Postanowienie I C 921/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 marca 2015 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu I W

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I C 921/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 marca 2015 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Piotr Szymankiewicz Protokolant: st. sekr. sądowy Renata Skórska po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2015 r. w Kaliszu na rozprawie sprawy z powództwa K. W. przeciwko S karbowi Państwa – Aresztowi Śledczemu w O. o zadośćuczynienie i rentę I. Oddala powództwo. II. Przyznaje od Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Kaliszu na rzecz adwokata M. W. prowadzącego Kancelarię Adwokacką w K. kwotę 147,60 ( sto czterdzieści siedem i 60/100) zł w tym 27,60 zł podatku VAT tytułem nieopłaconych kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu powodowi K. W.. III. Nie obciąża powoda kosztami procesu. SSO Piotr Szymankiewicz UZASADNIENIE W pozwie złożonym 21 czerwca 2013 r. powód K. W. wniósł o zasądzenie od pozwanego Skarbu Państwa - Aresztu Śledczego w O. kwoty 400.000 zł, tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę oraz renty w wysokości 3.000 zł miesięcznie. W uzasadnieniu pozwu powód podał, że odpowiedzialność pozwanego Skarbu Państwa – Aresztu Śledczego w O. wiąże ze swoim pobytem we wskazanej jednostce penitencjarnej w okresie od 6 września 2011 r. do 14 marca 2012 r. oraz od 20 lipca 2012 r. do 26 lipca 2012 r. Powód podniósł, że w momencie osadzenia cierpiał na choroby przewlekłe w postaci nadciśnienia tętniczego, hyperlipidemii i miażdżycy o czym wielokrotnie informował Sąd Rejonowy w Ostrowie Wielkopolskim. Zarzucił, że pomimo ciężkiego stanu zdrowia, uzasadniającego odroczenie wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności osadzono go w Areszcie Śledczym w O., gdzie nie leczono go na stwierdzone u niego choroby przewlekłe. W efekcie zaniechań w zakresie leczenia stan jego zdrowia uległ pogorszeniu i w konsekwencji powód doznał w dniu 12 marca 2012 r. udaru niedokrwiennego mózgu i dużego stopnia afazji. Pomimo udzielonej mu czteromiesięcznej przerwy w odbywaniu kary, a następnie jej przedłużeniu do dnia 6 stycznia 2013 r. powoda ponownie osadzono w Areszcie Śledczym w O. w dniu 20 lipca 2012 r. i to pomimo, że stan jego zdrowia na to nie --- STRONA 2 --- pozwalał. Zwolnienie z Aresztu powód uzyskał dopiero w dniu 26 lipca 2012 r. Aktualnie z powodu doznanego udaru powód ma stwierdzony znaczny stopień niepełnosprawności. W odpowiedzi na pozew złożonej 5 sierpnia 2013 r. ( karta 49 ) pozwany Skarb Państwa – Areszt Śledczy w O. reprezentowany przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa wniósł o oddalenie powództwa na koszt powoda. W uzasadnienie odpowiedzi na pozew pozwany wskazał, że jak wynika z dokumentacji medycznej osadzonego, powód nie zachorował nagle w wyniku osadzenia u pozwanego, a na powołane w pozwie schorzenia cierpiał już od wielu lat, zatem nie sposób twierdzić, że rozwój tych chorób nastąpił w okresie osadzenia powoda w Areszcie Śledczym w O. we wskazanym w pozwie okresie. Zdaniem pozwanego choroby, na jakie cierpiał powód nabyte zostały w wyniku prowadzenia przez niego niewłaściwego trybu życia ( nałogowe spożywanie alkoholu w połączeniu z narkotykami ). Według pozwanego powód był leczony w Areszcie w O. w sposób prawidłowy, a przytoczone okoliczności nie dają podstaw do przyjęcia bezprawności działania funkcjonariuszy pozwanego Aresztu, ani też istnienia adekwatnego związku przyczynowego między zachowaniem tych funkcjonariuszy, a zarzucanym w pozwie pogorszeniem stanu zdrowia powoda. Z ostrożności procesowej pozwany zarzucił przyczynienie się powoda do powstania szkody na osobie. W czasie trwania niniejszego procesu powód został całkowicie ubezwłasnowolniony postanowieniem Sądu Okręgowego w Kaliszu z dnia 7 kwietnia 2014 r. w sprawie I Ns 64/14. Po ustanowieniu dla niego opiekuna prawnego postanowieniem Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim z dnia 28 lipca 2014 r. w sprawie III RNS 115/13 Sąd podjął uprzednio zawieszone postępowanie z udziałem opiekuna prawnego R. H., jako przedstawiciela ustawowego powoda. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Przed osadzeniem powoda w 2011 r. w Areszcie Śledczym w O. był on leczony z powodu miażdżycy tętnic kończyn dolnych. Z tej też przyczyny w dniach od 19 września 2006 r. do 25 września 2006 r. był hospitalizowany w Oddziale Chirurgicznym (...) w O., gdzie dodatkowo rozpoznano u niego przewlekły nikotynizm. Powód został wypisany z zaleceniem bezwzględnego zakazu palenia papierosów oraz dalszego leczenia w poradni chirurgicznej i lekarza rodzinnego. Dalsze leczenie było prowadzone głównie pod kontrolą poradni chirurgicznej ( dokumentacja od 2008 r.). Badanie USG D. tętnic kończyn dolnych z dnia 22 stycznia 2008 r. wykazało niewielkie, pojedyncze blaszki miażdżycowe nie utrudniające przepływu w naczyniach. W dokumentacji lekarskiej powoda nie odnotowano wpisów dotyczących jego leczenia z powodu innych chorób przewlekłych. Dowód: kartoteka lekarza rodzinnego z przychodni (...) od 2006 r. k. 10 - 11, karta informacyjna z Oddziału Chirurgicznego (...) w O. k. 12 - 13, kartoteka z Poradni Chirurgicznej od 2008 r. k. 6 – 9, wynik badania USG k. 8, zaświadczenie lekarskie z 24.03.2011 r. k. 17 – 18. Powód K. W. w izolacji penitencjarnej przebywał wielokrotnie. Miał postępowania karne przed sądem dla nieletnich o pobicia i rozbój. Przebywał w zakładach poprawczych. Odbywał karę pozbawienia wolności za pobicie. U powoda stwierdzono zespół zależności alkoholowej. Powód pije alkohol od 9 roku życia. Dokonywał przestępstw pod wpływem alkoholu. Przyznał, że alkohol kojarzy z amfetaminą. Wielokrotnie przebywał w szpitalach psychiatrycznych, był leczony z alkoholizmu. Jeden z pobytów został przerwany z powodu spożywania przez powoda alkoholu na terenie szpitala. Powód był wielokrotnie karany za handel i posiadanie narkotyków. Miał próby samobójcze, dokonywał aktów samookaleczenia. Dowód: informacja o pobytach i orzeczeniach k. 55 - 62, teczka osobopoznawcza k. 121 – 132, zeznania świadka R. H. – od 27 do 32 minuty nagrania na płycie k. 211. W okresie objętym żądaniem pozwu powód przebywał w Areszcie Śledczym w O. w następujących terminach: - od 06.09.2011 r. do 21.09.2011 r., --- STRONA 3 --- - od 28.12.2011 r. do 14.03.2012 r., - od 20.07.2012 r. do 26.07.2012 r. Dowód: informacja o pobytach i orzeczeniach k. 55 - 62, świadectwo zwolnienia z Aresztu Śledczego z dnia 14.03.2012 r. k. 15 – 16. świadectwo zwolnienia z Aresztu Śledczego z dnia 26.07.2012 r. k. 19 - 20, Podstawą osadzenia powoda w Areszcie Śledczym w O. w dniu 6 września 2011 r. był wyrok S.R. w O. z dnia 15 października 2007 r. skazujący powoda za popełnianie przestępstw z ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, wyrok S.O. w Kaliszu z dnia 29 kwietnia 2008 r. wydany w sprawie IV Ka 137/08, postanowienie S.R. w O. z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie II Ko 1626/10 zarządzające powodowi wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności w związku z prawomocnym skazaniem za kolejne przestępstwa z ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, oraz nakaz przyjęcia Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim z dnia 17.02.2011 r. Dowód: wyrok S.R. w O. z dnia 15.10.2007 r. k. 64 – 67, wyrok S.O. w Kaliszu z dnia 29.04.2008 r. k. 68, postanowienie S.R. w O. z dnia 15.12.2010 r. k. 69, nakaz przyjęcia z dnia 17.02.2011 r. k. 63. W dniu osadzenia to jest 6 września 2011 r. powód został doprowadzony do Aresztu Śledczego w O. z zaświadczeniem ze Szpitalnego Oddziału Ratunkowego ( (...)) w O., potwierdzającym możliwość przebywania w areszcie śledczym. W kolejnych dniach, po wykonaniu badania przedmiotowego, w trakcie którego powód skarżył się na nadciśnienie tętnicze i miażdżyce kończyn dolnych, postawiono diagnozę miażdżycy kończyn dolnych i wdrożono właściwe leczenie farmakologiczne lekiem o działaniu rozluźniającym na mięśniówkę gładką naczyń krwionośnych stosowanym w leczeniu miażdżycy naczyń kończyn dolnych. Wpisy w dokumentacji potwierdzają ordynowanie tego leku systematycznie począwszy od dnia osadzenia powoda do czasu skierowania go do szpitala. Poza tym zarządzono podawanie powodowi diety lekkostrawnej. Dowód: notatka służbowa kierownika ZOZ Aresztu Śledczego w O. k. 70, zaświadczenie (...) w O. k. 33, książka zdrowia osadzonego k. 72 – 115, zeznania świadka E. K. – od 15 do 34 minuty nagrania na płycie k. 152, pisemna opinia uzupełniająca biegłej neurolog A. K. k. 281. W dniu 21 września 2011 r. powoda przetransportowano do Zakładu Karnego we W., a do Aresztu Śledczego w O. powód powrócił w dniu 28 grudnia 2011 r. Dowód:notatka służbowa k. 70 , informacja o pobytach i orzeczeniach k. 55 - 62, Po dniu 28 grudnia 2011 r. powód dwukrotnie zgłaszał się do lekarza wskazując na problemy z przeziębieniem. Wdrożono stosowne leczenie. W dniu 12 marca 2012 r. powód zgłosił się do lekarza z powodu zawrotów głowy i osłabienia. Po wstępnym badaniu wezwano Pogotowie (...), które przewiozło powoda do Szpitalnego Oddziału Ratunkowego w O.. Tam, po dokonaniu właściwych badań w tym TK głowy, stwierdzono udar niedokrwienny mózgu, co skutkowało umieszczeniem powoda w Oddziale Neurologicznym szpitala w O. gdzie przebywał od 12 do 23 marca 2012 r. i gdzie poddany został stosownemu leczeniu neutrologicznemu. Dowód: notatka służbowa k. 70, książka zdrowia osadzonego k. 72 – 115, karta informacyjna z leczenia szpitalnego k. 21 - 22. Stan zdrowia powoda skutkował natychmiastowym udzieleniem mu przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności. W wyniku stwierdzenia średnio ciężkiego stanu zdrowia, spowodowanego niedokrwiennym udarem mózgu, Dyrektor Aresztu Śledczego w O. W.. wnioskował o udzielenie osadzonemu przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności i na ten wniosek w dniu 14 marca 2012 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu udzielił mu przerwy na okres 4 miesięcy, tj. do dnia 14 lipca 2012 r włącznie. --- STRONA 4 --- Dowód: postanowienie Sądu Okręgowego w Kaliszu z dnia 14.03.2012 r. k. 23 – 24, świadectwo zwolnienia z Aresztu Śledczego z dnia 14.03.2012 r. k. 15 – 16. Po odroczeniu wykonania kary pozbawienia wolności powód zgłosił się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w O., skąd został skierowany do noclegowni dla mężczyzn przy ul. (...) w O.. W tym okresie powód mówił już z trudem, nie znał swojego adresu, ani daty urodzenia. Dowód: zeznania świadka R. H. – od 7 do 15 minuty nagrania na płycie k. 211. W dniu 6 lipca 2012 r. Sąd Rejonowy w Ostrowie Wielkopolskim w sprawie II Ko 1085/12 orzekł o odroczeniu powodowi wykonania kar łącznych pozbawienia wolności do dnia 6 stycznia 2013 r. Podstawą odroczenia wykonania kary było ustalenie, że skazany cierpi na niedokrwienny udar mózgu, ma zaburzenia mowy i nie może być leczony w warunkach zakładu karnego. Dowód: protokół posiedzenia Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim z dnia 06.07.2012 r. k. 27. Powód nie powrócił do pozwanego w wyznaczonym pierwotnie terminie, tj. w dniu 15 lipca 2012 r. W związku z powyższym Areszt Śledczy w O., zgodnie z obowiązującymi przepisami i przy braku informacji o odroczeniu powodowi kary do 6 stycznia 2013 r. zawiadomił o niepowrocie Sąd Okręgowy w Kaliszu, który wystawił niezwłocznie nakaz doprowadzenia. W dniu 20 lipca 2012 r. powód ponownie została doprowadzony do Aresztu Śledczego w O. po przerwie w odbywaniu kary. Został przyjęty z zaświadczeniem (...) w O., że może przebywać w warunkach aresztu śledczego. Podczas wizyty u lekarza w areszcie zlecono podawanie powodowi leków przepisanych przy wypisie ze szpitala oraz dietę cukrzycową. Dowód : notatka służbowa p.o. kierownika działu ewidencji z dnia 12.07.2013 r., k. 116, zawiadomienie o niepowrocie z przerwy w odbywaniu kary z dnia 18.07.2012 r. k. 120, karta informacyjna w książce zdrowia osadzonego k. 72 v, zeznania świadka E. K. – od 15 do 34 minuty nagrania na płycie k. 152. O konieczności natychmiastowego zwolnienia powoda z aresztu śledczego siostra powoda R. H. kilkakrotnie informowała w pismach z 23 i 25 lipca 2012 r. zarówno Areszt Śledczy w O., jak i Sąd Rejonowy w Ostrowie Wielkopolskim i Sąd Okręgowy w Kaliszu. Dowód: pisma R. H. do: Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim z dnia 23.07.2012 r, k. 30, do Sądu Okręgowego w Kaliszu z dnia 23.07.2012 r, k. 29, do Aresztu Śledczego w O. z dnia 25.07.2012 r, k. 28, zeznania świadka R. H. – od 27 do 32 minuty nagrania na płycie k. 211. Dopiero w dniu 26 lipca 2012 r. do pozwanego Aresztu Śledczego w O. wpłynął nakaz zwolnienia powoda z postanowieniem Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim z dnia 6 lipca 2012 r., z którego wynikało, iż stan zdrowia powoda nie uległ żadnej poprawie. Niezwłocznie podjęto czynności zmierzające do zwolnienia powoda z Aresztu w O. w związku z odroczeniem kary. Powód opuścił Areszt Śledczy w O. w dniu 26 lipca 2013 r. Dowód : notatka służbowa p.o. kierownika działu ewidencji z dnia 12.07.2013 r., k. 116, nakaz zwolnienia z dnia 26.07.2012 r. k. 19 – 20, protokół posiedzenia z dnia 06.07.2012 r., k. 118. Postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2014 r. w sprawie I Ns 64/14 Sąd Okręgowy w Kaliszu ubezwłasnowolnił całkowicie powoda K. W. z powodu zaburzeń psychicznych. W dniu 28 lipca 2014 r. w sprawie III RNS 115/13 Sąd Rejonowy w Ostrowie Wielkopolskim ustanowił dla K. W. opiekuna w osobie siostry R. H.. Dowód: postanowienie S.O. w Kaliszu z 07.04.2014 r. na karcie 2 akt III RNs 115/14 S.R. w O., postanowienie S.R. w K. z 28.07.2014 r. na k. 13 akt III RNs 115/14 S.R. w O.. --- STRONA 5 --- Aktualnie powód przebywa w Domu Pomocy Społecznej w P.. Nosi pieluchy, dużo leży, jest osowiały, kontakt z nim jest ograniczony. Dowód: zeznania świadka R. H. – od 7 do 32 minuty nagrania na płycie k. 211. U powoda stwierdzono znaczny stopień niepełnosprawności, konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, zasadność zaopatrzenia powoda w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze oraz pomoce techniczne, ułatwiające mu funkcjonowanie. Dowód: orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia 24.04.2012 r. k. 25, i z dnia 29.04.2013 r. k. 26. W dniu osadzenia w Areszcie Śledczym w O. u powoda stwierdzano miażdżycę tętnic kończyn dolnych w stadium nie ograniczającym istotnie ukrwienia kończyn i nie ograniczającym istotnie ich sprawności.. Z dokumentacji medycznej wynika, że powód przez wiele lat stosował w nadmiarze używki, które stanowią istotny czynnik rozwoju chorób układu naczyniowego ( palił papierosy, nadużywał alkoholu i amfetaminy ). Na tej podstawie oraz biorąc pod uwagę czas jaki upłynął od dnia osadzenia powoda do dnia wystąpienia objawów miażdżycy naczyń mózgowych ( udaru mózgu ), można przypuszczać z prawdopodobieństwem bliskim pewności, że w dniu 6 września 2011 r. u powoda występowała już uogólniona miażdżyca naczyniowa, w tym miażdżyca naczyń mózgowych. Miażdżyca jest chorobą ogólnoustrojową i dotyczy tętnic całego organizmu. Jej objawy mogą się manifestować m.in. jako niedokrwienie kończyn, niedokrwienie mięśnia sercowego czy niedokrwienie mózgu. W dniu osadzenia u powoda nie stwierdzano innych klinicznych objawów miażdżycy poza niedokrwieniem kończyn dolnych, było to również jedyne schorzenie przewlekłe, na które do tego czasu powód się leczył. Pozostałe objawy miażdżycy pozostawały bezobjawowe i nie były dotychczas zdiagnozowane. Uwzględniając ujawniony stan zdrowia powoda oraz biorąc pod uwagę informację lekarza (...) badającego powoda w dniu osadzenia przyjąć należało, że w dniu 6 września 2011 r. nie było przeciwskazań do wykonywania wobec powoda kary pozbawienia wolności. Z wpisów do dokumentacji medycznej wynika, że w trakcie osadzenia nie stwierdzano innych poza miażdżycą kończyn dolnych objawów, które wymagałyby diagnostyki czy włączenia dodatkowego przewlekłego leczenia. W dniu, w którym powód zgłosił się do lekarza z objawami ostrej niedomogi krążenia mózgowego ( osłabienie, zawroty głowy, splątanie, dodatni objaw B.), lekarz badający właściwie ocenił objawy i podjął właściwą decyzję o wezwaniu karetki pogotowia. Przebieg opieki lekarskiej nad powodem w czasie osadzenia był należyty, powód otrzymywał leki stosowane przewlekle przed osadzeniem, a leczący lekarz podejmował właściwe działania wobec zgłaszanych na bieżąco objawów i dolegliwości. Z prawdopodobieństwem bliskim pewności stwierdzić można, że pozostając na wolności powód nie byłby leczony inaczej. Udar mózgu mógł wystąpić u powoda w każdej innej okoliczności, również w trakcie przebywania poza Aresztem W dniu osadzenia powoda stan zaawansowania miażdżycy naczyń był znaczny i nieodwracalny, a osadzenie nie miało istotnego wpływu na wystąpienie ostrych objawów miażdżycy naczyń mózgowych w postaci dokonanego udaru mózgu. Nie też ma podstaw do uznania, że ponowne osadzenie powoda w Areszcie Śledczym w dniu 20 lipca 2012 r. miało wpływ na pogorszenie jego stanu zdrowia. Aktualnie dominującymi objawami chorobowymi są objawy zespołu psychoorganicznego tj. zespołu zaburzeń zachowania i funkcji intelektualnych oraz kontroli emocji na podłożu zmian organicznych w mózgu . Zmiany te są skutkiem przebytego udaru mózgu, ale również przewlekłego niekorzystnego działania na krążenie mózgowe czynników takich jak miażdżyca, palenie tytoniu, alkoholizm, nadużywanie narkotyków. Na tym podłożu stwierdza się u powoda uogólnione spowolnienie funkcji ruchowych i zaburzenia procesów psychicznych. Zaburzenia te istotnie --- STRONA 6 --- ograniczają jego aktywność życiową i praktycznie uniemożliwiają samodzielne funkcjonowanie w życiu codziennym i społecznym mimo zachowania możliwości samodzielnego wykonywania podstawowych czynności samoobsługowych . Powód jest obecnie osobą trwale niezdolną do pracy, a uszkodzenie układu nerwowego jest trwałe i nieodwracalne i nie ma rokowania co do istotnej poprawy w stanie zdrowia powoda. Dowód: opinia pisemna biegłej neurolog A. K. na k. 171 – 174, opinia uzupełniająca na k. 281. Ustalając stan faktyczny sprawy Sąd pominął dowód z przesłuchania stron. Powód jest osobą całkowicie ubezwłasnowolnioną z utrudnionym kontaktem, z zaburzeniami pamięci i z ograniczonym wglądem we własną sytuację. Przesłuchanie jego przedstawiciela ustawowego – opiekuna R. H. i Dyrektora Aresztu Śledczego w O. nie było możliwe z powodu niestawiennictwa stron na rozprawę w dniu 19 marca 2015 r. Poza tym R. H. została przesłuchana jako świadek we wcześniejszym stadium procesu, a okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy zostały dostatecznie wyjaśnione za pomocą innych środków dowodowych niż przesłuchanie stron. Opinia biegłej A. K. była rzetelna, fachowa, a wyprowadzone przez biegłą wnioski należało ocenić jako logiczne, merytorycznie uzasadnione i nie pozostające w sprzeczności tak z wiedzą powszechną jak i doświadczeniem życiowym. Mając na uwadze tak poczynione ustalenia Sąd zważył, co następuje: Strona powodowa wywodziła odpowiedzialność Skarbu Państwa z przepisu art. 417 k.c. Odpowiedzialność deliktowa Skarbu Państwa, oparta na art. 417 k.c. powstaje wówczas, gdy spełnione są łącznie jej trzy ustawowe przesłanki tj. bezprawność działania lub zaniechania sprawcy, szkoda oraz normalny związek przyczynowy między bezprawnym zachowaniem sprawcy, a szkodą. Kolejność badania tych przesłanek przez sąd nie jest dowolna. W pierwszej kolejności konieczne jest ustalenie działania względnie zaniechania, z którego, jak twierdzi poszkodowany, wynikła szkoda oraz dokonanie oceny jego bezprawności, następnie ustalenie czy wystąpiła szkoda i jakiego rodzaju i dopiero po stwierdzeniu, że obie te przesłanki zachodzą, możliwe jest zbadanie istnienia między nimi normalnego związku przyczynowego ( por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 kwietnia 2001 r. I PKN 361/2000 ). Przechodząc do merytorycznej stanu faktycznego sprawy, stwierdzić należy, że powód nie zdołał wykazać przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa za szkodę, jakiej miał doznać na skutek wystąpienia u niego udaru mózgu podczas osadzenia w Areszcie Śledczym w O.. Przede wszystkim powód nie udowodnił, iż postępowanie Aresztu Śledczego w O. było niezgodne z obowiązującymi zasadami porządku prawnego, a w szczególności by pozwana jednostka penitencjarna dopuścił naruszenia zasad przyjęcia do wykonywania kary pozbawienia wolności i sprawowania opieki medycznej nad powodem jako osadzonym. W świetle poczynionych przez Sąd ustaleń wynika, że przyjęcie powoda do odbycia kary pozbawienia wolności w dniu 6 września 2011 r. nastąpiło w wykonaniu prawomocnego wyroku skazującego powoda na odbycie kary izolacyjnej i na podstawie nakazu przyjęcia wystawionego przez sąd. Do osadzenia powoda nie było też przeszkód medycznych, skoro lekarz Szpitalnego Oddziału Ratunkowego w O. stwierdził zdolność powoda do odbywania kary. Areszt Śledczy w O. dopełnił też obowiązku poddania skazanego wstępnym badaniom lekarskim, o których mowa w art. 79b § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy ( Dz. U. z 1997 r. Nr 90 poz. 557 ze zm.) W dalszej części osadzenia powód miał zapewnione bezpłatne świadczenia zdrowotne i leki zgodnie z przepisem art. 115 § 1 k.k.w. Ze swoich uprawnień w zakresie leczenia w warunkach izolacyjnych powód korzystał, o czym świadczą zapisy w książce zdrowia osadzonego. Powodowi ordynowano leki odpowiednie do stwierdzonego u niego stanu miażdżycowego kończyn dolnych, co potwierdza opinia biegłego. W chwili zgłoszenia przez powoda stanu osłabienia, zawrotów głowy i splątania Areszt Śledczy w O. niezwłocznie uruchomił procedurę wezwania pogotowia ratunkowego, w wynik czego dalsze leczenie stwierdzonego w trakcie diagnostyki udaru mózgu powód przechodził w warunkach wolnościowych w Szpitalu w O.. --- STRONA 7 --- Stan zdrowia powoda nie pozwalał na ponowne osadzenie go w Areszcie Śledczym, co miał na względzie Sąd Rejonowy w Ostrowie Wielkopolskim odraczając mu w dniu 6 lipca 2012 r. wykonania kary pozbawienia wolności o dalszy okres do dnia 6 stycznia 2013 r. Treść postanowienia Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolski z dnia 6 lipca 2012 r. została doręczona Aresztowi Śledczemu w O. dopiero w dniu 26 lipca 2012 r. W tej sytuacji Areszt Śledczy w O., nie wiedząc o dalszym odroczeniu powodowi wykonania kary pozbawienia wolności postąpił zgodnie z prawem zawiadamiając w dniu 18 lipca 2012 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu o niepowrocie powoda do jednostki penitencjarnej. Odnotować w tym miejscu należy, że Areszt Śledczy w O. jako jednostka penitencjarna jest formacją powołaną do wykonywania kar izolacyjnych orzeczonych przez sąd. Jest ona zobowiązana do zawiadomienia sądu penitencjarnego o niestawieniu się skazanego do odbycia kary w wyznaczonym terminie. Ma też ona obowiązek przyjęcia skazanego, w stosunku do którego wydano nakaz przyjęcia. Odnotowania wymaga też fakt, że przed przyjęciem do odbycia reszty kary w dniu 20 lipca 2012 r. powód został ponownie przebadany przez lekarza (...) w O., który stwierdził zdolność powoda do odbywania kary izolacyjnej. Tym samym zarzuty powoda, co do bezpodstawnego przyjęcia powoda do odbycia reszty kary w dniu 20 lipca 2012 r. w zakresie w jakim powód zarzucał pozwanemu bezprawność działania był nieuzasadniony. W konsekwencji Sąd przyjął, że strona powodowa nie sprostała obowiązkowi wykazania bezprawności działania funkcjonariuszy pozwanej jednostki w zakresie przyjęcia powoda do odbycia kary i sprawowania opieki medycznej w czasie osadzenia. W okresie osadzenia powód bezsprzecznie doznał udaru mózgu, który w raz z jego konsekwencjami należy kwalifikować jako szkodę na osobie ( rozstrój zdrowia ) w rozumieniu art. 444 § 1 k.c. Skutkiem przebytego udaru mózgu jest występujący u powoda zespół psychoorganiczny zaburzający jego zachowania, funkcje intelektualne i kontrolę emocji. Z ustaleń stanu faktycznego, a w szczególności z opinii biegłej neurolog należy wyprowadzić wniosek, że między aktualnym stanem zdrowia powoda, a w szczególności przebytym udarem mózgu i zachowaniem funkcjonariuszy pozwanego nie zachodzi adekwatny związek przyczynowi w rozumieniu przepisu art. 361 k.c. Analizując przebieg leczenia powoda przed osadzeniem i w jego trakcie biegła stwierdziła, że nie było konieczności wdrażania innego leczenia niż stosowane u powoda w Areszcie i z prawdopodobieństwem bliskim pewności, pozostając na wolności powód nie byłby leczony inaczej. Udar mózgu mógł wystąpić u powoda w każdej innej okoliczności, również w trakcie przebywania poza Aresztem tym bardziej, ze u powoda już przed osadzeniem występowały czynniki ryzyka chorób naczyń mózgowych i udaru mózgu. Z wysokim prawdopodobieństwem można przypuszczać, że w dniu 6 września 2011 r. u powoda występowała już uogólniona miażdżyca naczyniowa, w tym miażdżyca naczyń mózgowych. Miażdżyca jest bowiem chorobą przewlekłą, rozwijającą się prze wiele lat i przez wiele lat pozostaje bezobjawowa. Zmiany miażdżycowe powstają w różnych naczyniach i objawy kliniczne mogą dotyczyć różnych obszarów np. kończyn dolnych, serca czy naczyń mózgowych. Z całą pewnością można stwierdzić, że okres czasu od osadzenia powoda w Areszcie tj. od 6 września 2011 r. do dnia wystąpienia udaru mózgu tj. do 12 marca 2012 r. jest okresem zbyt krótkim, aby w zdrowych naczyniach mózgowych rozwinął się przewlekły proces miażdżycowy w stopniu krytycznie zaburzającym krążenie mózgowe i powodującym niedokrwienie mózgu. Poczynione przez Sąd ustalenia nie dają też podstaw do przyjęcia, by przebywanie powoda w Areszcie Śledczym od dnia 20 lipca 2012 r. do dnia 26 lipca 2012 r. utrwaliło a tym bardziej pogłębiło chorobę powoda, doprowadzając w efekcie do jego trwałego kalectwa. Skoro powód nie wykazał bezprawności działania pozwanego, ani też związku przyczynowego miedzy działaniem funkcjonariuszy pozwanego Aresztu a szkodą na osobie, to powództwo podlegało oddaleniu w pełnym zakresie bez potrzeby dokonywania szczegółowych ustaleń w zakresie rozmiaru doznanej przez powoda krzywdy ( art. 444 § 1 k.c. w zw. z art. 445 § 1 1 k.c. ), ani też utraty zdolności zarobkowania, zwiększenia potrzeb, czy też zmniejszenia widoków na przyszłość ( art. 444 § 2 k.c. ). --- STRONA 8 --- O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 102 k.p.c. odstępując od obciążenia nimi powoda z uwagi na jego szczególnie trudną sytuację dochodową i brak majątku. O wysokości kosztów zastępstwa prawnego strony powodowej Sąd orzekł na podstawie § 19 w zw. z § 6 pkt 7 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( tekst jednolity Dz. U. z 2013 r. poz. 461 ). SSO Piotr Szymankiewicz