Wyrok I c 697110

--- STRONA 1 --- Sygn. I c 697110  W E G dmpie WYROK w IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Na nndmwlfl @§‘““‘>* I 6'1“ W" .53 .1... zm Sqd Okrogowy w Warszawie I Wydziai Cywiiny p0Oi<'.11‘1'lBl1ii| lubl w iormle pT2eiwur2one1 w skiadzie nastqpuj qcym: mp %_Q/,Uh,b©/{A Przewodniczqcy: SSO Jacek Bajak ...... 1;[ii'0;R;1'é';;;'5§""‘ F‘ Protokolant: sekr. sqdowy Aneta Wesolkowska V po rozpoznaniu w dniu 17 wrzeé11ia 2012 r. w Warszawie na rozprawie ...........................E.!.&.‘__g.;‘;:1EE}éiéé{tié;_Jes;""""""""" sprawy z powédztwa H. M. i M. M.  przeciwko Skarbowi Pafistwa  Ministrowi Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej o zapiatq 1. zasqdza od Skarbu Pafistwa  Ministra Transpomi, Budownictwa ‘ i Gospodarki Morskiej na rzecz H. M. kwotq 1 553 160 z1(ieden milion piqéset piqédziesiqt trzy tysiqce sto szeéédziesiqt ziotych) z odsetkami ustawowymi od 21 wrzeénia 2012 r. do dnia zapiaty; 2. zasqdza od Skarbu Pafistwa  Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej na rzecz M. M. kwotg 1 035 440 zi (ieden milion trzydzieéci piqé tysiqcy czterysta czterdzieéci ziotych) z odsetkami ustawowymi od 21 wrzesnia 2012 1‘. do dnia zapiaty; 1 3. w pozostaiej czosci powodztwo oddaia; 4. zasqdza od Skarbu Panstwa — Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej na rzecz H. M. i M. M. kwoty po 2 600,46 21 (dwa tysiape szeééset ziotych i 463100) tytuiem zwrotu kosztéw postqpowania; . 5. zasqdza od H. M. i M. M. na rzecz Skarbu Pafistwa — Sqdu Okrqgowego w Warszawie kwoty po 674,38 2! (szeééset siedemdziesiqt cztery zlote i 381’100) nakazuj a_c sciqgriiqcie tej kwoty z zasqdzonego na rzecz powodow roszczenia. UZASADNIENIE  W dniu 26 kwietnia 201 O r. H. M. i M. M. wnieéli o zasqdzcnie od Skarbu Patistwa — Ministra Infrastruktmy kwot: H. M. — 2 028 526 21 zgodnie z posiadanym przez niego udziaiem 315 czqsci, M. M. — 1 352 384 zi zgodnie 2 posiadanyrn przez niego udziaiem 2/5 czgéci, z ustawowymi odsetkami (od dnia wniesienia powédztwa do dnia zap1aty)1ytu1em odszkodowania w zakresie szkody rzeczywistej i utraconych korzyéci z tytuiu sprzedazy lokali o numerach (...) w budynku przy ulicy (...) w W.. Powoclowie Zroclia szkody upatrywali W decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z 17 maja 1955 r. utrzymujapej w mocy orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej w m.W.nr (...) z 10 rnarca 1955 odinawiajape dotychczasowemu wlaécicielowi przyznania prawa wiasnosci czasowej do gruntu nieruchomosci (...)po1ozonej przy ul. (...). Stanowiio ono podstawi3 do Sprzedazy Iokali w budynku na rzecz oséb trzocich. Pozwany Skarb Pafistwa reprezentowany przez Ministra Infrastruktury i zastqpowany przez Prokuratorig Generalnq Skarbu Panstwa wniésl 0 oddalenie powédztwa oraz 0 zasqdzenie kosztéw postqpowania wedhig norm przepisanych, w tym kosztéw zastqpstwa procesowego na rzecz Skarbu Panstwa  Prokuratorii Generalnej Skarbu Paristwa (k.81 — odpowiedi na pozew). Pozwany podniosl zarzut przedawnienia i wskazai, ze powodowie nie wykazali, aby na skutek waclliwej decyzji ponieéli szkodo, nie udowodnili jcj wysokosci. Sqd Okrggowy ustalil nastgpujqcy Stan faktyczny: do dnia wejécia w Zycie dekretu z dnia 21 paidziernika 1945 roku 0 wlasnosci i uzytkowaniu gruntow na obszarze m. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 219) nieruchomoéé poioiona w W.przy ul. (...)ozn. nr hip. (...)P., 0 pow. 1882 m2 stanowiia Wiasnosé S. Z.. Powodowie sq nastqpcami prawnymi przedwojennego wiaécicieia nieruchornoéci z wyiqczeniem Wykupionych lokali nr (...), nabyli udziaiy wynoszape odpowiednio: H. M.3f5 i M. M.2f5. ( k. 41 zaéwiadczenie). V u Przedrniotowa nieruchomosé zostaia objqta dzialaniem dekretu z dnia 26 paidziernika 1945 roku 0 wiasnosci i uzytkowaniu gruntéw na obszarze m. st. Warszawy i przeszia na wiasnosé Gminy m.W., a od 1950 roku Z chwiiq likwidacji grnin na wiasnosé Skarbu Panstwa. Nastqpnie powyzszy grunt, stal sit; wlasnoéciq Dzielnicy Gminy W.— (...). Zgoclnie Z przepisami ustawy z dnia 25 rnarca 1994 r. 0 ustroju miasta (...) Warszawy niniejsza nieruchomosé stala siq wiasnoéciq Gminy W. (...), zas’. na mocy przepisow ustawy z dnia 15 marca 2002 roku 0 ustroju miasta (...) Warszawy przeclmiotowa nieruchomoéé stanowiia wiasnoéé rniasta (...) W.. W dniu 16 lutego 1949 roku peinomocnik dotychczasowego Wlaéciciela zioiyi wniosek 0 przyznanie prawa wiasnoéci ozasowej. Prezydium Rady Narodowej m. Worzeczeniem z dnia 10 marca 1955 roku, odmowiio ustanowienia takiego prawa i stwierclziio, 2e budynki znajdujqce siq na gruncie przeszly na wlasnoéé Skarbu Pafistwa. Orzeczenie to zostaio utrzymane w mocy decyzja Ministra Gospodarki Komunalnej z 17 maja 1955 r. Decyzjq z 13 listopada 2006 r. Minister Budownictwa stwierdzii niewaznosé orzeczenia Prezydium Rady Narodowej z 10 marca 1955 r. oraz decyzji Ministra Gospodarki Komunainej z 17 maja 1955 r. P0 ponownym rozpoznaniu wniosku decyzja Ministra Budownictwa zostala utrzyrnana w mocy. ' _ Decyzjq 2 4 lipca 2008 r. Minister Spraw Wewnegtrznych i Administracji stwierclzil niewaznoéé decyzji Wojewody (...)z 10 wrzesnia 1991 r. stwierdzajqcej nabycie przez Gminr; D.(...)z mocy prawa w dniu 27 rnaja 1990 r. nieodpiatnie nieruchomoéci poiozonej w W.przy ulicy (...)z wylqczeniem 6 lokali sprzedanych _ . Prezydent m. W.clecyzja. z 26 stycznia 2009 r. ustanowii na rzecz powodéw prawo uzytkowania wieczystego gruntu przy ul. (...)w W.. .. Decyzjq z 31 sierpnia 2009 r. Minister Infiastruktury zwrocii wniosek H. M.o przyznanie odszkodowania za szkodq wyrzqdzonq w zwiqzku 2 wydaniem clecyzji Ministerstwa Gospodarki Komunainej z 17 maja 1955 r. utrzymujqcej w mocy orzeczenie Prezydiurn Rady narodowej w rn. W.z 10 marca 1955 r. odmawiajqcé przyznania prawa wiasnosci czasowej do gruntu nieruchomoéci (...)przy ul. (...). W uzasadnieniu wskazano, i2 Wlaéciwy do rozpoznania sprawy jest sqd powszochny. Docyzja; 2. tej sarnej daty Minister Infrastruictury umorzyi postqpowanie w sprawie z wniosku M. M.wskazujqc, iz nie by} on strong postopowania zakoficzonego clecyzjq Ininistra Budownictwa z 29 Inaja 2007 r. . . i 2 P   . do ininrmacii pubiieznei 9* U‘ Hg P“; 1 Dnla 20 wrzeénia 2012 r. mjkamn kntfirmaniq pubilgm, w iurmie. Qv I --- STRONA 2 --- Wartoéé rynkowa sprzedanych lokali o nurnerach (...)po1o:zonych w budynku przy ulicy (...)w W., z uwzglednieniem obciazenia ich szczegolnym nybem najmu weclhig poziomu con aktualnych, a stanu na date ieh sprzodazy wynosi 2 588 600 zl (opinia biegiego sadowego do spraw wyceny nieruchomoéci S. O. k. 477518). Powyzszy star. . faktyczny Sad ustalii w oparciu o dokumenty zgromadzono w aktach sprawy. Sad uznai dowody z dokumentow za wiarygodne, albowiem ich autontycznoéé nie zostaia zakwestionowana przez strony, a ponadto Sad nie znalazi podstaw do ich podwazenia z urzqdu. Dowody z dokurnentow  deeyzje administracyjne i postanowienia Sadow znajdujace sie w aktach sprawy, korzystajap z materialnej mocy dowodowej wynikajacej z treéci art. 244 Ustawy z_ dnia 17 listopada 1964 roku Kodeks postepowania cywilnego (Dz. U. z 1964 r., nr 43, poz. 296 ze zm.  dalej k.p.c.), stanowia dowod togo, co zostalo W nich urzqdowo zaéwiadczone. Sad uznai, ze sporzadzona do akt opinia biegiego do spraw wyceny nieruchomosci S. O. zostaia sporzadzona przez osobe posiadajaca fachowa, wiedzo i doéwiadczenie. Wyksztatcenie bieglego oraz jego doéwiadczenie stanowiq dia Sadu gwarancje rzeteinosoi i cilatego wnioski wyptywajqce z treéci sporzadzonej przez niego opinii przyjote zostaty jako wiarygodny dowod mogqcy stanowié podstawe ustalefi faktycznych w zakresie wattosci rynkowej sprzedanych lokali mieszkalnyeh. Sad Okrggowy zwaiyl, co nastgpuje: Powoclztwo zaslugiwaio na uwzgiednienie czqéoiowo. Oceniajac przestanki odpowiedzialnosci strony pozwanej wywodzonej z faktu najpierw odmowy przyznania prawa wlasnoéci czasowej, a nastepnie wydania decyzji 0 sprzedazy iokaii, stwierdzié nalezy, Ze rzeoza strony powodowej bylo wykazanie bezposredniego, normalnego zwiazku przyczynowego pomiedzy powstaia szkoda a orzeezeniem z 10 iipca 1961’ r. Jak wynika z onwalonego orzecznictwa Sa_du Najwyzszego wydanego na gruncie art. 160 ustawy z dnia 14 ezerwca 1960 roku Kodeks p05tQp0Wfl!lifl administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku nr 98, poz. 10?] tekst jedno. dalej — k.p.a.), stwierdzenie wydania decyzji z razacym naruszeniem prawa przesqdza jedynie 0 bezprawnoéci i winie funkcjonariusza panstwowego przy Wykonywaniu powierzonej mu czynnosci (tak Sad Najwyzszy W wyroku 2; dnia 3 maja 1985 r., II CR 121/85, OSNC 1986, nr 4, poz. 53). Co do zgioszonyoh roszczen podstawowe znaczenie dla rozstrzygniqcia niniejszej sprawy ma stwierdzenie, czy skoro skutki prawne odmowy przyznania prawa wiasnoéci czasowej sq czeéciowo nieoclwoiaine z uwagi na sprzedaz lokali 0S0bom trzecirn, to pomiedzy wymienionym orzeczeniern administracyjnym a szkoda, istnieje normalny zwiazek przyczynowy w rozurnieniu alt. 361 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r.  Kodeks cywiiny (Dz. U. Nr 16, poz. 93, z pozn. zm. dalej k.c.). Szkoda rzeczywistqjest uszczerbek majatkowy, jaki powstai na skutek niezaspokojenia uprawnienia do przyznania prawa wiasnosci ezasowej, ktory w efekcie doprowadzii do ostatecznego odjecia jego poprzednikowi prawnemu prawa wiasnoéci nieruchomoéci gruntowej i budynku o konkretnej wartosci maja,tkowej w czesci dotyczacej sprzedanych lokali. Wobec powyzszego w ooenie Sadu istnieje normalny zwiazek przyczynowy pomiedzy wadiiwym orzeozeniem z Ministra Gospodarki Kornunainej z 17 maja 1955 r. a sprzedaza lokali. Gdyby nie pozbawionie praw byiych wiaécicieli niemozliwe byloby zbywanie lokaii. Nie ma przy tym znaczenia, ze nie wszystkie Iokale zostaly sprzedane. Dla adekwatnego zwiazku przyczynowego nie jest wymagane, aby skutek musial nastapié, a jedynie aby mogi nastapié przy norrnainej kolei rzeczy. Szkoda, ktorej naprawienia domagaja, sio powodowie jest uszczerbek maj atkowy, jaki powstai na skutek bezprawnych rozporzadzefi lokalami i w efekcie doprowadzii do pozbawienia prawa wlasnoéci 0 konkretnej wartosci maja,tkowej. Na skutek wadliwej deoyzji Closzio do zbycia lokali na rzecz osob ttzecich, co przesadziio 0 przyjociu braku mozliwosci odwrocenia skutkow prawnych Wydanej decyzji w drodze postqpowania administracyjnego (tak min. Sa_d Najwyzszy W uchwale 7 sedziow 2. dnia 28 rnaja 1992 roku, Ill AZP 4192, ONNC z 1992 roku, Nr 12, poz. 211). Ocena caloksztaltu okoiioznoéci sprawy prowadzi do wniosku, ze uszczerbek majagkowy po stronie powoda jest normalnym nastepstwem wydania niewaznego orzeczenia. Nalezne powodom odszkodowanie zostalo obliczone w oparciu o omowiony powyzej dowod z opinii biog1ego S. 0.. Sad podziela jednoozesnie utrwalona juz linio orzeoznictwa zapoczqtkowanq orzeczeniem Sadu Najwyzszego z dnia 2? listopada 2002 roku (1 CKN 1215f00, LEX numer 28330), it zachodzi koniecznosé brania pod uwage wszystkich ograniczen prawnych, ktorym podlegaiaby przedrniotowa nieruchomoéé, gdyby nie doszlo do jej bezprawnego przejocia przez Panstwo. Ten wymog uwzglqdnit zaé biogiy w swojej opinii. Odsetki ustawowe z uwagi na odszkodowawczy charakter roszczenia (art. 363 § 2 k.c.) zostaiy zasadzone od daty nastopuj acej po dniu wydania wyroku. V Odnoszap sie zaé do zarzutu przedawnienia roszczenia podniesionego przez pozwanego, zauwaiyé nalezy, iz stosownio do § 3 art. 160 k.p.a. roszczenie o odszkodowanie przedawnia sie z uptywem lat trzech od dnia, w ktorym stala sio ostateczna decyzja stwierdzajaca niewaznoéé deoyzji wydanej z naruszeniem art. 156 k.p.a. aibo decyzja, w ktorej organ stwierdzil w mysl art. 158 k.p.a., 2e zaskarzona decyzia zostala wydana z nanlszeniem przepisu art. 156 k.p.a. Jak wykazano wyzej prawnie wadliwa, byia decyzja Ministra Gospodarki Komunalnej 2 1'? maja 1955 1'. Zgodnie zaé z trescia art. 160 § 3 k.p.a. odszkodowanie przysiuguje od organu, ktozy wydai zaskarzona decyzje z naruszeniem art. 156 § 1 k.p.a. Decyzja stwierdzajaca niewaznoéé staia sit; ostateczna w dniu 29 rnaja 2007 r., kiedy to Minister Budownictwa utrzymai w mocy swoja, wtasna, decyzje. Zatem roszczenie powodow wobec wniesienia pozwu w dniu 26 kwietnia 2010 1'. nie ulegio przedawnieniu. Z tych wszysticioh wzglodow Sad uwzglodnii powodztwo w takim zakresie, w jakim jego zasadnosé co do wysokoéci wynikaia z niekwestionowanej przez strony opinii biegiego S. 0.. W pozostaiym zakresie podlegaio ono oddaleniu zarowno co do nieudowodnionej wartosci szkody rzeczywistej jak i w zakresie zqdania clotyczapego utraconych korzyéci. Jak wypowiedziai sie Sad Najwyzszy w uchwale pehiego skiadu lzby Cywilnej z dnia 31 marca 2011 roku /III CZP 112/I0, nie publi do roszczefl 0 naprawienie szkody wyrzadzonej ostateczna, decyzja administracyjna wydana przed dniem 1 wrzeénia 2004 roku, ktorej niowaznoéé lub wydanie z naruszoniem art. 156 § 1 k.p.a. stwierdzono zar('1wno przed, jak i po tym dniu, ma zastosowanie art. 160 § 1, 2, 3 i 6 1<.p.a. Jezeli ostateczna wadiiwa decyzja administracyjna zostaia wydana przed dniem wojécia w zycie Konstytucji, odszkodowanie przysiuguj ace na podstawie art. 160 § 1 k.p.a. nie obejmuje korzyéci utraconych wskutek jej wydania, ohoéby ioh utrata nastapiia po wejéciu w zycie Konstytucji. Powodowie wygrali spor w 76 % co skutkowaio stosunkowym rozdzieieniem kosztow postepowania stosownie do art. 100 k.p.c. i art. 1 13 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sadowych W sprawach cywilnych.