Teza / krótkie omówienie
niezasadności skargi powoda na bezczynność Wójta – k.155, skarga na bezczynność Wójta z dnia 26.05.2010r. – k.156, pismo UG do powoda z dnia 4.03.2010r., 13.01.2010r. – k.160, 161, pismo powoda do SO w Nowym Sączu sprawy
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt I C 720/10 Dnia 29 grudnia 2011 roku Sąd Okręgowy w Nowym Sączu Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący : SSO Cezary Wieczorek Protokolant: prot. sąd. Agata Kasalik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 grudnia 2011r. w N. sprawy z powództwa S. P. przeciwko Gminie B. o ochronę dóbr osobistych i o zapłatę I. Oddala powództwo. II. Zasądza od powoda S. P. na rzecz strony pozwanej Gminy B. kwotę 3 960,00zł /trzy tysiące dziewięćset sześćdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. III. W pozostałym zakresie kosztami sądowymi obciąża Skarb Państwa. IV. Przyznaje ze środków Skarbu Państwa Sądu Okręgowego w Nowym Sączu na rzecz adwokata Ł. S. z Kancelarii Adwokackiej w N. ul. (…) kwotę 4 870,80zł /cztery tysiące osiemset siedemdziesiąt złotych 80/100/, w tym 910,80zł /dziewięćset dziesięć złotych 80/100/ podatku od towarów i usług - tytułem wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną powodowi S. P. z urzędu.
--- STRONA 2 ---
Sygn. akt I C 720/10 UZASADNIENIE do wyroku Sądu z dnia 29 grudnia 2011r. Powód S. P. wystąpił z powództwem z dnia 24.05.2010r. /rozszerzonym w piśmie procesowym z dnia 29.03.2011r./ skierowanym przeciwko Gminie B. domagając się: - zasądzenia kwoty 58 320,00zł odszkodowania wraz z odsetkami ustawowymi od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty za szkody powstałe wskutek zdewastowania mieszkania podczas przeszukania domu przez funkcjonariuszy Straży Granicznej oraz utratę spodziewanych korzyści z tytułu rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej w postaci agroturystyki, - zasądzenia kwoty 20 000,00zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia prawomocności wyroku do dnia zapłaty tytułem zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych w postaci nietykalności mieszkania i naruszenia miru domowego oraz doznanych w związku z tym krzywd o charakterze niemajątkowym w postaci utraty zaufania i dobrego imienia w oczach potencjalnych klientów - gości oraz współpracowników /żądanie zgłoszone w piśmie rozszerzającym z dnia 29.03.2011r./, - opublikowania w prasie na pierwszej stronie (…) w terminie tygodnia od uprawomocnienia się wyroku przeproszenia o treści: „Wójt Gminy B. przeprasza S. P. zam. przy ul. (…) w B. za omyłkowe zameldowanie osoby trzeciej w jego domu i wynikłe z tego konsekwencje.” - zasądzenia kosztów postępowania Powyższych roszczeń powód domagał się jako rekompensaty za naruszenie dóbr osobistych, tj. złamanie prawa do nienaruszalności mieszkania, zakłócenie miru domowego, spowodowanie dotkliwego uszczerbku na zdrowiu, spowodowanie strat moralnych oraz materialnych. Roszczenie S. P. oparł na fakcie zameldowania w jego domu przy ul. (…) w B. w dniu 21.05.2004r. przez Wójta Gminy B. brata powoda A. P., pomimo braku jakiejkolwiek zgody właściciela nieruchomości – powoda oraz bez powiadomienia go o tym fakcie. Budynek własności powoda został posadowiony na miejscu starego budynku usytuowanego przy ul. (…) w B., którego rozbiórka została zgłoszona do Urzędu Gminy w B. do końca 1986r. A. P. posiadał własny budynek mieszkalny przy ul. (…) , którego odbiór techniczny został dokonany w dniu 7.06.1996r. A. P. nigdy nie zamieszkiwał w budynku powoda przy ul. (…) . Zdaniem powoda takie arbitralne działanie strony pozwanej stanowiło naruszenie ustawy o ewidencji ludności w kształcie wówczas obowiązującym, przepisów art.231 i 271 kk oraz 361 kc. Na skutek dokonanego meldunku powód nie mógł prowadzić zamierzonej działalności gospodarczej, pomimo iż wzniesiony przez niego budynek był przystosowany do tego celu. Powód wywodził, że w dniu 26.04.2005r. w jego domu została przeprowadzona
--- STRONA 3 ---
akcja Straży Granicznej z udziałem oddziału specjalnego, podczas której rodzina powoda została zastraszona i od tego czasu powód jest uważany wśród społeczności lokalnej za osobę posiadającą powiazania w świecie przestępczym. W związku z taką opinią nie mógł czerpać zysków z działalności gospodarczej, co wiązało się z poniesioną szkodą majątkową, którą oszacował na kwotę około 19 440,00zł w okresie od 2005 do 2007r. Z powodu stresu spowodowanego akcją służb mundurowych pozostawał w leczeniu szpitalnym i jest osobą niezdolną do pracy, a jego córka nabawiła się nerwicy. /k.1-6, 65-69, 77-78, 102-105, 144-146, 286-289/ Strona pozwana Gmina B. wniosła o odrzucenie lub oddalenie powództwa oraz zasądzenie kosztów postępowania. Wskazała iż nie zostało wykazane, aby zachowanie strony pozwanej nosiło cechy bezprawności i by Gmina ponosiła winę za krzywdy i szkody, stanowiące podstawę zgłoszonego przez powoda roszczenia. Wyjaśniając procedury dotyczące zameldowania, strona pozwana podkreśliła, że A. P. był zameldowany pod adresem (…) do 2007r., kiedy sam dokonał zmiany meldunku na adres (…) . /k.82-84, 121-122/ Postanowieniem z dnia 28.05.2010r. do sygn. I C 153/10 Sąd Rejonowy w Zakopanem stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę do rozpoznania przez tut. Sąd. /k.21/ W związku z doprecyzowaniem przez pełnomocnika powoda, postanowieniem z dnia 7.12.2010r. Sąd dokonał prawidłowego oznaczenia strony pozwanej jako Gminę B. /k.79/ Postanowieniem z dnia 7.02.2011r. Sąd oddalił zarzut strony pozwanej zmierzający do odrzucenia pozwu. /k.118/ Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powód S. P. jest właścicielem nieruchomości stanowiącej dz. ewid. nr (…) , (…) , (…) , (…) , obj. KW nr (…) Sądu Rejonowego w Zakopanem Wydziału V Ksiąg Wieczystych. Na powyższej nieruchomości S. P. wzniósł budynek mieszkalny. W 1984r. uzyskał pozwolenie na wzniesienie budynku. Budynek wzniesiony został przez powoda na miejscu dawnego domu rodzinnego przy ul. (…) . W domu tym było zameldowane rodzeństwo P., w tym S., J. i A. W dniu 4.10.1989r. doszło do zmiany nazwy ulicy z ul. (…) na ul. (…) . Pod tym adresem był zameldowany zarówno powód jak i jego brat A. P. Po dokonaniu przez braci podziału nieruchomości rodziców, północna część nieruchomości stała się własnością A. P., który wybudował na niej własny budynek pod numerem (…) . A. P. nie dokonał jednak swojego wymeldowania z pobytu stałego przy ul. (…) , a
--- STRONA 4 ---
następnie (…) , gdzie był zameldowany od dzieciństwa do dnia 26.03.2007r., kiedy uczynił to osobiście. A. P. posiadał ciągłość zameldowania od dnia 28.09.1965r. do 4.10.1989r. pod adresem B., (…) i od dnia 4.10.1989r. /zmiana nazw ulic/ do 26.03.2007r. pod adresem (…) . S. P. ani A. P. od 1989r. nie występowali z wnioskiem o wymeldowanie A. P. z pobytu stałego ul. (…) . Wymeldowanie A. P. z pobytu stałego (…) nastąpiło dopiero na jego wniosek z 2007 r. Na pobyt czasowy był zameldowany w S. w okresie 7.05.1997r.-7.05.1999r., 15.09.1999r.-15.09.2001r., 21.05.2002r.-20.05.2004r. W 2004r. zgłosił się do UG celem wydania nowego dowodu osobistego, w którym został przepisany adres zameldowania ze starego dostarczonego przez niego dokumentu. /dowód: odpis KW nr (…) – k.7, zawiadomienie o utworzeniu KW z dnia 7.01.1987r. – k.8, decyzja z dnia 16.07.1984r. zatwierdzająca projekt techniczny budowy – k.9, zawiadomienie o zakończeniu budowy budynku z dnia 15.11.2004r. – k.71, pismo UG do powoda z dnia 10.12.2009r., 13.01.2010r., 4.03.2010r. – k.87- 88, 92, zaświadczenie zameldowania/wymeldowania – k.123, częściowo zeznania świadka J. P. – k.135, zeznania świadka B. B. – k.136-138, kopia dziennika budowy – k.172, zeznania świadka H. P. – k.207, W. P. – k.208v-209, informacja UG z dnia 4.10.1989r. dot. zmiany nazw ulic – k.240, zeznania świadka A. P. – k.290v-292, częściowo zeznania powoda S. P. – k.378v-380, zeznania przedstawiciela strony pozwanej A. N. Wójta Gminy B.– k.381-382/ Budynek wzniesiony na dz.ewid. nr (…) pod adresem ul. (…) w B. stanowił własność A. P. /dowód: decyzja Urzędu Gminy w B. z dnia 7.06.1996r. w sprawie numeracji budynków – k.74/ W dniu 26.04.2005r. na podstawie postanowienia Prokuratora Prokuratury Rejonowej w N. zostało zarządzone przeszukanie pomieszczeń zajmowanych przez A. P. pod adresem B. ul. (…) . W związku z przeprowadzonym przeszukaniem pomieszczeń S. P. wniósł do tut. Sądu powództwo o ochronę dobra osobistego w postaci naruszenia miru domowego, domagając się od pozwanego Skarbu Państwa – Prokuratury Rejonowej w N. zasądzenia kwoty 400 000,00zł zadośćuczynienia. Powództwo zostało oddalone wyrokiem z dnia 8.10.2009r. do sygn. I C 242/09, z uwagi na brak przesłanki bezprawności działania ze strony pozwanej Prokuratury Rejonowej w N., która zarządziła przeszukanie pod adresem zamieszkania A. P. ujawniony dokumentach urzędowych i bazach adresowych. /dowód: postanowienie Prokuratury Rejonowej w L. z dnia 26.04.2005r., sygn. (…) – k.10, wyrok Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z dnia 8.10.2009r. sygn. I C 242/09 wraz z uzasadnieniem – k.35-41/ Powód S. P. od 1996r. nie prowadził zarejestrowanej działalności gospodarczej podlegającej obowiązkowi podatkowemu. Nie figurował w Ewidencji Działalności
--- STRONA 5 ---
Gospodarczej /EDG/ Urzędu Gminy w B. Nie jest właścicielem gospodarstwa rolnego, co uprawniałoby go prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie wynajmu pokoi z ograniczeniem do liczby 5 miejsc noclegowych, z czego dochód podlega zwolnieniu od opodatkowania podatkiem dochodowym. /dowód: informacja Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z dnia 5.10.2010r. – k.7, zaświadczenie UG z dnia 31.05.2011r. – k.237, informacja UG z dnia 1.06.201r. – k.238/ Od 2009r. powód prowadził korespondencję z Urzędem Gminy w B. celem wyjaśnienia podstaw zameldowania brata na jego nieruchomości. Złożył skargę na nielegalne jego zdaniem zameldowanie A. P. w budynku przy ulicy (…) . (…) Urząd Wojewódzki w K. Wydział Spraw Obywatelskich i Cudzoziemców podtrzymał stanowisko Wydziału Nadzoru Prawnego i Kontroli (…) Urzędu Wojewódzkiego w K., iż w dniu wskazanym przez powoda, tj. 21.05.2004r., nie były dokonywane żadne czynności meldunkowe z udziałem A. P. Powód złożył też zawiadomienie do Prokuratury domagając się wszczęcia śledztwa przeciwko Wójtowi Gminy B. w sprawie przekroczenia uprawnień związanych z dokonanym meldunkiem A. P. /dowód: pismo powoda do UG z dnia 4.02.2010r., 16.03.2010r., 26.05.2010r., 14.09.2009r., 15.12.2009r. – k.89, 93, 95, 166, 169, pismo (…) Urzędu Wojewódzkiego z dnia 7.10.2010r., 4.11.2010r., 6.12.2010r., 9.09.2010r. – k.91, 96, 97, 152, pismo powoda do (…) Urzędu Wojewódzkiego z dnia 17.12.2010r., 22.11.2010r., 14.10.2010r. – k.106,110, 114, pismo powoda do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych z dnia 17.12.2010r., 14.02.2011r. – k.107, 147, pismo powoda do Prokuratury Rejonowej w Z. z dnia 12.11.2010r. – k.113, pismo MSWiA do powoda z dnia 21.01.2011r. – k.149, skarga powoda na Wójta do Wojewody (…) z dnia 16.09.2010r., 8.07.2010r. – k.151, 153, uchwała Rady Gminy z dnia 28.06.2010r. w przedmiocie niezasadności skargi powoda na bezczynność Wójta – k.155, skarga na bezczynność Wójta z dnia 26.05.2010r. – k.156, pismo UG do powoda z dnia 4.03.2010r., 13.01.2010r. – k.160, 161, pismo powoda do SO w Nowym Sączu sprawy o sygn. II Ka 625/06 z dnia 19.03.2007r. – k.170/ Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dołączonych do akt dokumentów, zeznań stron oraz świadków, jak również dokumentów z akt tut. Sądu o sygn. I C 242/09. Zeznaniom świadka J. P. Sąd dał wiarę w części, tj. w zakresie w jakim opisał fakt wspólnego zamieszkania w domu rodzinnym, rozebrania tego budynku i wzniesienia na jego miejscu nowego budynku przez powoda. Okoliczności te są bezsporne. Niewiarygodne są zdaniem Sądu te zeznania, w których świadek nawiązuje do akcji służb mundurowych w domu brata oraz wynikłych z tego konsekwencji, tj. trudności w pozyskaniu przez powoda klientów w zamierzonej działalności gospodarczej, defektów zdrowotnych, szerzenia pogłosek o
--- STRONA 6 ---
powiązaniach kryminalnych powoda. Okoliczności te nie zostały wykazane obiektywnymi źródłami dowodowymi, jak chociażby kartoteką leczenia z okresu od 2005r., zeznaniami osób niespokrewnionych z powodem i jego rodziną, niezaangażowanych w spór. B. B., pracownik Wydziału ewidencji i dowodów osobistych Urzędu Gminy w B., złożyła obiektywne i kompletne zeznania na okoliczność procedury meldunkowej, wymiany dowodów osobistych. Wskazała na konkretne czynności wykonywane z udziałem powoda oraz jego brata A. P. Wobec obiektywizmu jej zeznań, niepodważenia prawdziwości ich treści, Sąd oparł na nich ustalenia stanu faktycznego. H. P., była żona powoda oraz W. P. syn powoda, potwierdzili okoliczności budowy domu oraz fakt niezamieszkiwania A. P. pod adresem (…) . Nawiązali do akcji funkcjonariuszy Straży Granicznej w ich domu. Są to okoliczności niesporne. Zeznania świadków są szczere, nie zawierają sprzeczności. Sąd oparł na nich ustalenia stanu faktycznego. A. P., brat powoda, zeznał na okoliczność gdzie znajdowały się stare zabudowania wznoszące się na działce powoda, budowy domu przez siebie i brata, faktu zameldowania. Konfliktowe stosunki pomiędzy świadkiem a powodem nie wpłynęły na rzeczowy przekaz informacji istotnych dla sprawy, dlatego zeznania świadka zostały obdarzone przez Sąd przymiotem wiarygodności. Zeznania powoda S. P. zostały przez Sąd uwzględnione jedynie w zakresie w jakim dotyczą okoliczności istotnych dla sprawy, tj. faktu wyburzenia części dawnego domu rodzinnego, posadowienia na tej działce nowego domu powoda, faktu akcji przeprowadzonej przez funkcjonariuszy Straży Granicznej na posesji powoda oraz zameldowania A. P. pod adresem zamieszkania brata. Są to okoliczności niezaprzeczone i potwierdzone przez świadków. Nie mają natomiast znaczenia dla sprawy oskarżenia powoda w stosunku do brata insynuujące celowe wprowadzenie w błąd organów meldunkowych. Zarzuty wystosowane wobec strony pozwanej dotyczące zaniechania i niedbalstwa nie zostały wykazane. Gołosłowne i niczym niepoparte są twierdzenia powoda dotyczące spodziewanych korzyści z zamierzonej działalności gospodarczej. Brak również wykazania związku przyczynowego pomiędzy stanem zdrowia i niezdolnością do pracy a zdarzeniem stanowiącym podstawę żądania powoda. Z tej też przyczyny wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłych z zakresu medycyny został oddalony /k.382v/. Wójt Gminy B. A. N. złożył zeznania konkretne, rzeczowe, odniósł się do zarzutów powoda, konfrontując je z procedurą dotyczącą meldowania i wymeldowywania, a także wydawania i wymiany dowodów osobistych. Sąd uznał jego zeznania za w pełni wiarygodne. Znajdują potwierdzenie w zeznaniach
--- STRONA 7 ---
świadka B. B., która na bieżąco zajmuje się tego typu sprawami w Wydziale Ewidencji UG w B. Sąd pominął dowód z oświadczenia A. P. z dnia 3.03.2008r. /k.73/. Stanowi ono jedynie dokument prywatny, tj. wskazuje, iż osoba pod nim podpisała sporządziła treść w nim zawartą. A. P. składał zeznania w charakterze świadka, w których potwierdził dane wynikające z treści powyższego dokumentu. Sąd pominął także dowód z oświadczenia powoda /k.150/ na okoliczność pożyczki od siostry A. T. z dnia 16.06.2005r., albowiem jest to jedynie dokument prywatny, którego związek ze sprawą nie został wykazany. Dokumentacja zdjęciowa /k.178-184, 192-197, 254-255, 284/ dotycząca wyglądu dawnego domu posadowionego na działce powoda ma dla rozpoznania niniejszej sprawy jedynie pomocnicze znaczenie, podobnie jak plan działki. Niespornym było, iż powód wzniósł swój budynek na miejscu części dawnego domu rodzinnego, jak również to że część tego domu tzw. trotówka znajduje się na nieruchomości powoda do chwili obecnej. Powód nie wykazał istnienia związku przyczynowego pomiędzy faktem zameldowania brata a pogorszeniem stanu zdrowia, dlatego korzystanie z jego dokumentacji lekarskiej z 2011r. /k.258/ nie było uzasadnione. Podczas rozprawy z dnia 17.05.2011r. na podstawie art.160 kpc, Sąd oddalił wniosek powoda o dokonanie sprostowania protokołu zeznań świadka J. P. z dnia 22.03.2011r. Przewodniczący po konsultacji z protokolantem nie stwierdził, by w treści protokołu odzwierciedlającej zeznania świadka J. P. powstała rozbieżność zasygnalizowana przez powoda. Postanowieniem z dnia 5.07.2011r. Sąd oddalił odwołanie powoda od zarządzenia Przewodniczącego odmawiającego dokonania sprostowania protokołu rozprawy. /k.198, 210, 231/ Płyta zawierająca nagranie rozmowy /k.283/ pomiędzy powodem a A. P. nie ma żadnego związku z niniejszym postępowaniem. Dokumenty dotyczące A. P., w tym wniosek A. P. o wydanie dowodu osobistego, przyjęcie obiektu budowalnego do użytku /k.306-315/ nie mają dla rozpoznania sprawy istotnego znaczenia, ponieważ niniejsze postępowanie nie jest skierowane przeciwko A. P. Sąd pominął wnioski powoda o dopuszczenie w poczet materiału dowodowego dokumentów w postaci postanowienia Sądu Rejonowego w Zakopanem w sprawie dotyczącej gróźb karalnych skierowanej przeciwko A. P. przez powoda (…) /k.358/. Dokumenty nie wykazują istotnego związku z niniejszą sprawą.
--- STRONA 8 ---
Sąd nie uwzględnił wniosków o ponowne słuchanie świadków B. B. oraz J. P. Osoby te były już słuchane w obecności stron oraz ich pełnomocników. Powód nie wskazał na żadne nowe okoliczności, które uzasadniałyby składanie przez tych świadków zeznań ponownie. /k.382v/ Sąd zważył, co następuje: Powództwo S. P. podlega oddaleniu. Z mocy art. 24 kc w zw. z art.23 kc ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może ona również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny /§1/. Jeżeli wskutek naruszenia dobra osobistego została wyrządzona szkoda majątkowa, poszkodowany może żądać jej naprawienia na zasadach ogólnych /§2/. Żądanie roszczenia pieniężnego precyzuje art.448 kc, w myśl którego w razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia. Dla uwzględnienia żądania określonego w art.24 kc wystarczające jest wykazanie, że działanie pozwanego miało charakter bezprawny, przy czym pamiętać należy, iż z przepisu tego wynika domniemanie bezprawności działania pozwanego. To na pozwanym ciąży obowiązek wykazania, że podjęte przez niego działanie lub jego zachowanie nie było bezprawne. Dla zasądzenia roszczenia pieniężnego na rzecz powoda konieczne jest wykazanie obok bezprawności jeszcze zawinionego działania pozwanego, przy czym wystarczające jest wykazanie choćby najmniejszego stopnia winy. Powód wywodził swoje roszczenie z okoliczności ujawnienia w urzędowych rejestrach oraz dokumentach zameldowania w 2004r. faktu zameldowania A. P. pod adresem B. ul. (…) , który stanowi adres zamieszkania powoda, pomimo iż A. P. nigdy pod wskazanym adresem nie zamieszkiwał oraz wynikających z tego faktu konsekwencji. Odpowiedzialnością za poniesione przez siebie krzywdy i cierpienia oraz szkodę majątkową obarczył Gminę B.
--- STRONA 9 ---
W piśmie procesowym z dnia 15.03.2011r. pozwany złożył wniosek o wezwanie do udziału w sprawie w charakterze pozowanego Skarbu Państwa Wojewodę (…) , tłumacząc iż wykonywanie czynności meldunkowej stanowi zadanie zlecone gminy z zakresu administracji rządowej /k.120/. Postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 22.03.2011r. na podstawie art.194§1 kpc Sąd oddalił wniosek pozwanej o wezwanie od udziału w sprawie w charakterze strony pozwanej Skarbu Państwa – Wojewody (…) . Z mocy art.52 ustawy z dnia o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz. U. t.j. z 2006r. nr 139 poz.993/ organy gminy wykonują zadania określone w ustawie jako zadania zlecone z zakresu administracji rządowej. Minister właściwy do spraw wewnętrznych sprawuje zwierzchni nadzór nad wykonywaniem obowiązków określonych w ustawie. Wojewodowie sprawują nadzór nad działalnością organów gmin w zakresie realizacji obowiązków określonych w ustawie. Wojewoda jest organem odwoławczym od orzeczeń administracyjnych wydanych przez organy gminy na podstawie ustawy /art.50/. Podmiotem prowadzącym zbiory meldunkowe jest Gmina, zatem brak było w ocenie Sądu podstaw do dopozywania Skarbu Państwa - Wojewody, który jest jedynie organem zwierzchnim. Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz.U.2001.87.960 j.t., aktualnie Dz.U.2006.139.993 j.t./ według brzmienia z 2004r. przewidywała obowiązek meldunkowy /art.5/. Ustawa posługuje się pojęciami pobytu stałego /art.6/ oraz czasowego /art.7/: pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania, natomiast pobytem czasowym jest przebywanie bez zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego w innej miejscowości pod oznaczonym adresem lub w tej samej miejscowości, lecz pod innym adresem. Realizując obowiązek meldunkowy należy przedstawić dowód osobisty, a w uzasadnionych przypadkach - inny dokument pozwalający na ustalenie tożsamości, potwierdzenie pobytu w lokalu osoby zgłaszającej pobyt stały lub czasowy trwający ponad 2 miesiące, dokonane przez właściciela lub inny podmiot dysponujący tytułem prawnym do lokalu, oraz, do wglądu, dokument potwierdzający tytuł prawny do lokalu tego podmiotu /dokumentem potwierdzającym tytuł prawny do lokalu może być umowa cywilno-prawna, wypis z księgi wieczystej, decyzja administracyjna, orzeczenie sądu lub inny dokument poświadczający tytuł prawny do lokalu/. Zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu /art.9/. Zameldowanie na pobyt czasowy nie anuluje zameldowania na pobyt stały. Po wymeldowaniu z pobytu czasowego nie ma potrzeby ponownego meldowania na pobyt stały. Zameldowanie na pobyt stały lub czasowy następuje pod oznaczonym adresem. Adres określa się przez podanie: 1) w gminach, które uzyskały status miasta - nazwy miasta (dzielnicy), ulicy, numeru domu i lokalu, nazwy województwa oraz kodu pocztowego, 2)
--- STRONA 10 ---
w innych gminach - nazwy miejscowości, numeru domu i lokalu, nazwy gminy, nazwy województwa, kodu pocztowego oraz nazwy ulicy, jeżeli w miejscowości występuje podział na ulice /art.9b/. Po opuszczeniu miejsca pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące, istnieje obowiązek wymeldowania w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca /art.15/. Obowiązek zawiadomienia o niedopełnieniu obowiązku zameldowania lub wymeldowania spoczywa na dozorcy domu, a jeżeli nie ma dozorcy - administratorze domu, a jeżeli nie ma administratora - właścicielu domu. Ewidencję ludności prowadzi organ gminy, który jest zobligowany dokonać zameldowania lub wymeldowania na podstawie zgłoszenia, a jeżeli zgłoszone dane wzbudzają wątpliwość, rozstrzyga je właściwy organ gminy /art.47/. Organy gminy wykonują zadania określone w ustawie jako zadania zlecone z zakresu administracji rządowej /art.52/. Kontrolę nad wykonywaniem obowiązków określonych w ustawie przez osoby podlegające zameldowaniu lub wymeldowaniu się sprawuje Policja /art.49/. Z ustalonego przez Sąd stanu faktycznego wynika, iż S. P., A. P. oraz ich brat J. zostali zameldowani tuż po urodzeniu przez rodziców w domu rodzinnym, który znajdował się w B. pod adresem ul. (…) . Brat J. po wstąpieniu w związek małżeński dopełnił obowiązku przemeldowania do nowego miejsca zamieszkania. W domu rodzinnym pozostał A. oraz S. Początkowo zajmowali oni dom oraz działkę siedliskową po rodzicach. W 1989r. doszło do zmiany nazwy ulicy z (…) na ul. (…) . Dom rodzinny powoda uzyskał nr (…) przy tej ulicy. Automatycznie zatem adres zameldowania A. i S. P. zamieniony został na ul. (…) . Pod koniec lat 80-tych bracia zdecydowali o rozbiórce części starego domu rodziców oraz podziale działki siedliskowej. S. P. otrzymał kilka działek, na których wzniósł własny nowy dom. Na jego nieruchomości pozostała także jedna część starych zabudowań po rodzicach tzw. trotówka, która użytkowana była jako szopa. A. P. na otrzymanym gruncie także wybudował własny dom. S. P. cały czas zamieszkiwał pod adresem (…) w B. W wybudowanym domu zameldował swoją małżonkę, a następnie dzieci, które przychodziły na świat. A. P. od zameldowania w latach 60-tych pod adresem (…) , po zmianie nazw ulic w 1989r. - (…) , nie dokonywał wymeldowania z pierwotnego adresu do 2007r. pomimo iż od 1996r. mógł zamieszkać we własnym nowo wybudowanym domu. Obowiązku wymeldowania brata nie dopełnił także właściciel domu – powód S. P. Pomimo, że powód oraz jego brat A. P. budowali swoje domy w tym samym okresie, S. P. do chwili obecnej nie dopełnił
--- STRONA 11 ---
formalności dot. dopuszczenia do użytku jego nowego domu. Z uwagi na powyższe nowy budynek mieszkalny powoda do chwili obecnej nie ma nadanego oficjalnie numeru domu. Jak wynika z twierdzeń strony pozwanej powód samowolnie przeniósł tabliczkę z numerem domu ze starego budynku tzw. trotówki, który pozostał po rodzicach. Powyższe okoliczności wskazują jednoznacznie, że także S. P. jako właściciel budynku miał powody ku temu, aby nie dopełniać ciążących na nim obowiązków ustawowych dot. wymeldowania jego brata, skoro sam nie wywiązał się z powinności dot. dopuszczenia jego nowego domu do użytkowania. Dla strony powodowej kwestia zameldowania jego brata A. P. pod adresem ulica (…) stała się istotna i ważna dopiero po przeprowadzeniu przeszukania w jego domu przez funkcjonariuszy Straży Granicznej oraz dolegliwościami jakie wiązały się z tego tytuły dla powoda. W 2004r. A. P. złożył wniosek o wymianę dowodu osobistego. Ponieważ dane adresowe nie wzbudzały wątpliwości, zostały przepisane ze starego dokumentu tożsamości, gdzie ujawniony był adres (…) . Dopiero w 2007r. A. P. złożył wniosek o wymeldowanie go z adresu (…) . Powyżej przedstawione fakty nie ujawniają żadnych czynności, zachowania pozwanej Gminy B., które byłyby sprzeczne z prawem i zawinione. A. P. został zameldowany w B. w latach 60-tych, a wymeldowany z adresu (…) w 2007r. Innych czynności meldunkowych z udziałem A. P. Urząd Gminy w B. nie dokonywał zarówno na wniosek A. P. jak i powoda S. P. Nie miało przede wszystkim miejsca zdarzenie z 2004r., kiedy zdaniem powoda Gmina B. dokonała zameldowania A. P. pod adresem S. P. bez jego zgody lub zawiadomienia. Podkreślić należy, że na nieruchomości stanowiącej własność powoda pozostała nadal część starych zabudowań po jego rodzicach tzw. trotówka, które administracyjnie nosiły oznaczenie ulica (…) , a gdzie poprzednio zameldowany był powód orz jego rodzeństwo. Urząd Gminy w B. wykazał równocześnie, że nie otrzymał do chwili obecnej żadnych pism lub innych dokumentów ze Starostwa Powiatowego w Z. dopuszczenie do użytkowania nowego budynku stanowiącego własność powoda. Brak także związku przyczynowego pomiędzy zachowaniem pozwanej Gminy a akcją służb mundurowych w 2005r. w mieszkaniu powoda oraz stratą w zamierzonej działalności gospodarczej. Nie ma również żadnego związku pomiędzy działaniami strony pozwanej a aktualnym stanem zdrowia powoda. Przeszukanie domu powoda w 2005r. przez Straż Graniczną w związku z czynnościami dochodzeniowymi w stosunku do A. P., wynikało z ujawnienia w
--- STRONA 12 ---
bazach adresowych na podstawie zbiorów meldunkowych miejsca zamieszkania A. P. pod adresem (…) w B. Ustawa w art.44h przewiduje, że dane m.in. zbiorów meldunkowych udostępnia się, o ile są one niezbędne do realizacji ich ustawowych zadań, takim podmiotom jak: organom administracji publicznej, sądom, prokuraturze, organom Policji, Straży Granicznej, Służbie Więziennej, Wojskowym Służbom Informacyjnym, Żandarmerii Wojskowej, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu i strażom gminnym (miejskim). Urząd Gminy odpowiedzialności za przeprowadzoną akcję nie ponosi. Konsekwencją powyższych ustaleń jest także brak podstaw do przypisania stronie pozwanej odpowiedzialności za straty z zamierzonej przez powoda działalności gospodarczej. Pomijając już fakt, iż powód nie wykazał obiektywnymi i weryfikowalnymi środkami dowodowymi wysokości poniesionej straty. Zeznając przed Sądem sam przyznał, że podmioty /biura turystyczne/, z którymi zamierzał współpracować, nie posiadały wiedzy o przeprowadzonej akcji, zatem nie miało to wpływu na ewentualną poniesioną przez niego szkodę majątkową. Nie zostało wykazane, by akcja służb mundurowych wpłynęła na opinię o powodzie lub jego rodzinie w środowisku lokalnym, pominąwszy już fakt braku związku przyczynowego pomiędzy zachowaniem pozwanej Gminy a ewentualnymi szykanami powoda w kręgu społeczności lokalnej. Pozwana Gmina nie ponosi również odpowiedzialności za stan zdrowia powoda, którego pogorszenie miało wyniknąć z akcji Straży Granicznej w 2005r. Reasumując po stronie pozwanej Gminy B. nie wystąpiło zachowanie, którego konsekwencją miałoby być naruszenie dóbr osobistych powoda S. P. Nie zaistniało zachowanie, w postaci działania lub zaniechania, które Sąd winien oceniać pod względem zgodności z prawem oraz zawinienia. Na pozwanej Gminie nie ciążył obowiązek sprawdzania, czy aktualne są dane meldunkowe osób ujawnione w jej bazach. Dlatego przy zastosowaniu art.23 i 24 kc w zw. z art.448 kc powództwo S. P. zostało w całości oddalone. Powód został zwolniony od obowiązku uiszczania kosztów sądowych w części, tj. od opłaty od pozwu oraz został dla niego ustanowiony pełnomocnik z urzędu w osobie adw. Ł. S. /k.32, 49, 57/. Na podstawie art.98 kpc oraz §6 pkt 6 i §10 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu /Dz. U. nr 163 poz.1349/ Sąd zasądził od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 3 960,00zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, w tym 360,00zł z tytułu zgłoszonego roszczenia niemajątkowego przeproszenia oraz
--- STRONA 13 ---
3 600,00zł z tytułu zgłoszonego żądania majątkowego. W związku z sytuacją majątkową powoda, w pozostałym zakresie kosztami sądowymi Sąd obciążył Skarb Państwa. Na podstawie art.29 ustawy z dnia 26.05.1982r. prawo o adwokaturze /Dz. U. z 2002r. nr 123 poz.1058/ w zw. z §2 ust.3 i §6 pkt 6 i §11 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu /Dz. U. nr 163, poz. 1348/ Sąd przyznał ze środków Skarbu Państwa – tut. Sądu na rzecz adw. Ł. S. z Kancelarii Adwokackiej w N., (…) kwotę 4 870,80zł, w tym 910,80zł podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi S. P. z urzędu.
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Okręgowy w Nowym Sączu Wydział#I C 720/10 Dnia 29 grudnia 2011 roku Sąd Okręgowy w Nowym Sączu Wydział I Cywilny w składzie następuj#art.160 kpc#art. 24 kc#art.23 kc#art.448 kc#art.24 kc#art.194§1 kpc#art.52 ustawy#art.44h przewiduje#art.98 kpc#art.29 ustawy