Wyrok I C 753/11 0-

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I C 753/11 0 -\_ f.. Š: "'Zlh.-.¦==.: I " .gr f.-'r',,:`="'*';¿Ä ""-'i'"Ĺ›""?~".=--Ł" ""I|. ._-_;_-_. .__ ' ._. L- 'fi- ..."": 'P-'Ê ML WYROK x W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ _ Dnia 17 sierpnia 2012 roku Sąd Okręgowy w Lublinie I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący Sędzia SO Tomasz Lebowa Protokolant Andrzej Adamiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 sierpnia 2012 roku w Lublinie sprawy z powództwa" CS L przeciwko LÊ L o ochronę dóbr osobistych oraz l o zapłatę tytułem zadośćuczynienia kwoty 18000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 9 września 2011 roku I. zobowiązuje IB Lś do wystosowania do Zarządu Zakładów „Š” S.A., Przewodniczącego Związku Zawodowego Pa R1 C_ Z.A. ,,ş"`“ SA., Przewodniczącego KM NSZZ „Solidarność” Z.A. ,,N'” S.A. i Przewodniczącego Związku Zawodowego_Cw.Z.A. ,,Ę” S.A. oświadczenia następującej treści: „Na podstawie prawomocnego wyroku ~ Sądu Okręgowego w Lublinie I Wydział Cywilny z dnia 17 sierpnia 2012 roku wydanego w sprawie sygn. akt.I C '753!ll przepraszam pana Q N - Dyrektora _Ł oraz Przewodniczącego Rady Nadzorczej Í ą ,, “ S.A. - za zawartą w moim piśmie z dnia' 10 sierpnia 2011 roku skierowanym do Zarządu Zakładów z- _fii S.A.,. przekazanym 0 do wiadomości Przewodniczącego Związku Zawodowego . _ ` 1 --- STRONA 2 --- Ê Q '_ , S.A., Przewodniczącego KM NSZZ „Solidarność” -,. „Í SA. i Przewodniczącego Związku 0 n Ľ Ľ l l ` ` Zawodowego Ę- wi Ê S A sugestrę, rz pan C; pomaga sobom zai teresowanym podjęc1em pracy w Zakładach ,,.¬,,__„, ” SA. w uzyskaniu zatrudnienia i otrzymuje w zamian korzyści finansowe, co stanowiło naruszenie dóbr osobistych pana CÊ w postaci godności osobistej i dobrego imienia”, oświadczenie powinno być podpisane pełnym imieniem i nazwiskiem pozwanego bez powoływania przez niego funkcji pełnionych w organizacjach pracowników; zasądza od Lg na rzecz P; ;Kg Oddział kwotę 4500 zł (cztery tysiące pięćset złotych) z ustawowymi odsetkami od dnia 26 listopada 2011 roku do dnia zapłaty tytułem zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych M ' oddala powództwo w pozostałej części; zasądza od L, I na rzecz C- M kwotę 1802 zł (tysiąc osiemset dwa złote) tytułem zwrotu kosztów procesu. 2. --- STRONA 3 --- . , „ do 'Zar`ządu „Zakładow S.A., przekazane do*i`yi1á.'=d7"'iómos*c1-*I-t;Zwr1ąz1‹E“L1 syga. akt 1 C 753/11 UZASADNIENIE .‹-_ .`I'- .-"'|" _'Ê :_-_1 5. :_ .rf - -4.-'¦'‹"f. -_-z.„=- _-2' 'r J' -_-1... _ ř%*'ł;1'»':~`.f.!--:.f'f"~ . ó -" ' i 'Íi=”iii'rŠ*'-'Ê-Ê ± -I _ ¿E_~.;~__:,_=;;-'_._l"" _ f'J:_'-'_'I|I-J..-_¦ Pozwem z dnia 9 września 2012 roku C- M- domagał sięi zobowiązania L-* L: aby w terminie 7 dni od daty 'uprawomocnienia się wyroku wydanego w niniejszej sprawie wystosował oświadczenie do Zarządu Zakładów _ „_” Spółka Akcyjna, Í. _„I _|_-¿.|__- -<- Związku Zawodowego Ę -Š Zakładow _ -- =*~›f+'»1l' spółka Alayjaa - Pfzawóóa1ózŁó;ó*a¿g*óti= S SOLIDARNOŚĆ zakładów íf spółka Alayjaa - Przewodniczącego oraz Związku Zawodowego ¦, ma f Ü'-. '›',¬ ' I,-__ .'. ,_„---'-'L,';..-' _ '_._,..-_._ .ęi-. .'„¿¬Ii' Fa aa „mą rr* 'a_=¿‹aš wl aś. å"""Przewoódi11czącego R- NĘ o tresci: „Na podstaw1e prawomocnego wyroku Sądu'Okręgowego w Lublinie I Wydział Cywilny z dnia Eaaąór'-'f-'şar' . 1 _ k wydanego w spraw1e sygn. akt I C przepraszam p. ME Dyrektora H Ni _»Ł-_íş..‹_¿1_.T. _¿__.Í_lf_'_ąf_"..¿,._` - 1|.-,_-.-_ .= '."='.;¿¿¿' :_ ›.-_v_'¦;}; Przewodniczącegófiiiåłiy Zakładóvü” _ if. _It za zawartą w moim piśmie z dnia il roku skierowanym 4| I _ _\_- -1' -.'. _F -'°!:~--'~‹-=%""- "'^ ~fi"'--;.›"--~.fí*'. ±--a'f;=-;~¬ř=*--‹.:-=» W '*~**›r i'š‹?Í* ”‹Ÿ"«Ÿór' .IW = läråêfiårårš?¿=ó'Twrl›w==i? Ê Przewodnrczącëgo S? W' Nszz soL1ió”iÅ* sa. - Przewodniczącego . oraz Związku Zawodowego á Przewodniczącego” IN- sugestię, iz p. C: pomaga osobom zainteresowanym podjęciem pracy w Zakładach I-f'="~ '* '- . ¬ł==. .ar--_„±._‹.‹_ -¿,- r _ _ _ _ _ _ S „_” SA. t1Ê'yslÊÊ;ñ*ítit` zatrudmema 1 otrzymuje w zamran korzyści -finansowe, co stanowiło naruszenie dóbr osobistych p. w postaci godności I osobistej i dobrego imienia” i podpisał 1 --- STRONA 4 --- powyższe oświadczenie pełnym- imieniem i nazwiskiem bez powoływania funkcji pełnionych przez niego w organizacjach pracowników. Nadto powód domagał się, aby pozwany w terminie '7 dni od daty uprawomocnienia się wyrku umieścił oświadczenie o wskazanej wyzej treści równiez na tablicach informacyjnych znajdujących się na terenie Zakładów | I ł : „C” S.A. na okres 1-go miesiąca oraz, aby oświadczenie to zostało d_wjulg_romie przez radiowęzeł podczas kazdej zmiany _ w kolejnych dniach oraz opublikowane po ._¬ane_,go w biuletynach ¬.-' I -- "=“~' r -:¦_. -=±ç._{. '-~f..fŁ...-_"iii“fi=-”--_ wydawanych przez organizacje związkowe pracowników. Powód domagał się równiez zasądzeni,_ą______,. poz3grrąnę_gn___„,„l<wot}f 18.000 zł wraz z odsetkami :Ê Í'_*.? 'ŸŠ"'Ÿi"Í=iŸ¿": ra iŠ'Í'f Ę-'ii' " " C1 _ _ oraz zasadzenia na swoją rzecz procesu według norm __._,-_=ş_a;_'¿_,±_;;.r~__==.~_f;: "¿r_ _ -__'¿_*_'=.-_f_ __ _____._ __»~___'_=_}_”ā._.._¿_:± =__,-'_Ł:_ _.___ rg, O W uzasadnieniu pozwu 10 sierpnia 2011 roku tka _- ;_‹ż„"_±_.'ş.'e__~'~'_“‹".'íŁ'¿;.=. -_;'-'=_"_›_;_ -- .f¿=j`,'¿--_= _-_ | I? _|-: _ _¿____.________ __ r ___.___;„› _ ._ . _ _- _"k. .¿__:, 4' ú'*.f Ł w piśmie skierowanym_„_§çl__g;;___„Zarząçlgg Zakładów Ę Akcyjna pozwany zawarł informacje, z których wynikało, ze powód w zamian konkretnie 6.000 zł obiecuje zatrudnienie w Zakładach Ÿ Ü"'.-¦`_"..¦ .. . _. _, ¿i___srno tş;›,_,_,__zo§__tą¬ł_p róy\mi_ę,z____ş_lgi__ęrowane do Związku Ľ Ľ Ľ Zakładów Ę „_” Spółka Akcyjna - Przewodniczącego W- KM NSZZ SOLIDARNOŠĆ Zakładów Ê „Q Społka Akcyjna __ _ L SW Oraz - Przewgdnięšącego -_ Zawarta w piśmie po,z_:,a_§_z__řą;11ego _ _. jest nieprawdziwa i godzi w do1ą_r_a_.__-,9s_p_l;iis_r_e po__Ę¿,p,§_ą_,.,w szczegolnosci zas jego S ~?.}_`:~ "` a'-' .-íii'.af ' 7^ "¬.|- *ł.-_-_aiz ._'_.„- , _ _ - . ~› bie imię Oraz Podstawę Prawna "' ' - *li Ł-\. I. I . 1 |¦ ,_ I'|- _ _ __ __ _ '_--'3'w'›`zä.'.'ć_."-' Ę: »:i=_'.'.{z`č'.-±- .'~ _--;,.;*Ê'= r'¿Ÿł'=_' _- ' - -' -'=__r,;1_›~ " ' _,; `- ? '¬"' Ł; ' "„«"~r '-"31 fi'.›'-;*""_i?;"=2':. ' 1;: ;.='.~fs=_ó.Ê~ł1:,F "-1_.'.'-':' ' ' ~ art. 23 k.c_, art. 24 k.c. i art. 448 k.c. (pozew k. 2-3). .. -_ . ._¬ .-__- -.__-' 5 _"___ -_--, _ _ .‹_- '_~-'-› 1: '_"f-,--'---_"' -ł_ -„-...._ ..‹ ... _. _ .U _ __1¿ .-_„_.._ .-¿____,|-.|¿__,'__-.. Wdmu 2 grudma 2011 roku La L- złozył .¬r- _ _i_'If "±'-'L JL' nie _uznał powództwa, wniósł 0 jego oddalenie oraz zasądzenie Š '_ _ _›¦--_¦.'_ .-_ .ę-'_..__'-|,-__ - _ '11 " .§,_5"i'1"'_'. '_ ` Ę -'.'I -|' kosztów procesu według norm przepisanych. ` " - 2 --- STRONA 5 --- W uzasadnieniu odpowiedzi na pozew wskazał, ze zawarta w jego piśmie informacja o tym, iz za pieniądze można zostać zatrudnionym w Zakładach Ę „Ê S.A. nie dotyczy wyłącznie _ Wskazał nadto, ze był świadkiem rozmowy, w której padły uzyte przez niego Üfiw On wykonująca działalno związkową ma prawo kierować prośbą o stosowne wyjaśnienia. Uważa równiez, ze.„epitiÍ”Í' sposób nie narusza dóbr osobistych powoda (pismo k. 29). W toku procesu strony podtrzymywały swoje stanowiska, M5 popierał powództwo, L- powództwa nie uznawał iwnosił o jego oddalenie (protokoły rozpraw k. 47- 50, 67-71 i 87-95). fi¿.s_~ .'.-.¬_"-'.'. ."¿ ._- _..__\.._' -'_"|_- " rlāi,-'iÜ__|1 Ę~_'Ę'L I'_¦'.:',¿ - -- _Ha :F ____¬:. ___¿|_.__ :. Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: \ Powód li od wielu lat jest pracownikiem Zakładów Społka Akcyjna z sredzrbą w od marca 2008 roku jest Przewodniczącym Rady Nadzorczej. Od lipca 2007 roku pełni funkcję Dyrektora Ę N_ SE w Jest równiez członkiem Rady 'Głównej Instytutów Badawczych, Komitetu Inżynierii Chemicznej Akademii Nauk, członkiem Rady Dyrektorów przy Ministrze k. 92- 93 V, 47V- 48). L1- I. zakładów -I „Ż” Spółka Akcyjna w Zatrudniony jest na śf[šf3Íët?;"j`ailiifsty, od maja 2009 Spüłßßifißgü ZWÍBZRU Zawodowego Pracowników Zakładów S.A. (zeznania k. 94- 94v, 48v- 49). _ W 'dniu 10 sie4iiÊäÍiå;irf201 Ĺ: jako -Przewodsricząc`y Związku Zawodowego wystosował do w którym odnosił się l'iŸÊd?§fiÊ*§ii=8"2äë.wnętrznych spraw Spółki związanych ze . _ `_ 3 --- STRONA 6 --- dyskryminacji pracowników, bezpieczeństwa pracy i podwyżki wynagrodzeń. W dalszej części pozwany opisał sytuację związaną z likwidacją jego miejsca skierowanym do niego pracy i płacy. Podał, że „taką błyskotlžwą karierę zawdzięcza od 2009 roku po 18 latach pracy Prezesowi Zarządu Pa I, Przewodniczącemu Rady Nadzorczej C Dyrektorowi Personalnemu I oraz :St Dodatkowo w ostatnim fragmencie pozwany napisał: _ I :-;_-şflrgaçownicy są zmuszani na odejście na wcześniejszą emeryturę --_ inaczej Dyrektor Personalny p. że z córką lub synem przedłużona umowa o pracę lub nie będzie przyjęty do pracy. _ __ RuB_ uzyskał prawo do emerytury w maju 2010 roku, czy nie powinien z niej skorzystać jako zasłużony pracownik z odznaczeniem za osiągnięcia. Nieistotne, że nie wypłacał pracownikom Spółki należnych dodatków zmianowych, zastrasza ich oraz _Kodeksu C Pracy:_ prawnik z Słyszało się kiedyś, ze aby być zatrudnionym w zakładach należało zapłacić 5 000 zł, ostatnio cena -8 Będąc w jednym ze sklepów byłem świadkiem rozmowy jak młody mężczyzna rozmawiał z kolegami, że będzie zatrudniony w Zakładach lub Z relacji wynikało, że W N:-SÊ w Zakładach : firmie M- S.A_ Czy mam rozumieć, do pracy nalezy kierować do Dyrektora Ê p. C- M: -' Przewodniczącego Rady Nadzorczej - Pismo to zostało rozesłane do 1 sCiß.sł@s0s 8 Spółka A1<'~'=Yj11a - Przawóóaiózaóagó sí WQ KM Nszz SOLIDARNOŚĆ zakładów : „_” Spółka Akcyjna - Przewodniczącego A: 4 --- STRONA 7 --- Ÿ”"“ Š k ' PfZ@W0d11i02ą0ßš§ii“Rš-fiřiäiå Oraz komputerowej Zakładów _ na stronie Społecznego Związku Zawodowego Pracowników Zakładów S.A., gdzie było równiez kopiowane i (pismo k. 12, zeznania powoda C- l\/L k.. 92-93v, 47v-48,=. zeznania pozwanego L- L: k. 94-94v, 48v-49 oraz zeznania świadków A-A; k. 68-68V, S- I- k. 68v-69, B _k. 69-70, Ag-k. 89-90 i AHK-k. 88-89, W L P -k. 90-91). 1 Szczególne zainteresowanie wzbudził fragment pisma zawierający zarzuty skierowane przeciwko Ca Kwestia _ta była szeroko omawiana i komentowana przez pracowników, którzy jednoznacznie 1”0Z1111'1í@1i jf=11<0 Oßkßlżßfliß o czerpaníe korzyści majątkowych w zamian za pomoc przy zatrudnieniu w Zakładach : „_” lub spółce Bezpośredni współpracownicy powoda oraz jego znajomi na zawarte w piśmie sugestię oraz zaistniałą sytuację zareagowali oburzeniem. Nie mniej jednak wśród części załogi pojawiły się takze pytania dotyczące prawdziwości podniesionych oskarżeń. Zarzuty pod adresem powoda były przedmiotem_ analizy Zarządu Spółki, członkowi Zarządu ocenili je jako kłamliwe (zeznania świadków A. J- k- 68v- 69,1 R- B: k. 90-91). W Zakładach :),,_” Spółce Mcyj nej zatrudnionych jest r- _ około 3350 pracowników (zeznania powoda C: k. k- 92-93V, 47v-48). cieszy się w miejscu pracy nienaganną opinią ==-;štf a człowieka o' wysokich kwalifikacjach moralnych i zawodowych (zeznania _ _ ` 5 --- STRONA 8 --- k. 68V-69, k. Ü "|. I: I "¿-' ;- O¬ Ę. Fzifü_ Kflk.. 88-89 k. 89-90, k. 90-91). Powyższy stan faktyczny na podstawie powołanycn dowodów, W 0 kopię pisma z dnia 10 sierpnia 2011 mlzu, zeznania świad1<‹aw_ AŁAÍ, sí J; R1 AI Kfl W; K1 oraz pøwßda - "". .'. _, i częściowo 5;±¿¿.¿,¿.¿_.,-If,_-¿_Ęi_j¿¿;,f'.;¿;Ÿ~Š±. -- ś W tym miejscu należy zauważşgóåł-›:ł'-żet.:›:-'ŜÊĘan był międiy S'Ľ1`0I121IT1Í w znacznej zgodnie i dotyczące treści ;šjiiāišrbbów jego ptgrbatłişkac czasu, W W sieci wewnętrznej Zakładów [Spór jedynie do kwestii interpretacji spornego fragmentu pisma. Wccenie powoda sugestie zawarte jedişiozrracznie dotyczyły jego osoby i wskazywały jakoby za pieniądze pomagał w zatrudnieniu w Zakładach ,¿.;Ê.”` S.A. lub spółce M- P_ S.A., przez co naruszone zostały jego dobra osobiste. Pozwany stał natomiast na stanowisku, że sporny odnosi się wskazuje na mające miejsce, przy zatrudnianiu pracowników, nieprawidłowości. Nadto x twierdzíł, że sytuacja, którą opisał wi piśmie miała miejsce w rzeczywistości i z tego względu, w tym zakresie nie można mówić o naruszeniu przez niego dóbr osobistych powoda. " Dokonując oceny zeznań przesłuchanych w sprawie świadków należy dał wiarę B: 11» W: Kàw całości. Zeznania te były bowiem spójne, jasne, wzajemnie się uzupełniały oraz układały się w zgodnie kopisali _,Q EÜĘE swoją ' pisma gz dnia 10 sierpnia 2011 roku oraz odbiór tego fragmentu przez załogę ZakładóvxžžfäáĘa*Í¿},äš.Ê;}3VS1<ß-ZßflfifülÍ, ze zarówno W ich ocenie, jak i W ocenie pozostałych pracowników, z treści | ' 'Ľ 6 --- STRONA 9 --- pisma jasno wynikały oskarżenia o łapówkarstwo Wymierzone W osobę powoda /f_- A- J- í S- Jm wS1<fl2yW&1i„ że w związku z powyższym pismem byli proszeni przez innych pracowników .r ' ' o Wyjaśnienie zaistniałej sytuacji. Swiadek _ podał, że pismo 3 . było rozprowadzane między pracownikami Spółki oraz, pisma. Z zeznań świadków bezsprzecznie wynikało również, że załoga Zakładów Ę była podzielona W ocenie spornego przedmiotowego pisma. Jedna część W piśmie oskarżenia jako prawdziwe, z niedowierzaniem, była zbulwersowana i traktowała te informacje za obraźliwe W stosunku do powoda. Za wiarygodne Sąd uznał również zeznania powoda C; MŚ Zeznania te W pełni korelują z zeznaniamię świadków. W ocenie Sądu powód obiektywnie opisał swoją reakcję na -zaistniałą sytuację, W szczególności zaś związane z nią konsekwencje dla swojej sytuacji zawodowej iosobistej. V Zeznania pozwanego L. Sąd uznał za wiarygodne jedynie W części, W jakiej są one zgodne z resztą zgromadzonego W sprawie materiału dowodowego. Za niewiarygodne Sąd uznał te twierdzenia pozwanego, W których wskazuje on, że sporny fragment pisma nie dotyczy powoda. Zdaniem' Sądu, biorąc _pod uwagę całokształt ustalonych okoliczności, stanowisko przygotowaną na- potrzeby niniejszego postępowania linią obrony. Sama treść pisma oraz zasady logiki wskazują, iż nie sposób dwóch. ostatnich " ustępów pisma odczytywać rozdzielnie. Ponadto W końcowej części pisma z dnia 10 sierpnia 2010 roku oraz w swoich zeznaniach wskazuje, że z osobą powoda wiąże likwidację swojego poprzedniego stanowiska szefa Biura Bezpieczeństwa, Ochrony ._ ,h Środowiska i Jakości. Tym samym powyższe pismo, które miało dotyczyć oceny wewnętrznych spraw Spółki związanych ze sporem zbiorowym dokonanej przez przewodniczącego związku zawodowego, W ostatniej części . __` 7 --- STRONA 10 --- zawiera osobiste pretensje pozwanego do określonych osób, a następnie obraźliwe na Wskazuje to na celowe działanie pozwanego zmierzające do niczym nieuzasadnionegóštşåāşärodcäęfiiaępowodowi, co czyni Wersję przedstawioną przez 1..-,y L- L_niewiarygodną. S W ocenie Sądu nie są oparte na prawdzie zeznania świadka SS W. _Świadek twierdzi, iż W piśmie z dnia 2011 roku pozwany zarzuca C_=M- naruszanie ładu korporacyjnego i dobrych obyczajów W Zakładach -” S.A. Wskazuje, że miało to polegać na „mieszaniu się przez Przewodniczącego Rady Nadzorczej ¬¿W=-aa;.p*eracyjne zarządzanie spółki, np. W zakresie zmian zasad wynagradzania pracowników”. Są to twierdzenia gołosłowne, świadek nie wsl<±§jz±ałś.?==@żadnych konkretnych przykładów tego typu działań powoda. Przede wszystkim jednak twierdzenia świadka pozostająw sprzeczności z treścią pisma z dnia 10 sierpnia 2011 roku, bowiem pismo to twierdzeń tego typu pod adresem powoda nie zawiera. Świadek dokonuje §n.c'enyfięądąziałanit'af;.§;,;ş3„vładz Spółki, przy czym - jak podaje - nigdy nie uczestniczył W pracach jej organów. Wskazuje na praktykę zatrudniania pracowników z nadania członków organów Spółki, nie potrafił x . _,_ jednak Wskazać, kogo to może dotyczyć, ani którzy z pracowników wysuwają takie twierdzenia. Świadek jest przewodniczącym jednego ze związków zawodowych działających W Zakładach ,,_”, W swych zeznaniach wysuwa liczne zarzuty dotyczące powoda, bez Wskazywania jakichkolwiek: konkretów, nie podaje na czym opiera swoja wiedzę. Z tej przyczyny zeznania te są niewiarygodne. “r S Sąd Okręgowy zważył, co następuje: S Powództwo jest zasadne --W części. ` 8 --- STRONA 11 --- Zgodnie zart. 23 k.c. dobra osobiste człowieka, jak W szczególności zdrowie, wohiość, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalnośó mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racj onalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej W innych przepisach. Ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W- razie- dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, W szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i W odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych W kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny (art. 24 § 1 k.c.). Dobra osobiste są niemaj ątkowymi, indywidualnymi wartościami sfery przeżyć psychicznych wiążącymi się z osobowością człowieka, określaj ącymi jego integralność i pozycję W społeczeństwie W ramach uznawanych przez system prawny. Jako takie mają charakter przyrodzony, nieprzenoszalny i niezbywalny. Godności osobistej, jako Wewnętrznego przekonania człowieka x o swoim moralnym i etycznym nieposzlakowaniu oraz czci, jako wyrazu pozytywnego ustosunkowania się innych ludzi do Wartości osobistej i społecznej określonej jednostki, człowiek za swego życia nie może utracić. Przepis art. 23 k.c. jako dobra osobiste wprost wymienia cześć człowieka. Cześć i godność, W tym godność wykonywania zawodu, jako wartości S szczególnie ważne poddane są szczególnej ochronie. ś Cześć człowieka jako dobro osobiste może przejawiaó się W dwóch CDN Ów aspektach. Odróżnia się bowiem cze „zewnętrzną” (dobre imię) oraz „wewnętrzną” (godność osobistą). Naruszenie dobrego imienia może polegać na pomawianiu innej osoby o takie postępowanie lub Właściwości, a więc cechy charakteru, umysłu, sposobu myślenia, które mogą ją poniżyć W opinii . _ ` 9 --- STRONA 12 --- publicznej albo narazić na utratę zaufania potrzebnego dladanego stanowiska, zawodu lub działalności. Naruszenie zaś godności osobistej polega na zachowaniu stanowiącym wyraz pogardy, ubliżeniu, lżeniu. Wypowiedzi naruszającej godność osobistą, w odróżnieniu od stwierdzenia naruszającego dobre imię nie można ocenić w kategorii prawdy i fałszu. Bez względu na to, czy przedmiotem ochrony w danym wypadku jest dobre imię, czy też godność osobista, o tym czy doszło do naruszenia dobra osobistego w postaci szeroko pojmowanej czci winny przesądzać kryteria obiektywne. Nie decyduje więc jak wyżej wskazano samo 'subiektywne odczucie osoby żądającej ochrony prawnej. Jak wskazuje się orzecznictwie (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 maja 2002 roku, sygn. akt IV CKN 1076/2000, Biuletyn SN.z 2003 roku, z. 1, str. 9, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 stycznia 1976, sygn. akt II CR 692/75, OSNCP z 1976 roku, z. 11, poz. 251, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 kwietnia 1989 roku, sygn. akt I CR 143/89, OSP z 1990 roku, z. 9, poz. 330) sąd ustalając, czy nastąpiło naruszenie dóbr osobistych, powinien ocenić, czy na skutek działania sprawcy powód miał wystarczającą podstawę do negatywnych odczuć, przy czym należy uwzględnić nie tylko jego osobiste przeżycia, ale także przeciętną reakcję człowieka, ze względu na" zasadę x .I chronienia interesów typowych, a nie ściśle indywidualnych. Miemika obiektywnego poszukuje się zazwyczaj w tzw. opinii publicznej, która jest wyrazem poglądów powszechnie przyjętych i akceptowanych przez społeczeństwo w danym miejscu i czasie. Z reguły naruszenie każdego dobra osobistego wywołuje u poszkodowanego uczucie przykrości, a więc określony efekt subiektywny. Gdyby jednak miały decydować wyłącznie kryteria subiektywne, należałoby dojść do wniosku, że samo wniesienie powództwa o ochronę dóbr osobistych stanowi dowód jego zasadności. Nie możnarównież pominąć- faktu, że subiektywne reakcje bywają czasem przesadne; Przyjęcie obiektywnych kryteriów naruszenia dóbr osobistych pozwala postawić tamę zatrzymującą te wszystkie wypadki, w których żądanie ochrony oparte jest '.'L 10 --- STRONA 13 --- na nadmiernym wyobrażeniu o sobie lub temu podobnych odczuciach (glosa A. Szpunara do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 25 kwietnia 1989 roku, sygn. akt I CR 143/89, OSP z 1990 j Sąd w procesie o ochronę dóbr osobistych w pierwszej kolejności winien ustalić, czy z punktu widzenia obiektywnego doszło do naruszenia tych dóbr. Dopiero po ustaleniu tej okoliczności należy rozważyć, czy z naruszeniem tym prawo łączy określone skutki prawne w postaci odpowiedzialności sprawcy. W dalszym postępowaniu badaniu podlega kwestia prawdziwości postawionego zarzutu niewłaściwego postępowania lub właściwości, a także ocena bezprawności działania osoby dopuszczającej się naruszenia oraz ewentualnych okoliczności wyłączaj ących tę bezprawność. Ustalenie braku naruszenia dobra osobistego czyni zbędnym rozważania na temat prawdziwości zarzutu oraz zgodności z porządkiern prawnym zachowania potencjalnego naruszyciela. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy, należy przypomnieć, Że C- M: Ę S~A' fUH1<0ję Przewodniczącego Rady Nadzorczej, nadto jest Dyrektorem Ê NŚ S; oraz członkiem Rady Głównej Instytutów Badawczych, członkiem Komitetu Inżynierii PAN, członkiem Rady 1. Gospodarki, członkiem Rady Głównej Instytutów Badawczych. Pełnione przez powoda funkcje wymagają nienagannej opinii oraz wysokich kwalifikacji moralnych i zawodowych, wypełnianie zadań Przewodniczącego Rady Nadzorczej Zakładów „_” S.A. opiera się na zaufaniu załogi, kierownictwa zakładu pracy oraz współpracowników. I 1 L_L_ W piśmie z dnia 10 sierpnia 2011 roku zawarł fragment wskazujący, że aby zostać zatrudnionym w Zakładach- Q należał zapłacić 5.000 zł, a ostatnio cena ta wzrosła do 6.000 zł. W kolejnym akapicie pozwany -wskazał, że był świadkiem rozmowy, z której wynikało, ze CH M- pomaga w uzyskaniu zatrudnienia w Zakładach Ę oraz w P- Powyższe stanowiło oczywistą sugestię, że powód . _ ` it 11 --- STRONA 14 --- czerpie korzyści materialne za pomoc świadczoną przy uzyskaniu zatrudnienia w wymienionych spółkach. W taki sposób ten fragment pisma odbierany był przez pracowników Zakładów a co jednoznacznie potwierdzają zeznania świadków. W tym miejscu należy odnieść się do znaczenia kontekstu. Stanowisko w tym przedmiocie zajął Sąd Najwyższy, który w wyrokuz dnia 7 lipca 2005 roku, wydanym w sprawie sygn. akt V CK 868/04, (LEX nr 196405 oraz M.Prawn. 2005/ 15/730) wyjaśnił, że dobro .osobiste osoby fizycznej może zostać naruszone całą treścią publikacji i jej sensem, a nie tylko konkretnymi sformułowaniarni, możliwe jest bowiem naruszenie dobra osobistego treścią publikacji, z której wynikają jednoznacznie sugestie co do nagannego moralnie postępowania osoby wskazanej w tej publikacji z imienia i nazwiska. Takie sugestie wynikają zaś jednoznacznie ze spornego fragmentów pisma pozwanego. ' Dwa 1% finaczrejjlg jaka;-.-1fyl_l{Äö?§f*šiwfe wskazany wyżej sposób. Tym samym stwierdzić należy, że sformułowania te stanowią niedopuszczalne insynuacje hm naruszające jego dobre imię. 1 'Z art.. 24 k.c. wynika domniemanie bezprawności działania osoby dopuszczające się naruszenia dóbr osobistych pokrzywdzonego, a to z kolei w sposób korzystny dla pokrzywdzonego wpływa na rozłożenie ciężaru dowodu. Powyższe domniemanie powinien bowiem obalić pozwany, bowiem to on w procesie o ochronę dóbr osobistych ma obowiązelëttřś-łäżišälšaąêāin-i'a;=:f-gfiāistnienia okolicznşołściżř`¬'lfś.`~Liš¶airawiedliwiaj ących jego działanie, a więc wyłączaj ących bezprawność. _ __ Za bezprawne uważa się natomiast każde działanie naruszaj ące dobro osobjgşftę=;ł%*i'.>-=`.=I? nie zachodzą żadne ze szczególnych - '_ je usprawiedliwiaj ących. Do okoliczności tych zaliczardziałanie ' 'll 12 --- STRONA 15 --- W tj- (102-Wßlßflß przez 0b0Wí@‹?fHj¿asa prawa, wykonywanie prawa podmiotowego, zgodę pokrzywdzonego oraz działanie w obronie uzasadnionego interesu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 października 1989 roku, sygn. akt II CR 419/89, OSP z 1990 roku, nr 11--12, poz. 90). - W toku że jego działanie miało na celu występujących w Zakładach Ę „Í” S.A. w ramach zatrudniania przy tym interesów zakładu pracy oraz prawdziwę¿śÊʧ.jppisaiaegnrfąlgżtu, 1. co naruszaj ącego dobra osobiste powo ;»_:=.»¿.n'-;-ż¬z;.¿~,,;.,-:`;;í.'-rE) 'r~¿¬. - “-xrw;›;z}":-'-fr*-wt-›'=ff ~›.¬- .zy ' _ ' rz- ożwany wskazywał, ze trešeasrişrisp,r;r1*ego.rs;~=r.zf[;.agmentu p1sma stanowr w zasadzie powtórzenie zasłyszanej rozmowy, jednakże nie był w stanie przedstawić żadnych obiektywnych dowodów mogących potwierdzić zajęte przez niego stanowisko. Ponadto rozpowszechnianie zaslyszanych nieprawdziwych informacji nie zwalnia pozwanego z odpowiedzialności. Wersja ta nie została w toku procesu udowodniona. W końcowej części pisma z dnia 10 sierpnia 2010 roku oraz w swoich zeznaniach L--LS wskazuje, że z osobą powoda wiąże likwidację swojego poprzedniego x stanowiska szefa Biura Bezpieczeństwa, Ochrony Środowiska i Jakości. Tym samym powyższe pismo, które miało dotyczyć oceny wewnętrznych spraw Spółki związanych ze sporem zbiorowym dokonanej przez przewodniczącego związku zawodowego, w ostatniej części zawiera osobiste pretensje pozwanego do kreślonych osób, a następnie obraźliwe insynuacje mające na celu oczemienie Cś Wskazuje to na celowe działanie pozwanego, który pod pozorem' działalności związkowej zamierzał zaszkodzić powodowi, jako winnemu pogorszenia swoj ej obecnej Wyrażanie opinii nierzetelnych oraz nie maj ących oparcia w faktach jest działaniem bezprawnym w rozumieniu przepisu art. 24 § 1 klc. Tym samym 1-3 --- STRONA 16 --- L_L- umyślnie naruszył dobra osobiste C- MS, przez co zobowiązany jest do usunięcia skutków tego naruszenia. Odnośnie sposobu usunięcia skutków naruszenia dóbr osobistych, to powód szczegółowo sformułował je w pozwie. Naruszenie dóbr osobistych powoda miało miejsce w piśmie skierowanym do Zarządu Zakładów _ „_” Spółka Akcyjna, również Związku Zawodowego Q _ Zakładów Ê „_” Spółka Akcyjna - L wg KM Nszz SOLIDARNOŚĆ zakładów „_” Spółka Akcyjna - Przewodniczącego A- Ś- oraz Związku Zawodowego _-_ - Przewodniczącego R- N=, Zasadne jest zatem nakazanie opublikowania przeprosin w tej samej formie o treści -wskazanej przez powoda. Treść przeprosin została sformułowane w sposób syntetyczny, odnosi się wprost do spomego fragmentu pisma pozwanego z dnia I 10 sierpnia 2011 roku oraz istoty zagadnienia, to jest zawartych w piśmie sugestii dotyczących przyjmowania przez powoda korzyści Należy również w tym miejscu wskazać, że Sąd Okręgowy w pełni 1. podziela pogląd wyrażony w wyroku *Sądu Najwyższego z dnia 8 lutego 2008 roku, sygn. I CSK 345/07, (M.Prawn. z 2008 roku, Nr 5, poz. 229), zgodnie z którym osobie, której dobra osobiste naruszono przysługuje prawo do uzyskania przeprosin w takiej formule, w jakiej doszło do naruszenia. Nie mają zatem uzasadnienia żądania, by pozwany w terminie 7 dni od daty uprawomocnienia się wyroku umieścił o -~ş_ys.kazanej wyżej treści również na tablicach informacyjnych znajdujących się na terenie Zakładów : ,,:'- S.A. na okres l-go miesiąca oraz aby oświadczenie to zostało odczytane dwukrotnie przez radiowęzeł podczas każdej zmiany w kolejnych dniach oraz opublikowane oświadczenia, na koszt pozwanego, 14 --- STRONA 17 --- w biuletynach wydawanych przez organizacje związkowe pracowników. Powództwo w tej części zostało oddalone. _ Powód domagał się również zasądzenia od pozwanego kwoty 18.000 zł na rzecz _ K- Oddział w P_ - tytułem zadośćuczynienia za wyrządzoną mu krzywdę. Przechodząc do oceny powyższego żądania należy wskazać, że zgodnie z art. 448 k.c. w razie naruszen.ia dobra osobistego Sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia. Na podstawie tego przepisu kompensowana jest krzywda, a więc 'szkoda niemaj ątkowa wywołana naruszeniem I dobra osobistego", y polegająca na fizycznych dolegliwościach i psychicznych cierpieniach pokrzywdzonego. Dla określenia odpowiedniej sumy, która miałaby stanowić jej pieniężną rekompensatę, podstawowe znaczenie ma ustalenie krzywdy. Przy oznaczeniu zaś zakresu wyrządzonej krzywdy konieczne jest uwzględnienie: rodzaju naruszonego dobra, zakresu (natężenie iczas trwania) naruszenia, trwałości x skutków naruszenia i stopnia ich uciążliwości, a także stopnia winy sprawcy i jego zachowania po dokonaniu naruszenia (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 kwietnia 2006 roku, sygn. IV CSK 99/05, LEX nr 198509, z dnia 1 kwiemia 2004 roku. Sram» II LEX nr 327 Sierpnia 1980 roku, sygn.LIV CR 283/80, OSN 1981, nr 5, poz. 81 oaz z dnia 9 stycznia 1978 roku, sygn. IV CR 510/77, OSN 1978, nr 11, poz. 210). LSI: naruszył “ dobra osobiste powoda w postaci jego czci oraz -dobrego imienia opisując go jako osobę nieuczciwą, która wykorzystuje swoje stanowisko' do czerpania nielegalnych korzyści materialnych. Zachowaniem tym wyrządzona została powodowi istotna krzywda. Powód bowiem piastuje odpowiedzialne stanowiska, z którymi wiąże się wysoki stopień zaufania . _ hl 15 --- STRONA 18 --- społecznego oraz koniczność przestrzegana reguł należytego zachowania. Jak ustalono pismo z 'dnia 10 sierpnia 2011 roku (sporny fragment) odbił się szerokim echem w zakładzie pracy stron, był omawiany i komentowany, co jednoznăfčižii-iÊi":Ĺ".`iårzyznali powoda zareagowali na zaistniałą sytuację oburzeniem, poj awiły się również pytania dotyczące prawdziwości podniesionych oskarżeń. powód odczuwał dyskomfort wobec podanych w piśmie oskarżeń. Naruszenie dóbr osobistych powoda mogło spowodować istotne i trwałe skutki dla życia zawodowego i publicznego powoda, który jak wskazano zajmuje w Zakładach odpowiedzialne stanowisko. Również pozostała działalność powoda oparta jest na zaufaniu ze strony współpracowników. Podnoszone przez pozwanego zarzuty ewidentnie mogly doprowadzić do napiętnowania powodai powodować ostracyzm w kręgu osób, z którymi pokrzywdzony wiąże swoje życie, aktywność społeczną oraz zawodową. ~ Należy również wskazać, -ze pozwanemu jako osobie związanej z działalnością związkową winny być znane reguły rządzące opinią społeczną, zwłaszcza w ramach zakładu pracy lub małej miejscowości. Wynika z nich realne niebezpieczeństwo utrwalenia się stereotypu postrzegania powoda, jako I N osoby przyjmującej łapówki. Należy również wskazać, że pozwany nie zweryfikował w żaden sposób zaslyszanych informacji, nie był również zainteresowany zawiadomieniem organów ścigania. L-L-w Zakładach 3 zarabia miesięcznie około 4.000 zł netto, nadto uzyskuje dodatkowy dochód w kwocie 1.500 zł miesięcznie, nie posiada oszczędności, ma na utrzymaniu dwoje pełnoletnich dzieci. _ Mając na względzie powyższe okoliczności *" _za-i._f,_ zasadne zasądzenie od pozwanego na wskazany przez powoda cel społeczny kwoty 4.500 zł. 'Jest to kwota odpowiadająca miesięcznym zarobkom pozwanego i w dostatecznym stopniu spełni zarówno funkcje kompensacyj ną, jak _i represyjno-prewencyjną zadośćuczynienia o którym mowa we wskazanym . -_-5, 16 --- STRONA 19 --- wyżej art. 448 k.c. Ządanie w pozostałej części zostało oddalone, jako zawyżone w świetle ustalonego w niniejszej sprawie stanu faktycznego. Stosownie do treści art. 481 k.c. jeżeli dłużnik opóźnia się 'ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie 1); stopa odsetek za opóźnienie nie była z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej niż stopa ustawowa, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyzszej stopy (§ 2). Jeżeli termin spełnienia świadczenia nie jest oznaczony ar1i nie wynika z właściwości zobowiązania, świadczenie powinno być spełnione niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania (art. 455 k.c.). C: M- domagał się zasądzenia ustawowych odsetek od kwoty zadośćuczynienia od dnia wniesienia pozwu, to jest od 9 września 2011 roku. Ządanie zasądzenia ustawowych odsetek od kwoty 4500 zł jest zasadne od dnia następnego po doręczeniu pozwanemu odpisu pozwu (k. 28), to jest od 26 listopada 2011 roku. Roszczenie o odsetki za okres wcześniejszy zostało oddalone. 0 x Zgodnie z art. 98 k.p.c. strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić' przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i proce kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata zalicza się wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty n-akazanego przez Sąd osobistego stawiennictwa_strony (§ 1). Zasada odpowiedzialności za wynik procesu ulega modyfikacji w razie częściowego tylko uwzględnienia .-__ żądań, wówczas koszty zostają wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone. Sąd może jednak włożyć na jedną ze stron obowiązek zwrotu wszystkich kosztów, jeżeli jej przeciwnik uległ tylko co do nieznacznej części . _ '___ 17 --- STRONA 20 --- "Y swego żądania albo gdy określenie należnej mu sumy zależało od wzajemnego obrachunku lub oceny sądu (art. 100 k.p.c.). Powyższy przepis wyraża zasadę kompensaty kosztów procesu, która umożliwia sprawiedliwe ich rozdzielenie między stronami, w wypadku .częściowego uwzględnienia roszczenia lub obrony. 1 y C-` M- w niniejszym postępowaniu poniósł koszty procesu w łącznej wysokości 1.877 zł. Na kwotę tę składają się kwota 600 zł uiszczona przez powoda tytułem opłaty od pozwu w części dotyczącej zobowiązania pozwanego do przeproszenia (art. 26 ust.. 1 pkt 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach ` sądowych w sprawach cywilnych, tekst jednolity Dz.U.2010.90.59-4 ze zm.), kwota 900 zł uiszczona tytułem opłaty od pozwu dotyczącej zasądzenia od pozwanego zadośćuczynienia (art. 13 cytowanej ustawy), kwota 960 zł (360 zł + 600 zł) stanowiąca Ęnáłnşiimallne nagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem (§ 6 pkt 3 oraz § 11 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku, Dz.U.2002.l63.l348 ze zm.) oraz kwota 17 zł uiszczona tytułem opłaty od udzielonego pełnomocnictwa. L- L- w toku niniejszego postępowania nie poniósł żadnych x -'. kosztów. Powód wygrał proces w zakresie żądania przeproszenia, natomiast żądanie zapłaty zostało uwzględnione w 25 %. Należało zatem zasadzić od L_Lá na rzecz tytułem zwrotu kosztów procesu kwotę: 600 zł + 225 zł (900 zł X 25%) + 960 zł + 17 zł = 1802 zł.) 0 Z tych przyczyn i na podstawie powołanych przepisów oraz art. 316 § I k.p.c. Sąd Okręgowy orzekł, `j ak w wyroku. 18