Wyrok I C 688/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 października 2012 r Sąd Okręgowy w Łodzi

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I C 688/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 października 2012 r Sąd Okręgowy w Łodzi I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodnicząca - Sędzia SO Lidia Wesołowska-Szmacińska Protokolant: st. sekr. sąd. Agnieszka Kowalska po rozpoznaniu w dniu 25 września 2012 r na rozprawie sprawy z powództwa M. M. i K. J. przeciwko (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. Oddział Prasa (...) i R. R. Naczelnemu (...) o ochronę dóbr osobistych 1. oddala powództwo; 2. nie obciąża powodów M. M. i K. J. kosztami procesu.- Sygn. akt I C 688/12 UZASADNIENIE Powodowie: M. M. i K. J. reprezentowani przez pe nomocnika, w pozwie z dnia 24.IV.2012 r, ł skierowanym przeciwko pozwanym (...) spó ce z ograniczon odpowiedzialno ci ł ą ś ą Oddzia Prasa ł (...) w . Ł i R. R. Naczelnemu (...) wnosili o: 1. zas dzenie solidarnie od obu pozwanych na rzecz powódki ą M. M. tytu em zado uczynienia ł ść kwoty 30.000 z wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 28.II.2012 r; ł 2. zas dzenie solidarnie od obu pozwanych na rzecz powoda ą K. J. tytu em zado uczynienia kwoty ł ść 30.000 z wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 28.II.2012 r; ł --- STRONA 2 --- 3. zobowi zanie solidarnie pozwanych, aby w terminie 7 dni od uprawomocnienia si wyroku w ą ę niniejszej sprawie zamie cili na w asny koszt przez okres 14 dni na stronie internetowej ś ł www.dzienniklodzki.pl o wiadczenia o nast puj cej tre ci: „ ś ę ą ś Redakcja Dziennika (...) przeprasza Pani ą M. M. oraz pana K. J. za naruszenie dóbr osobistych, poprzez zamieszczenie w serwisie internetowym gazety w dniu 3 stycznia 2012 r zdj ich zmar ego syna i brata ęć ł ”. 4. zas dzenie od pozwanych na rzecz powodów zwrotu kosztów procesu. ą W uzasadnieniu pozwu powodowie wskazali w szczególno ci, i w dniu w dniu 3 stycznia 2012 r ś ż , w wydaniu internetowym Dziennika (...), na stronie internetowej www.dzienniklodzki.pl opublikowane zosta o pod informacj ł ą (...): wisielec przy C.” siedemna cie zdj oraz ś ęć jednominutowy film, przedstawiaj ce zw oki ą ł D. K. - syna i brata powodów, który odebra sobie ł ycie wieszaj c si na s upie trakcji elektrycznej. Zamieszczona na stronie internetowej galeria ż ą ę ł zdj oraz film przedstawiaj , równie w znacznym zbli eniu, wisz ce zw oki zmar ego w miejscu ęć ą ż ż ą ł ł zdarzenia. Dnia 14.II.2012 r do pozwanych zosta o skierowane wezwanie przes dowe, w którym powodowie ł ą domagali si opublikowania stosownych przeprosin oraz zap aty kwoty po 30.000 z tytu em ę ł ł ł zado uczynienia za naruszenie dóbr osobistych. Pismo to zosta o dor czone pozwanym w dniu ść ł ę 21.II.2012 r. W odpowiedzi na powy sze pismo, pozwani przez swego pe nomocnika, odmówili spe nienia ż ł ł da powodów podnosz c, i dzia ania ich stanowi y wype nienie podstawowych obowi zków żą ń ą ż ł ł ł ą prasy. W ocenie powodów, opublikowane na stronie internetowej Dziennika (...) zdj cia zw ok syna i ę ł brata powodów s niezwykle drastyczne, publikacja zawiera galeri siedemnastu niemal ą ę identycznych zdj powieszonego cz owieka oraz jednominutowy film przedstawiaj cy wisz ce ęć ł ą ą zw oki. Zdaniem strony powodowej celem tej publikacji by o wy cznie wzbudzenie sensacji. Nie ł ł łą mo na uzna rozpowszechniania makabrycznych zdj obrazuj cych wisz cego cz owieka za ż ć ęć ą ą ł spe nienie podstawowych obowi zków prasy, jak to wskaza pe nomocnik pozwanych w pi mie z ł ą ł ł ś dnia 1.II.2012 r. Obowi zkiem i prawem prasy jest udzielanie rzetelnej informacji a nie ą epatowanie si ludzk tragedi . Opublikowanie ca ej galerii zdj i filmu zdaniem strony ę ą ą ł ęć powodowej nie wnios o niczego do informacji o wypadku samobójczej mierci syna i brata ł ś powodów, oprócz ch ci wzbudzenia sensacji i wygenerowania jak najwi kszej ilo ci ods on na ę ę ś ł stronie gazety. Fakt opublikowania w znacznych zbli eniach licznych fotografii wisz cego cia a ż ą ł nie pozostaje te w adnym zwi zku z deklarowan w pi mie powodów konieczno ci ż ż ą ą ś ś ą poinformowania o zdarzeniu odpowiednich s u b miejskich. ł ż Samobójcza mier syna i brata powodów oraz jej dramatyczne okoliczno ci by a wstrz sem i ś ć ś ł ą niewyobra aln tragedi dla jego najbli szych, a zamieszczenie w sieci „foto-reporta u” ż ą ą ż ż obrazuj cego jego samobójcz mier by a dla powodów kolejnym szokiem, pog biaj cym ą ą ś ć ł łę ą poczucie krzywdy, rozpaczy i niezrozumienia. Po uzyskaniu informacji o rozpowszechnieniu zdj , stan psychiczny powodów uleg znacznemu pogorszeniu. Opublikowanie przez pozwanych ęć ł zdj i filmu dokumentuj cego mier syna i brata powodów oraz wystawienie jej na widok ęć ą ś ć publiczny w Internecie, by o dla powodów zachowaniem nieludzkim zwi kszaj cym ich cierpienia. ł ę ą Powód K. J. dowiedzia si o zamieszczeniu przedmiotowych zdj od wiadka ł ę ęć ś P. S., który widzia je wcze niej w telefonie swego kolegi. Okoliczno , i zmar y fotografowany by od ty u, ł ś ść ż ł ł ł przy olbrzymich zbli eniach jego g owy i sylwetki oraz w charakterystycznym stroju, nie wp ywa a ż ł ł ł na brak mo liwo ci zidentyfikowania go z imienia i nazwiska. Wiadomo o jego mierci by a ż ś ść ś ł natychmiast kojarzona z przedmiotowymi zdj ciami opublikowanymi na stronie internetowej ę gazety. Dla znajomych, przyjació i rodziny by natychmiast rozpoznawalny, co pog bia o al ł ł łę ł ż --- STRONA 3 --- powodów i uniemo liwia o im prze ywanie a oby. Opublikowanie przedmiotowych zdj , w ż ł ż ż ł ęć ocenie powodów, w sposób bezprawny naruszy o dobra osobiste powodów zwi zane z kultem ł ą osoby zmar ej, a w szczególno ci prawa do szacunku i wspomnie o zmar ym oraz prawo do ł ś ń ł prze ywania a oby. Tre dobra osobistego zwi zanego z kultem osoby zmar ej nale y ż ż ł ść ą ł ż rozumie nie tylko jako uprawnienie do urz dzania zmar emu pogrzebu i kultywowania miejsca ć ą ł jego pochówku, lecz tak e jako „sfer uczuciow uprawnionych w postaci okazywania ż ę ą stosownego szacunku dla wspomnie i pami ci o zmar ym. Wobec powy szego, zdaniem ń ę ł ż powodów opublikowanie przedmiotowych zdj obrazuj cych wisz ce na s upie zw oki ęć ą ą ł ł D. K., narusza sfer uczuciow powodów, bo uw acza szacunkowi, z jakim powinno by traktowane ę ą ł ć cia o zmar ego oraz narusza odczucia powodów zwi zane z tragiczn mierci osoby bliskiej, a ł ł ą ą ś ą ponadto publikacja ta ra co wkracza w sfer prywatno ci powodów, naruszaj c ich prawo do żą ę ś ą prze ywania a oby i kultywowania pami ci o zmar ym. Za szczególnie ra ce uzna nale y w ż ż ł ę ł żą ć ż ocenie powodów bezprawne umieszczenie na stronie internetowej filmu i ca ej galerii fotografii ł wisz cych zw ok w ró nych zbli eniach, co wiadczy o zamiarze celowego wzbudzania emocji u ą ł ż ż ś czytelnika i dzia aniach Redakcji, zmierzaj cych do wywo ania niezdrowej sensacji i zwi kszenia ł ą ł ę ods on na stronie, a nie o ch ci przekazania rzeczowych informacji o zaistnia ej tragedii i o ł ę ł zaniedbaniach s u b miejskich. Opublikowany materia daje asumpt do przyj cia, i dla dziennika ł ż ł ę ż (...) tragiczne wydarzenie stanowi o jedynie pretekst do niczym nieuzasadnionego epatowania si ł ę ludzk krzywd , gdy tym co najbardziej interesowa o gazet by a nie sama informacja o ą ą ż ł ę ł zdarzeniu, lecz pokazywanie, w drastyczny sposób wisz cych na s upie trakcji elektrycznej zw ok ą ł ł osoby, która odebra a sobie ycie. Taki by te spo eczny odbiór w/w publikacji, o czym wiadcz ł ż ł ż ł ś ą umieszczone w Internecie wpisy oburzonych i zbulwersowanych czytelników, jak i zamieszczony na portalu bran owym press.pl artyku : „Wisielec przy ż ł C.”, czyli wpadka D..pl, gdzie równie s ż ą przytoczone komentarze internautów wzburzonych przedmiotow publikacj . ą ą D enie prasy do informowania o ró nego rodzaju wydarzeniach, jakim w ocenie gazety by a ąż ż ł samobójcza mier przez powieszenie, musi mie granice w warto ciach nadrz dnych ś ć ć ś ę zwi zanych z jednostk ludzk i nie mo e nast powa kosztem jej prywatno ci, spokoju i innych ą ą ą ż ę ć ś dóbr osobistych, gdy ustawa prawo prasowe nak ada na dziennikarza tak e obowi zek ochrony ż ł ż ą dóbr osobistych (art. 12 ust. 2 ustawy prawo prasowe). W niniejszej sprawie krzywda powodów jest tym wi ksza, e zosta a wystawiona na widok publiczny i odarta z prywatno ci, ka dy ę ż ł ś ż internauta mia mo liwo obejrze na internetowej stronie gazety, pod znajduj cym si na ł ż ść ć ą ę pierwszym miejscu na tej stronie, pisanym du czcionk ha le reklamowym: żą ą ś (...), wisielec przy C. /ZDJ CIA + FILM/”- jak wygl da y wisz ce na s upie energetycznym zw oki osoby im bliskiej, Ę ą ł ą ł ł która odebra a sobie ycie. ł ż W tej sytuacji, w ocenie powodów uzasadnione jest danie zap aty zado uczynienia, a żą ł ść dochodzon z tego tytu u w pozwie kwot nale y uzna za odpowiedni w rozumieniu przepisów ą ł ę ż ć ą prawa. Zasadne jest te danie zamieszczenia przez pozwanych stosownych przeprosin. Jako ż żą podstaw prawn odpowiedzialno ci cywilnej pozwanych, strona powodowa wskaza a przepis ę ą ś ł art. 38 ust. 1 ustawy prawo prasowe (Dz.U. 1984, nr 5, poz. 24 - ze zm.). (pozew – k.3 – k.7). Obaj pozwani reprezentowani przez pe nomocnika, w odpowiedzi na pozew z dnia 29.VI.2012 r ł nie uznali da pozwu i wnie li o ich oddalenie oraz o obci enie powodów kosztami procesu. żą ń ś ąż W uzasadnieniu odpowiedzi na pozew strona pozwana podkre li a, i dzia anie pozwanych by o ś ł ż ł ł nacelowane na napi tnowanie sytuacji, w której cia o zmar ego syna i brata powodów, pomimo ę ł ł uprzedniego zawiadomienia s u b miejskich, by o przez d ugi okres czasu wystawione na widok ł ż ł ł publiczny. Zw oki zmar ego by y widoczne w bardzo ruchliwym miejscu, w którym w godzinach ł ł ł porannych przeje d aj setki samochodów. Pomimo tego, s u by ratownicze i porz dkowe, ż ż ą ł ż ą nawet po przybyciu na miejsce nie zas oni y cia a zmar ego, zmar y by wystawiony na widok ł ł ł ł ł ł publiczny w obecno ci setek ludzi, cho wystarczy o postawi jak kolwiek zas on , lub ustawi ś ć ł ć ą ł ę ć chocia by wy szy samochód. Dziennikarze ż ż gazety (...) mogli bez przeszkód wykonywa ć fotografie zmar emu, nie tylko od ty u, ale z ka dej strony. Publikacja fotografii by a nast pstwem ł ł ż ł ę interwencji czytelnika oraz ustalenia, e zw oki wisz nie os oni te przez kilka godzin. Celem ż ł ą ł ę --- STRONA 4 --- pozwanych by o wywo anie krytyki wobec sytuacji, w której odpowiedzialne s u by dopu ci y ł ł ł ż ś ł przez d u szy okres czasu do takiego wyeksponowania cia a zmar ego. Publikacja b d ca ł ż ł ł ę ą podstaw faktyczn sporu nie by a podyktowana ch ci zwi kszenia sprzeda y i w aden sposób ą ą ł ę ą ę ż ż nie wp ywa a na poziom przychodów ł ł spó ki (...) sp. z o.o. ł Po kilku godzinach od umieszczenia spornych fotografii okaza o si , e reakcj czytelników jest ł ę ż ą oburzenie na fakt pokazywania przedmiotowych fotografii w Internecie. Pozwani byli zaskoczeni takim odbiorem publikacji przez czytelników i w konsekwencji usun li przedmiotowe fotografie ze ę strony internetowej. Pozwany R. S. wyrazi nadto publiczne wyrazy ubolewania z powodu w/w ł sytuacji. (odpowied na pozew – k.33 - k.36). ź Pismem z dnia 31.VII.2012 r pe nomocnik powodów podtrzymuj c swe dotychczasowe ł ą stanowisko w sprawie poinformowa , i nie przynios a efektu podj ta przez strony próba ł ż ł ę ugodowego zako czenia sporu i wprawdzie powodowie widz co do zasady mo liwo ń ą ż ść ugodowego zako czenia sporu, to jednak przedstawiona przez pe nomocnika pozwanych ń ł propozycja zap aty zado uczynienia w wysoko ci po 3.000 z na rzecz ka dego z powodów jest ł ść ś ł ż dla nich nie do przyj cia. ę (pismo pe nomocnika powodów - k.62). ł Pismem z dnia 18.IX.2012 r pe nomocnik pozwanych podtrzymuj c swe swoje dotychczasowe ł ą stanowisko w sprawie wskaza , i popiera argumentacj , w my l której dzia anie pozwanych ł ż ę ś ł nale y oceni w wietle standardów funkcjonuj cych wspó cze nie w mediach, a w szczególno ci ż ć ś ą ł ś ś w mediach elektronicznych. Na t okoliczno pe nomocnik pozwanych z o y przyk adowe ę ść ł ł ż ł ł wydruki stron internetowych, na których widoczne s zdj cia osób zmar ych, w tym tak e ofiar ą ę ł ż przemocy. Ponadto pe nomocnik pozwanych z o y map terenu przygotowan przez ł ł ż ł ę ą pozwanych, na której zaznaczono czerwonym krzy ykiem miejsce, gdzie znajdowa y si zw oki, ż ł ę ł za niebiesk strza k - miejsce, z którego zosta y wykonane fotografie, natomiast czerwonymi ś ą ł ą ł strza kami zaznaczono miejsca, do których fotoreporter mia dost p i z których móg wykona ł ł ę ł ć fotografie pokazuj ce zw oki z przodu lub z boku. ą ł (pismo pe nomocnika pozwanych wraz z za cznikami - k.76 - k.84). ł łą Na rozprawie w dniu 25.IX.2012 r pe nomocnik powodów popiera pozew, za pe nomocnik ł ł ś ł pozwanych wnosi o oddalenie powództwa. ł (protokó rozprawy z dnia 25.IX.2012 r - k.88 - k.94). ł S d Okr gowy ustali nast puj cy stan faktyczny ą ę ł ę ą : D. K. by synem powódki ł M. M. i bratem powoda K. J., z tym e z innego ojca. Przed sw ż ą mierci ś ą D. K. mieszka wspólnie z powodami, w mieszkaniu powódki ł M. M.. (zeznania powoda K. J. - k.91). W dniu 3.01.2012 r D. K. odebra sobie ycie wieszaj c si rano na s upie trakcji elektrycznej ł ż ą ę ł niedaleko C. przy ul. (...) w . Ł . (zeznania powoda K. J. - k.91). W dniu 3 stycznia 2012 r , w wydaniu internetowym Dziennika (...), na stronie internetowej www.dzienniklodzki.pl opublikowane zosta o pod informacj ł ą (...): wisielec przy C.” 17 zdj , które ęć --- STRONA 5 --- obrazowa y wisz cego na s upie trakcji elektrycznej ł ą ł D. K. oraz jednominutowy film przedstawiaj cy zw oki ą ł D. K.. (wydruk internetowego wydania (...) z dnia 3.01.2012 r - k.8 - k.9, wydruk zdj ze strony ęć internetowej (...) z dnia 3.01.2012 r - k.10- k.14). W dniu 3 stycznia 2012 r jeden z czytelników Dziennika (...) poinformowa telefonicznie ł sekretariat pozwanej redakcji o wisz cych zw okach m czyzny przy jednym z g ównych ci gów ą ł ęż ł ą komunikacyjnych w . Ł przy ulicy (...). Jednocze nie wskaza on, i zw oki wisz nieos oni te, ś ł ż ł ą ł ę miejsce zdarzenia jest niezabezpieczone, a przy samym s upie trakcji elektrycznej, na którym ł wisia o cia o zmar ego, przeje d a bardzo du o samochodów i autobusów z lud mi udaj cymi si ł ł ł ż ż ż ź ą ę do pracy i szkó . ł W zwi zku z tym, pracownik Dziennika ą (...), tj. J. K. uda si osobi cie na miejsce zdarzenia, ł ę ś natomiast z redakcji wydawca internetowy rozpocz sprawdzanie dzia alno ci s u b miejskich. ął ł ś ł ż J. K. b d c na miejscu zdarzenia stwierdzi , e umiejscowienie cia a zmar ego by o widoczne ju z ę ą ł ż ł ł ł ż du ej odleg o ci. ż ł ś J. K. zatrzyma si w odleg o ci ok. 10 metrów od s upa energetycznego, na ł ę ł ś ł którym by o powieszone cia o zmar ego - po drugiej stronie ł ł ł ulicy (...) i telefonem komórkowym wykona trzy zdj cia cia a zmar ego. Wszystkie te trzy zdj cia by y praktycznie takie same, ł ę ł ł ę ł zosta y wykonane z tego samego miejsca i by y s abej jako ci. Zdj cia te by y wykonane przez ł ł ł ś ę ł J. K. z odleg o ci oko o 12 metrów, przy czym nie mia on wiadomo ci, czy by o to samobójstwo, ł ś ł ł ś ś ł czy zabójstwo. J. K. wiedzia , e zw oki zosta y znalezione przez osoby przebywaj ce na posesji ł ż ł ł ą przylegaj cej do miejsca zdarzenia pomi dzy godzin 6.30 a godzin 7.00 rano. Na miejscu ą ę ą ą tragedii pozostawa nieoznakowany radiowóz policji z dwoma funkcjonariuszami w rodku i jeden ł ś z policjantów wylegitymowa ł J. K., gdy wykonywa on zdj cia zmar ego. Po oko o 15-20 minutach, ł ę ł ł J. K. wróci do redakcji i przekaza wydawcy wykonane przez siebie zdj cia, w celu publikacji ł ł ę artyku u prasowego ukazuj cego brak jakichkolwiek dzia a ze strony s u b miejskich. Te zdj cia ł ą ł ń ł ż ę wykonane przez J. K. ukaza y si w serwisie internetowym Dziennika ł ę (...) oko o godziny 9.00 ł rano, natomiast ju wcze niej, tj. o godzinie 8.37 ukaza si artyku ze zdj ciem za lepiaj cym, co ż ś ł ę ł ę ś ą wskazywa o na to, e jest jakie zdarzenie natury policyjnej. Po przybyciu do pracy jednego z ł ż ś fotoreporterów - K. S., tj. oko o godziny 9.00 – 9.15, ł J. K. pojecha z nim ponownie na miejsce ł zdarzenia, w celu wykonania zdj wy szej jako ci na miejscu zdarzenia i sprawdzenia, czy ęć ż ś s u by miejskie, które by y ju powiadomione o zdarzeniu zareagowa y po interwencji redakcji. Na ł ż ł ż ł miejscu tragedii okaza o si , e w dalszym ci gu pozostawa nieoznakowany radiowóz policji z ł ę ż ą ł dwoma funkcjonariuszami w rodku, a cia o zmar ego by o dalej niezabezpieczone i wisia o na ś ł ł ł ł s upie trakcji elektrycznej. Fotoreporter ł K. S. wykona profesjonalnym sprz tem zdj cia zmar ego ł ę ę ł w ilo ci od 15 - do 20 klatek, zdj cia te by y praktycznie zbie ne ze sob , identyczne, wykonane z ś ę ł ż ą tego samego miejsca i z tej samej odleg o ci oko o 12 metrów, przy czym mia on pe n ł ś ł ł ł ą mo liwo wykonania zdj z ró nych miejsc, podej cia do s upa, czy zw ok na odleg o bli ej ż ść ęć ż ś ł ł ł ść ż ni 10 metrów, równie w taki sposób, aby zarejestrowa wizerunek wisz cego cz owieka z ż ż ć ą ł przodu, jednak jego celem nie by o w aden sposób ukazanie wizerunku zmar ego m czyzny, a ł ż ł ęż tylko dokumentacja zdarzenia i braku reakcji s u b miejskich. Na ponownie wykonanych ł ż zdj ciach by widoczny mi dzy innymi nieoznakowany radiowóz. Dopiero oko o godziny 10.00 na ę ł ę ł miejsce zdarzenia przyby lekarz s dowy. Przez ca y ten czas, zw oki m czyzny nie by y z ł ą ł ł ęż ł adnej strony os oni te, a ulica czy chodnik nie zosta y wy czone z u ytkowania. Zw oki ż ł ę ł łą ż ł m czyzny zosta y zdj te w okolicach godziny 11.00. Po powrocie ęż ł ę J. K. z reporterem do redakcji, przedmiotowe zdj cia by y umieszczone w Internecie, tj. po godzinie 10.00, przy czym dodatkowo ę ł wprowadzono zabezpieczenie czytelników przed mo liwo ci niechcianego obejrzenia tych ż ś ą zdj , przez umieszczenie ich za specjaln bramk informuj c , e zdj cia nie powinny by ęć ą ą ą ą ż ę ć ogl dane przez kogo kto nie jest pe noletni. Te bramki pojawi y si pomi dzy godzin 10.00 a ą ś ł ł ę ę ą 11.00. Ponadto jako tych zdj umieszczonych w serwisie internetowym zosta a dodatkowo ść ęć ł pogorszona pomimo tego, i redakcja dysponowa a zdj ciami bardzo dobrej jako ci, gdy ż ł ę ś ż chciano pokaza przede wszystkim zdarzenie, a nie wizerunek. Oko o godziny 11.00 zacz y ć ł ęł pojawia si komentarze czytelników pod artyku em z których wynika o m. in., e woleliby aby ć ę ł ł ż Dziennik nie publikowa tego typu zdj . W tej sytuacji, w odpowiedzi na oczekiwania czytelników, ł ęć po godzinie 14.00 - 14.30 zdj cia te fizycznie zosta y usuni te z wszystkich serwisów. Po ę ł ę godzinie 14.00 na serwisie internetowym oraz na portalach spo eczno ciowych, tj. przede ł ś --- STRONA 6 --- wszystkim na F., zosta a zamieszczona o wiadczenie z przeprosinami, je li ktokolwiek publikacj ł ś ś ą tych zdj zosta ura ony. ęć ł ż J. K. na miejscu zdarzenia nakr ci tak e film i by on dost pny na stronie internetowej pó niej ni ę ł ż ł ę ź ż przedmiotowe zdj cia, tj. od godziny 10.30 - do godziny 12.00 lub 12.30, kiedy to pliki te zosta y ę ł fizycznie wykasowane. (...) ten by równie umieszczony w internecie za bramk ostrzegaj c o ł ż ą ą ą kontrowersyjno ci artyku u. Kamera zosta a u yta przede wszystkim po to, aby pokaza co na ś ł ł ż ć miejscu robi s u by miejskie. ą ł ż (zeznania wiadka ś J. K. - k.69 - k.71). W dniu 3.01.2012 r A. K., tj. pracownik pozwanego wydawcy wraz z m em jecha a samochodem ęż ł do pracy m.in. ulic (...) ą przy C.. A. K. zaskoczy o to, e samochody zje d aj c z „górki” zacz y ł ż ż ż ą ęł gwa townie zwalnia - by o to oko o godziny 9.00 rano. Uwag ł ć ł ł ę A. K. zwróci po lewej stronie ł samochód nieoznakowany ze wiec cym „kogutem”, który sta na chodniku lub na poboczu. Gdy ś ą ł A. K. zwróci a si w lew stron , to wówczas zobaczy a cia o m czyzny wisz ce na s upie ł ę ą ę ł ł ęż ą ł energetycznym. Zdarzenie to mia o miejsce w miejscu publicznym. Zwróci o uwag ł ł ę A. K. i wywo a o jej poruszenie to, e cia o tego m czyzny nie by o w aden sposób os oni te przez ł ł ż ł ęż ł ż ł ę s u by miejskie odpowiedzialne za zabezpieczenie tego typu wypadków np. parawanem, czy ł ż rodzajem przes ony, czym s u by miejskie dysponuj , np. policja. Na porannej odprawie w ł ł ż ą redakcji J. K. poinformowa , e zrobione z jego telefonu komórkowego zdj cia by y bardzo ł ż ę ł kiepskiej jako ci i zosta y one zamieszczone na stronie internetowej ś ł (...). Od pocz tku to ą wydarzenie by o traktowane przez ca e kolegium ł ł (...) wy cznie w kategoriach krytyki i oburzenia łą na s u by miejskie, e nie os oni y w aden sposób cia a zmar ego m czyzny. Oprócz tych zdj , ł ż ż ł ł ż ł ł ęż ęć by opublikowany na stronie internetowej ł (...) równie film dokumentuj cy to zdarzenie, a ż ą konkretnie brak jakiegokolwiek dzia ania s u b miejskich. Dzie lub dwa dni wcze niej w ł ł ż ń ś (...) 24, by podnoszony bli niaczy temat - chodzi o o m czyzn zmar ego w ł ź ł ęż ę ł P. w miejscu publicznym, gdzie przez kilka godzin nie by o os oni te to miejsce. Nadto oko o pó roku wcze niej podobne ł ł ę ł ł ś zdarzenie mia o miejsce w ł . Ł na D., kiedy to cia o m czyzny le a o nieos oni te przed blokiem ł ęż ż ł ł ę przez kilka godzin. Na porannej odprawie w redakcji zapad a decyzja, o za o eniu bramki z ł ł ż adnotacj „materia drastyczny”. Pojawi y si jednak komentarze internautów le oceniaj ce i ą ł ł ę ź ą krytykuj ce umieszczenie przedmiotowego materia u zdj ciowego, ale adna z tych uwag nie ą ł ę ż odnosi a si do braku dzia ania s u b miejskich, czyli do intencji przekazu. W adze redakcji w ł ę ł ł ż ł osobie R. Naczelnego zdecydowa y wówczas o usuni ciu materia u zdj ciowego z wydania ł ę ł ę internetowego. Intencj redakcji nigdy nie by o erowanie na cudzej tragedii, epatowanie si t ą ł ż ę ą tragedi . Jedynym celem dzia ania redakcji by o zwrócenie uwagi na zaniechanie s u b miejskich ą ł ł ł ż w kwestii zas oni cia cia a zmar ego m czyzny. ł ę ł ł ęż W przesz o ci, po zamieszczeniu drastycznych zdj ofiar wypadku, w którym zgin o cznie 18 ł ś ęć ęł łą osób, aden z internautów nie napisa negatywnego komentarza, wszystkie komentarze dotyczy y ż ł ł wspó czucia ofiarom tragedii. ł Tzw. „klikalno ” ró nie si kszta tuje i czasami wynosi kilka tysi cy klikni dziennie, a innym ść ż ę ł ę ęć razem kilkana cie tysi cy dziennie. Przyk adowo, gdy chodzi o materia z „miss mokrego ś ę ł ł podkoszulka” z (...), czy z „wyborów miss”, to klikalno dochodzi do kilkudziesi ciu tysi cy. ść ę ę Niekoniecznie jest tak, e im bardziej sensacyjny materia , tym wi ksza klikalno . ż ł ę ść (zeznania wiadka ś A. K. - k.88 - k.90). P. S. jest znajomym powodów oraz by znajomym zmar ego syna i brata powodów. Dowiedzia ł ł ł si on o mierci ę ś D. K. ze strony internetowej (...), a tak e od powoda ż K. J.. Relacje pomi dzy ę D. K. a powodami wcze niej uk ada y si dobrze. Na stronie internetowej ś ł ł ę (...) by zamieszczony ł artyku pt.: „ ł Wisielec przy C. ” oraz zdj cia ę D. K. - by o to 17 zdj , które obrazowa y od ty u ł ęć ł ł D. K. wisz cego na s upie trakcji elektrycznej. ą ł P. S. rozpozna na tych zdj ciach ł ę D. K. po charakterystycznej kurtce, kszta cie g owy i fryzurze. To ł ł P. S. powiedzia swemu koledze, u ł którego zobaczy przedmiotowe zdj cia, e to jest chyba ł ę ż D. K., bo rozpozna jego kurtk . ł ę --- STRONA 7 --- Nast pnie razem z tym koleg przyjrzeli si dok adnie przedmiotowym zdj ciom i obaj rozpoznali ę ą ę ł ę D. K. po kszta cie g owy, a nadto ł ł P. S. skojarzy , e ł ż (...) znajduje si w bliskiej odleg o ci miejsca ę ł ś zamieszkania D. K.. Pocz tkowo nie mieli jeszcze pewno ci, e to jest ą ś ż D. K., bo odrzucali t ę my l. Dopiero po kilku minutach mieli t pewno to jest, gdy ś ę ść P. S. otrzyma telefon od ł K. J.. K. J. zap akany zadzwoni do ł ł P. S. i poinformowa go, e w dniu 3 stycznia 2012 r znaleziono jego ł ż brata powieszonego na s upie trakcji elektrycznej. Gdy pó niej rozmawiali o przedmiotowym ł ź artykule, to wzburzy ich sam tytu , cho w ich ocenie najgorsze by y te zdj cia, które mia y ich ł ł ć ł ę ł zdaniem przyci gn uwag czytelnika i zwi kszy klikalno na stronie. ą ąć ę ę ć ść Stan psychiczny i emocjonalny powodów po mierci ś D. K. by z y. Powód ł ł K. J. dowiedzia si o ł ę opublikowanych zdj ciach od ę P. S. w momencie, kiedy K. J. do zadzwoni do ł P. S., co mia o ł miejsce tak e w dniu 3.01.2012 r. ż P. S. o tych zdj ciach dowiedzia si natomiast od swego ę ł ę kolegi, który akurat przebywa u niego w domu i pokaza mu w swoim telefonie komórkowym ł ł przedmiotowy artyku oraz zdj cia dotycz ce powieszonego na s upie energetycznym ł ę ą ł D. K.. Przedmiotowy film by równie nakr cony od ty u zmar ego syna i brata powodów i ukazywa ł ż ę ł ł ł wisz ce cia o ą ł D. K.. Kolega, który pokaza przedmiotowe zdj cia ł ę P. S., równie rozpozna ż ł D. K., gdy go wcze niej zna . Obaj ocenili, e przedmiotowy materia mia wzbudzi tylko sensacj . ż ś ł ż ł ł ć ę Oko o 5 godzin po publikacji przedmiotowego artyku u, zosta on usuni ty ze strony internetowej, ł ł ł ę to jest po pojawieniu si negatywnych komentarzy internautów w tym zakresie. ę (zeznania wiadka ś P. S. - k.60 - k.61). Powód K. J. o mierci swego brata dowiedzia si w dniu 3.01.2012 r oko o godziny 14:00, gdy ś ł ę ł otrzyma telefon od swej mamy, tj. powódki ł M. M., e przed chwil by a policja u nich w domu i ż ą ł przekaza a informacj o tragicznej mierci ł ę ś D. K.. Wówczas powódka zadzwoni a do ł K. J. i poinformowa a go o tej tragicznej wiadomo ci. ł ś K. J. nie zna przyczyny tak tragicznego czynu swego brata, bo nic wcze niej nie wskazywa o na to, e ś ł ż D. K. zamierza pope ni samobójstwo. ł ć Gdy K. J. us ysza t tragiczn wiadomo od swej mamy, to pocz tkowo nie uwierzy , poprosi ł ł ę ą ść ą ł ł koleg , eby go zawióz szybko do domu, gdy w czasie telefonu od mamy by na s siednim ę ż ł ż ł ą osiedlu u kolegi. Kolega odwióz ł K. J. do domu. K. J. jeszcze raz spyta si mamy, czy to prawda i ł ę powódka ponownie powiedzia a, e by a przed chwil policja i poinformowa a, e ł ż ł ą ł ż D. si powiesi . ę ł K. J. by zszokowany t tragiczn wiadomo ci . Nast pnie ł ą ą ś ą ę K. J. zacz „rycze i wrzeszcze ” i ął ć ć wyszed z domu. ł Ani K. J., ani M. M. nie korzystali z adnej terapii psychologicznej ani psychiatrycznej po mierci ż ś D. K.. Gdy K. J. uspokoi si , to zadzwoni do swego najbli szego kolegi ł ę ł ż P. S., eby go powiadomi o ż ć tym tragicznym zdarzeniu. Wówczas P. S. powiedzia powodowi, e on ju wie, bo ich wspólny ł ż ż kolega P. jest fotoreporterem i on mia przedmiotowe zdj cia, które kr y y od rana w Internecie i ł ę ąż ł pokazywa je ł P. S. w swym telefonie komórkowym. Pó niej kolega powoda o imieniu ź P. skierowa ł K. J. na t stron internetow ą ę ą (...). K. J. wykona telefon do ł P. S. oko o godziny 14.30. Nie za ł bardzo wiedzia , o co chodzi ł P. S., nie dociera o do ł K. J., e jakiekolwiek zdj cia ż ę D. K. mog y si ł ę ukaza w Internecie. W ko cu, ć ń K. J. dotar do przedmiotowych zdj , przy czym wtedy ju ich nie ł ęć ż by o na stronie internetowej ł (...), gdy zosta y wcze niej z niej usuni te. Zdj cia te kolega ż ł ś ę ę powoda - P. zapisa na swym dysku i pokaza powodowi, co mia o miejsce wieczorem w dniu ł ł ł 3.01.2012 r. Reakcj ą K. J. na przedmiotowe zdj cia by o to, e si zdziwi . Sam fakt, e jego brat ę ł ż ę ł ż nie yje by strasznym szokiem dla powoda. Poza tym zdziwieniem ż ł K. J. odczuwa nadto straszn ł ą z o na tych ludzi, którzy umie cili przedmiotowe zdj cia w Internecie. ł ść ś ę D. K. pope ni ł ł samobójstwo w miejscu publicznym. Powód nie wie, ile osób w miejscu zdarzenia mog o widzie ł ć wisz ce zw oki jego zmar ego brata. Zdaniem powoda, celem przedmiotowej publikacji by o ą ł ł ł wzbudzenie sensacji i zwi kszenie ogl dalno ci. ę ą ś K. J. nic nie wie, czy s u by miejskie na miejscu ł ż tragedii dzia a y, wie jedynie tyle, co z wypowiedzi wiadków. Dopiero o godzinie 14.00 policjanci ł ł ś powiadomili powódk o tragedii, a wi c dosy d ugo to si toczy o, skoro ę ę ć ł ę ł D. K. wyszed z domu ł ju rano. Zdaniem ż K. J. celem umieszczenia tych zdj w Internecie mog a by krytyka s u b ęć ł ć ł ż --- STRONA 8 --- miejskich za zaniechanie, cho wtedy taka osoba powinna si skontaktowa ze s u bami ć ę ć ł ż miejskimi, np. telefonicznie. Stan psychiczny K. J. zmieni si po otrzymaniu informacji od ł ę powódki o mierci brata. Przedmiotowe zdj cia podsyci y rozgoryczenie, nerwy i z o ś ę ł ł ść K. J.. K. J. rozpozna zmar ego brata na zdj ciach po sylwetce. Ponadto koledzy ł ł ę P. i P., a tak e ona ż ż P. i dziewczyna P. oraz osiedlowi koledzy i kole anki, którzy znali brata powoda, rozpoznali ż D. K. na przedmiotowych zdj ciach. Przedmiotowe zdj cia by y umieszczone w Internecie w godzinach od ę ę ł ok. 9.00 - do oko o 15.00. ł K. J. nic nie wiadomo na temat, e pozwany ż R. S. wyrazi publiczne ł wyrazy ubolewania z powodu przedmiotowej publikacji. K. J. pracuje aktualnie jako operator wózków wid owych w ł firmie (...) z zarobkiem 1.700 z netto miesi cznie. Powódka ł ę M. M. utrzymuje si z renty chorobowej w wysoko ci 388 z miesi cznie. Powodowie w dalszym ci gu ę ś ł ę ą zamieszkuj wspólnie. ą K. J. wychowywa a wcze niej prababcia, by on straszy od ł ś ł D. K. o 2 lata. Gdy prababcia powoda zmar a, to wówczas ł K. J. przeprowadzi si do powódki. Powódka przez ca e ycie mieszka a z ł ę ł ż ł synem D. K.. Powódka nie chce zeznawa w tej sprawie, bo jest bardzo roz alona po mierci ć ż ś swego syna, a poza tym jest osob bardzo schorowan , maj c 50 lat – cierpi na epilepsj , ą ą ą ę chorob stawów, przeby a jako dziecko ropne zapalenie opon mózgowych. Znajomi ę ł D. K. nie mieli problemów z jego identyfikacj na przedmiotowych zdj ciach, bo by od razu rozpoznawany ą ę ł po kurtce, czy po g owie. Policja czeka a na miejscu zdarzenia na przyjazd Prokuratora, eby ł ł ż wykluczy udzia osób trzecich w mierci ć ł ś D. K.. U powoda wywo ywa y emocje okoliczno ci, i ł ł ś ż widzia o zw oki jego brata wiele osób, e te zw oki nie zosta y ci gni te od samego pocz tku, e ł ł ż ł ł ś ą ę ą ż odby o si to przy obecno ci wielkiej widowni, która robi a zdj cia i filmiki które zosta y ł ę ś ł ę ł umieszczone w Internecie. Znajomi D. K. pokazali powodowi te zdj cia i st d powód wie, e nie ę ą ż mieli w tpliwo ci z jego identyfikacj . W dniu 3 stycznia 2012 r powód mia kontakt tylko z ą ś ą ł kolegami - P. i P.. Natomiast pó niej, gdy powód si z kim widzia , to osiedlowi koledzy mówili ź ę ś ł mu, e jest im przykro z powodu mierci jego brata. Powód pokaza nast pnie swej mamie ż ś ł ę M. M. przedmiotowe zdj cia, gdy czu takie zobowi zanie, skoro widzia o to tysi ce ludzi obcych i ę ż ł ą ł ą uzna , e dlaczego ma nie pokaza mamie ca ej prawdy. ł ż ć ł (zeznania powoda K. J. - k.91 - k.92). Pozwany R. S. jest R. Naczelnym (...) od lutego 2007 r - do chwili obecnej. Uzna on, e temat, a ł ż nie tylko same zdj cia, porusza spraw zaniechania dzia a przez policj i ewentualnie inne ę ę ł ń ę s u by miejskie, albowiem cia o ofiary wisia o nieos oni te w miejscu publicznym przez d ugi ł ż ł ł ł ę ł okres czasu. R. S. uzna to za wa ny temat spo eczny i dlatego zosta a podj ta decyzja, i ł ż ł ł ę ż przedmiotowy materia pojawi si na stronie internetowej ł ł ę (...). Ponadto nast pnego dnia w ę wydaniu papierowym temat ten pojawi równie si na jednej ze stron. ł ż ę Aktualnie, gdy s u by miejskie jad na miejsce tego rodzaju zdarze , to maj ju odpowiedni ł ż ą ń ą ż sprz t w celu os oni cia cia ofiar tragicznych zdarze . ę ł ę ł ń R. S. w dniu 3.I.2012 r po godzinie 9.00 zauwa y w serwisie krótk informacj na temat tego ż ł ą ę zdarzenia z tym, e zdj wtedy jeszcze nie by o (by o jedno zdj cie z napisem ż ęć ł ł ę (...)). Przedmiotowe zdj cia w wydaniu internetowym pojawi y si par minut przed godzin 10.00 i by y ę ł ę ę ą ł to zdj cia wykonane przez ę J. K.. W tym czasie pojawi si te krótki film, na którym wida by o ł ę ż ć ł cia o ofiary i tak e samochody przeje d aj ce ł ż ż ż ą ulic (...) ą . (...) dokumentowa to, e osoby ł ż postronne mog y widzie i widzia y cia o zmar ego. O godzinie 10.00 by o zebranie redakcyjne, ł ć ł ł ł ł podczas którego J. K. poinformowa , e cia o zmar ego wci nie zosta o zabezpieczone. ł ż ł ł ąż ł Wówczas zosta a podj ta decyzja, aby przedmiotowy materia zamkn bramk ostrzegaj c , e ł ę ł ąć ą ą ą ż to s materia y drastyczne. Przed godzin 11.00 ą ł ą R. S. dowiedzia si , e pojawi y si krytyczne ł ę ż ł ę komentarze odno nie przedmiotowej publikacji i zapozna si z tymi wpisami, a ponadto otrzyma ś ł ę ł te informacj , e te krytyczne komentarze pojawi y si tak e na ż ę ż ł ę ż F.. R. S. w swym ponad 20- letnim sta u dziennikarskim wielokrotnie pisa o tego typu tragediach, wielokrotnie decydowa o ż ł ł publikacji tego typu tragedii jako redaktor albo w gazecie, albo w serwisach internetowych i nigdy nie spotka si z tak krytyk , dlatego te zadecydowa ostatecznie o usuni ciu po tej krytyce ł ę ą ą ż ł ę materia u ilustracyjnego, czyli przedmiotowych zdj i filmu. T decyzj ł ęć ę ę R. S. podj pomi dzy ął ę godzin 13.00 a godzin 13.30. ą ą (...) usuwanie przedmiotowego materia u zacz o si oko o ł ęł ę ł --- STRONA 9 --- godziny 14.00. Jednocze nie ś R. S. przygotowa o wiadczenie, w którym wyrazi ubolewanie ł ś ł wobec zaistnia ej sytuacji i przeprosi , je eli czyje uczucia zosta y t publikacj ura one. ł ł ż ś ł ą ą ż O wiadczenie ś R. S. ukaza o si w wydaniu internetowym gazety i na ł ę F. oraz nast pnego dnia w ę wydaniu papierowym (...). Ze wzgl dów technicznych musi up yn jaki czas aby usun ę ł ąć ś ąć okre lony materia z Internetu. Sam tekst jest usuwany krócej, za warstwa ilustracyjna d u ej. ś ł ś ł ż R. S. mia 3 oferty, aby sprzeda przedmiotowe zdj cia, ale im odmówi . Przedmiotowe zdj cia ł ć ę ł ę znikn y równie z archiwum prasowego i ich w ogóle nie ma. Za tzw. „klikni cia” nigdy nie ęł ż ę pobiera si op at. Liczba „klikni ” wiadczy o popularno ci tematu lub serwisu. ę ł ęć ś ś (...) nie powoduje jednak wzrostu przychodu dla wydawcy. Za komentarze, opinie i teksty historyczne strona pozwana zacz a pobiera op aty dopiero od dnia 3.09.2012 r, za wcze niej op aty takie nie by y ęł ć ł ś ś ł ł pobierane. W warstwie informacyjnej serwis jest ci gle bezp atny. W styczniu 2012 r na serwisie ą ł „dzienniklodzki.pl” wydawca zarobi oko o 8.500 z za w/w miesi c. Z regu y tego rodzaju dochody ł ł ł ą ł wynosz od kilku tysi cy – do kilkunastu tysi cy z otych miesi cznie. ą ę ę ł ę (...) s równie ą ż sprzedawane na serwisie „dzienniklodzki.pl”. Miesi c stycze zazwyczaj jest bardzo kiepskim ą ń miesi cem reklamowym. Dziennie notuje si 16.000 unikalnych u ytkowników, czyli czytelników. ą ę ż Ods ony to liczba „klikni ” w okre lone tematy w serwisie „dzienniklodzki.pl”. rednia miesi czna ł ęć ś Ś ę tych ods on to oko o 2 mln. Im wi cej ods on, tym wi ksza korzy dla wydawcy. Sprzeda ł ł ę ł ę ść żą reklam zajmuje si osobna spó ka–córka ę ł P. i R. S. nie ma wp ywu na rodzaj sprzedawanych ł reklam. (zeznania pozwanego R. S. - k.92 - k.94, wydruk krytycznych komentarzy internautów - k.17, k.8 - k.9 ). Dnia 14.II.2012 r zosta o skierowane do pozwanych wezwanie przes dowe, w którym powodowie ł ą domagali si opublikowania stosownych przeprosin oraz zap aty kwoty po 30.000 z tytu em ę ł ł ł zado uczynienia za naruszenie ich dóbr osobistych. ść W odpowiedzi na powy sze pismo powodów, pozwani poprzez swego pe nomocnika odmówili ż ł spe nienia da powodów podnosz c, i ich dzia ania stanowi y wype nienie podstawowych ł żą ń ą ż ł ł ł obowi zków prasy. ą (okoliczno ci bezsporne). ś Powy szy stan faktyczny, który w istocie nie by sporny pomi dzy stronami, S d Okr gowy ustali ż ł ę ą ę ł na podstawie powo anych wy ej dowodów, które uzna za miarodajne. ł ż ł Pomi dzy stronami w niniejszym post powaniu sporna by a w istocie okoliczno , czy strona ę ę ł ść pozwana ponosi odpowiedzialno cywiln za naruszenie dóbr osobistych powodów zwi zanych ść ą ą z kultem osoby zmar ej, a w szczególno ci prawa do szacunku i wspomnie o zmar ym ł ś ń ł D. K., prawa do prze ywania a oby i czy przedmiotowy materia (zdj cia i film) uw acza szacunkowi, z ż ż ł ł ę ł ł jakim powinno by traktowane cia o zmar ego, czy narusza odczucia powodów zwi zane z ć ł ł ł ą tragiczn mierci osoby bliskiej oraz czy wkracza w sfer prywatno ci powodów, jednak ą ś ą ł ę ś okoliczno ta b d ca w istocie kwesti prawn le a a w kognicji s du orzekaj cego w niniejszej ść ę ą ą ą ż ł ą ą sprawie. S d Okr gowy oddali wniosek pe nomocnika pozwanych zg oszony na rozprawie w dniu ą ę ł ł ł 7.VIII.2012 r o przes uchanie w charakterze wiadka ł ś K. S. na okoliczno czy istnia dost p do ść ł ę wykonywania przedmiotowych fotografii - jako zb dny i zg oszony jedynie dla zw oki 217 § 3 kpc. ę ł ł S d Okr gowy zwa y , co nast puje ą ę ż ł ę : Powodowie w rozpoznawanej sprawie domagali si od pozwanych zas dzenia zado uczynienia ę ą ść wskazanego w punkcie 1 i 2 pozwu oraz przeproszenia powodów w sposób wskazany w punkcie 3 pozwu - z powodu naruszenia przez pozwanych dóbr osobistych powodów, tj. kultu osoby zmar ej, a w szczególno ci prawa do szacunku i wspomnie o zmar ym synu i bracie powodów ł ś ń ł D. K. oraz prawa do prze ywania a oby. Wskazali w szczególno ci, i naruszenie to nast pi o ż ż ł ś ż ą ł --- STRONA 10 --- poprzez zamieszczenie w dniu 3 stycznia 2012r w serwisie internetowym gazety (...), na stronie internetowej www.dzienniklodzki.pl, zdj i filmu obrazuj cych wisz ce na s upie trakcji ęć ą ą ł elektrycznej zw oki tragicznie zmar ego ł ł D. K.. Pe nomocnik obu pozwanych nie uzna powództwa i wniós o jego oddalenie wskazuj c w ł ł ł ą szczególno ci, i publikacja przedmiotowych fotografii i filmu by a nast pstwem interwencji ś ż ł ę czytelnika oraz efektem ustalenia, e zw oki tragicznie zmar ego ż ł ł D. K. wisz nie os oni te przez ą ł ę kilka godzin, za celem pozwanych by o wywo anie krytyki wobec sytuacji, w której ś ł ł odpowiedzialne s u by dopu ci y do d ugotrwa ego wyeksponowania cia a zmar ego, a nie ch ł ż ś ł ł ł ł ł ęć wzbudzenia sensacji, czy wygenerowania jak najwi kszej ilo ci ods on na stronie gazety. ę ś ł Zgodnie z art. 23 k.c. dobra osobiste cz owieka, jak w szczególno ci: zdrowie, wolno , cze , ł ś ść ść swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalno ść mieszkania, twórczo naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostaj pod ść ą ochron prawa cywilnego niezale nie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. Wprawdzie ą ż art. 23 k.c. wymieniaj c ró ne rodzaje dóbr osobistych, nie wspomina o kulcie pami ci osoby ą ż ę zmar ej, jednak e nale y mie na uwadze, e przepis ten wymienia najwa niejsze dobra osobiste ł ż ż ć ż ż jedynie przyk adowo, jak to wynika z u ycia sformu owania: "w szczególno ci", a zatem ł ż ł ś niezale nie od wymienionych w nim dóbr osobistych przepisy szczególne mog udziela ochrony ż ą ć prawnej innym jeszcze warto ciom maj cym charakter dóbr osobistych (tak: S d Najwy szy w ś ą ą ż wyroku z dnia 29.X.1971, II CR 455/71, OSNCP 4/72/77). Przyjmuje si , e z chwil mierci okre lonej osoby, powstaje po stronie cz onków rodziny ę ż ą ś ś ł zmar ego prawo osobiste kultywowania pami ci o nim. Takiemu prawu towarzyszy szereg ł ę uprawnie tak o charakterze osobistym jak i maj tkowym (por.: wyrok S du Najwy szego z dnia ń ą ą ż 12 grudnia 1990 r, III CRN 455/90, wyrok S du Najwy szego z dnia 7 listopada 2002 r, II CKN ą ż 980/00 - OSNC 2004/3/42). W doktrynie i orzecznictwie dominuje pogl d, e kult pami ci osoby ą ż ę zmar ej stanowi dobro osobiste cz owieka (krewnego osoby zmar ej), który mo e zaspokaja ł ł ł ż ć swoje potrzeby uczuciowe zwi zane z kultem pami ci zmar ego i w tym celu wykonywa ą ę ł ć przys uguj ce mu uprawnienia takie, jak np.: nabycie prawa do korzystania z terenu na ł ą urz dzenie grobu, wybudowanie grobu, ustawienie nagrobka, uprawnienia do piel gnacji grobu, ą ę odwiedzania go i oddawania si kontemplacji, odbywania ceremonii religijnych itp. Powy sze ę ż uprawnienia s u ochronie sfery uczuciowej wi cej si z kultem pami ci zmar ego oraz ł żą ążą ę ę ł ochrony jego dobrej pami ci, czci i stanowi dobro osobiste cz owieka. Uprawnienia te s ę ą ł ą wyprowadzane ze szczególnej wi zi psychiczno - emocjonalnej, cz cej okre lon osob z tym ę łą ą ś ą ę zmar ym. Takie uprawnienia maj niew tpliwie charakter niemaj tkowy, a co wi cej, s ł ą ą ą ę ą niezale ne od istnienia maj tkowych uprawnie do grobu, w którym pochowana jest osoba ż ą ń bliska. Przys uguj ca najbli szym cz onkom rodziny zmar ego ochrona prawna nie jest ł ą ż ł ł skierowana na ochron czci zmar ego, ale zmierza do ochrony ich w asnych dóbr osobistych ę ł ł zwi zanych z pami ci i kultem osoby zmar ej. ą ę ą ł Nie budzi aktualnie adnej w tpliwo ci okoliczno , i sfera uczuciowa zwi zana z kultem ż ą ś ść ż ą pami ci zmar ej osoby najbli szej mo e stanowi przedmiot ochrony prawnej na podstawie art. ę ł ż ż ć 23 i 24 k.c. (por. np.: wyroki S du Najwy szego z dnia 12 lipca 1968 r, I CK 252/68, OSNCP ą ż 1970, nr 1, poz. 18, z dnia 13 lipca 1977 r, I CR 234/77, niepubl., z dnia 7 lipca 2005 r, IV CK 42/05, niepubl. oraz z dnia 6 lutego 2008 r, III CSK 474/07, niepubl.). Przyj nale y, i tre ąć ż ż ść prawa osobistego zwi zanego z kultem osoby zmar ej wykracza poza uprawniania urz dzenia ą ł ą zmar emu pogrzebu i kultywowania w ró ny sposób miejsca pochówku zmar ego; obejmuje sfer ł ż ł ę uczuciow uprawnionych w postaci okazywania stosownego szacunku dla wspomnie i pami ci o ą ń ę zmar ym, która to sfera mo e ulega zak óceniu w wyniku dzia a innych osób. ł ż ć ł ł ń Zdarza si sytuacja, e kult pami ci tej samej osoby zmar ej stanowi dobro osobiste wi cej ni ę ż ę ł ę ż jednego cz owieka (np. kilku krewnych). Ka da z tych osób mo e wówczas samodzielnie i ł ż ż niezale nie od pozosta ych zaspokaja swoje potrzeby uczuciowe zwi zane z kultem pami ci ż ł ć ą ę zmar ego i w tym celu wykonywa przys uguj ce jej uprawnienia. Ka dej z nich przys uguje ł ć ł ą ż ł równie ochrona prawna przed zagro eniem lub naruszeniem jej dobra osobistego, w zwi zku z ż ż ą --- STRONA 11 --- czym inne osoby maj obowi zek powstrzymywania si od wszelkich dzia a , które stanowi yby ą ą ę ł ń ł takie zagro enie lub naruszenie. ż Przepis art. 24 § 1 k.c. stanowi, e ten czyje dobro osobiste zostaje zagro one cudzym ż ż dzia aniem, mo e da zaniechania tego dzia ania chyba, e nie jest ono bezprawne. W razie ł ż żą ć ł ż dokonanego naruszenia mo e on tak e da , a eby osoba, która dopu ci a si naruszenia, ż ż żą ć ż ś ł ę dope ni a czynno ci potrzebnych do usuni cia jego skutków, a w szczególno ci a eby z o y a ł ł ś ę ś ż ł ż ł o wiadczenie odpowiedniej tre ci i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w ś ś kodeksie mo e on równie da zado uczynienia pieni nego lub zap aty odpowiedniej sumy ż ż żą ć ść ęż ł pieni nej na wskazany cel spo eczny. ęż ł W procesie o ochron dóbr osobistych na pokrzywdzonym ci y obowi zek wykazania, e jego ę ąż ą ż dobro osobiste zosta o naruszone, natomiast sprawca naruszenia dobra osobistego, d c do ł ążą uwolnienia si od odpowiedzialno ci, powinien udowodni , i jego dzia anie nie mia o cech ę ś ć ż ł ł bezprawno ci, przy czym zauwa y nale y, i przepis art. 24 § 1 kc wprowadzi zasad ś ż ć ż ż ł ę domniemania bezprawno ci. Brak bezprawno ci dzia ania nie oznacza wprawdzie braku ś ś ł naruszenia dobra osobistego, niemniej jednak wy cza odpowiedzialno tego, kto wykaza , e łą ść ł ż nie dzia a bezprawnie. Naruszenie dobra osobistego mo e by uznane za pozbawione cech ł ł ż ć bezprawno ci tylko w okoliczno ciach wyj tkowych. W zakres typowych wypadków braku ś ś ą bezprawno ci dzia ania wchodz w szczególno ci nast puj ce przypadki: ś ł ą ś ę ą dzia anie w ramach porz dku prawnego, ł ą wykonywanie prawa podmiotowego, obrona interesu zas uguj cego na ochron , ł ą ę zezwolenie uprawnionego, przepisy szczególne, brak zas uguj cego na ochron interesu. ł ą ę Bezprawno dzia ania stanowi, wi c podstawow przes ank ochrony w razie naruszenia lub ść ł ę ą ł ę zagro enia naruszenia dobra osobistego. Kodeks cywilny przyj w art. 24 § 1 kc obiektywne ż ął poj cie bezprawno ci dzia ania jako przes anki ochrony dóbr osobistych. Z tego wzgl du nie jest ę ś ł ł ę wymagany jako warunek determinuj cy udzielenie tej ochrony zamiar podmiotu naruszaj cego ą ą cudze dobra osobiste lub zagra aj cego naruszeniem tych dóbr. Za bezprawne nale y, zatem ż ą ż uzna wszelkie dzia anie lub zaniechanie, które jest sprzeczne z normami lub zasadami ć ł wspó ycia spo ecznego bez wzgl du na win a nawet wiadomo sprawcy. łż ł ę ę ś ść --- STRONA 12 --- Podkre li nale y, i wprowadzona w art. 24 § 1 zasada domniemania bezprawno ci oznacza, i ś ć ż ż ś ż w procesie o ochron dóbr osobistych to pozwany, zgodnie z art. 6 k.c. ma obowi zek wykazania ę ą istnienia okoliczno ci wy czaj cych bezprawno dzia ania. ś łą ą ść ł Przy ocenie, czy dosz o do naruszenia dobra osobistego, którego ochrony domaga si osoba ł ę zg aszaj ca danie nale y bra pod uwag ca okszta t okoliczno ci danej sprawy i stosowa ł ą żą ż ć ę ł ł ś ć kryteria obiektywne. W niniejszej sprawie, powodowie zarzucaj , e ich dobro osobiste (tu: w postaci kultu pami ci ą ż ę osoby zmar ej) zosta o naruszone na skutek opublikowania w Internecie przedmiotowego ł ł materia u (zdj i filmu obrazuj cych wisz ce na s upie trakcji elektrycznej zw oki ł ęć ą ą ł ł D. K.). Zauwa y nale y, i niektórzy komentatorzy uwa aj , e o tym, czy dosz o do naruszenia tego ż ć ż ż ż ą ż ł rodzaju dobra osobistego, rozstrzyga ju sam fakt naruszenia stanu uczuciowego, chocia by ż ż odczucie by o w znacznym stopniu zindywidualizowane. W doktrynie istnieje jednak tak e ł ż odmienny pogl d, zgodnie z którym nie wystarczy uwzgl dni tylko sfer indywidualnych prze y ą ę ć ę ż ć poszkodowanego, lecz ze wzgl du na zasad chronienia interesów typowych, nale y bra pod ę ę ż ć uwag przeci tn reakcj cz owieka. ę ę ą ę ł W procesie o ochron sfery uczuciowej zwi zanej z kultem pami ci osoby zmar ej, S d powinien ę ą ę ł ą ustali opieraj c si na obiektywnych kryteriach, czy wskutek dzia ania sprawcy zosta a ć ą ę ł ł naruszona sfera uczuciowa danej osoby zwi zana z jej okre lonym dobrem osobistym. Nie ą ś nale y przy tym uprzywilejowywa osób, które charakteryzuje nadmierna wra liwo . Ten drugi ż ć ż ść pogl d, obecnie dominuj cy w nauce, prezentowany jest jednolicie w judykaturze (m.in. wyroki ą ą S du Najwy szego: z dnia 16 stycznia 1976r, II CR 692/75, OSNCP 1976, nr 11, poz. 251, z dnia ą ż 26 pa dziernika 2001 r, V CKN 195/01 niepubl., z dnia 5 kwietnia 2002r, II CKN 953/00, niepubl., ź z dnia 28 lutego 2003 r, V CK 308/02, OSNC 2004, nr 5, poz. 82). Wobec powy szego, zarówno ż przy okre laniu granic (istoty) dobra osobistego, jak i jego naruszenia nale y pos ugiwa si ś ż ł ć ę kryterium obiektywnym, odwo uj cym si do przyj tych w spo ecze stwie ocen, zapatrywa ł ą ę ę ł ń ń moralnych i obyczajów. Podstaw dochodzenia wobec wydawcy roszczenia niemaj tkowego, zwi zanego z naruszeniem ę ą ą dobra osobistego w materiale prasowym, stanowi art. 24 § 1 w zw. z art. 23 k.c. i 37 oraz 38 ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r - Prawo prasowe, (por. uchwa a S du Najwy szego (7 s dziów) ł ą ż ę z dnia 7.12.1993 r, III CZP 160/93, Wokanda 1994). Zgodnie z art. 38 Prawa prasowego odpowiedzialno cywiln za naruszenie prawa ść ą spowodowane opublikowaniem materia u prasowego ponosz autor, redaktor lub inna osoba, ł ą którzy spowodowali opublikowanie tego materia u; nie wy cza to odpowiedzialno ci wydawcy. W ł łą ś zakresie odpowiedzialno ci maj tkowej odpowiedzialno tych osób jest solidarna. ś ą ść Przechodz c na grunt niniejszej sprawy, nie kwestionuj c istnienia co do zasady uprawnienia ą ą powodów zwi zanego z kultem pami ci ich tragicznie zmar ego syna i brata ą ę ł D. K. a nadto faktu, i sama samobójcza mier ż ś ć D. K. oraz jej dramatyczne okoliczno ci by y wstrz sem i ś ł ą niewyobra aln tragedi dla jego najbli szych, w ocenie S du Okr gowego, w okoliczno ciach ż ą ą ż ą ę ś faktycznych niniejszej sprawy powództwo przedstawia si jako nieuzasadnione z poni ej ę ż podanych wzgl dów. ę Powodowie wywodz swe roszczenia z dozna wizualnych zaczerpni tych z przekazu, albowiem ą ń ę nie by o sporne pomi dzy stronami, i powodowie osobi cie w Internecie nie widzieli ł ę ż ś przedmiotowych zdj ani filmu, gdy zosta y one ju wcze niej usuni te przez stron pozwan , ęć ż ł ż ś ę ę ą a tylko po rednio od znajomego powoda, ś K. J. uzyska kopi tych zdj . ł ę ęć W sprawie nie by o ponadto sporne, i syn i brat powodów - ł ż D. K. pope ni samobójstwo przez ł ł powieszenie si w miejscu publicznym, tj. w pobli u hipermarketu ę ż C., w ruchliwym miejscu, gdzie codziennie przeje d a bardzo wiele samochodów i autobusów. Widok powieszonego w miejscu ż ż --- STRONA 13 --- publicznym cia a ł D. K., by od samego pocz tku dost pny dla nieograniczonej, bardzo du ej ł ą ę ż liczby osób. Opublikowanie przedmiotowych zdj i filmu w Internecie nie mia o zatem istotnego ęć ł wp ywu na zakres dost pno ci widoku powieszonego m czyzny. Wydaje si w tej sytuacji, i ł ę ś ęż ę ż ilo osób, które dowiedzia y si o okoliczno ciach mierci ść ł ę ś ś D. K., nie pozostaje w zwi zku ą przyczynowym - w tym przypadku ze stopniem prze ywania przez powodów faktu mierci osoby ż ś bliskiej. Ponadto przedmiotowa publikacja w Internecie przedstawia a osob anonimow , któr ł ę ą ą tylko po ubraniu, czy sylwetce, powodowie i znajomi D. K. mogli rozpozna , a wi c tylko ten kr g ć ę ą osób móg skojarzy , e osob powieszon na s upie trakcji elektrycznej jest syn i brat powodów, ł ć ż ą ą ł a co za tym idzie, tylko ten kr g osób móg doznawa prze y zwi zanych ze mierci osoby ą ł ć ż ć ą ś ą bliskiej, czy osoby znajomej. Dla pozosta ych osób - przypadkowych przechodniów, czy ł internautów, by a to nadal mier anonimowa. Tragicznie zmar y ł ś ć ł D. K. sam wybra ten rodzaj i ł miejsce swej mierci, a tym samym sam upubliczni to tragiczne zdarzenie i w tym kontek cie ś ł ś tak e nale y rozwa a zagadnienia zwi zane z kultem osoby tak zmar ej i sfer uczuciow ż ż ż ć ą ł ą ą powodów. Ju sam fakt mierci samobójczej w miejscu publicznym, naruszy t sfer prywatno ci ż ś ł ę ę ś prze y powodów i w istocie wyznaczy ramy kultywowania pami ci o zmar ym (powodowie - jak ż ć ł ę ł si wydaje - b d pami ta , e ę ę ą ę ć ż D. K. pope ni samobójstwo przez powieszenie si w miejscu ł ł ę publicznym). Wydaje si w tej sytuacji, e przedmiotowa publikacja jedynie informuj ca o ju ę ż ą ż zaistnia ych publicznych okoliczno ciach mierci ł ś ś D. K. i dokumentuj ca ten fakt (oraz jego ą dost pno dla bardzo du ej liczby osób udaj cych si rano do pracy czy szko y), aby ę ść ż ą ę ł spowodowa reakcj s u b miejskich o zdarzeniu (ju wcze niej zawiadomionych), które ć ę ł ż ż ś dopu ci y do d ugotrwa ego wyeksponowania w miejscu publicznym cia a zmar ego ś ł ł ł ł ł D. K., w ocenie S du Okr gowego nie uzasadnia roszcze powodów. Materia dowodowy zebrany w ą ę ń ł sprawie nie potwierdza, i fotografie wisz cych zw ok by y wykonane w ró nych drastycznych ż ą ł ł ż zbli eniach, nie potwierdza by uw acza y szacunkowi, z jakim powinno by traktowane cia o ż ł ł ć ł zmar ego, albowiem z za czonych do akt sprawy przedmiotowych zdj zmar ego i z zezna ł łą ęć ł ń wiadków ś J. K. oraz A. K. wynika, i zdj cia zmar ego ż ę ł D. K. zosta y wykonane z tej samej ł odleg o ci, tj. z ok. 12 metrów od s upa energetycznego, na którym by y powieszone zw oki ł ś ł ł ł zmar ego, zdj cia te by y ze sob zbie ne, niemal identyczne, wykonane z tego samego miejsca. ł ę ł ą ż Stosuj c kryteria obiektywne w okoliczno ciach niniejszej sprawy, zdaniem S du Okr gowego ą ś ą ę brak jest, uzasadnionych podstaw do przyj cia, jak to ju wy ej wskazano, aby przedmiotowe ę ż ż zdj cia lub film same w sobie uw acza y pami ci zmar ego ę ł ł ę ł D. K., czy te o miesza y go, albo ż ś ł ocenia y negatywnie, b d te przedstawia y w nieprawdziwym, czy w niekorzystnym wietle, co ł ą ź ż ł ś obiektywnie rzecz bior c z pewno ci naruszy oby dobra osobiste jego matki i brata, tj. powodów. ą ś ą ł W okoliczno ciach faktycznych niniejszej sprawy (pomijaj c ju nawet okoliczno , i ani ś ą ż ść ż K. J., ani M. M. nie korzystali z terapii psychologicznej ani psychiatrycznej po mierci ich syna i brata), ś mo e budzi w tpliwo co do zasadno ci zarzut powodów, i publikacja zdj i filmu ż ć ą ść ś ż ęć D. K. zwi kszy a cierpienia powodów i naruszy a ich sfer uczuciow . Jak to bowiem wynika z zezna ę ł ł ę ą ń powoda K. J., powodowie osobi cie nie widzieli w Internecie przedmiotowych zdj ani filmu, ś ęć gdy zosta y one ju wcze niej usuni te przez stron pozwan , a tylko po rednio od znajomego ż ł ż ś ę ę ą ś powoda uzyskali kopi tych zdj . Je li istotnie ogl danie przedmiotowych zdj zmar ego ę ęć ś ą ęć ł D. K. spot gowa o u powodów bolesne doznania i uniemo liwia o im oddawanie si kontemplacji, to ę ł ż ł ę nie jest zrozumia ym d enie powoda ł ąż K. J. do uzyskania kopii przedmiotowych zdj od ęć znajomego powoda i to ju po ich usuni ciu z Internetu, a co wi cej niezrozumia ym jest ż ę ę ł pokazanie nast pnie przez powoda kopii tych zdj swej matce, tj. ę ęć M. M., li tylko dlatego, e - jak ż to zezna powód: „ ł czu takie zobowi zanie, skoro widzia o to tysi ce ludzi obcych i uzna , e ł ą ł ą ł ż dlaczego ma nie pokaza mamie ca ej prawdy ć ł ”. Ta okoliczno zdaje si wskazywa na to, i ść ę ć ż skoro powodowie ogl dali przedmiotowe zdj cia zmar ego pozyskane z przekazu od kolegi ą ę ł powoda, to widok zmar ego ł D. K. na przedmiotowych zdj ciach nie pot gowa gwa townych i ę ę ł ł bolesnych reakcji powodów jak to wskazano w uzasadnieniu pozwu. W przeciwnym razie trudno uzasadni d enie powoda do pozyskania tych zdj od swego kolegi ju po ich usuni ciu z ć ąż ęć ż ę Internetu. Nie bez znaczenia dla takiej oceny jest dodatkowo sama tre zezna powoda, z ść ń których wynika, i reakcj ż ą K. J. na przedmiotowe zdj cia otrzymane z przekazu od kolegi by o to, ę ł e „ ż si zdziwi ę ł ”, za „ ś poza tym zdziwieniem K. J. odczuwa nadto straszn z o na tych ludzi, ł ą ł ść którzy umie cili przedmiotowe zdj cia w Internecie ś ę ”. --- STRONA 14 --- Zdaniem S du Okr gowego, wydaje si , i w okoliczno ciach faktycznych niniejszej sprawy, ą ę ę ż ś strona pozwana nie ponosi odpowiedzialno ci za kolportowanie tych zdj przez znajomych ś ęć powoda ju po ich usuni ciu z Internetu przez pozwanych. Wobec powy szego wydaje si , e nie ż ę ż ę ż mia istotnego znaczenia dla rozstrzygni cia sprawy spo eczny odbiór przedmiotowego materia u ł ę ł ł w postaci negatywnych komentarzy internautów, które pojawi y si w tym zakresie. ł ę Ponadto wydaje si , i w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie mo na zarzuca stronie ę ż ż ć pozwanej, jak to wskazuj powodowie, e zamie ci a przedmiotow publikacj w celu epatowa a ą ż ś ł ą ę ł si ludzk tragedi , czy te aby mia a zamiar wzbudzania emocji, czy niezdrowej sensacji u ę ą ą ż ł czytelnika. Przedmiotowy materia dokumentowa bowiem tak e i to, e osoby postronne mog y ł ł ż ż ł widzie i widzia y przez d u szy okres czasu nieos oni te przez w a ciwe s u by cia o zmar ego. ć ł ł ż ł ę ł ś ł ż ł ł Jak zezna pozwany ł R. Naczelny Dziennika (...) R. S., celem pozwanych by o wywo anie krytyki ł ł wobec sytuacji, w której odpowiedzialne s u by mimo posiadania ju informacji o zaistnia ym ł ż ż ł zdarzeniu, dopu ci y do d ugotrwa ego wyeksponowania w miejscu publicznym cia a zmar ego ś ł ł ł ł ł D. K., którego to faktu strona powodowa w istocie nie kwestionowa a jak to wynika z zezna powoda ł ń K. J.. Jednocze nie zauwa y nale y, i dodatkowo strona pozwana wprowadzi a zabezpieczenie ś ż ć ż ż ł czytelników przed mo liwo ci niechcianego obejrzenia tych zdj i filmu, przez umieszczenie ich ż ś ą ęć za specjaln bramk informuj c , e zdj cia nie powinny by ogl dane przez osoby ą ą ą ą ż ę ć ą niepe noletnie. Ponadto z materia u sprawy wynika tak e, i jako tych zdj umieszczonych w ł ł ż ż ść ęć serwisie internetowym zosta a dodatkowo pogorszona mimo, i redakcja dysponowa a zdj ciami ł ż ł ę bardzo dobrej jako ci. Powy sze wskazuje na to, i chciano pokaza przede wszystkim ś ż ż ć zdarzenie, a nie wizerunek. Jak to wynika z zezna pozwanego ń R. S. aktualnie, gdy s u by ł ż miejskie jad na miejsce podobnych tragicznych zdarze , to posiadaj ju odpowiedni sprz t w ą ń ą ż ę celu os oni cia cia ofiar, co zdaje si wskazywa na to, i wywo ana dzia aniem strony pozwanej ł ę ł ę ć ż ł ł krytyka s u b miejskich w istocie odnios a po dany skutek mimo niespodziewanych krytycznych ł ż ł żą komentarzy internautów co do przedmiotowej publikacji, po których pozwani szybko usun li j z ę ą Internetu, przy czym znikn a ona równie z archiwum prasowego i w ogóle jej nie ma. ęł ż R. Naczelny Dziennika (...) odmówi jednocze nie wszystkim ofertom jej sprzeda y, co wskazuje na ł ś ż to, i strona pozwana w omawianym przypadku nie kierowa a si wzgl dami komercyjnymi. ż ł ę ę Strona pozwana podkre li a ponadto, i bywa o, e wcze niej wielokrotnie pisa a o tego typu ś ł ż ł ż ś ł tragediach, e wielokrotnie decydowa a o publikacji tego typu tragedii w gazecie, albo w ż ł serwisach internetowych i nigdy wcze niej nie spotka a si z tak krytyk , dlatego te ś ł ę ą ą ż zadecydowa a ostatecznie po tej krytyce o niezw ocznym usuni ciu materia u ilustracyjnego, czyli ł ł ę ł przedmiotowych zdj i filmu. ęć Wprawdzie liczba tzw. „klikni ” internautów na stronie internetowej wiadczy o popularno ci ęć ś ś tematu lub serwisu, ale „klikalno ” nie powoduje jeszcze sama w sobie wzrostu przychodu dla ść wydawcy - za „klikni cia” nigdy nie pobiera si op at. Jak to wynika z zezna pozwanego ę ę ł ń R. S., w warstwie informacyjnej serwis jest ci gle bezp atny. Wprawdzie za komentarze, opinie i teksty ą ł historyczne strona pozwana zacz a pobiera op aty, ale dopiero od dnia 3.09.2012 r, za ęł ć ł ś wcze niej op aty takie nie by y pobierane. Brak jest ponadto w wietle materia u dowodowego ś ł ł ś ł zebranego w sprawie miarodajnych dowodów na okoliczno , i przedmiotowa publikacja ść ż przysporzy a pozwanym znacznych dochodów. ł Z wy ej wskazanych wzgl dów nale a o uzna roszczenie powodów za niezasadne. ż ę ż ł ć Gdyby jednak nawet na moment hipotetycznie przyj , e publikacja przedmiotowego materia u ąć ż ł naruszy a dobra osobiste powodów, to podkre li nale y, i w niniejszej sprawie poza sporem ł ś ć ż ż by a okoliczno , i strona pozwana szybko, tj. jeszcze w dniu 3 stycznia 2012 r oko o godziny ł ść ż ł 14.00 - 14.30 sama usun a przedmiotowe zdj cia i film z Internetu (ze wzgl dów technicznych ęł ę ę nie by o mo liwe, aby natychmiast usun z Internetu przedmiotowy materia ) - po krytycznych ł ż ąć ł uwagach internautów, a co wi cej ę R. Naczelny Dziennika (...), tj. R. S. wyrazi niezw ocznie ł ł publicznie wyrazy ubolewania z powodu w/w sytuacji wobec wszystkich osób, których dobro osobiste mog o zosta naruszone przedmiotowym materia em, co w istocie nie by o ł ć ł ł kwestionowane na ostatniej rozprawie poprzedzaj cej wydanie wyroku przez pe nomocnika ą ł strony powodowej, przy czym w/w o wiadczenie ś R. Naczelnego Dziennika (...) ukaza o si w ł ę wydaniu internetowym Dziennika (...) i na F. oraz nast pnego dnia w wydaniu papierowym ę (...). W --- STRONA 15 --- tym stanie rzeczy uzna nale a oby, i strona pozwana ju w dniu 3.I.2012 r dope ni a czynno ci ć ż ł ż ż ł ł ś potrzebnych do usuni cia skutków naruszenia dóbr osobistych, poprzez z o enie powy szego ę ł ż ż stosownego o wiadczenia przez ś R. Naczelnego Dziennika (...), tj. R. S. zarówno w wydaniu internetowym Dziennika (...), jak i na F. oraz nast pnego dnia w wydaniu papierowym ę (...) (czyli jeszcze znacznie przed otrzymaniem wezwania przeds dowego od powodów). ą Osobie której dobra osobiste naruszono przys uguje prawo do uzyskania przeprosin w takiej ł formule w jakiej dosz o do naruszenia (por.: wyrok S du Najwy szego z dnia 8.II.2008 r, I CSK ł ą ż 345/07, M.Prawn. 2008/5/229). W niniejszej sprawie zg oszone w pozwie danie dope nienia przez stron pozwan czynno ci ł żą ł ę ą ś potrzebnych do usuni cia skutków naruszenia dóbr osobistych powodów przez z o enie ę ł ż o wiadczenia odpowiedniej tre ci i w odpowiedniej formie jawi si jako nieuzasadnione. ś ś ę W sytuacji bowiem, w której przed wydaniem wyroku ponosz cy odpowiedzialno za naruszenie ą ść cudzych dóbr osobistych z o y o wiadczenie o odpowiedniej tre ci i w odpowiedniej formie, ł ż ś ś zapewniaj cej usuni cie skutków naruszenia, roszczenie w tej cz ci staje si bezzasadne (por.: ą ę ęś ę wyrok S du Apelacyjnego w Krakowie z dnia 19.I.2012 r, I ACa 1273/11, teza 2, LEX nr ą 1107102). Nadto, obowi zek z o enia przez wydawc , redaktora naczelnego i autora materia u prasowego ą ł ż ę ł o wiadczenia o przeproszeniu za naruszenie dóbr osobistych spowodowane opublikowaniem ś tego materia u nie jest obowi zkiem wspólnym w rozumieniu art. 378 § 2 k.p.c. (por.: uchwa a ł ą ł S du Najwy szego z dnia 28.IV.2005 r, III CZP 13/05, OSNC 2006/3/46, Prok.i Pr.-wk . ą ż ł 2006/1/49, Wokanda 2005/10/4, Biul.SN 2005/4/11, Wokanda 2005/7-8/13). Skoro zatem strona pozwana ju w dniu 3.I.2012 r dope ni a wskazanych w art. 24 kc czynno ci ż ł ł ś potrzebnych do usuni cia skutków naruszenia dóbr osobistych, to w tych okoliczno ciach uzna ę ś ć ostatecznie nale a o, i danie zap aty zado uczynienia nie by o uzasadnione. O zas dzeniu ż ł ż żą ł ść ł ą zado uczynienia pieni nego w zasadzie powinno decydowa to, e dla pe nego naprawienia ść ęż ć ż ł krzywdy doznanej przez osob , której dobro osobiste zosta o naruszone, niewystarczaj ce s ę ł ą ą inne zastosowane rodki zmierzaj ce do usuni cia skutków naruszenia i e ze wzgl du na ś ą ę ż ę okoliczno ci naruszenia, a przede wszystkim szczególnie naganne zachowanie jego sprawcy, ś celowe jest wykorzystanie funkcji represyjnej jak w stosunku do tego, kto naruszy dobro ą ł osobiste, pe ni zas dzenie odpowiedniej sumy tytu em zado uczynienia pieni nego. ł ą ł ść ęż Bior c pod uwag wskazane przez ą ę R. Naczelnego (...) motywy, którymi kierowa a si strona ł ę pozwana umieszczaj c przedmiotowy film i zdj cia na stronie internetowej gazety, a nadto fakt ą ę ich szybkiego usuni cia jeszcze w dniu 3.I.2012 r oraz z o enie jeszcze w dniu 3.I.2012 r przez ę ł ż R. Naczelnego (...) o wiadczenia wskazanego w art. 24 kc - nale a o ostatecznie oddali danie ś ż ł ć żą powodów o zas dzenie na ich rzecz zado uczynienia pieni nego. ą ść ęż Uwzgl dniaj c wszystkie powy sze uwagi, S d Okr gowy doszed ostatecznie do przekonania, i ę ą ż ą ę ł ż powództwo M. M. i K. J. nie by o uzasadnione i w zwi zku z tym oddali ich pozew w ca o ci. ł ą ł ł ś Z mocy art. 102 kpc S d Okr gowy nie obci y powodów kosztami procesu przyjmuj c, i w ą ę ąż ł ą ż niniejszej sprawie zachodzi „wypadek szczególnie uzasadniony” w rozumieniu w/w przepisu - zwa ywszy na trudn sytuacj yciow i materialn powodów oraz stan zdrowia powódki ż ą ę ż ą ą M. M., a tak e bior c pod uwag szczególny charakter roszczenia powodów dochodzonego niniejszym ż ą ę pozwem. Z powyższych względów Sąd Okręgowy orzekł jak w wyroku z dnia 9.X.2012 r.