Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt I C 87/12 $§_\T\. _.: 1W /p_| If 1_’ W», %a.\»~‘ \= "//£9.LN‘ luv ‘. /1 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 maja 2012 r. Sad Okrggowy w Radomiu I Wydzial Cywilny w skladziez Przewodniczqcy: SSO Danuta Bojarska Protokolant: st. sekr. sqd. Iwona Lawrynowicz po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2012 r. w Radomiu sprawy z powédztwa L W przeciwko P1 W 0 zadoééuczynienie I. powédztwo oddala; II. nie obciaia powoda kosztami procesu. Na oryglnule <¢_s 0 w I. wm¢|wv(e) n<>dnI=(Y) “ "‘§”\P’ 1’ 1,j » '\§¥ ‘ ":19 IV Q 3A0 0 4/,0 V Nlnlejszy dokument wydano na wnlosek zuma.......2.B.MAR..ZU.1's................. w tryble ustawy 2 dnla 6 wrz_eénla 2001 roku 0 dosrgpre do /nformac,I publlcznal (Dz.U. Nr112, poz. 1198)
--- STRONA 2 ---
N'"'BJ$ZY dvkument wydano na wnlosak zdn1a.. .13 MAR H1111 A ‘C ""Y511.1%;111;.1:11§.":Z%%;'L%;£*i1Li‘** (01.11. 111 112, pol. 1198) Uzasadnienie W pozwie z dnia 07 stycznia 2011 roku powod L W wniosi 0 zasqdzenie od pozwanego P W kwoty 300.000 zlotych tytulem zado§éuczynienia. W uzasadnieniu wskazai, ze P W ' grozii mu i ubliiai. Pozwany grozil powodowi miqdzy innymi tym, ie zostanie on ponownie pobity przez pracownikéw administracji wioziennej. Z uwagi na te okolicznoéci powod domagal sic; zasqdzenia od pozwanego kwoty 300.000 ziotych tytuiem zadosiéuczynienia za doznane obrazenia ciala (pozew k. 3). Pozwany P . W wniosl 0 oddalenie powodztwa (protokoi rozprawy z dnia 12 maja 2011 roku k. 47). W dalszym toku postqpowania strony podtrzymywaiy swoje stanowiska w sprawie. Sqd ustaiil, co nastgpuje: L ’ . W oraz P W odbywajq kary pozbawienia wolnoéci. Powod jest obecnie osadzony w Zaldadzie Kamym w Siedlcach, a w okresach od 21 lipca 2008 roku do 10 lutego 2009 roku oraz od 05 marca 2009 roku do 29 lipca 2010 roku przebywai w Areszcie filedczym w Radomiu, gdzie karq pozbawienia wolnoéci odbywa rowniez pozwany P W (okolicznoéci bezsporne, pismo Aresztu §ledczego w Radomiu z dnia 15 czerwca 2011 roku k. 63). W dniu 03 kwietnia 2010 roku pomiqdzy stronami doszio do sytuacji konfliktowej. Powod by} wtedy osadzony w celi numer 304 Aresztu Sledczego w Radomiu, a pozwany w znajdujqcej siq obok celi numer 302. L W ' ' i P ' W kierowali wtedy. do sicbie gloéne okrzyki, uzywajqc slow wulgamych. Zostali wezwani przez oddzialowcgo do ich zaprzestania. Po tym zdarzeniu skierowano wniosek o wymierzenie P W ' i L ’ W kar dyscyplinamych. Jednoczeénie, pozwany F W skierowai do administracji Aresztu Sledczego w Radomiu skargq na L W ' , w ktorej wskazal, ze powod kierowal wobec niego groiby. Od tego czasu powod i pozwany zarzucajq sobie wzajemnie kierowanie pod swoim adresem groib karalnych (pismo Aresztu $ledczego w Radomiu z dnia 15 1
--- STRONA 3 ---
czerwca 2011 roku k. 63, kserokopia skarg pozwanego P W k. 6470, 7280, wniosek 0 wymierzenie kary dyscyplinamej k. 82, czqéciowo zeznania powoda L W k. 101101v, czqéciowo zeznania pozwanego P W k. 121v122 w zwia_zku z k. 4748). Powyzszy stan faktyczny Sa_d ustalil w oparciu o wskazane dowody w postaci dokumentow oraz czqéciowo zeznafi powoda i pozwanego przesluchanych w charakterze stron. Zeznania L W oraz P W mogq byé uznane za wiarygodne jedynie w czqéci. Nalezy zwrocié uwagq, Ze powod i pozwany pozostaja_ ze sobq w konflikcie. Nie mozna przede wszystkim daé wiary powodowi, i2 zostal pobity przez funkcjonariuszy administracji wiqzicnnej. Okolicznoéé ta nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Zeznania L . W nie sq rowniez wiarygodne w tym zakresie, w jakim wskazuje on, ze P . W kierowal do niego groiby ustnie i na piémie. Powod podnosil, iz przechowuje te pisma, ale ich nie przedstawil. Zeznania L . W nie sq takze wiarygodne w tej czQ§ci, kiedy podaje, iz zglaszal administracji Aresztu Qledczego w Radomiu uwagi co do groib zc strony pozwanego. Z informacji uzyskanych od dyrekcji tej placowki penitencjamej wynika, Ze powod zadnych skarg w tym zakresie nie skiadai. Natomiast zeznania pozwanego P W nie moga_ byé uznane za wiarygodne w tym zakresie, w jakim wskazuje on, Ze powod namawial inne osoby, aby wobec niego stosowaly przemoc slowna_ oraz fizycznq. Okoliczno§ci tej nie potwierdzajq zadne zgromadzone w sprawie materialy dowodowe. W pozostaiym zakresie zeznania stron jako zgodne ze pozostaiymi materialami dowodowymi zaslugujqna wiarq. Dokumenty zgromadzone w aktach sprawy nie byly kwestionowane przez strony, nie budzq one rowniez wqtpliwoéci Sa_du zarowno pod wzglgdem fomialnym jak i materialnym. Sqd zwaiyl, co nastgpuje: Powodztwo nie jest zasadne i podlega oddaleniu w caloéci. Powod w sprawie niniejszej dochodzi od pozwanego kwoty 300.000 ziotych tytulem zadoééuczynienia za uszkodzenie ciala. Powod szkodq swojq wywodzii z 1 :|rl:@l$Z% dgkmfiivzlmflano na wnlosok 2
--- STRONA 4 ---
faktu, zostai pobity przez fimkcjonariuszy administracji wiqziennej Aresztu Sledczego w Radomiu, a pozwany podzegal wskazane osoby do pobicia powoda. Zgodnie z tresciq art. 422 k.c. za szkodq odpowiedzialny jest nie tylko ten, kto jq bezposrednio wyrzqdzil, lecz takze ten, kto innq osobo do wyrzqdzenia szkody naklonii albo byl jej pomocny, jak rowniez ten, kto swiadomie skorzystal z wyrzqdzonej drugiemu szkody. Natomiast w mysl art. 445 § 1 k.c. w zwiqzku z art. 444 k.c. w razie uszkodzenia ciala lub wywolania rozstroju zdrowia sqd moze przyznaé poszkodowanemu odpowiedniq sumo tytuiem zadoséuczynienia pieniqinego za doznanq krzywdq. Przeslankami odpowiedzialnoéci deliktowej sa_: zdarzenie, z ktorym system prawny wiqze odpowiedzialnosé na okreslonej zasadzie oraz szkoda i zwiqzek pxzyczynowy miqdzy zdarzeniem a szkodq. Okolicznosci te, zgodnie z zasadq wyrazonq w art. 6 k.c., powinien byl udowodnié powod. Zdaniem Sa_du, nie sprostal on temu obowiqzkowi. Powod w niniejszym postqpowaniu nie wykazal ani zaistnienia szkody ani tym bardziej okolicznosci majqcych swiadczyé o odpowiedzialnosci pozwanego. Powod wskazywal, Ze doznal on uszkodzenia ciala na skutek pobicia go przez funkcjonariuszy administracji Aresztu $ledczego w Radomiu. Okolicznosci tej jednak w Zaden sposob nie wykazal. Wnioski powoda io dopuszczenie dowodu z zeznafi swiadkow zostaly oddalone, z uwagi na niepodanie przez niego ich prawidlowych nazwisk, adresow ewentualnie placowek penitencjarnych, w ktorych obecnie przebywajq (k. 121). W ocenie Sqdu sq to jedynie twierdzenia powoda, ktore nie zostaiy niczym poparte. Powod nie wskazywa} zresztq rowniez, jaki charakter i rozmiar mialyby mieé odniesione przez niego obrazenia, jakie byly ich skutki, czy powod poddany zostal leczeniu, rehabilitacji. Zdaniem Sa_du, w swietle poczynionych ustalefi, nie mozna wiqc uznaé, iz powod rzeczywiscie szkodq poniosl, a zatem nie mozna rowniez mowié o odpowiedzialnosci pozwanego. Nie ulega wqtpliwosci, iz strony niniejszego procesu pozostajq ze sobq silnie skonfliktowane. Powod i pozwany zarzucajq sobie wzajemnie kierowanie pod swoim adresem groib, oskarzajq o ublizanie sobie nawzajem. Same te okolicznosci nie mogq jednak stanowié o odpowiedzialnosé pozwanego za czyn Nlnlelszy dokument wydano na wnlosak z dnia ..... ................ .. w tryble ustawy 2 dnia 6 wrzesnla 2001 roku 3 _ .1...a~.<..< /In 1'»h\rmam’! r\uhHI\7nfl|
--- STRONA 5 ---
1 niedozwolony w postaci uszkodzcnia ciala, na co powoiuje siq powod w swoim pozwie. Wobec powyzszego Sad orzekl jak w punkcie I scntencji wyroku. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c. Sprawq niniejsza w calosci przegral powod, jednakze pozwany nie poniosl kosztow procesu, a zatem Sad nie obciazyl powoda obowiazkiem ich zwrotu. *1 . I ‘ . Nu oryglnule _ _ _ I ‘ Q vN4¢\wv(¢)1><>dr>i=(Y) ‘*2éy 3 Qfi Q‘: ‘p I0‘ Q 0 Q‘\ W U 1;‘? . 6’O Q.21 E 0 0 Nlnlejszy dokument wydano na wnlosak ' z dnla.....Z..8. t W tryble ustawyi rfwla 6 wrzeénla 2001 roku ' 0 dcs:1;;>12 0.; .1;'o1r1.~cj1 publlcznel (Dz.U. Nr 112, poz. 1198) _ JS 4
--- STRONA 6 ---
Sygn. akt I ACa 421/12 e\ J '1 .:~: 2'\;»€.' / 31.0 \\ 2*] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 grudnia 2012 r. Sa_d Apelacyjny w Lublinie, I Wydziat Cywilny w skladzie: ' '1 Przewodnicza_cy Sedzia '_ SA *_Alicja Surdy (spr.) Sedziaz Jerzy Nawrocki Sedziaz SA Ewa LauberDrzazga Protokolant sekr.sqdowy Dorota Kabala po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2012 r. w Lublinie na rozprawie sprawy z powodztwa L W przeciwko P W o zadoééuczynienie na skutek apelacji powoda od wyroku Sa_du Okregowego w Radomiu z dnia 16 maja 2012 r., sygn. akt I C 87/11 oddala apelacje. 1 S ?\._Q_‘ 0 .<';\§\\, Q ;£. C’) .,; F » . \\ 0 5 Nu orvq"\°‘° / wlo£c\vIY(¢) P°dP“(y) D 4 V. Q § 43 u W 1; 15% NWBJSZY dvkument wydano na wnlosek zdnla..... ..Z..3..HAR..Z.W...... ' W "ybie U516‘!7 F dnla 6 wrzeénla 2001 r . ., , ,7 , oku 0 °"“ "301? U" g"'°’"1361! publlcznaj (D24/.N1' 112.002.1198)
--- STRONA 7 ---
_ NWBJSZY dokument wydano na wnlosak Z B MAR Z01/1 ~ I 2 Z dnia . . . . . . . . . . . . . . . . . .................... . w tryble ustawy 2 dnla 6 wrzeénla 2001 roku 0 dosrgsple do lnformacjl publlcznel UZASADNIENIE (Dz.U. H1112, poz, 1193) W sprawie z powodztwa L W przeciwko P '1 W o zadoséuczynienie Sad Okregowy w Radomiu wyrokiem z dnia 16 maja 2012 r. oddalii powodztwo i nie obciaiyl powoda kosztami procesu. W pozwie z dnia 7 stycznia 2011 r. powod L . W ' wniosi o zasadzenie na jego rzecz od pozwanego P A W kwoty 300.000 21 tytuiem zadoséuczynienia za doznane obraienia, wskazujac jako podstawe roszczenia przepisy art. 417 k.c., art. 445 k.c. i art. 448 k.c. Zarzucai, Ze pozwany ubliial mu i grozii m.in. tym, Ze powod zostanie ponownie pobity przez pracownikow administracji wieziennej. Pozwany P W wniosi o oddalenie powodztwa. Po rozpoznaniu sprawy Sad Okregowy ustalii, Ze powéd L W' ' oraz pozwany P W odbywaja kary pozbawienia wolnosci. W okresach od 21 lipca 2008 r. do 10 lutego 2009 r. oraz od 5 marca 2009 r. do 29 lipca 2010 r. powod przebywa} w Areszcie $ledczym w Radomiu, gdzie kare pozbawienia wolnosci odbywai rowniez pozwany P ' W . W dniu 3 kwietnia 2010 r. pomiedzy stronami doszio do konfliktu. Obaj osadzeni byli w sasiednich celach Aresztu Sledczego w Radomiu. Powéd w celi numer 304, a pozwany w znajdujacej sie obok celi numer 302. Przebywajacy w swoich celach L " W ' i P W ' krzyczeli wtedy na siebie, uiywajac siow wulgamych i zostali wezwani przez oddziaiowego do zaprzestania zakiocania porzadku. Po tym zdarzeniu skierowano wniosek o wymierzenie P _ . W . i L W " V kar dyscyplinamych. Jednoczesnie, pozwany P W ' skierowai do administracji Aresztu Sledczego w Radomiu skarge na L . W ' , w ktérej wskazai, Ze powod kierowai wobec niego groiby. Od tego czasu powod i pozwany zarzucaja sobie wzajemnie kierowanie pod swoim adresem groib karalnych. W ustalonym stanie faktycznym Sad Okregowy uznai, 2e powodztwo nie jest zasadne i podlega oddaleniu w caiosci. Powod dochodzii zasadzenia
--- STRONA 8 ---
2 na jego rzecz od pozwanego kwoty 300.000 z1 tytuiem zadoséuczynienia za uszkodzenie ciaia, ktorego jak twierdzii, doznai w zwiazku z pobiciem go przez funkcjonariuszy administracji wieziemiej Aresztu §ledczego w Radomiu, ktolych pozwany P W podzegai do pobicia powoda. Zgodnie z trescia art. 422 k.c. za szkode odpowiedzialny jest nie tylko ten, kto ja bezposrednio wyrzadzii, lecz takze ten, kto inna osobe do wyrzadzenia szkody nakionii albo by} jej pomocny, jak rowniez ten, kto éwiadomie skorzystai z wyrzadzonej drugiemu szkody. Natomiast w mysl art. 445 § 1 k.c. w zwiazku z art. 444 k.c. w razie uszkodzenia ciaia lub wywoiania rozstroju zdrowia sad moze przyznaé poszkodowanemu odpowiednia sume tytuiem zadoséuczynienia pienieznego za doznana krzywde. Przesiankami odpowiedzialnosci deliktowej sa: zdarzenie, z ktorym system prawny wiaze odpowiedzialnosé na okreélonej zasadzie oraz szkoda i zwiazek przyczynowy miedzy zdarzeniem a szkoda. Okolicznosci te, Zgodnie z zasada wyrazona w art. 6 k.c., powinien by1 udowodnié powéd. Zdaniem Sadu, nie sprostai on temu obowiazkowi. Powod w niniej szym postepowaniu nie wykazai ani zaistnienia szkody ani tym bardziej okolicznosci majacych éwiadczyé 0 odpowiedzialnosci pozwanego. W szczegélnosci powod nie udowodnii by doznai on uszkodzenia ciaia na skutek pobicia go przez funkcjonariuszy administracji Aresztu §ledczego w Radomiu. W ocenie Sadu sa to jedynie twierdzenia powoda, ktore nie zostaiy niczym poparte. Przy tym wnioski powoda o dopuszczenie dowodu z zeznafi swiadkow zostaiy oddalone, z uwagi na niepodanie przez niego ich prawidiowych nazwisk, adreséw ewentualnie placowek penitencjamych, w ktorych obecnie przebywaja (k. 121). Odwohijac sie do poczynionych ustalefi Sad wskazai, ze nie mozna uznaé, iz powéd rzeczywiscie szkode poniosl, a zatem nie mozna rowniez mowié o odpowiedzialnosci pozwanego. Nie ulega watpliwosci, iz strony niniejszego procesu pozostaja ze soba silnie skonfliktowane. Powod i pozwany zarzucaja sobie wzajemnie kierowanie pod swoim adresem grozb, oskarzaja o ublizanie Nlnlelszy dokument wydano na wnlosak udnla 2 . . . . . . . . . . . .
--- STRONA 9 ---
3 sobie nawzajem. Same te okolicznoéci nie moga jednak stanowié 0 odpowiedzialnosé pozwanego za czyn niedozwolony w postaci uszkodzenia ciala, na co powoluje sie powod w pozwie. Oddalajac powodztwo Sad Okregowy orzekl o kosztach procesu na podstawie art. 98 k.p.c. bowiem powod przegral sprawe w calosci. Jednakze pozwany nie poniosl kosztéw procesu, a zatem Sad nie obciazyl powoda obowiazkiem ich zwrotu. W apelacji powéd L. W zaskarzyl wyrok w caiosci, zarzucajac przede wszystkim pozbawienie powoda prawa do obrony wskutek nie wyznaczenia kolejnego terminu rozprawy, na ktorej powod moglby osobiscie przedstawié Sadowi list pozwanego z grozbami, po ktorym zostal pobity przez funkcjonariuszy Aresztu $ledczego, z ktorymi pozwany byl w zmowie. A takze wskutek niedowiezienia powoda na rozprawe w dniu 16 maja 2012 r. oraz przesluchania powoda w drodze pomocy prawnej przez inny sad (Sad Rejonowy w Siedlcach). Podniosl ponadto, ze podani przez powoda swiadkowie badz widzieli list pozwanego z grozbami pod adresem powoda, badz slyszeli jego grozby. W zwiazku z powyzszym powod wnosil o wznowienie sprawy z jego udzialem, tak by mogl osobiscie zadawaé pytania éwiadkom i przedstawié list pozwanego z grozbami. Wnosil o wezwanie wszystkich zglaszanych we wnioskach i pozwach swiadkow i nie zyczyl sobie byé sluchanym przez sad wezwany, domagal sie by dowozono go na wszystkie rozprawy do Sadu Okregowego w Radomiu. Sad Apelacyjny ustalil i zwazyl co nastepuje: Apelacja powoda L A W nie zasiuguje na uwzglednienie. W zwiazku z apelacja powoda nalezy mieé na wzgledzie, ze powod dochodzi od pozwanego P ' W , innego wieznia, zadoséuczynienia pienieznego w kwocie 300.000 zl z tytulu krzywdy jakiej doznal w zwiazku z uszkodzeniem ciaia w nastepstwie pobicia. Przy czym w sprawie jest bezspome, ze powod i pozwany, choé w pewnym okresie jednoczeénie przebywali w Nlnlejszy dokument wydano na wnlosek 1111111..........2.B.MAR..2l1.1'~ '
--- STRONA 10 ---
4 pozwanym Areszcie, to jednak nigdy nie przebywali w jednej celi ani nie mieli osobistego kontaktu. Powéd wprost przyznaje, ze nie zostal przez pozwanego pobity. Twierdzi natomiast, ze pozwany grozii mu ustnie, krzyczac w swojej celi, na korytarzu i na pismie (w liscie, grypsie), m.in. pobiciem. Wediug powoda pozwany dzialai przy tym w porozumieniu z blizej nieokreélonymi funkcjonariuszami pozwanego Aresztu §ledczego, ktorzy Zgodnie z grozbami pozwanego mieli pobié powoda. Sad Okregowy ustalil, ze powéd i pozwany pozostaja w konflikcie, zarzucaja sobie wzajemnie kierowanie pod swoim adresem grozb i oskarzaja o ublizanie sobie nawzajem. Sytuacja taka ma miejsce od dnia 3 kwietnia 2010 r., kiedy przebywajac w sasiednich celach Aresztu §ledczego w Radomiu (nr 304 i nr 302), powod i pozwany krzyczeli na siebie, uzywajac slow wulgamych, i doprowadzajac do interwencji administracji Aresztu w zwiazku z zaklécaniem przez nich porzadku oraz sporzadzenia wniosku o wymierzenie im kar dyscyplinarnych. Poza tym, po tym zajsciu pozwany skierowal do administracji Aresztu §ledczego w Radomiu skarge na powoda, ktoremu zarzucil kierowanie wobec niego grozb. Powod takiej skargi na pozwanego nie zlozyl. Powyzsze ustalenia Sadu Okregowego nalezalo uzupelnié o ustalenie na podstawie zeznafi powoda, ze nie podal on konkretnych okolicznosci zwiazanych z jego pobiciem. Nie podal nazwisk osob, przez ktore mial zostaé pobity ani rodzaju obrazefi, nie umiejscowil tez tych zdarzefi w czasie. Najpierw twierdzii, ze po kazdym z kilku pobié otrzymywal pomoc medyczna od wieziennej sluzby zdrowia. Ostatecznie stwierdzil, ze taka pomoc, odnotowana w jego ksiazce zdrowia, otrzymai raz, po zdarzeniu do ktorego doszlo w toku niniejszej sprawy. Dodatkowo w postepowaniu apelacyjnym ustalono, ze w toczacych sie rownoczeénie z powodztwa powoda sprawach przeciwko Skarbowi Pafistwa — Aresztowi Sledczemu o swiadczenia odszkodowawcze w zwiazku z pobiciem oraz namszajacymi godnoéé powoda wamnkami odbywania kary pozbawienia wolnosci, nieprawomocnymi wyrokami z dnia 28 sierpnia 2012 r. w sprawach sygn. akt i I C Sadu Okregowego w Nlnielszy dokument wydano na wnlosak ..... 2 a 11111. 21111................
--- STRONA 11 ---
5 Radomiu powodztwa powoda zostaly oddalone (postanowienie: k. 194, odpisy wyrokow: k.185 i k.l86). W kontekscie ustalonych powyzej faktéw istotnych dla rozstrzygniecia nalezaio uznaé, ze zarzuty apelacji nie zasluguja na uwzglednienie. Przede wszystkim nie jest uzasadniony najdalej idacy zarzut niewaznosci postepowania w zwiazku z pozbawieniem powoda moznoéci obrony swych praw (art. 379 pkt 5 k.p.c.). Apelujacy wiaze zarzut pozbawienia go moznosci obrony swych praw z jego przesluchaniem w charakterze strony w drodze pomocy sadowej przez Sad Rejonowy w Siedlcach, gdzie w tym czasie odbywal kare pozbawienia wolnosci i nie dowozeniem powoda do Sadu Okregowego w Radomiu na wszystkie terminy rozpraw. A nadto z nie wyznaczeniem dodatkowego terminu rozprawy, na ktorym bezposrednio przed Sadem Okregowym w Radomiu moglby przedstawié list pozwanego z grozbami, ktorego nie przywiozl na termin przesluchania celem okazania ani nie zlozyl do akt przy pismie procesowym oraz moglby zadawaé osobiscie pytania swiadkom, ktorych Sad wbrew ponawianym wnioskom powoda nie przesluchal. Zgodnie z utrwalonymi pogladami orzecznictwa ,,pozbawienie strony moznosci obrony jej praw w rozumieniu art. 379 pkt 5 k.p.c. ma miejsce w sytuacji, gdy na skutek wadliwosci procesowych sadu lub strony przeciwnej, strona nie mogla i faktycznie nie brala udzialu w calym postepowaniu lub jego istotnej czeéci, gdy w postepowaniu sadowym calkowicie pozbawiono strone, wbrew jej woli, moznosci podejmowania lub swiadomego zaniechania czynnosci procesowych zmierzajacych do ochrony jej sfery prawnej. Ponadto oddalenie wnioskow dowodowych nie moze stanowié przeslanki niewaznosci postepowania z powodu pozbawienia tej strony moznosci obrony swych praw”. (por. wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 8 lipca 2011 r., IV CSK 603/10, LEX nr 1001332 i przywolane w jego uzasadnieniu wyroki Sadu Najwyzszego z dnia 23 lutego 2001 r., II CKN 395/00, z dnia 17 stycznia 2003 r., I CK 166/02, z dnia NI nlelszy d°k“m9"T Wydano na wnlosek z dnl a.......... .. . I Wlrybg W}.1nl1%%1%§1‘.11;'§11s1';;;1;, " °f§1‘i".’1’ ‘1fi'.".’<1'¢i=;*§//.1>.~.1>./my
--- STRONA 12 ---
6 17 pazdziemika 2003 r., IV CK 76/02, z dnia 4 listopada 2010 r., I\'/' CSK 181/10 oraz postanowienie SN z dnia 6 maja 2003 r., I CZ 43/03). W rozpoznawanej sprawie prawo powoda do obronny w tym znaczeniu nie zostalo naruszone. Przeprowadzajac dowod z przesluchania powoda w charakterze strony w drodze pomocy przez Sad wezwany Sad Okregowy nie naruszyl przepisow prawa procesowego. Taki sposob przeprowadzenia dowodow wprost przewiduje bowiem art. 235 § 1 k.p.c. Jednoczesnie tresé zeznafi powoda, z uwagi na dyspozycje przepisow prawa materialnego, ktore stanowily podstawe roszczenia powoda (art. 422 k.c. i an. 445 k.c.) nie uzasadniaia ponownego sluchania powoda bezposrednio przed sadem orzekajacym, a zatem zaniechanie ponowienia tego dowodu nie bylo uchybieniem procesowym, wskutek ktérego powod pozbawiony zostaiby mozliwosci obrony swych praw, ale nawet takim, ktore mialo by wplyw na tresé rozstrzygniecia. Powéd mial tez mozliwosé przedstawienia w toku postepowania podstawy faktycznej swojego zadania oraz zglaszania dowodow na poparcie swoich twierdzefi, i z mozliwosci tej faktycznie korzystai. Nie zostal pozbawiony wbrew swojej woli moznoéci podejmowania czynnosci procesowych w celu dochodzenia swych praw. Natomiast, jak wskazano powyzej oddalenie wnioskow dowodowych strony co do zasady nie moze stanowié przeslanki niewaznosci postepowania z powodu pozbawienia tej strony moznosci obrony swych praw. Taka decyzja procesowa strony podlega ocenie jedynie jako uchybienie procesowe, ktore miaio lub moglo mieé wplyw na tresé zaskarzonego rozstrzygniecia. W apelacji powéd podkresla, ze swiadkowie, o przeprowadzenie dowodu z zeznafi ktorych wnioskuje takze w apelacji, badz widzieli list pozwanego z grozbami pod adresem powoda, badz slyszeli jego grozby. Zgiaszajac wnioski dowodowe 0 dopuszczenie i przeprowadzenie dowodow z zeznafi swiadkow powod w pozwie (k. 3v) wskazywai, ze sa to osoby, ktorym pozwany grozil. W pismie procesowym (k.3434v) wyjasnial, ze osoby te wiedza o grozeniu przez pozwanego powodowi, m.in. na pismie, ze bedzie pozbawiony zycia Njnjgmy,;(,;<um1;ni\.;/6:110 na wnfosek 1 mm ..... ..'J..9..NM1..1~lWu
--- STRONA 13 ---
7 czy zaiatwiony. Przeshichany jako strona (k.101 v) zeznal, ze wnioskuje o przesluchanie swiadkow na okolicznosé kierowanych pod jego adresem grozb. Nalezy mieé jednak na uwadze, ze samo potwierdzenie faktu kierowania przez pozwanego grézb pod adresem powoda nie prowadziloby do uwzglednienia powodztwa. Powod dochodzi bowiem, jak wskazano powyzej, zadoséuczynienia pienieznego w zwiazku z uszkodzeniem ciala (art. 455 k.c.) w wyniku pobicia, ale nie przez pozwanego. Zatem jak trafiiie przyjai Sad Okregowy pozwany moglby ponosié odpowiedzialnosé wobec powoda jedynie na podstawie art. 422 k.c. za czyn niedozwolony polegajacy na naklonieniu bezposredniego sprawcy (sprawcow) do pobicia powoda. Na podstawie art. 422 k.c., obok bezposredniego sprawcy (sprawcow) szkody i solidamie z nimi (art. 441 k.c.) odpowiedzialnosé odszkodowawcza ponosza trzy podmioty: 1) ten, kto naklonil bezposredniego sprawce szkody do jej wyrzadzenia (podzegacz), 2)) ten, kto byl pomocny sprawcy szkody (pomocnik) oraz 3) ten, kto swiadomie skorzystal z wyrzadzonej drugiemu szkody (np. paser). Podzegaczem w rozumieniu art. 422 k.c. jest osoba, ktora naklonila sprawce; do wyrzadzenia szkody. Jak przyjmuje doktryna i orzecznictwo zamiarem podzegacza jest wywolanie w psychice sprawcy decyzji popelnienia czynu zabronionego lub umocnienia sprawcy w powzietej juz decyzji popelnienia takiego czynu. Naklanianie do popelnienia czynu niedozwolonego moze przybraé rézne formy. Moze polegaé na wyraznie fomiulowanych zadaniach, namowach czy prosbach, moze przybieraé postaé wypowiedzi posrednio sugerujacych okreslone postepowanie i zapewnienia o bezkamosci. Podzeganie moze byé zatem dokonane tylko umyslnie, w zamiarze bezposrednim, a pomiedzy zachowaniem podzegacza i zachowaniem sprawcy szkody musi istnieé zwiazek przyczynowy w rozumieniu art. 361 § 1 k.c. Dlatego tez oddzialywanie podzegacza na sprawce szkody musi mieé charakter zindywidualizowany w tym znaczeniu, ze musi odnosié sie do konkretnej osoby Nlniejszy dokument wydano na wnlosak 111111........z.11.m..21111........... w fmhla uemw 7 A11|1 n ...,.;..1. mvu
--- STRONA 14 ---
8 lub grupy osob, chociaz podzegacz nie musi znaé osoby, ktora naklania do popelnienia czynu. W zwiazku z tym, ze podzegacz oddzialywuje na sfere motywacyjna bezposredniego sprawcy, poprzez dazenie do wywolania u niego postanowienia okreslonego zachowania, o nakionieniu mozna méwié, gdy podzegacz faktycznie wplynal na podjecie przez sprawce decyzji o popelnieniu konkretnego czynu niedozwolonego. Przy ocenie stopnia prawdopodobiefistwa skutecznosci dzialafi podzegacza nalezy zatem uwzgledniaé wystepujace miedzy nim a bezposrednim sprawca zaleznosci i ich indywidualne cechy, m.in. psychiczne. Osiagniecie przez podzegacza zamierzonego celu, tj. naklonienie sprawcy do popeinienia czynu zabronionego vvymaga, aby byl on osoba, ktorej autorytet, powiazania o charakterze osobistym, umozliwiaja wplyw na sfere decyzyjna sprawcy. (por. Agnieszka RzeteckaGil; Komentarz do art.422 Kodeksu cywilnego, system informacji prawnej LEX i przywolane tam poglady doktryny i orzecznictwa). Uwzglednienie powyzszych, ustalonych w doktrynie i orzecznictwie przeslanek podzegania, skutkujacych przyjeciem odpowiedzialnosci podzegacza za szkode wyrzadzona przez bezposredniego sprawce, ktorego podzegacz do wyrzadzenia szkody naklonil, prowadzi do wniosku, ze przeslanek tych nie wyczerpuje ewentualne wykrzykiwanie przez pozwanego grozb wobec powoda, kiedy obaj mijali sic; na korytarzu czy przebywali w sasiednich celach lub ich powtarzanie w liscie adresowanym do oséb trzecich, nie bedacych sprawcami zarzucanego pobicia. Nawet jezeli pozwany, jak twierdzil powod, grozil powodowi pobiciem przez funkcjonariuszy sluzby wieziennej. Twierdzenia powoda» wnioskowanezeznania swiadkow nie . 1 . dotycza bowiem w ogole okolicznosci, ktore uzasadnialyby przyjecie, ze pozwany nakianiai funkcjonariuszy Aresztu §ledczego w Radomiu do pobicia powoda, i aby istotnie mial wsrod nich taki autorytet, ze moglby ich naklonié do takiego dzialania i do niego naklonil. Nie dotycza zatem okolicznosci, ktore Nlnlelsly dvkument wydano na wnlosek 1 dnia.... ...7..5..lW.l...2.l.l.l.'!.......... I W If)/ble ustawv Z dnia 6 wrvnsnla
--- STRONA 15 ---
9 uzasadniaiyby przypisanie pozwanemu podzegania, a tym samym i odpowiedzialnosci za skutki pobicia, ktore byloby jego nastepstwem. Z uwagi na powyzsze oddalenie przez Sad Okregowy wnioskéw powoda o przeprowadzenie dowodow z zeznari swiadkow nie bylo uchybieniem procesowym, ktore mialoby wplyw na tresé rozstrzygniecia. Nie dotyczyio bowiem okolicznosci istotnych dla rozstrzygniecia o odpowiedzialnosci pozwanego. Ewentualna szkoda powoda, tj. uszkodzenie ciala nie bylo nastepstwem ,,gr6zb do niego kierowanych przez powoda” a tak powéd wywodzil zeznajac w charakterze strony. Z tego tez wzgledu zostal oddalony wniosek o przeprowadzenie tych dowodow w postepowaniu apelacyjnym i nie byl uzasadniony wniosek apelacji o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w celu przeprowadzenia wszystkich wnioskowanych przez powoda dowodow majacych potwierdzié kierowanie przez pozwanego pod jego adresem grozb. W ustalonym stanie faktycznym oddalenie powodztwa bylo zatem prawidiowe, skoro przedstawiona przez powoda podstawa faktyczna powodztwa nie uzasadniala przypisania pozwanemu odpowiedzialnosci na podstawie art. 422 k.c., i to nawet w sytuacji, gdyby powod zostal faktycznie pobity przez pracownikéw pozwanego Aresztu i doznal w jego nastepstwie uszkodzenia ciala. Majac powyzsze na wzgledzie Sad Apelacyjny na podstawie art. 385 k.p.c. orzekl jak w sentencji. Q _ Nq qryglnule '1; ~‘ ' wlatclwY(¢) P°dPl‘(Y) FF ,/Q“ Nlnlelszy dokument wydano na wniosek z dnia....... ............. .. w tryble ustawy 2 dnla 6 wrzeénla 2001 roku 0 d0St¢p1'e do informacji publlczne] (Dz.U. Nr 112, pol. 1198) K t Q/0 956,0 "*>/'..,.. é ‘iii. 1": ~"_''. .‘ I z.;.<_;_§E.~’V,,3.7 ‘\ 400 M \\3
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sad Okregowy w Radomiu wyrokiem z dnia 16 maja 2012 r. oddalii powodztwo#I C 87/12#art. 422 k.c.#art. 445 § 1 k.c.#art. 444 k.c.#art. 6 k.c.#art. 98 k.p.c.#art. 417 k.c.#art. 445 k.c.#art. 448 k.c.#art. 379 pkt 5 k.p.c.#art. 235 § 1 k.p.c.#art. 455 k.c.#art. 441 k.c.#art. 361 § 1 k.c.#art.422 Kodeksu#art. 385 k.p.c.