§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
zapłatę

Postanowienie I C 823/08 Sąd Okręgowy w Warszawie zasądził od

zapłatę

Teza / krótkie omówienie

zapłatę

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- ~ sygrn.a|‹±z|c 178/11 I 'H...,_ ¬- .-'Ĺ _"".~š"- fl"\\~\ I egşgęs A Siktăf ąfvuäş r[/_ .\'ř WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 lipca 2011 r. Sąd Okręgowy w Gorzowie Wlkp. I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Ewa Kaczmarska Protokolant: Referent stażysta Olga Zielińska po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2011 r. w Gorzowie Wlkp. sprawy z powództwa (_ ..) SA w W. przeciwko Skarbowi Państwa - Dyrektorowi Izby Celnej w R. o zapłatę l. umarza postępowanie w sprawie zakresie należności głównej co do kwoty 148. 327, 40 zł wraz z odsetkami za okres od dnia 22.04.2011r do dnia 15.06.2011r. ll. zasądza od pozwanego Skarbu Państwa - Dyrektora Izby Celnej w R. na rzecz powoda (...) SA w W. kwotę 6.299, 90 zł 2 ustawowymi odsetkami od dnia 21 .04.201 1 r do dnia zapłaty. Ill. w pozostałej części powództwo oddala. IV. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 11.859, 80 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. UZASADNIENIE Pozwem z dnia 17 maja 2011 r. (...) SA w W. wniosła o zasądzenie od Skarbu Państwa - Dyrektora Izby Celnej w R. kwoty 154 627,30zł wraz z ustawowymi odsetkami: - od kwoty 148 327,30 od dnia 21 grudnia 2010 r. do dnia zapłaty - od kwoty 6 300 zł od dnia 21 kwietnia 2011 r. do dnia zapłaty; zasądzenie na swoją rzecz kosztów procesu. _ W uzasadnieniu pozwu wskazał, iż wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2009 r. sygn. akt I C 823/08 Sąd Okręgowy w Warszawie zasądził od (...) SA w W. na rzecz Skarbu Państwa - Dyrektora Izby Celnej w R. kwotę I 17 444,30 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 20 pażdziernika 2007 r. do dnia _zapłaty oraz kwotę 3 600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego oraz nakazał pobrać od (. . .) SA w W. nieuiszczoną opłatę od pozwu. Sąd Apelacyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 października 2009 r. w sprawie o sygn. akt I ACa 729/09 oddalił apelację (...) SA w W. od powyższego wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie i zasądził od (_ . .) SA w W. na rzecz Skarbu Państwa - Dyrektora Izby Celnej w R. koszty procesu w wysokości 2 700 zł. -- ¿ -W dniu 3 listopada 2009 r. Dyrektor Izby Celnej w R. wystosował do (...) SA w W. wezwanie do zapłaty kwot wynikających z wyroków Sądu Okręgowego w Warszawie sygn.- 'akt I C 823/08 i Sądu"Apelacyjnego w Warszawie sygn. akt I ACa 729/09. lnterRisk w dniu 14 grudnia 2009 r. przelał na rachunek Izby Celnej w R. kwotę 3 027 429,70 zł, w tym kwotę 148 327,30 zł - tytułem należności głównej, oraz odsetki zasądzone w sześciu procesach toczonymi pomiędzy stronami w łącznej wysokości 872 731,20 zł. Nadto wskazana suma obejmowała pozostałą kwotę należności głównej i odsetek objętych wezwaniem z dnia 3 listopada 2009 r. W dniu 23 listopada 2009 r. (...) SA w W. przelał kwotę 40 710,92 zł stanowiące należność z tytułu kosztów procesu. W ramach powyższego przelewu powód uiścił kwotę 6 300 zł tytułem kosztów zasądzonych w wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie sygn. akt I C 823/08 i Sądu Apelacyjnego w Warszawie sygn. akt I ACa 729/09. Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 12 stycznia 2011 r. sygn. akt I CSK 195/10 uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie (1 ACa 729/09) i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi II instancji oraz rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego. Jeszcze przed wydaniem wyroku przez Sąd Najwyższy zważywszy na analogiczne poglądy Sądu Najwyższego wyrażone w ramach kontroli kasacyjnej na gruncie bliżniaczych (co do stanu faktycznego i prawnego) spraw pomiędzy tymi samymi stronami, (...) SA w W. wezwaniem datowanym na 17 grudnia 2010 r. a doręczonym pozwanemu 21 grudnia 2010 r. wezwał Dyrektora Izby Celnej w R. do zwrotu kwoty uiszczonej na podstawie wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie sygn. akt 1 C 823/08. Po ponownym rozpoznaniu apelacji Sąd Apelacyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 marca 2011 r. w sprawie sygn. akt I ACa l 10/ 1 1 zmienił zaskarżony wyrok i oddalił w całości powództwo Skarbu Państwa - Dyrektora Izby Celnej w R. oraz zasądził od Skarbu Państwa - Dyrektora Izby Celnej w R. na rzecz (_ ..) SA w W. koszty _procesu z uwzględnieniem toku instancji. Wezwaniem z dnia 19 kwietnia 201 1 r. doręczonym Dyrektorowi Izby Celnej w R.w dniu 21 kwietnia 201 1 r. (. ..) SA w W. ponowił wezwanie do zwrotu kwoty 802 007,32, na którą składa się: 1 17 444,30 zł plus odsetki uiszczone w związku z wyrokiem SO w Warszawie sygn. akt I C 823/08. Wezwanie pozostało bez odpowiedzi. Pozwany w odpowiedzi na pozew uznał powództwo co do kwoty 148 327,40 zł wraz z odsetkami ustawowymi od tej kwoty liczonymi od dnia 22 kwietnia 201 1 r. do dnia 15 czerwca 2011 r; wniósł o oddalenie powództwa co do kwoty 6 300 zł i odsetek ustawowych liczonych od dnia 21 grudnia 2010 r. do dnia 21 kwietnia 201 1 r.; nie obciążanie kosztami procesu, ewentualnie zasądzenie kosztów procesu na rzecz pozwanego. W uzasadnieniu wskazał, że Dyrektor Izby Celnej w 2008 r. wniósł do Sądu Okręgowego w Warszawie sześć pozwów o zapłatę różnych kwot cła, podatków i odsetek, których zapłatę gwarantował (...) SA- w W.. Wszystkie te sprawy oparte były na takiej samej podstawie faktycznej i prawnej. Po uchyleniu przez Sąd Najwyższy korzystnych dla pozwanego wyroków Sądu Apelacyjnego sprawy te były ponownie rozpoznawane przez Sąd Apelacyjny, który wyrokami z dnia 15.12.2010 r. (I ACa 1003/10), 16.03.2011 r. (I ACa 110/ll i IACa 111/l 1) i z dnia 30.03.2011 r. (1ACa 112/ll i 1 ACa 113/1 1) oddalił powództwo Skarbu Państwa- Izby Celnej w R. Szósta sprawa I ACa 118/11 nie została jeszcze rozpoznana. Po doręczeniu pozwanemu przez Sąd Apelacyjny wyroku z dnia 15.12.-2010 r., co miało miejsce 24 lutego 2011 r. pozwany niezwłocznie, bez wcześniejszego wezwania (...) SA w W. w dniu 3 marca 2011 r. zwrócił powodowi należności wynikające ze zmienionego wyroku Sądu Okręgowego. Pozwany w dniu 22 marca 201 1 r. wniósł o doręczenie mu odpisu wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 16 marca 201 1 r. sygn. 1 ACa 1 12/1 1 w celu dokonania wypłaty na rzecz powoda. Odpis otrzymał w dniu 1 1 kwietnia 201 1 r. Po otrzymaniu pozostałych odpisów Sądu Apelacyjnego z dnia 15 i 30.03 oraz 15.06.20] I r. powodowi zaplacono kwotę obejmującą należność główną z tego wyroku (117 444,30zł) oraz odsetki zapłacone przez powoda (30 883,10zł). W dniu 22 czerwca 2011 r. została powodowi zapłacona również kwota 2 905,60 zł tytułem odsetek ustawowych od wymienionych wyżej kwot liczonych od dnia 22 kwietnia 201 1 r. do dnia zapłaty. Pozwany nigdy nie kwestionował swoje zobowiązania co do zwrotu powodowi kwot wynikających ze zmienionych wyroków Sądu Okręgowego w Warszawie. W niniejszej sprawie zapłaty zostały dokonane jeszcze przed powzięciem wiadomości o wytoczeniu powództwa o te należności. ' Zapłacone przez (...) SA w W. pozwanemu koszty zastępstwa procesowego zostały wypłacone w postaci dodatkowego wynagrodzenia zatrudnionemu przez pozwanego na podstawie umowy o pracę radcy prawnemu. Wypłata nastąpiła w dniu 3 grudnia 2009 r. i obejmowała całość zasądzonej i zapłaconej przez (_ ..) SA w W. kwoty. Powołując się na art. 22* ust. 2 ustawy o radcach prawnych pozwany wskazał wnioskując a contrario, iz pracodawca nie ma obowiązku (ani prawa) wypłacania radcy prawnemu dodatkowego wynagrodzenia, jeżeli kosztów zastępstwa procesowego strona przeciwna nie zapłaci. Wypłacenie radcy prawnemu kwoty uzyskane od przeciwnika procesowego tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego powoduje, że Dyrektor Izby Celnej, jako pracodawca radcy prawnego zużył uzyskaną korzyść w taki sposób, że nie jest już wzbogacony. Wyzbycie się korzyści przez pozwanego nastąpiło w czasie, gdy pozwany nie wiedział jeszcze, że powód zaskarżyl wyrok Sądu Apelacyjnego skargą kasacyjną. Nie musiał się więc liczyć z obowiązkiem zwrotu korzyści, gdyż wyrok Sądu Apelacyjnego był prawomocny. W niniejszej sprawie chodzi 0 zwrot świadczenia nienależnego (art. 410 k.c.). Wymagalność zwrotu nienależnego świadczenia rozpoczyna się z dniem wezwania o jego zapłatę. Kwoty dochodzone niniejszym pozwem cechy nienależnego świadczenia nabyły z chwilą zmiany wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie tj. z dniem wydania wyroku w sprawie sygn. akt 1 ACa 110/ 1 1, czyli 16 marca 2011 r., a wymagalne są od dnia 22 kwietnia 2011 r., tj. doręczenia wezwania o zapłatę. Nie sposób uznać, iż pozwany miał obowiązek zapłaty tych kwot po wezwaniu z grudnia 2010 r., skoro w tamtym czasie nie został wyeliminowany z obrotu prawnego wyrok Sądu Okręgowego zasądzający na rzecz pozwanego te kwoty. --- STRONA 2 --- _ Pozwany'wnosząc-o'zastosowanie art. 102 k.p.c. ewentualnie art. 101 k.p.c. wskazał, iż uznał roszczenie i zaspokoił powoda jeszcze przed doręczeniem mu odpisu po'zwu`w sprawie. Otrzymuj ącodpis wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie w analogicznej sprawie niezwłocznie zwrócił powódce nienależne kwoty. Nic nie uzasadnialo przypuszczenia, że inaczej będzie w przedmiotowej sprawie. Wytoczenie powództwa uznać zatem należy za niezasadne. Pismem procesowym z dnia 12 lipca 2011 r. powódka cofnęła pozew w zakresie należności głównej co do kwoty 148 327,40 zł oraz co do odsetek od kwoty 148 327,40 zł za okres od dnia 22 kwietnia 2011 r. do dnia zapłaty wraz z zrzeczeniem się roszczenia. Poparła powództwo co do kwoty należności głównej 6 299,90 zł oraz co do odsetek od kwoty 148 327,30 zł od dnia 21 grudnia 2010 r. do dnia 21 kwietnia 201 1 r. i od kwoty 6 300 zł od dnia 21 kwietnia 201 1 r. do dnia zapłaty. Powódka wniosła o zasądzenie kosztów procesu. Sąd ustalił _co nastę_pujg: Wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 15 kwietnia 2009 r. sygn. akt I C 823/08 zasądzono od (_ ..) SA w W. na rzecz Skarbu Państwa - Dyrektora Izby Celnej w R. kwotę 117 444,30 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 20 pażdziernika 2007 r. do dnia zapłaty oraz kwotę 3 600 zł tytułem zwrotu kosztow zastępstwa procesowego oraz nakazano pobrać od (_ _ _) SA w W. nieuiszczoną opłatę od pozwu. Dowód: - - bezs orne, nadto odpis wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 15 kwietnia 2009 r. sygn. akt 1 C 823/08 k.8-9 P Sąd Apelacyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 pażdziemika 2009 r. w sprawie o sygn. akt I ACa 729/09 oddalił apelację (...) SA w W. od powyższego wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie i zasądził od (_ ..) SA w W. na rzecz Skarbu Państwa - Dyrektora Izby Celnej w R. koszty procesu w wysokości 2 700 zł. Dowód: - bezsporne, nadto odpis wyroku. Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20 października 2009 r. sygn. akt I ACa 729/O9 k.17 W dniu 3 listopada 2009 r. Dyrektor Izby Celnej wystosował do (...) SA w W. wezwanie do zapłaty kwot wynikających z wyroków Sądu Okręgowego w Warszawie sygn. akt I C 823/08 i Sądu Apelacyjnego w Warszawie sygn. akt I ACa 729/09. _ Dowód: - bezsporne, nadto poświadczone za zgodność z oryginałem wezwanie do zapłaty 'z dnia 3 listopada 2009 r. k.32_. 34 (...) SA w W. w dniu 14 grudnia 2009 r. przelał na rachunek Izby Celnej w R. .kwotę 3 027 429,70 zł, w tym kwotę 148 327,30 zł - tytułem należności głównej oraz odsetki zasądzone w sześciu procesach pomiędzy stronami w łącznej wysokości 872 731,20 zł. Nadto suma ta obejmowała pozostałą kwotę należności głównej i odsetek objętych wezwaniem z dnia 3 listopada 2009 r. Dowód: - bezsporne, nadto potwierdzenie dokonania przelewu k.47 W dniu 23 listopada 2009 r. (_ ..) SA w W. przelał kwotę 40 710,92 zł stanowiące należność z tytułu kosztów procesu. W ramach powyższego przelewu powód uiścił kwotę 6 300 zł tytułem kosztów zasądzonych w wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie sygn. akt I C 823/08 i Sądu Apelacyjnego w Warszawie sygn. akt I ACa 729/09. Dowód: ' ~« bezsporne, nadto potwierdzenie 'wykonania przelewu k.49 Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 12 stycznia 201 1 r. sygn. akt I CSK 195/10 uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie (sygn. akt I ACa 729/09) i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi II instancji oraz rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego. Dowód: - bezsporne, nadto odpis wyroku Sądu Najwyższego z dnia 12 stycznia 2011 r. sygn. akt I CSK 195/10 k.23 (_ _ .) SA w W. wezwaniem datowanym na 17 grudnia 2010 r. a doręczonym pozwanemu 21 grudnia-2010 r. wezwał Dyrektora Izby Celnej w R. do zwrotu kwoty uiszczonej na podstawie wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie sygn..-akt I C 823/08. _W dniu --19 kwietnia 2011 r. powódka wezwała pozwanego do zwrotu kwoty 761 296,40 zł, .kwoty 40 710,92 zł oraz kwoty 74 975 zł tytułem zasądzonych kosztów procesu. Wezwanie Idoręczono w dniu 21 kwietnia 201 1 r. -. „Q.Q.Y!_f.>.(1= . . - _ ' " 1-- -' : - _ _'.."_`._bezŠPori3ie, nadto" wez'wan'ie' do zaßłafj Z dnia 17 grudiria 2010 r. k.37 _ " -3» I. _potwierdzen'ie' odbioru wezwania do zapłaty z dnia 17 grudnia 2010 r. k`.38-39 ‹ - _ _-_'wezwanie do zapłaty z dnia 19 kwietnia 2011 r. z potwierdzeniem odbioru k.51, 52'-53 _ _ __ _- __ Po ponownym rozpoznaniu apelacji Sąd Apelacyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 16 marca 2011 r. wsprawie sy'gn'_-akt I ACa -1 10/11 zmienił zaskarżony wyrok i oddalił w całości powództwo Skarbu Państwa - Dyrektora Izby Celnej w R. oraz zasądzi-ł od Skarbu Państwa - Dyrektora Izby Celnej w R. na rzecz (...) SA w W. koszty procesu z uwzględnieniem toku instancji. Dowód: - bezsporne, nadto odpis wyroku Sądu A pelacyjnego w Warszawie z dnia 16 niarca 2011 r. w sprawie sygn. akt I ACa 110/11 k.41 Pozwany w dniu 22 marca 201 1 r. wniósł o doręczenie mu odpisu wyroku z dnia 16 marca 2011 r. sygn. I ACa 1 12/ 1 1 w celu dokonania wypłaty na rzecz powoda. Odpis otrzymał w dniu 11 kwietnia 2011 r. Po otrzymaniupozostałych odpisów Sądu Apelacyjnego z -'dnia 15 i 30.03 oraz 15.06.2011 r. powodowi zaplacono kwotę obejmującą należność główną z tego wyroku (1 17 444,30zł) oraz odsetki zapłacone przez powoda (30 883,10zł). W dniu 22 czerwca 201 1 r. została powodowi zapłacona również kwota 2 905,60 zł tytułem odsetek ustawowych od wymienionych wyżej 'kwot liczonych od dnia 22 kwietnia 201 1 r. do dnia zapłaty Dowód: _ - wniosek Dyrektora Izby Celnej w R. o doręczenie wyroku z uzasadnienieni w sprawie SA w Warszawie sygn. I ACa 110/11 k.82 _ I _- doręczenie Dyrektorowi Izby Celnej w R. wyroku SA w Warszawie w sprawie sygn. I ACa 110/11 z uzasadnieniein k.83 - pismo Dyrektora Izby Celnej w R. z dnia 21 czerwca 2011 r. k.87 - pismo Dyrektora Izby Celnej w R. z dnia 22 czerwca 2011 r. k.91 I " - potwierdzenie dokonania przelewów k. 88, 89, 90, 92,93, 94, 95,. 96 ' W dniu 3 grudnia 2009 r. Izba Celna W R. wypłaciła radcom prawnym T. Z. i].S. dodatkowe wynagrodzenie W kwocie odpowiednio 11 062,38 zł i 11 193,87 zł. Dowód: - wyciąg bankowy - wydatki i koszty k.98 Pismem procesowym z dnia 12 lipca 2011 r. powódka cofnęła pozew W zakresie należności głównej co do kwoty 148 327,40 zł oraz co do odsetek od kwoty 148 327,40 zł za okres od dnia 22 kwietnia 2011 r. do dnia zapłaty wraz z zrzeczeniem się roszczenia. Poparła powództwo co do kwoty należności głównej 6 299,90 zł oraz co do odsetek od kwoty 148 327,30 zł od dnia 21 grudnia 2010 r. do dnia 21 kwietnia 2011 r. i od kwoty 6 300 zł od dnia 21 kwietnia 2011 r. do dnia zapłaty. Dowód: _ pisino procesowe powódki z dnia 12 lipca 2011 r. k.100-101 Sąd zważyl co nastę_p_uj_ę: Powództwo jest częściowo uzasadnione. W pierwszej kolejności wyjaśnić należy powody umorzenia postępowania w zakresie należności głównej co do kwoty 148 327,40 zł wraz z odsetkami za okres od dnia 22 kwietnia 201 1 r. do dnia 15 czerwca 2011 r. Sąd Okręgowy uznał, iż powód skutecznie w tym zakresie cofnął powództwo. Jak stanowi art. 203 § 1 k.p.c. pozew może być cofnięty bez zezwolenia pozwanego aż do rozpoczęcia rozprawy, a jeżeli z cofnięciem połączone jest zrzeczenie się roszczenia - aż do wydania wyroku. Powód cofając ww. zakresie powództwo zrzekł się jednocześnie roszczenia. _Tym samym skutecznie cofnął pozew, zaś zdaniem Sądu Okręgowego nie zachodzą okoliczności wymienione w art. 203 § 4 k.p.c., które przemawiać by miały za uznaniem niedopuszczalności cofnięcia pozwu. Sąd uznał za zasadne zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty 6 299,90 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 21 kwietnia 2011 r. do dnia zapłaty. Powód dochodził pozwem zapłaty kwoty 154 627,30 zł, pozwany zaś zapłacił kwotę 148 327,40 zł, pozostała do zapłaty kwota wyniosła zaś 6 299,90 zł. Powód swoje roszczenie oparł na art. 410 § 2 k.c., który stanowi, iż: świadczenie jest nienależne, jeżeli ten, kto je spełnił, nie był w ogóle zobowiązany lub nie był zobowiązany względem osoby, której świadczył, albo jezeli podstawa świadczenia odpadła lub zamierzony cel świadczenia nie został osiągnięty, albo jeżeli czynność prawna zobowiązuj ąca do świadczenia była nieważna i nie stała się ważna po spełnieniu świadczenia. Należy zatem wskazać, iż powód w wykonaniu prawomocnego orzeczenia Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20 pażdziernika 2009 r. sygn. akt I ACa 729/09 wpłacił na rzecz pozwanej Izby Celnej kwotę 154 627,30 zł. W wyniku przewidzianego prawem środka zaskarżenia powód zakwestionował orzeczenie Sądu Apelacyjnego i uzyskał korzystny dla siebie wyrok Sądu Najwyższego, który uchylał wyrok Sądu Apelacyjnego przekazując mu sprawę do ponownego rozpoznania. W konsekwencji Sąd Apelacyjny w Warszawie zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie i oddalił powództwo. Tym samym prawomocnie przesądzając, iż świadczenie spełnione przez powoda stało się nienależne w rozumieniu art. 410 § 2 k.c. W związku z tym pozwany winien zwrócić powodowi kwotę 6 299,90 zł jako nienależną. Z chwilą prawomocnego --- STRONA 3 --- `. oddalenia -powództwatj. 16 'marca 2011 _r. kwota uiszcza na rzecz pozwanego stała się nienależną. Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 25 stycznia 1971 r. sygn. akt --1 _CR 552/70 strona, która -'rozporządziła korzyścią majątkowa, uzyskana na podstawie prawomocnego wyroku, w czasie od daty uprawomocnienia się wyroku do chwili _uzyskania wiadomości o jego zaskarzeniu rewizją nadzwyczajną (obecnie kasacją), nie ponosi ujemnych następstw przewidzianych w art. 409 k.c. (in fine) w razie uchylenia tego wyroku. Powinność liczenia się z obowiązkiem zwrotu powstaje dopiero z chwilą uzyskania wiadomości o zaskarzeniu prawomocnego wyroku rewizją nadzwyczajną (kasacją). Pozwany nie kwestionuje tego, iz świadczenie było nienależne, podnosi jedynie, iz Skarb Państwa nie jest już wzbogacony, gdyż uzyskana korzyść w dniu 3 grudnia 2009 r. przekazał na rzecz radcy prawnego jako dodatkowe jego wynagrodzenie na podstawie art. 22* § 2 ustawy o radcach prawnych. Zgodnie z tym przepisem radca prawny jest uprawniony do dodatkowego wynagrodzenia w wysokości nie niższej niż 65 % kosztów zastępstwa sądowego zasądzonych na rzecz strony przez niego zastępowanej lub jej przyznanych w ugodzie, postępowaniu polubownym, arbitrazu zagranicznym lub w postępowaniu egzekucyjnym, jezeli koszty te zostały ściągnięte od strony przeciwnej W państwowych jednostkach sfery budżetowej wysokość i termin wypłaty wynagrodzenia określa umowa cywilnoprawna. Z twierdzeń strony pozwanej wynika, iz Dyrektor Izby Celnej w R. .zawarł z radca prawną umowę cywilnoprawna zobowiązującą go do wypłaty dodatkowego wynagrodzenia. Tym samym na Skarbie Państwa - Dyrektorze Izbie Celnej w R. ciążył obowiązek wypłaty tegoż wynagrodzenia, skoro (. . .) SA w W. je wpłacił. Na podstawie tej umowy radca prawny zatrudniony ` ` 'k esowe o w lat kosztów zastępstwa procesowego w Izbie Celnej w Rzepinie i prowadzący sprawę przeciwko (...) SA w W. z chwilą dokonania przez przeciwni 'a proc g p y uzyskiwal roszczenie o wypłatę wynagrodzenia. Wbrew twierdzeniom pozwanego nie jest on niewzbogacony. Jak wskazał Sąd Najwyższyl nie kazde zużycie w dobrej wierze bezpodstawnie uzyskanego świadczenia powoduje w myśl art. 409 k.c. wygaśnięcie obowiązku zwrotu świadczenia. Następuje to tylko wtedy, gdy zużycie korzyści nastąpiło w sposób bezproduktywny, konsumpcyjny tj. gdy wzbogacony, w zamian tej korzyści, nie uzyskał ani korzyści zastępczej ani zaoszczędzenia wydatku, gdy wydatek mial miejsce tylko dlatego, że uprzednio uzyskał on korzyść, bez której nie poczyniłby tego wydatku. Jezeli natomiast w zamian za zuzytą korzyść wzbogacony uzyskał do swojego majątku jakakolwiek inną korzyść majątkową (np. mienie czy zwolnienie z długu, który w ten sposób spłacił), nie mozna uznać, ze nie jest już wzbogacony, bowiem w wyniku dokonania tego wydatku, w jego majątku pozostaje korzyść w postaci zwiększenia aktywów, bądz zmniejszenia pasywów. Skarb Państwa spełniając swoje zobowiązanie wobec zatrudnionego radcy prawnego i zmniejszając swoje pasywa -w dalszym ciągu pozostaje wzbogacony, gdyz w zamian za nienależne świadczenie uzyskał zamienna korzyść. Z uwagi więc na istnienie stanu wzbogacenia, nie ma znaczenia stan świadomości z chwili wypłaty dodatkowego wynagrodzenia radcy prawnemu. ' Sad zasądził odsetki od dnia 21 kwietnia 2011 r. do dnia zapłaty. W tym dniu pozwany odebrał wezwanie do zapłaty skierowane przez powoda. W odniesieniu do twierdzeń powoda nalezy wskazać, 'iż w dniu 15 grudnia 2010 r., kiedy skierowałpierwsze pismo z wezwaniem do zapłaty należność nie była nienależnía, gdyż dopiero z dniem 16 marca 201 l r. Sąd Apelacyjny w Warszawie zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie i oddalił powództwo. Wcześniej sze zdarzenia miały jedynie wpływ na stan świadomości pozwanego i konieczność liczenia się przez niego z obowiązkiem zwrotu świadczeń. Z chwila prawomocnego oddalenia powództwa świadczenie stało się nienależne, lecz wymagalne stało się zgodnie z art. 455 k.c. tj.-niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do świadczenia. Wcześniejsze wezwania jako bezskuteczne, bowiem skierowane do świadczeń, które pozwany nie miał obowiązku spełniać, nie mogły odnieść skutku i pozwany nie mial obowiązku spełniać świadczenia. Dopiero z dniem 21 kwietnia 201 1 r. dłużnik został wezwany przez wierzyciela do spełnienia swojego zobowiązania, tym samym z tym dniem świadczenie stało się wymagalne i od tego dnia Sąd Okręgowy zasądził odsetki ustawowe. _ _ _ ' Mając powyższe na uwadze, należało oddalić żądanie zasądzeniaodsetek od kwoty 148 327,30 zł od dnia 21 grudnia 2010 r. do dnia 21 kwietnia 201 1 r. W związku z 'tym,`iż świadczenie to do dnia 16 marca 2011 r. nie było nienależne. .Dopiero z tą ostatnią datą spełnione świadczenie stało się nienależne, gdyz Sąd Apelacyjny w Warszawie .zmienił wyrok Sądu Okręgowego i oddalił powództwo Izby Celnej w R.. Świadczenie to stało się zaś wymagalne z chwila wezwania dłużnika do jego spełnienia co miało miejsce w dniu 21 kwietnia 201 1 r. Tym samym brak jestpodstaw do zasądzenia odsetek za zadany okres. Dokonując ustaleń w niniejszej sprawie Sąd oparł się na dokumentach przedłozonych przez strony procesu, które nie budziły wątpliwości Sądu, nie były równiez kwestionowane przez same strony, powyższe uprawniało dodania im przymiotu wiarygodnych i oparcia na nich ustaleń faktycznych w niniejszej sprawie. W orzecznictwie jednoznacznie przyznaje się,'iż za stronę przegrywającą sprawę nalezy uznać pozwanego, który w toku procesu spełnił dochodzone od niego świadczenie, czym zaspokoił roszczenie powoda wymagalne w chwili wytoczenia powództwaz. Powód kierował do pozwanego pisma wzywaj ące do spełnienia wymaganego świadczenia. Pozwany nie reagował na wezwanie,-czym spowodował konieczność wytoczeniapowództwa. -_W zadnym wypadku nie można uznać, iz w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony wypadek powodujący odstąpienie 'częściowe-lub pełne od obciażania pozwanegokosztarni procesu". W sprawie brak jest okoliczności, które mogłyby świadczyć 0 szczególnie uzasadnionym .wypadku :w rozumieniu art. -102 'k.p.c. _Pozwany z dniem -16 marca 2011 r. wiedział, ze świadczenie jest nienależne, a taki wynik procesu mógł przewidzieć :znacznie-wcześniej w związkuzwcześniejszymi analógicznymi 'sprawan"1"i.`-Pomimo tego wzaden sposób nie ustosunkował się do zadań powoda, -zarówno-tego z 'grudńia*20lO r., aleprzede wszystkim z 21 kwietnia 2011 r.,"kiedy to świadczenie byłolnienalezne. Tymsamym swoim zaniechaniem sprawił, iż wytoczenie -'powództwa -okazało 'się"niezbę`dne.--Powyższe' oznacza, iż dał powód do-wytoczenia procesu w rozumieniu art. 101 k.p.c. Spełnienie świadczenia po wszczęciu procesu powoduje,ziz" pozwany zostaje -uznany" za przegrywającego sprawę. Na'"pods'tawie art. 98 § 1 k.p.c. Sąd Okręgowy zasądził od pozwanego na rzecz powoda koszty procesu, jakie poniósł powód by dochodzić swojego roszczenia. Na powyższa 'kwotę składają się: opłata od pozwu (7 732 zł), wynagrodzenie pełnomocnika (3 600 zł), koszty dojazdu pełnomocnika z Warszawy do Sądu'Okręgowego w Gorzowie Wlkp. -i z powrotem (348,30 zł), transport do Sądu Okręgowego w Gorzowie Wlkp. (10,50 zł), doba hotelowa wHotelu(...)(l69zł). . 1 Wyrok SN z dnia 21 kwietnia 2010 r. sygn. akt V CSK 320/ 09 (LEX nr 688053) 5 2 postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 listopada 1984 r. sygn. akt IV CZ 196/ 84(LEX - Polonica nr 320883)

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Apelacyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 października 2009 r. w sprawie o sygn. akt#I C 823/08 Sąd Okręgowy w Warszawie zasądził od#art. 410 k.c.#art. 102 k.p.c.#art. 101 k.p.c.#art. 203 § 1 k.p.c.#art. 203 § 4 k.p.c.#art. 410 § 2 k.c.#art. 409 k.c.#art. 455 k.c.#art. 98 § 1 k.p.c.