest refundowany przez NFZ. W ocenie biegłego przedsięwzięte postępowanie przez dr M.Z. wobec powoda było nieprawidłowe. W okolicznościach zdarzenia nie przeprowadziła ona bowiem prawidłowego wywiadu z pacjentem w celu oceny jego rzeczywistego stanu zdrowia. Błędem lekarza zdaniem biegłej był też brak szukania przyczyny zapalenia błony naczyniowej, a mianowicie czy jest to 6 --- STRONA 7 --- proces zapalny toczący się w organizmie, czy też spowodowane jest ono innymi czynnikami zewnętrznymi, np. urazem. Biegły ocenił, że powoda należało skierować na badanie RTG oczodołów w celu wykluczenia ciała obcego wewnątrzgałkowego. Bardzo często ciała obce wnikające do gałki ocznej są tak cienkie, że powstała przy tym rana wlotowa jest niewidoczna w badaniu w lampie szczelinowej czy badaniu oftalmoskopowym. Biegły wskazał, że po braku poprawy powód podczas wizyty kontrolnej w dniu 12 września 2006 r. powinien być skierowany do leczenia w warunkach szpitalnych. Wcześniejsze skierowanie powoda do (…) zdaniem biegłej dawałoby szansę na uchronienie powoda przed utratą widzenia w oku lewym, jednakże nie można tego stwierdzić ze 100 % pewnością. Znaczny procent urazów polegających na wniknięciu ciała obcego do gałki ocznej powoduje bowiem ciężkie zmiany zapalne błony naczyniowej, czego podstawowym powodem są zanieczyszczenia. Niejednokrotnie, nawet pomimo ich usunięcia już w dniu urazu, prowadzą do ciężkiego zapalenia wnętrza gałki ocznej, wtórnych powikłań zaćmy wikłającej, wtórnego odwarstwienia siatkówki aż do ślepoty włącznie (opinia k. 193-197 akt) Na rozprawie biegły podtrzymał w całości złożoną opinię i udzielił dodatkowych wyjaśnień. Wskazał, że w przypadku zgłoszenia przez powoda podczas pierwszej wizyty lekarskiej, że coś mu wpadło do oka, lekarz powinien zapytać powoda o okoliczności zdarzenia. Biegły okres adaptacji do widzenia jednoocznego określił na jeden rok. Wyjaśnił, że powód może być kierowcą amatorem po upływie tego okresu jak również wykonywać pracę w gospodarstwie rolnym, ale nie przy maszynach w ruchu. Biegły podał, że nie da się określić w ilu procentach w przypadku prawidłowego leczenia powód nie utraciłby wzroku. (protokół k. 211-212 akt). Sąd uznał sporządzone opinie za wiarygodny dowód i w całości podzielił płynące z nich wnioski, nie kwestionowały ich także strony. Zarówno biegły z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy jak i z zakresu okulistyki w 7 --- STRONA 8 --- przekonujący sposób uzasadnili swoje stanowisko, ich wywody są jasne, logiczne i przejrzyste. Sąd zważył, co następuje: Odpowiedzialność pozwanego za szkodę wyrządzoną powodowi wbrew stanowisku pozwanego nie budzi wątpliwości. Samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej może udzielać zamówienia na świadczenia zdrowotne osobie wykonującej zawód medyczny w ramach indywidualnej praktyki i pozwany zawarł w tym przedmiocie stosowną umowę z lek. med M.Z. ( dowód – umowa k.79 -84 akt ) co nie zwalnia z odpowiedzialności wobec powoda. Stosownie do treści art. 35 ust.1 pkt.5) Ustawy o zakładach opieki zdrowotnej z dnia 30 sierpnia 1991 roku) odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przy udzielaniu świadczeń w zakresie udzielonego zamówienia ponoszą solidarnie udzielający zamówienie i przyjmujący zamówienie. Pozwany i zaniechania osób, z których pomocą zobowiązanie wykonywa ( art. 474 k.c. w zw. z art. 415 k.c ) zatem odpowiada jak za własne działanie lub zaniechanie za działania Przesłankami powstania odpowiedzialności odszkodowawczej są: szkoda, zdarzenie wywołane w sposób zawiniony oraz związek przyczynowy między powstała szkodą a zdarzeniem ją wywołującym. Zgodnie z ogólną zasadą rozkładu ciężaru dowodu określoną w art. 6 kc, ciężar dowodu istnienia tych przesłanek spoczywa na powodzie. Z punktu widzenia odpowiedzialności cywilnej wina sprowadza się do zarzutu niewłaściwego zachowania podmiotu w formie winy umyślnej oraz winy nieumyślnej w postaci niedbalstwa. Podkreślić również należy, iż związek przyczynowy pomiędzy szkodą a zdarzeniem winien być związkiem przyczynowym o charakterze adekwatnym. Teoria adekwatnego związku przyczynowego zakłada, iż związek przyczynowy 8 --- STRONA 9 --- istnieje wtedy, gdy powstała szkoda jest normalnym następstwem zdarzenia, które ją wywołało. W niniejszej sprawie spełnione zostały wszystkie przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej pozwanego szpitala. Jak ustalono na wstępie powód poniósł szkodę w postaci utraty widzenia lewym okiem. Zdarzeniami, które doprowadziły do powstania tej szkody są uraz spowodowany wniknięciem ciała obcego oraz stan zapalny, za drugie z nich odpowiedzialność ponosi pozwany. Jak ustalono na wstępie leczenie powoda dotknięte było błędami lekarskimi, a mianowicie zaniechaniem przez lekarza szczegółowego wywiadu w zakresie okoliczności wpadnięcia do oka ciała obcego, nie skierowaniu powoda na badanie rentgenowskie, jak również nie skierowanie go na leczenie szpitalne już w dniu 12 września 2006 r. Nie ulega również wątpliwości, że było to działanie zawinione, wynikało z mało dociekliwego postępowania lekarza, szczególnym niedbalstwem było zaniechanie wykonania badania rentgenowskiego. Uznać należy, że szkoda ta pozostaje w adekwatnym związku przyczynowo – skutkowym z zawinionym zachowaniem pozwanego. Zwłoka w zastosowaniu natychmiastowego leczenia była niewątpliwie przyczyną gwałtownego przebiegu choroby oraz zwiększenia się uszczerbku na zdrowiu powoda. Jakkolwiek nie można w 100 % stwierdzić, czy natychmiastowe wykonanie operacji uratowałoby wzrok powoda, to w ocenie Sądu skutki doznanego urazu oka mogłyby być nie aż tak dotkliwe. Powód nie wskazywał, jakie szkody majątkowe poniósł w związku ze swym stanem zdrowia, zaś jak ustalono na wstępie zabieg wstawienia ewentualnej protezy oka w przyszłości jest refundowany przez NFZ. Dlatego roszczenie odszkodowawcze rozpatrywać należy wyłącznie w kwestii szkody niemajątkowej (krzywdy). Na mocy art. 445§1 k.c. w zw. z art. 444§1 k.c. w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia sąd może przyznać poszkodowanemu odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. 9 --- STRONA 10 --- Zadośćuczynienie stanowi formę naprawienia szkody niemajątkowej, wyrażającej się krzywdą w postaci doznanych cierpień fizycznych, psychicznych i moralnych związanych z zaburzeniami w funkcjonowaniu organizmu, ich długotrwałością i uciążliwością, wyłączeniem z normalnego życia, nieodwracalnością następstw wypadku (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 lipca 1969 r., I PR 178/69, OSNC 1970/4/71). Zadośćuczynienie pieniężne ma na celu przede wszystkim złagodzenie cierpień. Obejmuje ono cierpienia zarówno te doznane, jak i te, które mogą wystąpić w przyszłości. Ma ono charakter całościowy i powinno stanowić rekompensatę pieniężną za całą krzywdę doznaną przez poszkodowanego (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 09.03.1973r. I CR 55/73, niepublikowane). Wysokość zadośćuczynienia, które ma charakter kompensacyjny zależy od uznania Sądu. Powinno reprezentować ekonomicznie odczuwalną wartość (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 8 grudnia 1973 r., III CZP 37/73, OSN 1974, Nr 9, poz. 145, orz SN z 22.05.1990 r., II CR 225/90). Jak wskazał Sąd Najwyższy ograniczenie wydolności pracy i utrudnienia w jej wykonywaniu nie mogą być pominięte przy ocenie roszczenia z tytułu zadośćuczynienia, choćby nawet nie mogły one stanowić podstawy przyznania renty poszkodowanemu (orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 4 czerwca 1968 r., I PR 175/68, OSN 1969, Nr 2. poz. 3). Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, że zasądzona kwota 50.000 zł jest – uwzględniając stopień przyczynienia się powoda do powstania szkody - odpowiednią rekompensatą za doznaną przez A. K. krzywdę. Poniesiony przez powoda trwały uszczerbek na zdrowiu w postaci utraty widzenia lewym okiem jest bardzo ciężkim kalectwem, znacznie utrudniającym codzienne funkcjonowanie nawet po adaptacji do widzenia jednoocznego. Niewątpliwie powód doznał dotkliwych cierpień fizycznych związanych z ciężkim przebiegiem powstałego stanu zapalnego oka. Przyznanie zadośćuczynienia w takiej wysokości uzasadnia także stopień winy pozwanego, nie wykonanie badań rentgenowskich w dniu zgłoszenia się powoda do lekarza i 10 --- STRONA 11 --- zaniechanie jego hospitalizacji w dniu 12 września 2006 r. uznać należy za rażące niedbalstwo. Dotkliwym skutkiem wypadku jest także pozbawienie powoda możliwości pracy w dotychczas wykonywanym zawodzie kierowcy, jak również niezdolność do wykonywania czynności związanych z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, którego powód jest właścicielem i które uprawiał od wielu lat. Na wysokość przyznanego zadośćuczynienia wpływ mają także niekorzystne rokowania co do stanu zdrowia powoda w przyszłości. Jak ustalono na wstępie nie ma żadnych szans na odzyskanie przez powoda widzenia w lewym oku, istnieje realna obawa bardzo poważnych powikłań. Niewątpliwie powód przyczynił się jak wynika z opinii biegłego z zakresu bhp do pogorszenia swego wzroku nie stosując przy pracy w gospodarstwie rolnym przy czyszczeniu ciągnika okularów ochronnych. Zgodnie z art. 362 kc jeżeli poszkodowany przyczynił się do powstania lub zwiększenia szkody, obowiązek jej naprawienia ulega odpowiedniemu zmniejszeniu stosownie do okoliczności, a zwłaszcza do stopnia winy obu stron. Przyczynienie się powoda do powstania szkody polegało zatem przede wszystkim na naruszeniu zasad bezpieczeństwa podczas wykonywanej pracy, co – obok przypadkowego potrącenia przewodu – było przyczyna wniknięcia ciała obcego do oka. Ta okoliczność zatem również musiała być wzięta pod uwagę przy ustalaniu wysokości należnego powodowi zadośćuczynienia. Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji zasądzając od pozwanego na rzecz powoda kwotę 50.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu i oddalając powództwo w pozostałym zakresie. O kosztach sądowych orzeczono na zasadzie art. 100 kpc. w zw. z §2 i §6 pkt.6) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu z dnia 28 września 2002 r. ( Dz.U. Nr. 163, poz 1349 z późn. zm. ). Powód wygrał proces 11 --- STRONA 12 --- w 60%, dlatego też należą mu się koszty procesu w kwocie 1141,60 złotych, w tym koszty zastępstwa procesowego w kwocie 723.40 złotych. Koszty sadowe w sprawie wyniosły 4704 złotych, w tym opłata od pozwu w kwocie 4000 złotych oraz wydatki na opinie biegłych w kwocie 704.50 złotych. Powód wygrał proces w 60%, a zatem powinien ponieść 40% kosztów procesu. Uiścił opłatę od pozwu w kwocie 2000 złotych, a zatem należy mu się zwrot z tego tytułu kwoty 400 złotych ( 2000 – ( 4000 x 40% )). Powinien też ponieść wydatki w sprawie w kwocie 281,80 złotych ( 704,50 x 40% ), a ponieważ wpłacił zaliczkę w kwocie 300 złotych to należy mu się zwrot od pozwanego z tego tytułu kwoty 18,20 złotych ( 300 – 281,80 ).Sąd przyjął, że strony poniosły koszty zastępstwa procesowego w kwotach po 3617 złotych. Powodowi należy się zatem zwrot 60% tej kwoty tj. 2170,20 złotych ( 3617 x 60% ) pomniejszonej o kwotę 1446,80 złotych ( 3617 x 40% ), którą powinien zapłacić na rzecz pozwanego. 12