Wyrok I C 790/15 WYROK ZAOCZNY W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 maja 2016 r. Sąd Okręgowy w Opolu

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I C 790/15 WYROK ZAOCZNY W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 maja 2016 r. Sąd Okręgowy w Opolu I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący SSO Izabela Bogusz Protokolant: st. sekr. sądowy Małgorzata Gabriel po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2016 r. w Opolu sprawy z powództwa W. E. przeciwko S. C. o zapłatę I. oddala powództwo w całości. Na oryginale właściwy podpis Sygn. akt I C 790/15 UZASADNIENIE Powód W. E. w pozwie z dnia 16 grudnia 2015 r. wniósł o zasądzenie od pozwanego S. C. kwoty 100.000 zł. W uzasadnieniu powód podniósł, że pozwany naruszył jego dobra osobiste w ten sposób, że zeznał przed Sądem Rejonowym w(...) w sprawie o sygn. akt (...), iż W. E. rozpijał go, zmuszając do spożywania alkoholu w postaci piwa, gdy pozwany był nieletni. Sąd Rejonowy w (...) uniewinnił powoda od tego zarzutu. Ponadto powód podniósł, że przez powyższy proces zachorował na chorobę psychiczną – depresję. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Sąd Rejonowy w (...) wyrokiem z dnia (...) r., sygn. akt (...)uznał oskarżonego W. E. za winnego m.in. tego, że: - w dniu 28 kwietnia 2006 r. na drodze publicznej w M. województwa (...) kierował rowerem będąc w stanie nietrzeźwości, to jest przestępstwa z art. 178a § 2 kk i za to z mocy art. 178a § 2 k.k. i skazał go na karę 3 miesięcy pozbawienia wolności, - w dniu 19 września 2006 r. na drodze publicznej w S. województwa (...) kierował rowerem będąc w stanie nietrzeźwości, to jest przestępstwa z art. 178a § 2 kk i za to z mocy art. 178a § 2 k.k. i skazał go na karę 3 miesięcy pozbawienia wolności, --- STRONA 2 --- - w dniu 23 września 2006 r. w S. województwa (...) doprowadził S. C., małoletniego poniżej 15 lat do poddania się innej czynności seksualnej w ten sposób, że ręką dotykał jego narządów płciowych, to jest przestępstwa z art. 200 § 1 kk i skazał go na karę 2 lat pozbawienia wolności. Jednocześnie Sąd Rejonowy w (...)na podstawie art. 41a § 1 k.k. w zw. z art. 43 § 1 k.k. orzekł wobec oskarżonego W. E. zakaz kontaktowania się z pokrzywdzonym S. C. na okres 5 lat. Ponadto w w/w wyroku Sąd Rejonowy w (...) uniewinnił oskarżonego W. E. od popełnienia zarzucanego mu czynu polegającego na tym, że w dniu 23 września 2006 r. w S. województwa (...) rozpijał małoletniego S. C. zmuszając go do spożywania alkoholu w postaci piwa w ten sposób, że przewrócił go na ziemię, a następnie używając przemocy w postaci przytrzymywania wlewał mu do ust piwo, to jest przestępstwa z art. 208 kk. W toku postępowania przygotowawczego, a następnie postępowania sądowego zeznania w charakterze świadka złożył S. C.. W dniu 4 października 2006 r. S. C., mający wówczas 14 lat został przesłuchany w obecności psychologa B. W.. Zeznał wówczas, m.in., że W. E. przewrócił go, kopał, a następnie usiadł na nim i wlewał mu piwo trzymając za buzię, żeby nie mógł wypluć. Biegła sądowa stwierdziła wówczas, że świadek wykazuje prawidłowy poziom rozwoju intelektualnego, nie ujawnia skłonności do konfabulacji. Zdaniem biegłej treść zeznań nie wskazywała, aby był pod wpływem sugestii osób trzecich. W opinii biegłej jego zeznania były konkretne, logiczne i psychologicznie spójne, konsekwentne i z wysokim prawdopodobieństwem były wynikiem autentycznych obserwacji. W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd Rejonowy w (...) ustalił m.in. następujący stan faktyczny: „ (...)”. W uzasadnieniu wyroku Sąd Rejonowy w (...) podniósł, że „ (...)”. Sąd Okręgowy w (...) wyrokiem z dnia(...)., sygn. akt (...), na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w (...) z dnia (...) zaskarżony wyrok utrzymał w mocy, uznając apelację obrońcy oskarżonego za oczywiście bezzasadną. Dowody: odpis wyroku SR w (...) z dnia(...). wraz z uzasadnieniem – k. 89-105, notatka urzędowa – k. 45, protokół użycia alkometru – k. 46-49, protokoły przesłuchania świadków – k. 50-57, protokół wysłuchania nieletniego – k. 58-60, informacja o osobie z Krajowego Rejestru Karnego – k. 61-63, wyrok SR w (...) z dnia(...) r. – k. 64-77, wyrok SO w (...) z dnia (...) 2009 r. – k. 78-83, protokół rozprawy głównej – k. 84-88, wyrok SO w (...)z dnia(...) r. – k. 106. Sąd zważył co następuje: Powództwo nie zasługuje na uwzględnienie. Powód wystąpił z żądaniem udzielenia ochrony w związku z bezprawnym naruszeniem jego dóbr osobistych w postaci dobrego imienia. Swoje żądanie opierał, więc na przepisach art. 23 i 24 k.c. Zgodnie z treścią art. 23 k.c. cześć, dobre imię, dobra sława człowieka jako dobro osobiste podlega ochronie. Naruszenie czci może nastąpić zarówno poprzez pomówienie o ujemne postępowanie w życiu osobistym i rodzinnym, jak i przez zarzucenie niewłaściwego --- STRONA 3 --- postępowania w życiu zawodowym, naruszające dobre imię danej osoby i mogące ją narazić na utratę zaufania potrzebnego do wykonywania zawodu lub innej działalności. Artykuł 24 k.c. uzależnia ochronę dóbr osobistych od dwóch przesłanek: zagrożenia lub naruszenia dobra osobistego ujmowanego w kategoriach obiektywnych faktów oraz przesłanki o charakterze normatywnym czyli bezprawności działania sprawcy. Powyższy przepis rozkłada ciężar dowodu w ten sposób, że na powoda nakłada obowiązek udowodnienia, że pozwany naruszył jego dobra osobiste, a jednocześnie formułuje domniemanie prawne bezprawności naruszenia dóbr osobistych. Na pozwanym, zatem ciążył obowiązek udowodnienia, że jego działanie naruszające dobra osobiste powoda nie było bezprawne. Rozpoznając sprawę w przedmiocie ochrony dóbr osobistych sąd powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, a dopiero w przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalić, czy działanie pozwanego było bezprawne. Dokonując oceny czy w niniejszej sprawie doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda Sąd miał na uwadze, iż oceny tej należy dokonać przy przyjęciu kryteriów poddanych obiektywizacji, uwzględniających odczucia ogółu, a także powszechnie przyjmowane i wynikające z obyczajów normy postępowania. W orzecznictwie Sądu Najwyższego ugruntowany jest pogląd, że ocena, czy cześć człowieka została zagrożona bądź naruszona, musi być dokonana przy stosowaniu kryteriów obiektywnych. Istotne jest, bowiem nie subiektywne odczucie osoby żądającej ochrony prawnej, ale obiektywna reakcja opinii publicznej. Nie można też przy tej ocenie ograniczać się do analizy pewnego zwrotu w abstrakcji, ale należy zwrot ten wykładać na tle całej wypowiedzi (vide: wyrok SN z dnia 29.11.1971 r., II CR 455/71, OSNC 1972/4/77, wyrok SN z dnia 16.01.1976 r., OSNC 1976/11/251, wyrok SN z dnia 25.04.1989 r., I CR 143/89, wyrok SN z dnia 10.09.1999 r., III CKN 939/98, OSN 3/2000/50, wyrok SN z dnia 26.10.2001 r. V CKN 195/01, LEX nr 53107). Przenosząc niniejsze rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy uznać należy, że słowa wypowiedziane przez pozwanego w trakcie składania zeznań m.in., że W. E. przewrócił go, kopał, a następnie usiadł na nim i wlewał mu piwo trzymając za buzię, żeby nie mógł wypluć, niewątpliwie naruszały dobre imię powoda. Pomimo naruszenia dóbr osobistych ochrona prawna przewidziana w przepisach art. 23 i 24 § 1 zd.1 k.c. nie przysługuje, jeżeli działanie osoby, przeciwko której skierowane jest roszczenie, nie jest bezprawne. Ciężar dowodu braku bezprawności działania spoczywa na osobie, której zarzucono naruszenie dobra osobistego. Zgodnie z panującym w prawie polskim obiektywnym pojęciem bezprawności, działaniem bezprawnym jest działanie sprzeczne z normami prawa lub zasadami współżycia społecznego, a bezprawność wyłącza działanie mające oparcie w przepisach prawa, zgodne z zasadami współżycia społecznego, działanie za zgodą pokrzywdzonego oraz w wykonywaniu prawa podmiotowego (vide: orzeczenie SN z dnia 19.10.1989 r., II CR 419/89, OSP 1990/11-12/377, wyrok SN z dnia 04.06.2003 r. I CKN 480/01, LEX nr 137619). Działanie w ramach obowiązującego porządku prawnego, by wyłączyć bezprawność, musi być dokonane w granicach określonych tym porządkiem prawnym, to jest pozostawać w zgodzie z obowiązującymi przepisami, powinno być rzeczowe, obiektywne, podjęte z należytą ostrożnością przez osobę uprawnioną. Zeznanie w charakterze świadka strony w postępowaniu karnym, cywilnym, jak również złożenie doniesienia do organów ścigania uznać należy za działanie w ramach obowiązującego porządku prawnego (tak SN w wyroku z 13.04.2000 r., III CKN 777/98, LEX nr 51361). W przedmiotowej sprawie Sąd uznał, iż pozwany działał zgodnie z przepisami prawa. Pozwany złożył zeznania w charakterze świadka w sprawie przeciwko W. E. oskarżonemu m.in. o popełnienie przestępstwa na jego szkodę. Wypowiedziane przez pozwanego słowa były prawdziwe, co zostało wykazane w toku postępowania dowodowego w niniejszej sprawie. Z odpisu wyroku Sądu Rejonowego w (...) z dnia (...) r. wraz z uzasadnieniem w sprawie o sygn. akt (...)jednoznacznie wynika, że powód zachowywał się w sposób opisany przez pozwanego w jej zeznaniach. Reasumując Sąd stwierdził, że działanie pozwanego nie było bezprawne, dlatego orzekł jak w sentencji wyroku. Na oryginale właściwy podpis Za zgodność: