Teza / krótkie omówienie
warunkowego przedterminowego zwolnienia należało stosować ustawę względniejszą do sprawcy. Z tych też i względów wniósł jak powyżej. W odpowiedzi na pozew strona pozwana Skarb Państwa – (...) nr (...) we W. wniosła o odd
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt I C 694/10 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 marca 2011 r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu Wydział I Cywilny w składzie : Przewodniczący SSO Adam Maciński Protokolant Robert Purchalak po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2011 r. we Wrocławiu na rozprawie na rozprawie rozpoznał sprawę z powództwa P. P. przeciwko Skarbowi Państwa – (...) Nr (...)we W. I. powództwo oddala; II. nie obciąża powoda kosztami procesu; III. brakującymi kosztami sądowymi obciąża Skarb Państwa – Sąd Okręgowy we Wrocławiu: IV. przyznaje na rzecz adwokata O. G. wynagrodzenie w kwocie 3600 zł plus należny podatek VAT w kwocie 828 zł za pomoc prawną udzieloną powodowi z urzędu. Zarządzenie: 1. odnotować; 2. kal. 7/21 dni;
--- STRONA 2 ---
Sygn. akt I C 694/10 UZASADNIENIE Powód P. P. wniósł o zasądzenie na swoją rzecz od strony pozwanej Skarbu Państwa – (...) nr (...) we W. kwoty 85.600 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wyrokowania do dnia zapłaty - tytułem odszkodowania za szkodę, której doznał w związku z faktem naruszenia przez stronę pozwaną jego prawa do ubiegania się o warunkowe przedterminowe zwolnienie z odbycia reszty wymierzonej mu kary pozbawienia wolności. W uzasadnieniu powód podniósł, iż w czasie pobytu w (...) Nr (...) we W. administracja tej jednostki uniemożliwiła mu wcześniejsze skorzystanie z dobrodziejstwa warunkowego przedterminowego zwolnienia, gdyż zastosowała wobec niego surowsze kryteria określone przepisem art. 78 § 2 k.k. w z art. 65 § 1 k.k. w brzmieniu po nowelizacji dokonanej z dniem 1 maja 2004 r. Wskazana nowelizacja podwyższała okres, po upływie którego skazany mógł ubiegać się o warunkowe przedterminowe zwolnienie do wysokości ¾ części odbytej kary pozbawienia wolności, gdy tymczasem przed nowelizacją przepisy te przewidywały możliwość ubiegania się o warunkowe przedterminowe zwolnienie już po odbyciu ½ części kary. Zdaniem powoda administracja (...) Nr (...) we W. naruszyła przepis art. 4 § 1 k.k., stosownie do którego przy rozpatrywaniu spraw powoda w przedmiocie warunkowego przedterminowego zwolnienia należało stosować ustawę względniejszą do sprawcy. Z tych też i względów wniósł jak powyżej. W odpowiedzi na pozew strona pozwana Skarb Państwa – (...) nr (...) we W. wniosła o oddalenie powództwa w całości. W uzasadnieniu wskazała, że decyzje o warunkowym przedterminowym zwolnieniu podejmuje Sąd Penitencjarny na podstawie art. 161 § 1 k.k.w., dokonując jednocześnie wykładni przepisów prawa w tym zakresie, nie zaś administracja jednostki penitencjarnej. Nadto zastosowanie tego środka probacyjnego ma charakter fakultatywny, co oznacza, iż Sąd nie jest zobligowany, nawet przy spełnieniu warunków formalnych, o których mowa w art. 78 k.k., do każdorazowego udzielania warunkowego przedterminowego zwolnienia. Strona pozwana wyjaśniła również, iż dokonane dotychczas nowelizacje Kodeksu Karnego nie dokonały skrócenia okresów, po upływie których sprawca, o którym mowa w art. 64 § 2 k.k. i art. 65 k.k. może ubiegać się o warunkowe przedterminowe zwolnienie, dodając, iż wobec takich sprawców wymóg ustawowy zawsze określał obowiązek odbycia ¾ części kary. Skoro zatem powód był w przeszłości skazywany za przestępstwo, o którym mowa w art. 258 § 1 k.k. (uczestnictwo w zorganizowanej grupie przestępczej), to słuszne było zastosowanie wobec niego również art. 65 § 1 k.k. Z tych też i względów wniosła jak powyżej. W piśmie z dnia 4 marca 2011 r. ustanowiony dla powoda pełnomocnika z urzędu podniósł, iż jakkolwiek prawdą jest, że decyzje w przedmiocie warunkowego przedterminowego zwolnienia podejmuje Sąd Penitencjarny, to jednak akta osobowe skazanego, zawierające wszystkie decyzje klasyfikacyjne, obliczenia kar wprowadzonych do wykonania oraz dokumenty, z których wynika kiedy osadzony nabywa prawo do skorzystania z tego środka probacyjnego posiada administracja (...). Wyjaśnił też, iż możliwość ubiegania się o warunkowe przedterminowe zwolnienie po odbyciu ¾ części kary wynikała nie tylko z akt osobowych powoda, ale też z informacji uzyskanych od przełożonych z (...). Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powód P. P. przebywał w (...) Nr (...) we W. w okresie od 29 października 2007 r. do 30 lipca 2010 r. (bezsporne, a nadto opinia o skazanym z (...) Nr (...) we W., k. 64 – 65 oraz nakaz zwolnienia powoda z (...) Nr (...) we W., k. 62)
--- STRONA 3 ---
W przeszłości powód był już karany sądownie. W dniu 1 września 2005 r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu wydał wyrok w sprawie sygn. akt III K 28/05, którym skazał powoda za czyn z art. 43 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii popełniony w dniu 4 kwietnia 2004 r., na karę 1 roku pozbawienia wolności. Następnie powód został skazany wyrokiem Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 20 czerwca 2006 r., sygn. akt III K 7/06, za czyny z art. 258 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. oraz 13 § 1 k.k. w zw. z art. 55 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 12 k.k. i art. 56 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 11 § 2 k.k., popełnione w okresie od 18 października 2003 r. do kwietnia 2004 r., na kary 2 lat pozbawienia wolności, 4 lat pozbawienia wolności i grzywny w wysokości 100 stawek dziennych po 200 zł oraz na karę łączną 4 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności. Wyrokiem Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 13 czerwca 2007 r., sygn. akt III K 154/06, został on skazany zaś za czyny z art. 258 § 1 k.k. oraz z art. 56 ust. 3 i art. 55 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw. z art. 65 k.k., popełnione w okresie od 2000 r. do października 2003 r., na kary 2 lat pozbawienia wolności, 4 lat pozbawienia wolności i grzywny w wysokości 100 stawek dziennych po 100 zł oraz karę łączną 5 lat pozbawienia wolności. Wyrokiem łącznym z dnia 30 marca 2009 r., sygn. akt III K 14/09 Sąd Okręgowy w Świdnicy rozwiązał karę łączną 4 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę 5 lat pozbawienia wolności i na podstawie art. 85 k.k. i art. 86 § 1 i 2 k.k. połączył te kary wraz z karą 1 roku pozbawienia wolności wymierzoną cyt. wyżej wyrokiem Sadu Okręgowego we Wrocławiu i wymierzył powodowi karę łączną 6 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz stu stawek dziennych grzywny, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 200 zł. ( dowód: 1. Wyrok Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 20.06.2006 r., sygn. akt III K 7/06, k. 50 – 54, 2. Wyrok Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 13.07.2007 r., sygn. akt III K 154/06, k. 55 – 57, 3. Wyrok łączny Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 30.03.2009 r., sygn. akt III K 14/09, k. 59 – 61) W dniu 1 maja 2004 r. weszła w życie ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. (Dz. U. 93, poz. 889) o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw. Ustawa ta znowelizowała m.in. obowiązujący dotychczas art. 65 k.k., w ten sposób że § 1 otrzymał brzmienie „przepisy dotyczące wymiaru kary, środków karnych oraz środków związanych z poddaniem sprawcy próbie, przewidziane wobec sprawcy określonego w art. 64 § 2, stosuje się także do sprawcy, który z popełnienia przestępstwa uczynił sobie stałe źródło dochodu lub popełnia przestępstwo działając w zorganizowanej grupie albo związku mających na celu popełnienie przestępstwa oraz wobec sprawcy przestępstwa o charakterze terrorystycznym”, zaś § 2 otrzymał brzmienie „do sprawcy przestępstwa z art. 258 mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące sprawcy określonego w art. 64 § 2, z wyjątkiem przewidzianego w tym przepisie zaostrzenia kary." (fakt powszechnie znany) Powód dopuścił się przestępstw objętych cyt. wyżej wyrokami przed 1 maja 2004 r., tj. przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, nowelizującej m. in. art. 65 k.k. ( dowód: 1.
--- STRONA 4 ---
Wyrok Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 20.06.2006 r., sygn. akt III K 7/06, k. 50 – 54, 2. Wyrok Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 13.07.2007 r., sygn. akt III K 154/06, k. 55 – 57, 3. Wyrok łączny Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 30.03.2009 r., sygn. akt III K 14/09, k. 59 – 61). Przebywając w (...) Nr (...) we W. powód trzykrotnie zwracał się do Sądu Penitencjarnego z wnioskiem o udzielenie mu warunkowego przedterminowego zwolnienia z odbycia reszty orzeczonej wobec niego kary pozbawienia wolności – w dniu 16 stycznia 2008 r., w dniu 29 kwietnia 2009 r. oraz w dniu 10 czerwca 2009 r. Na tę okoliczność administracja (...) Nr (...) we W. – na zlecenie Sądu - sporządzała opinie o skazanym, w których każdorazowo wskazywała, iż nabywa on uprawnienia do warunkowego przedterminowego zwolnienia z reszty kary po odbyciu ¾ tejże kary. ( dowód: 1. Akta Sądu Okręgowego we Wrocławiu, V Wz 252/08, 2. Akta Sądu Okręgowego we Wrocławiu, V Kow 1812/09/wz, 3. Akta Sądu Okręgowego we Wrocławiu, V Kow 2726/09/wz) Po rozpoznaniu wniosków powoda o udzielenie mu warunkowego przedterminowego zwolnienia Sąd Okręgowy we Wrocławiu Wydział Penitencjarny za każdym razem odmawiał mu udzielenia warunkowego przedterminowego zwolnienia. W uzasadnieniu Sąd wskazywał, iż podstawą odmowy uwzględnienia jego wniosków było niepoprawne zachowanie w warunkach izolacji więziennej, dopuszczanie się przezeń przekroczeń dyscyplinarnych, uczestnictwo w podkulturze przestępczej, na tle której wykazywał dużą aktywność, a w konsekwencji negatywna prognoza kryminologiczno – społeczna. ( dowód: 1. Akta Sądu Okręgowego we Wrocławiu, V Wz 252/08, 2. Akta Sądu Okręgowego we Wrocławiu, V Kow 1812/09/wz, 3. Akta Sądu Okręgowego we Wrocławiu, V Kow 2726/09/wz) Sąd zważył, co następuje: Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Powód wywodził bowiem swoje roszczenie z faktu naruszenia przez stronę pozwaną jego prawa do ubiegania się o warunkowe przedterminowe zwolnienie z odbycia reszty wymierzonej mu kary pozbawienia wolności podnosząc, iż w czasie pobytu w (...) Nr (...) we W., administracja jednostki uniemożliwiła mu skorzystanie z dobrodziejstwa tego środka probacyjnego, stosując przy sporządzaniu opinii o skazanym surowsze kryteria, o których mowa
--- STRONA 5 ---
w znowelizowanym art. 65 § 1 k.k., nie zaś kryteria sprzed nowelizacji, według których powoda można było warunkowo zwolnić po odbyciu co najmniej połowy kary, naruszając tym samym przepis art. 4 § 1 w/w ustawy. Jako podstawę prawną swojego roszczenia powód wskazał przepis art. 77 ust. 1 Konstytucji, w myśl którego „każdy ma prawo do wynagrodzenia szkody, jaka została mu wyrządzona przez niezgodne z prawem działanie organu władzy publicznej. Ustawa nie może nikomu zamykać drogi sądowej dochodzenia naruszonych wolności lub praw” oraz art. 417 k.c., zgodnie z którym „za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa”. Powołany przepis określa podmiot odpowiedzialny za niezgodne z prawem wykonywanie władzy publicznej (w niniejszej sprawie – Skarb Państwa) oraz podstawę jego odpowiedzialności (naruszenie prawa). Szczegółowe przesłanki odpowiedzialności za naruszenie dóbr osobistych oraz zakres przysługujących z tego tytułu roszczeń określają natomiast przepisy art. 23 – 24 i 448 k.c. Zgodnie z art. 23 k.c., dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. Osoba, której dobra osobiste zostały naruszone, może, na zasadach przewidzianych w kodeksie, żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny (art. 24 § 1 zd. 3 k.c.). W razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia (art. 448 k.c.). Odnosząc powyższe regulacje do stanu faktycznego niniejszej sprawy, zaznaczyć należy, iż administracja (...) Nr (...) we W., sporządzając opinie o skazanym w sprawie udzielenia mu warunkowego przedterminowego zwolnienia z dnia 29 stycznia 2008 r., z dnia 26 maja 2009 r. oraz z dnia 22 lipca 2009 r. istotnie wskazywała, że powód może ubiegać się o warunkowe przedterminowe zwolnienie z odbycia reszty wymierzonej wobec niego kary dopiero po odbyciu jej ¾ części, przyjmując, iż został on skazany za przestępstwa popełnione w związku z uczestnictwem w zorganizowanej grupie przestępczej, a więc zgodnie z treścią art. 65 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 2 oraz art. 78 § 2 k.k. Tymczasem wszystkie przestępstwa, których dopuścił się powód i za które następnie został skazany cyt. wyżej wyrokami popełnił on przed wejściem w życie znowelizowanej ustawy. Trafnie więc powód zarzucił, iż w jego sytuacji, jako względniejszy, należało zastosować przepis art. 65 k.k. sprzed nowelizacji, z którego wynikała możliwość ubiegania się o warunkowe przedterminowe zwolnienie już po odbyciu połowy kary. Zgodnie bowiem z zasadą lex mitior retro agit, wynikającą z przepisu art. 4 § 1 k.k. jako względniejszy należy stosować do sprawcy art. 65 k.k. w brzmieniu sprzed jego nowelizacji, mającej miejsce z dniem 1 maja 2004r. Jeżeli w czasie orzekania obowiązuje ustawa inna niż w czasie popełnienia przestępstwa, stosuje się ustawę nową, jednakże należy stosować ustawę obowiązującą poprzednio, jeżeli jest względniejsza dla sprawcy. Jak zaś ustalono na podstawie zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, powód został skazany za czyny popełnione w zorganizowanej grupie przestępczej na podstawie dwóch wyroków – wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 20 czerwca 2006 r., sygn. akt III K 7/06 oraz wyroku Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 13 czerwca 2007 r., sygn. akt III K 154/06, objętych następnie wyrokiem łącznym Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 30 marca 2009 r., sygn. akt III K 14/09. Oba te wyroki dotyczyły czynów z art. 258 § 1 k.k. popełnionych przed wejściem w życie znowelizowanej ustawy, tj. przed 1 maja 2004 r. A zatem przy obliczaniu minimum okresu do ubiegania się o warunkowe przedterminowe zwolnienie należało uwzględnić przepisy poprzedniej ustawy, które dla sprawcy popełniającego czyn w zorganizowanej grupie przestępczej nie przewidywały surowszych kryteriów do ubiegania się o skorzystanie z dobrodziejstwa warunkowego przedterminowego zwolnienia i na podstawie których nabywał uprawnienia do wystąpienia ze stosownym wnioskiem do Sądu Penitencjarnego już po odbyciu ½ części kary pozbawienia wolności. Za przyjęciem takiego rozwiązania przemawia pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 2 grudnia 2005 r., sygn. akt II K 195/05, wedle którego ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. (Dz. U. Nr 93, poz. 889) o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw jest ustawą nowelizującą m.in. art. 65 k.k. dotyczący warunkowego przedterminowego zwolnienia i nie zawiera przepisów intertemporalnych, poza art. 5 stwierdzającym, że wchodzi w życie z dniem 1 maja 2004 r. Do jej stosowania ma
--- STRONA 6 ---
zatem zastosowanie przepis art. 4 § 1 k.k. W ślad za tym idzie stanowisko Sądu Apelacyjnego w Krakowie, wyrażone w postanowieniu z dnia 25 stycznia 2010 r., sygn. akt II AKzw 1389/09, zgodnie z którym ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 roku m. in. dodająca § 2 w art. 65 kodeksu karnego, ustalający surowsze warunki przedterminowego zwolnienia sprawców przestępstw z art. 258 k.k., nie zawiera przepisów przejściowych, więc nie rozstrzyga kolizji stosowania w tych sytuacjach dawnego bądź nowego stanu prawnego. Nie ma tu zastosowania przepis art. 14 pkt 4 pw k.k., wyłączający stosowanie art. 4 § 1 k.k. w orzekaniu o przedterminowym zwolnieniu, bo przepis ten ma "charakter jednorazowy" dla uregulowania sytuacji wiążących się z wejściem w życie kodeksu karnego. W omawianej sytuacji zachodzą zwykłe reguły prawa międzyczasowego. Do czynów popełnionych przed dniem 1 maja 2004 roku, jako dniem wejścia w życie tej zmiany, należy zatem stosować ustawę względniejszą, więc stan prawny sprzed nowelizacji. Słusznie podniósł też powód, że administracja (...) dysponuje aktami osobowymi skazanych. Nie ma ona jednakże obowiązku informowania ich o przewidywanych okresach, po upływie których mogą zwrócić się z wnioskiem o skorzystanie z dobrodziejstwa warunkowego przedterminowego zwolnienia z odbycia reszty kary pozbawienia wolności. Takiego obowiązku nie nakłada na nią bowiem ani kodeks karny wykonawczy, ani też Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 25 sierpnia 2003 r. (Dz. U. z dnia 29 sierpnia 2003 r.) w sprawie regulaminu organizacyjno-porządkowego wykonywania kary pozbawienia wolności. Z art. 79 b § 3 k.k.w. wynika wprawdzie, iż skazanego informuje się o obliczonym okresie wykonywania kary, co też potwierdza własnoręcznym podpisem, nie dotyczy to jednakże informacji o okresie, po upływie którego nabędzie on prawo do skorzystania z dobrodziejstwa tego środka probacyjnego. Sąd nie dał tu wiary twierdzeniom powoda, że błędne informacje w tym zakresie uzyskał on także od przełożonych z (...), albowiem na tę okoliczność nie przedstawił on jakichkolwiek dowodów. Należy tu wskazać, iż powód w trakcie pobytu w (...) Nr (...) we W. miał możliwość korzystania z książek i czasopism, w tym również z aktów prawnych. Takie uprawnienie zapewnia mu bowiem przepis art. 102 pkt 6 k.k.w. Zatem podnoszone przez powoda argumenty, iż w trakcie odbywania kary nie mógł on ustalić przedmiotowego okresu, albowiem nie ma wykształcenia prawniczego również nie zasługują na uwzględnienie. Skazanym przebywającym w jednostkach penitencjarnych zapewnia się nieskrępowane prawo do kształcenia i samokształcenia. W ramach tego prawa powód mógł bez żadnych przeszkód studiować akty prawne i kwestionować ewentualne nieprawidłowości dotyczące wykonywania kary pozbawienia wolności, czy też zasad obliczania terminów. W razie zaś jakichkolwiek wątpliwości co do prawidłowości ich ustalenia powód mógł też skorzystać z uprawnienia wynikającego z art. 6 § 2 k.k.w. i zwrócić się do organu wykonującego orzeczenie z wnioskiem o ponowne obliczenie okresu niezbędnego do skorzystania z dobrodziejstwa warunkowego przedterminowego zwolnienia, czy chociażby z prośbą do Sędziego Penitencjarnego o rozmowę w tym przedmiocie. Ponadto należy tu wyraźnie wskazać, iż o udzieleniu lub odmowie udzielenia skazanemu warunkowego przedterminowego zwolnienia orzeka organ postępowania wykonawczego jakim jest zawsze Sąd Penitencjarny. Warunkowe przedterminowe zwolnienie to zaś prawo, a nie obowiązek Sądu. Jak wynika bowiem ze stosownych przepisów kodeksu karnego, a to art. 77 § 1 k.k. oraz art. 78 § 1,2 i 3 k.k., na podejmowane przez organy postępowania wykonawczego decyzje wpływ ma szereg czynników, do których oprócz upływu minimum okresu niezbędnego do ubiegania się o warunkowe przedterminowe zwolnienie zalicza się przede wszystkim opinię kryminologiczno – społeczną, opinię o skazanym w miejscu zamieszkania (przebywanie w towarzystwie osób o ujemnej opinii społecznej, nadużywanie alkoholu), a także postawę skazanego w warunkach izolacji więziennej. Z dołączonych do akt niniejszej sprawy opinii o skazanym z (...) Nr (...) we W. oraz postanowień Sądu Penitencjarnego we W. z dnia 6 marca 2008 r., sygn. akt V Wz 252/08, z dnia 16 czerwca 2009 r., sygn. akt V Kow 1812/09 oraz z dnia 22.09.2009 r., sygn. akt V Kow 2726/09/wz wynika z kolei jednoznacznie, iż powód przebywając w rzeczonej jednostce penitencjarnej przyjmował zmienną postawę, z tendencją do zachowań negatywnych, był kilkunastokrotnie karany dyscyplinarnie, łącznie z umieszczeniem w celi izolacyjnej, m. in. za używanie wulgarnych zwrotów w odniesieniu do funkcjonariuszy Służby Więziennej, niestosowanie się do poleceń przełożonych, czy niszczenie mienia jednostki penitencjarnej, a nadto uczestniczył w podkulturze przestępczej, której zasad ściśle przestrzegał oraz wykazywał nikłe zaangażowanie w proces resocjalizacji. Nie można zatem upatrywać źródeł niekorzystnych dla powoda decyzji w fakcie zastosowania zaostrzonych wymogów co do minimum okresu odbywania kary niezbędnego do udzielenia warunkowego przedterminowego zwolnienia. Z materiału dowodowego wynika bowiem niewątpliwie, iż podstawą
--- STRONA 7 ---
decyzji Sądu Penitencjarnego w przedmiocie warunkowego przedterminowego zwolnienia P. P., nie była okoliczność, iż nie spełniał on ustawowych przesłanek do skorzystania z dobrodziejstwa warunkowego przedterminowego zwolnienia ( upływ określonego czasu kary ), ale fakt, iż był on osobą zdemoralizowaną, która nie wykazywała chęci poprawy swojego zachowania, która nie przejawiała zaangażowania w proces resocjalizacji i która cieszyła się negatywną prognozą kryminologiczno – społeczną. Decyzja o warunkowym przedterminowym zwolnieniu zawsze ma zaś charakter fakultatywny i jest oparta na ocenie sądu co do zasadności i celowości jej podjęcia, opartej na przesłankach wskazanych w ustawie. W uchwale całej Izby Karnej z dnia 11 stycznia 1999 r. ( I KZP 15/98, OSNKW 1999, nr 1-2, poz. 1) SN stwierdza, że "(...) upływ określonego quantum kary nie tworzy jeszcze po stronie skazanego żadnego roszczenia (uprawnienia) czy choćby samej ekspektatywy warunkowego zwolnienia, które mogłoby podlegać ochronie". Pogląd ten w pełni zaaprobował Trybunał Konstytucyjny (zob. wyrok z dnia 10 lipca 2000 r., SK 21/99, OTK 2000, nr 5, poz. 144). Zasadą bowiem jest odbycie przez skazanego całości wymierzonej mu kary, a warunkowe przedterminowe zwolnienie jest wyjątkiem od tej zasady (tak Z. Hołda, K. Postulski, Kodeks karny wykonawczy. Komentarz, Gdańsk 2005, s. 531). W tej zaś sytuacji uznać należało, iż brak tu przesłanki bezprawności działania, czy też zaniechania administracji (...) nr (...) we W. w trakcie wykonywania powierzonej jej władzy publicznej. Brak też tu i związku przyczynowego pomiędzy ewentualną szkodą jakiej mógłby doznać powód ( utrata możliwość wcześniejszego zwolnienia go z odbycia reszty kary pozbawienia wolności ), a działaniem ( zaniechaniem ) strony pozwanej. Brak tych dwóch podstawowych przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej skutkować musiał zaś oddaleniem powództwa jako bezzasadnego, co też Sąd orzekł w punkcie I wyroku. O kosztach procesu orzekł z kolei na postawie art. 102 k.p.c. Sąd miał tu na względzie tak trudną sytuację majątkową powoda, jak i charakter dochodzonego przez niego roszczenia.
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Wyrok#Sąd Okręgowy we Wrocławiu Wydział#I C 694/10 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 marca 2011 r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu#art. 78 § 2 k.k.#art. 65 § 1 k.k.#art. 4 § 1 k.k.#art. 161 § 1 k.k.w.#art. 78 k.k.#art. 64 § 2 k.k.#art. 65 k.k.#art. 258 § 1 k.k.#art. 43 ust. 1 ustawy#art. 12 k.k.#art. 55 ust. 3 ustawy#art. 56 ust. 3 ustawy#art. 11 § 2 k.k.#art. 56 ust.#art. 85 k.k.#art. 258 maj#art. 77 ust. 1 Konstytucji#art. 417 k.c.#art. 23 k.c.#art. 24 § 1 zd. 3 k.c.#art. 448 k.c.#art. 64 § 2 oraz#art. 5 stwierdzaj#art. 65 kodeksu#art. 258 k.k.#art. 14 pkt 4 pw