Teza / krótkie omówienie
odszkodowanie
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt I C 976r’12 _ WYROK Na pudstawle uslam 2 dnia 6.09.2130! r. 0 d0§E§pi8 do informacii puhlicznei Dz. U. I12 p02. 1i9B z pozn. zm. przekazano informacjf; pubiicznq w farmie W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ dokumem‘'1i1t* W mm]? PrZ9[“'@I3°“‘*§ D1113 27 lutego 2014 1‘. imie i nazwisko wnioskodawcy I ............. ..... Sqd Okrqgowy w Warszawie I Wydziai Cywilny w skladzie: was wniuskodawcy Przewodniczapy: SSO Boiena Chlopecka Protokolant: sekr. sa_d0Wy Monika Kowalczyk po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2014 r. w Warszawie ‘ na rozprawie sprawy 2 powédztwa S. D., J. D. przeciwko Skarbowi PalistwaWojewodzie (...) 0 odszkodowanie L . zasqdza ed Skarbu Pafistwa — Wojewody (...) na rzecz S. D. i J. D. kwoteg po 445.445 (czterysta czterdzieéci pingé tysiqcy czterysta czterdzieéci pirgé) ziotych z ustawowymi odsetkami 0d dnia 28 lutego 2014 roku do dnia zapiatyg II. zasagzlza 0d Skarbu Pafistwa — Wojewocly (...) na rzecz S. D. i J. D. kwotg p0 10.000 (dziesiqé tysigcy) zlotych tytuiern zwrotu kosztdw oplaty sqdowej; ' III. zasa_dza 0d Skarbu Pafistwa — Woj ewody (...) na rzecz S. D. i J. D. solidarnie kwotq 10.3 02,47 (dziesiqé tysiqcy trzysta dwa 47/100) ziotych tytukem zwrom kosztéw postqpowania W tym wynagrodzenie pehiornocnika w kwocie 7.200 (siedern tysiqcy dwieécie) ziotych; IV. nakazuje pobrarlie ad Skarbu Paiistwa — Woj ewody (...) na rzecz Skarbu Paiistwa — Sqdu Okrqgowego W Warszawie kwotq 22.2?2 (clwadzieécia dwa tysiqce dwieécie siedemdziesiqt dwa) zkite tytuiem oplaty od pozwu. Sygn. Akt 1c 9'/6/12 UZASADNIENIE Pozwem z 5 Iistopada 20121‘. powodowie S. D.i J. Dwnieéli pozew 0 zasqclzenie od Skarbu Palistwa — Ministra Transporru, Buclownictwa i Gospodarki Morskiej odszkodowania W Jlqcznej kwocie nie nizszej niz 400.000 2%. z tytuhz szkody, jakq ponieéii w zwia_zku 2 wydaniem Wadliwego orzeczenia administracyjnego Prczydiuni Racly Narodowej w W.nr (...)z 7 grudnia 19561:, oclmawiaj agzego przyznania prawa w%asno§ci czasowej do gruntq polozonego przy ui. (...)0zn. Hip. Nr (...), w czQ§ci stanowiqcej wiasnoéé Skarbu Paflstwa (obecnie czqéé dziaflci ewidencyjnej nr (...)0 powierzchni 89 m 2 z obrqbu (...)), kiérego niewaznoéé w prmyiszej czrgéci stwierdzi1Prezes Urzqdu Mieszkalnictwa i Rozwojii Miast decyzjq nr (...)2 28 paidziernika 1999r., w tym na rzecz S. Dkwoty 200.000 zi. i na rzecz J. D.kw0ty 200.000 ZI. z odsetkami ustawowyrni od dnia nastqpnego p0 dniu Wydania wyroku do dnia zapiaty. Powodowie wnieéli takze 0 zzisqdzenie od pozwanego na rzecz powodéw kosztéw postqpowania, W tym kosztéw zastrgpstwa pmcesowego, Wedhlg norm prawem przcpisanych. Pozwany Skarb PELfiSfWEl Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wniésl 0 ustalenie, ze Skarb Pafistwa powinien byé W niniej szej sprawie reprezentowany przez Wojewodq (...). Pozwany vmiési 0 odclalenie powédztwa oraz 0 zasagizenie 0d powodéw na rzecz pozwanego kosztéw postgpowania wediug norm prawem przepisanych, W tym kosztéw zastqpstwa procesowego na rzecz Skarbu Pafistwa Prokuratorii Generahiej Skarbu Pafistwa (k13 S142).
--- STRONA 2 ---
Postanowieniem z dnia 16 maja 20131: sagi ustalil statio fisci Skarbu Pafistwa — Woj éwodg (...), zwalniaj 5.1: od udzialu W sprawie Ministra T1‘El1‘lSp0I‘[11, Budownictwa i Gospodarki Morskiej (k244). W piémie procesowym z 28 stycziiia 20141". powodowie rozszerzyli powédztwo i Wniséii 0 zasaflzenie od pozwanego kwot po 445.445 21. wraz z oclsetkami ustawowyrni ocl dnia nastqpnego po dniu vsydania wyroku do dnia zapiaty (I:3 53). Said ustalil nastgpujqcy stan faktyczny. Nieruchomoéé hipoteczria ozii. hip. Nr (...)p0I0i0na w W.przy ul. (...), stanowiia Wspéiwiasnoéé W rownych czgéciach J. Ni M. D.(k21). Nieruchomoéé zostala objqta dzia1aniem dekretu 0 WIflSI‘l0§0i i uzytkowaliiu gruntow na obszarze W.(Dz. U. z 19451:, Nr 50, poz. 279). 18 paidziemika 1948r. M. D.zI0Zy51a wniosek 0 przyznanie prawa wiasnoéci czasowej do gruntu poiozonego przy 111. (...)(k41). Prezydium Rady Narodowej orzeczeniem z 7 grudnia 19561: odméwiio przyznania prawa w1asno$ci czasowej do gruntu poiozonego przy ul. (...), ozn. N1" hip. (...), wskazujqc, 28 nieruchomoéé zostaia przeznaczona na cele publiczznc i korzystania przez dawnych wiaécicieli nie da siq pogodzié z przezznaczeniem terenu Weclhlg opracowywanego planu zagospodarowania przestrzennego (k42). W dacie wydania przedmiotowego orzeczeniia nieruchomoéé byia objqta Miejscowym Pianem Zagospodarowania Przesrrzennego (...), ogioszonym W Monitorze Polskim z dnia 25 maja 194912, lctory przewidywai dia przedrniotowej nieruchomoéci nastgpujqcy zapis: tereny przeznaczone pod budynki uzytecznoéci pubiicznej z pozostawieniem niezabudowanej czgéci terenu, urzqdzonej jako dziedzifice, zieleiice, przejécia piesze do uzytku pubiicznego oraz na drogi Wraz z urzqdzcniami pubficznymi (k1'1). Z przeprowadzonej lustracji w dniu 6 wrzeénia 194612 sporzqclzono protokél, w ktérym stwierdzono, Ze budynek znajduj qcy sio na nieruchomoéci ma cztery kondygnacj e, wypalone éciany trzech piqter oraz brak clachu, nie nadaje siq do odbudowy (k119). W dacie wydania decyzji dekretowej nieruchornoéé przy ul. (...)nie byia zabudowana. Dec)/zjac z 28 paidziernika l999r. Prezes Urz:gdu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast stwierdzii niewaznoéé decyzji dekretowej W czfgéci dotyczqczej gruntu Wchodzqcego W skiad dziaiki ewidencyjnej nr (...)z obrgbu (...)tj. W czqéci stanowiapej Wiasnoéé Skarbu Paristwa 0 powierzchni 89m 2 (104344). 25 paidziernika 2002r. powoclowie 2102)/li Wniosek 0 zap%atQ odszkodowania za szkoclq, ktorq ponieéli Wskutek Wydania z naruszeniem prawa decyzji dekretowej (k105107). Ostatecznq decyzjq Ministra Infrastruklury z 2 listopada 20091‘. odméwiono powodom przyznania odszkodowania (k1101 11). Dec)/zja_ Prezydenta W.z 25 paidziernika 2012r., po rozpatrzeniuWniosku dekretowego, 0Ci11'10Wi0l‘10 powodorn przyznania prawa uiytkowania Wieczystego gruntu stanowiqcego dziaikeg ewidencyjnqm (...)z obrqbu (...), poicZonego przy ul. (...)(k1121 I6). Pismem z 29 paiclziernika 20121. poWodoWie Wnieéli o przyznanie irn nieruchomoéci zamiennej W trybie art. 7 ust. 4 dekretu 0 WiEiSI10§C1 i uzytkowaniu gruntow na obszarze W.[bezsporne). Spadek po J. 1\I., na podstawie postanowicnia Sqdu Rejonowego dla W., nabyla W caioéci cérka M. D.(k22). Spadek po M. D., na podstawie postanowienia Sagtlu Powiatowego W W., nabyli synowie J. D.i S. D.p0 % czgéci kazdy z nich (k 23>. . Obecnie W skiad daWncj nieruchomoéci hipotecznej Wchodzq dzialki: 1) czQ§é dz. eW. 111" (...)o powierzchni 39m 2 z obrqbu (...) bQclqca wlasnoéciq Skarbu Pafistwa, 2) czgéé dz. sw. nr (...)o powierzchni 492 m 2 z obrobu [...)bqdqca w1asno§ciqW.. Aktualnie wartoéé uzytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomoéci gruntowej weclhigjej stanu nadziefi 7 grudnia 195fir. wynosi 890.890 Z1. (k251271 opinia bieghago J. S.). Powyzszy stan faktyczny zostai ustalony w oparciu 0 dokumenty zlozone do akt sprawy. Said rozwaiyl, co nastgpuje. Powodztwo zashlguje na uwzglqdnienie. Wobec stwierdzenia niewaznoéci decyzji adriiinistracyjnej odniawiajqcej poprzednikom prawnym powodéw prawa Wlasnoéci czasowej do gruntu, ha podstawie art. 156 § 1 pkt. 2 1<.p.a., powodom przyshiguje roszczenie odszkodowawcze W oparciu 0 przepis art. 160 § 1 i 2 k.p.a. Zgodnie bowiem z art. S ustawy z dnia 2004 roku0 zmianie ustawy Kodeks cywilny oraz 1"Li8I<’[(5I‘}='Cl1 ustaw fDz. U. Nr J62, poz. 16921’, wprowadzajqcej nowe regnlacje dotyczqce odpowiedzialnoéci za szkody vv),*rza4:lzone W zWia_zku z Wykoliywaniealn Wiadzy publicznej, Zmiany niqwprowvadzone nie majq zastosowania do zdarzeii i stanéw prawnych powstaiych przed Wejéciern W Zycie ustawy. Jak WypoWiedzia1siQ zaé Sqd Naj wyzszy W uchwale pehiégo skiadu Izby Cywilnej z
--- STRONA 3 ---
dnia 31 1'naroa'201 1 roku U11’ CZP 1 I2/1' 0, me publ, LEX numer 751460/' do roszozoI‘1'o naprawionie szkody Wyrzqdzonej ostatecznq deoyzjq administracyjnq Wydanq przed dniein 01 Wrzeénia 2004 roku, ktoroj niowaznoéé lub viydanie z naruszoniem art. 156 § 1 k.p.a. stwierclzono zarowno przed,ja1< i po tym dniu, ma zastosowanie art. 160 § 1, 2, 3 i6 k.p.a. Jakjuz zostaio zaoytowane W myél art. 160 § 2 k.p.a. do odszkodowania stosujo sir; przepisy kodeksu oywihiogo. W zWi5;z1<u 2 powyiszym rzoozq powoda byio wykazanio bozpoéredniego, normalnogo zwiqzku przyozynowogo pomiodzy powstaiq szkodq a Wydanq docyzjq administracyjnq, £i01II{I1IQt3_ Wadq. Jak wynika bowiem Z utrwalonogo orzoczniotwa Sa_du Naj Wyzszego; stwierclzonio, Ze decyzja administracyjna zostaia wyclana z raiapym naruszeniem prawa przesqdza 0 bezprawnoéoi i Winie fL1Hi(.Cj0I'lEiI'1L1SZ3_ pafistwowcgo przy Wykonywaniu powierzonej mu czynnoéci Ftak: Sqd Najwyzszy w wyroku z dnia 3 maja 1985 roku, H CR 121/85, OSNC 1986, nr 4, poz. 53/. V Co do zgioszonego roszczonia podstawowe znaczenie dla rozstrzygniocia niniejszej sprawy miaio udzioionie odpowiedzi no pytanio, czy skoro skutki prawne odmowy przyznania prawa WI8SI‘lO§CI czasowoj sq nieodwoialne z uwagi na odrnowo ustanowienia uiytkowania wieczystego, co zresztq nie by%o kwestionowane, to pomiodzy wymienionym orzeczeniem administracyjnym a szkodq istnieje normalny zwiqzek przyczynowy w rozumieniu art. 361 § 1 k.c. Szkoda. rzeczywista.fdamnum emergens/, ktorej naprawienia domagajq sir; powodowie, jest bowiem uszczerbek maj ajckowy, jaki powstat na skutek ‘ niezaspokojenia uprawnienia do przyznania prawa wiasnoéci czasowej czqéci dawnej nieruchomoéci dekretowej i W efekcié doprowadzii do ostatecznego odjocia prawa Wiasnoéci nieruchomoéci gruntowej W tym zakresie. Do konkluzji o isinieniu bezposlredniego zwiqzku przyczynowcgo prowadzi dokonana — zgodnie z zaleoeniami Sqdu Najwyzszego ocena, czy szkoda nastqpilaby takze Wtody, gdyby zapadia decyzja zgodna Z prawem /tak Sqd Najwjvzszy w ugzroku z dnia O6 lulego 2004 roku, H CK 433/02, LEX nr 11639871’. Naiezy bowiem przyjqé, Ze altematywnym zaohowaniem siq; Wiaéciwego organu W odpowiodzi na Wniosok 2{oZony na podstawie art. 7 dekrotu byiaby decyzja przyznaj apa prawo Wiasnoéoi czasowej gruntu. Zgodnie z dotyohczasowym orzecznictwem Sqdu Najwyzszego iNacze1nego Sadu Administracyjnego art. 7 ust. 2 dekrotu z dnia 26 paidziemika 1945 roku byi Zrodiem oboWi$u gminy, a nastopnie Pafistwa i odpowiadaj apogo mu uprawnienia byiego Wiaéciciela do domagania sir; ustanowienia prawa W drodze administracyjnoj decyzji ftak min. Sqd Najwyz'szy w wyroku z dnia O7 Jmfego 1995 roku, H1 ARN 83/94, OSN/1PUSz 1995 roku, Nr I2, poz. 142 iNaczelny Saga’ AdflIf?’IfSL*'QCjJjHy w uchwale z dnia I4 paédziernika 1'996 roku, OPK 19/96, ONSA z I997 roku, Nr 2, poz. 561'. Zgodnie z najnowszq Iinia_ orzocziiiozq Sqdu Najwyzszego /talc min. w uyroku z dmia I6 gmdnia 2009 roku, I CSK I 75/09, OSNC z 2010 roku, N? F — 8, poz. I 15/ W zakros stanu faktyoznogo podlogajqcego ustaioniu W sprawio o odszkodowanie Wchodzi takze ~ jako jogo element sytuacja prawna Wywoiana dooyzjq administracyjna, W takim Wypadku said nie moze pominqé stanu prawnego stworzonogo przez to decyzjo ani stanqé no stanowisku, 21:: do stanu faktycznogo bodqoogo podstaWa_ dooyzji administraoyjnej nalozaio ustosunkowaé sio inaczej niZ uozynii to organ administracyjny, byioby to bowiom rowiioznaozne z niodopuszczainym kWestionoWanieIn przoz sqd powszechny merytoiycznej zasadnoéci docyzji adniinistracyjnoj. Zachodzi zatem koniocznoéé przyj Qoia stanu prawnogo Wywoianego decyzjq aclministracyjliqi Wiagzzenia go do podstawy orzeczenia W sprawie cywiinej. W tyin znaczeniu sod orzekaj qcy o roszczoniu odszkodowawczym przewidzianym W art. 160 § 1 k.p.a. jest zwiqzany dooyzjq nadzorozad stwierdzaj 21021 niewainoéé docyzji lub jej wydanio z naruszeniem prawa. Nawet gdyby zaé przyjqé jak Wskazal Said Najwyzszy w uzasadnioniu wczoénioj szego Wyroku z dnia 02 rnarca 2006 roku I I CSK 90/O5, OSNC z 2006 ro.‘cu, Nr 11, poz. I93.’ Ze Sqd Wiadny jest Wyprowadzaé Wiasne Wnioski co do prawidiowoéci deoyzji odmawiaj qcoj przyznania Wlasnoéci czasowej, to rzeczq stTony pozwanej jest Wykazanie, czy ewentualnie z innych przyczyn nii uznane za bezprawne Prezydium Rady Narodowej w W.mogIo wydaé W dniu 7 grudnia 1956 roku deoyzjcg odmownq. Taki clowod nie zostai zaé W ninioj szej sprawie przeprowadzony. Podzieiié nalezy bowiem W pohii poglqd prezontowany przoz N6CZB1I‘iy Sqd Adrninistracyjny W uzasadnioniaoh wyrokow Z dnia 1] grudnia 1998 roku /IV S./1. 434/97, LEXnr 458/ i Z 19 Iistopada 2001 roku /I SA. 640/00, LEXnr 81'/, to dokrotowi z diiia 26 paidziemika 1945 rolcu nie mozna przypisywaé charakteru wywlaszczeniowego, gdyz nawet fakt przeznaczenia tercnu pod budynki i urzqdzenia uzytecznoéci publicznej nie oznacza zmiany przeznaczenia kazdego obiektu na danym terenie i swoistego wywiaszczenia dokonanego bez potrzeby prowadzenia odpowiedniego postopowania. Istotny jest bowiem rzeczywisty zakres przedmiotowy planu, ktory nie sh.1zy1 zmianie stosmikow wiasnoéciovvych, lecz celom odbudowy i rozbudowy. Naleiy Wioc uznaé, Ze W niniejszej sprawie uwzgloclnienio wniosku byiego wiaéciciela Wykluczyioby powstanie szkody, a WIQC istniejo normalny zwiqzek przyczynowy miodzy zaist11ia{a_ szkodqa wyclaniern niewainej decyzji Prezydium Racly Narodowoj W W.o odmowio przyznania Wiasnoéci czasowoj. J Tym samym dokonana powyiej zgodnie Z zaleceniami Sqclu Najwyiszego zawartymi W uchwalo z dnia. 21 inarca 2003 roku EH1 CZP 6/03, OSNC z 2004 roku, Nr 1, poz. 4'1’ W ramach dowoclow przedstawionych przoz strony zgodnie z zasadq kontradyktoryjnoéci ooena caioksztaitu okolicznoéci sprawy prowadzi do wniosku, Zo uszczorbek m_ajaJ.1<owy po stronio powoclow jest normalnym nastcgpstwom niozaspokoj enia uprawnienia do pr_zyznania prawa Wieczystej dzioriawy. W oconie Sqdu skutki prawno oclmowy przyznania prawa wiasnoéci czasowoj sq nieodwraoalno, WIQC przyjqé nalezy, ii pomiodzy wyzej W}/mienionym orzeozeniem administracyjnym a szkodq istnieje normalny zwiqzek przyczynowy W rozumieniu art. 36] § 1 k.c. Szkoda. rzeczywistq fdomnum emergensf, ktorej haprawienia domagajq sio powodowio, jest bowieni uszczerbok majqtkowy,
--- STRONA 4 ---
jaki powstai na skutek niezaspokojonia uprawnionia do przyznania prawa Wtasnoéoi ozasowoj i W efokcio doproWadzii do ostatecznego odj cgcia jego poprzednikowi prawnemu prawa Wiasiioéoi nieruchomoéci 0 konkretnej Wartoéci maj Qtkowej. Nalezne powoclom odszkodowanio W zakrosic damnum emergens zostalo obliczono W oparciu 0 omowiony powyzej dowod z opinii biegiego J. S.. Sod uznai, ze miarodajna; dla ustalenia wysokoéci odszkodowania bzgdzie wartoéé gruntu utraconej nieruchornoéci okreélona Wediug stanu tej nieruchornosici na dziefi wydania clocyzj i, ktora spowodowaia szkodo, ozyli na dziefl 2 grudnia 1956 roku, a con na dato sporzqdzenia opinii, a to zgodnie z treéciq art. 363 § 2 k.o. ’ Odsetki ustawowo dochodzone przez powodow Z uwagi odszkodowawczy charaktor roszczonia fart. 363 § 2 k.c./ zostaiy zasqdzono od daty Wydania Wyroku. W tym zakresie Sag} oparl sio na utrwalonoj linii orzeczniczoj Sa_du Najwyzszego (wk min. w wyrokach z dnia 07 lipca 201] r0/‘cu, 11 CSK 635/] 0, Lex numer 1001288, z dnia 12paz'a’ziem:'ka 2011' rolzu, H CSK 82311, Pifi? publ, i 2 dnia I4 gmdnia 2011' roku, I CSK 238/I 1, V1l'8pul7l.), zgodnie z ktorq gdy odszkodowanie ustala sio Wocliug daty Wyrokowania, to nalezy sio 0110 W tej Wysokoéci i dopiero od tej chwili moina mowié 0 opoinieniu sio dhiznika W zapiacie oclszkodowania. Co zresztq byio zgodne z treéciq zqdania pozwu. O kosztach procesu orzeczono woparciu o art. 98 k.p.c. (pkt ll i ill wyroku). 3 O kosztach sddowych rozstrzygnioto W oparciu 0 treéé art. 113 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sqdowych W sprawach cywilnyoh (tokst jednolity: Dz. U. z 2010 roku, Nr 90, poz. 594 ze zm) pkt IV wyroku.
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Okręgowy w Warszawa#I C 976r#art. 7 ust. 4 dekretu#art. 156 § 1 pkt.#art. 156 § 1 k.p.a.#art. 160 § 2 k.p.a.#art. 361 § 1 k.c.#art. 7 dekrotu#art. 7 ust. 2 dekrotu#art. 160 § 1 k.p.a.#art. 363 § 2 k.o.#art. 98 k.p.c.#art. 113 ustawy