Postanowienie I C 585/20 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 lutego 2021 r. Sąd Okręgowy w Opolu I

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I C 585/20 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 lutego 2021 r. Sąd Okręgowy w Opolu I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia Marta Kulpa Protokolant: sekretarz sądowy Agnieszka Wider po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2021 r. w O. sprawy z powództwa P. M. przeciwko (…) S.A. z siedzibą w W. o zapłatę I. ustala, że umowa kredytu na cele mieszkaniowe (…) nr (…) z dnia (…). pomiędzy powodem P. M. a pozwanym (…) S.A. z siedzibą w W. (poprzednia nazwa: (…) S.A. w W.) – jest nieważna; II. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1.000,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu oraz kwotę 5.400,00 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. Na oryginale właściwy podpis Uzasadnienie Powód P. M., w pozwie przeciwko (…) SA w W., wniósł o ustalenie nieważności całej umowy kredytu na cele mieszkaniowe (…) z dnia (…) na podstawie art. 58 kc w zw. z art. 69 ustawy Prawo bankowe albo unieważnienie tej umowy na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 4 ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym w zw. z art. 69 ust. 1 Prawa bankowego. W żądaniu ewentualnym powód wniósł o zasądzenie na jego rzecz kwoty 39 379,08zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia doręczenia pozwu do dnia --- STRONA 2 --- zapłaty – wskutek uznania niektórych postanowień umowy za abuzywne w rozumieniu art. 385 1 kc i tym samym bezskuteczne względem powoda. Powód wniósł o zasądzenie od pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwoty kosztów procesu liczonych od dnia wytoczenia powództwa do dnia zapłaty. W uzasadnieniu podniósł, że pozwany jest następcą prawnym (…) S.A. w W., który na mocy umowy z dnia (…) udzielił mu kredytu na cele mieszkaniowe w wysokości 145 000zł. Kredyt był indeksowany do franka szwajcarskiego. Powód podniósł, że umowa nie wskazywała wysokości kredytu w walucie CHF i nie wiadomo było po jakim kursie dojdzie do przeliczenia kwoty kredytu. Powód podniósł również, że nie otrzymał od pozwanej wypłaty środków we franku szwajcarskim. Zawarty kredyt jest kredytem złotowym, zaś przeliczenie nastąpiło według klauzuli abuzywnej, co stanowi o nieskuteczności postanowień. W ocenie powoda za abuzywnością postanowień dotyczących indeksacji przemawiał to, że z uwagi na brak regulacji i zasad ustalania kursów, po których miała być przeliczana wysokość kredytu oraz rat, bank mógł swobodnie określać kursy walutowe, w rezultacie wysokość świadczenia powoda była określana jednostronnie. Powód podniósł również, że postanowienia te nie były czytelne i zrozumiałe oraz nie miał wystarczającej wiedzy o tym, w jaki sposób wahania kursy CHF wpłyną na wysokość jego zobowiązania. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Pozwany wniósł również o zawieszenie postępowania na podstawie art. 177 §1 pkt3 1 kpc wobec uzależnienia rozstrzygnięcia niniejszej sprawy od wyniku postepowania toczącego się przed TSUE w sprawie C-19/20. Pozwany podkreślił, że zakwestionowane przez powoda klauzule określały świadczenia główne i zostały sporządzone w sposób jednoznaczny. Umieszczenie klauzuli indeksacyjnej w umowie stanowiło wówczas powszechną praktykę bankową przy braku przepisu prawa obligującego bank do precyzyjnego określenia w treści umów kredytowych zasad ustalania tabel kursowych. Pozwany podkreślił, że ewentualna eliminacja klauzuli indeksacyjnej z umowy zniosłaby nie tylko mechanizm indeksacji, ale również unicestwiłaby ryzyko kursowe, bezpośrednio związane z indeksacją kredytu, stanowiąc główny przedmiot umowy. Nadto, powód mógł spłacać zobowiązanie w walucie zobowiązania, czyli w CHF. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Na mocy umowy z dnia (…) (…) udzielił powodowi kredytu w kwocie 145 000zł denominowanego (waloryzowanego) w walucie CHF na okres 360 miesięcy, do dnia (…) do dnia (…). Zgonie z §2 umowy kwota kredytu denominowanego (waloryzowanego) w CHF lub transzy kredytu miała być określona według kursu kupna dewiz dla tej waluty zgodnie z tabelą kursu obowiązującą w banku w dniu wykorzystania kredytu lub transzy kredytu. Bank miał informować powoda o wysokości wykorzystanego kredytu denominowanego (waloryzowanego) w walucie CHF, wysokości odsetek w okresie karencji oraz wysokości rat kapitałowo – odsetkowych w walucie CHF. Zgodnie z §9 umowy wysokość rat kapitałowo – odsetkowych określana była w CHF. Spłata rat dokonywana była w złotych po uprzednim przeliczeniu rat kapitałowo – odsetkowych według kursu sprzedaży dewiz dla CHF zgodnie z tabelą kursów obowiązującą --- STRONA 3 --- w banku w dniu spłaty. Wysokość rat kapitałowo – odsetkowych w złotych uzależniona była od wysokości kursu sprzedaży dewiz dla CHF obowiązującego w banku w dniu spłaty. W §11 ust. 4 i 5 umowy powód podpisał oświadczenie, że „w związku z zaciągnięciem kredytu denominowanego (waloryzowanego) w walucie wymienialnej Kredytobiorca oświadcza, że został poinformowany przez Bank o ryzyku związanym ze zmianą kursów walut oraz rozumie wynikające z tego konsekwencje. Jednocześnie Kredytobiorca akceptuje zasady funkcjonowania kredytu denominowanego (waloryzowanego) w walucie wymienialnej, w szczególności zasady dotyczące określenia kwoty kredytu w walucie wskazane w §2 umowy, sposobu uruchomienia i wykorzystania kredytu określone w §4 Umowy oraz warunków jego spłaty określone w §9 Umowy). dowód: umowa z (…) – k. 39-41 ogólne warunki kredytowania – k. 43-46 Przed podpisaniem umowy bank oferował klientowi czas do namysłu, możliwość swobodnego zapoznania się z umową oraz podjęcie decyzji w jakiej walucie miał być kredyt. Bank informował o ryzyku wzrostu kursu waluty. Bank tworzył kursy walut na podstawie kursów NBP powiększonych o prowizję. Powód jako klient banku nie wiedział o tym. Bank nie przekazał mu dokładnych informacji dotyczących przeliczenia waluty. Bank przekazywał informację dotyczącą kursów kupna i sprzedaży. dowód: zeznania świadka D. G. – k. 157-158 Powód początkowo starał się o kredyt złotówkowy, jednakże bank przedstawił mu kredyt indeksowany do CHF jak bezpieczniejszy, ponieważ kurs franka szwajcarskiego był stabilny. Bank poinformował go o możliwym wzroście kursu CHF, przygotował symulację, ale nie uwzględnił, że kurs CHF wzrośnie tak bardzo. W dacie zawarcia umowy kurs wynosił 2,13zł. Bank informował, z kurs może wrosnąć do 2,50zł. Oferta kredytu walutowego byłą również korzystniejsza, ponieważ miesięczna rata była niższa nawet o 400zł niż w przypadku kredytu złotówkowego. Powód miał zdolność do zaciągnięcia kredytu w złotówkach. Od 2011r. powód miał możliwość spłaty kredytu w CHF, ale nie skorzystał z tej możliwości. W dacie zawarcia umowy powód nie prowadził działalności Kredyt zaciągnął na kupno mieszkania, w którym obecnie mieszka. dowód: zeznania powoda – k. 158/2-159 W dniu 10.04.2008r. bank przeliczył kwotę kredytu – 145 000zł na kwotę 68 027,01 CHF po kursie wynoszącym 2,1371. dowód: zaświadczenie z 19.11.2019r. – k.47-49 Pozwany jest następcą prawnym (…) S.A. z siedziba w W. dowód: odpis KRS powoda – k. 29-38 --- STRONA 4 --- Na dzień 12.12.2019r. wysokość kapitału spłaconego przez powoda wynosiła 23 837,74 CHF, tj. 84 668,64zł Obecnie, wg stanu na styczeń 2020r. saldo niespłaconego kredytu powoda wynosi 41 500 CHF, co daje do zapłaty 175 000zł. Pomimo spłat saldo cały czas rośnie. dowód: zaświadczenie z 19.11.2019r. – k.47-49 zeznania powoda – k. 158/2-159 Sąd zważył co następuje: Powództwo główne zasługiwało na uwzględnienie. Wzajemne obowiązki stron umowy kredytowej wynikają z art. 69 ust. 1 ustawy z dnia 29.08.1997r. Prawo bankowe (tj. Dz. U. z 2019r., poz. 2357), zgodnie z którym przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu. Umowa z dnia (…) nie precyzowała, czy była umową kredytu denominowanego czy umową kredytu indeksowanego. Umowa stosowała te pojęcia jednocześnie. Obecnie w praktyce uznaje się, że umowy kredytu denominowanego i waloryzowanego nie są tożsame względem siebie, a tym co je odróżnia jest przede wszystkim określenie waluty w której podano wartość zobowiązania – wysokość kredytu oraz waluty, w której wykonywane jest świadczenie. Treść umowy z dnia (…) jest niejednoznaczna. Sąd skłania się ku uznaniu, że była to umowa kredytu indeksowanego (a nie denominowanego) do franka szwajcarskiego, ponieważ wysokość zobowiązania określono w złotówkach. Także świadczenie (wypłata stosownej kwoty) i raty były określone w walucie polskiej. Indeksacja do waluty obcej służyła natomiast waloryzacji świadczenia. Na żadnym etapie bank nie wypłacił powodowi kredytu we frankach szwajcarskim. Bezspornym również było, że powód nie spłacał zadłużenia w tej walucie. Przed przystąpieniem do dalszej części, należy przyznać rację powodowi, co do wzrostu wartości niespłaconego kapitału wyrażonego w złotówkach. Zgodnie z umową była to kwota 145 000zł, natomiast po upływie prawie trzynastu lat, jego zadłużenie z tytułu samego kapitału, obliczone przez bank wynosi obecnie ok. 170 000zł i zamiast zmniejszać się w wyniku spłat, systematycznie rośnie. Wynika to stąd, że bank określa wysokość kapitału do spłaty we franku szwajcarskim. Kwota zobowiązania w walucie obcej faktycznie maleje, ale z uwagi na drastyczną zwyżkę kursu franka szwajcarskiego w tym okresie, zobowiązanie powoda wyrażone w złotówkach rośnie. Obecnie, równowartość kwoty niespłaconego kapitału wynosi więcej niż kwota kredytu (bez kosztów) podana w §2 umowy. Analizowana umowa, w świetle polskich przepisó w obowiązujących w dacie jej zawarcia, tj. art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20.07.2001r. (Dz. U. poz. 1081) o kredytach konsumenckich nie należała do kredytów konsumenckich, gdyż kwota kredytu przekraczała 80 000zł. Nie budziło jednak wątpliwości, że powó d zawarł kredyt celem kupna dla siebie mieszkania, tak więc powód występował jako konsument w rozumieniu art. 22 1 kc i art. 2 lit b dyrektywy 93/13 (Dz. Urz. UE.L Nr 95, str. 29). Indeksacja kredytu do waluty obcej wymagała przeliczeń walutowych, które w omawianym przypadku zostały ujęte głównie w §2 i §9 umowy. Postanowienia te dotyczyły --- STRONA 5 --- mechanizmu przeliczania wypłaty kredytu oraz wysokości rat. I to te postanowienia kwestionował powód. Oceny, czy umowa kredytowa zawarta w dniu (…) zawierała nieuczciwe elementy należało dokonać w oparciu o przepisy krajowe, tj. art. 385 1 kc oraz przepisy dyrektywy 93/13. Przepisy krajowe dotyczące nieuczciwych postanowień umownych stanowią implementację do krajowego systemu prawnego dyrektywy 93/13, dlatego Sąd był zobowiązany do odniesienia się do treści dyrektywy przy dokonywaniu wykładni i stosowaniu odpowiednich przepisów prawa krajowego (por. wyrok OSA, C-351/12, EU:C:2014:110, pkt 44). W kwestii ich szczegółowej wykładni powołanych przepisów Sąd odwołał się również do znacznego dorobku orzeczniczego Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE). Zgodnie z art. 385 1 kc sąd może badać abuzywność postanowień umownych w przypadku, jeśli postanowienia te nie były uzgodnione indywidualnie, a nadto kształtują prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne). Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. Z kolei, z powołanej dyrektywy wynika, że w pierwszej kolejności sąd powinien ocenić czy warunek umowny wynikał z przepisów bezwzględnie obowiązujących (art. 1 ust. 2), gdyż zakłada się, że obowiązujące w państwach członkowskich przepisy ustawowe i wykonawcze, które bezpośrednio lub pośrednio ustalają warunki umów konsumenckich, nie zawierają nieuczciwych warunków; w związku z tym nie wydaje się konieczne rozpatrywanie warunków umowy, które są zgodne z obowiązującymi przepisami ustawowymi lub wykonawczymi oraz zgodne z zasadami lub postanowieniami konwencji międzynarodowych, których stronami są Państwa Członkowskie lub Wspólnota. Należy wykluczyć, by podważane przez powoda warunki wynikały z przepisów ogólnych. W dacie zawarcia umowy nie istniały krajowe przepisy, które by regulowały zasady ustalania wartości waluty obcej w zobowiązaniach na terenie Polski. Dopiero w wyniku nowelizacji art. 358 §2 kc z dnia 8.09.2016r. wprowadzono przepis którym dopuszczono możliwość określenia wartości waluty obcej według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z dnia wymagalności roszczenia, chyba że ustawa, orzeczenie sądowe lub czynność prawna zastrzegły inaczej. Do czasu wprowadzenia tej regulacji, nie istniały powszechnie obowiązujące przepisy, wedle których strony mogłyby uregulować swoje zobowiązania, co oznacza, że ustalenie zasad przeliczania świadczeń leżało wyłącznie w gestii umawiających się stron, zgodnie z zasadą swobody umów. Następnie należało ocenić, czy kwestionowane warunki były indywidualnie uzgodnione przez strony, co wynikało z art. 385 1 kc oraz art. 3 ust. 1 dyrektywy 93/13, które wyłączają możliwość badania warunków indywidualnie uzgodnionych (negocjowanych). Zgodnie z art. 3 ust. 2 dyrektywy, warunki umowy zawsze zostaną uznane za niewynegocjowane indywidualnie, jeżeli zostały sporządzone wcześniej i konsument nie miał w związku z tym wpływu na ich treść, zwłaszcza jeśli zostały przedstawione konsumentowi w formie uprzednio sformułowanej umowy standardowej. Sąd nie miał wątpliwości, że w przypadku omawianej umowy, powód mógł negocjować indywidulanie tylko kwotę i walutę kredytu, a także ostateczny termin spłaty kredytu. Nie miał natomiast wpływu na treść postanowień umowy, które regulowały sposób indeksowania kwoty kredytu do waluty obcej, a tym samym na faktyczną wysokość miesięcznej raty. Postanowienia zostały sporządzone na wzorze przygotowanym uprzednio przez bank i powód nie miał realnego wpływu na treść tych postanowień. --- STRONA 6 --- Obecnie, nie budzi też wątpliwości, że zakwestionowane postanowienia obejmowały świadczenia główne stron, stąd stosownie do art. 5 dyrektywy 93/13, Sąd zbadał czy klauzule te były sporządzone prostym i zrozumiałym językiem. Wymóg sporządzenia umowy prostym i przejrzystym językiem nakazu je aby umowa przedstawiała w sposób przejrzysty konkretne działanie mechanizmu, do którego odnosi się ów warunek, a także, w zależności od przypadku, związek między tym mechanizmem a mechanizmem przewidzianym w innych warunkach, tak by konsument był w stan ie oszacować, w oparciu o jednoznaczne i zrozumiałe kryteria, wypływające dla niego z tej umowy konsekwencje ekonomiczne (por. wyroki TSUE: z dnia 30.04.2014r., C - 26/13, EU:C:2014:282, pkt 75; a także z 23.04.2015r., C - 96/14, EU:C:2015:262, pkt 50). Wymaga nia te należy odnieść do całokształtu istotnych okoliczności faktycznych, do których zaliczają się formy reklamy i informacji stosowane przez kredytodawcę w procesie negocjacji umowy kredytu (por. wyrok TSUE z 26.02.2015r., C - 143/13, EU:C:2015:127, pkt 75) ; Istotne znaczenie dla oceny abuzywności postanowienia ma wymaganie jego zrozumiałości i jednoznaczności (transparentności) wynikające z art. 385 § 2 i art. 385 1 § 1 zd. 2 kc oraz art. 5 dyrektywy 93/13, oceniane m.in. z uwzględnieniem informacji dostarczonych konsumentowi przez przedsiębiorcę na etapie zawierania umowy. Artykuł 385 1 §1 kc, wzorem art. 3 ust. 1 dyrektywy 93/13, decydujące znaczenie przypisuje także ocenie postanowienia w świetle kryterium dobrych obyczajów (w dyrektywie – wymagań dobrej wiary) oraz kryterium „rażącego”, tzn. znaczącego naruszenia interesów konsumenta (por. uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 20.06.2018r., III CZP 29/17 i tam przywoływane orzecznictwo krajowe i Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej). Wy móg wyrażenia warunku umownego prostym i zrozumiałym językiem, oznacza, że w wypadku umów kredytowych instytucje finansowe muszą zapewnić kredytobiorcom informacje wystarczające do podjęcia przez nich świadomych i rozważnych decyzji. W tym względzie wymóg ów oznacza, że warunki dotyczące spłaty kredytu muszą zos tać zrozumiane przez konsumenta zarówno w aspekcie formalnym i gramatycznym, tak aby właściwie poinformowany oraz dostatecznie uważny i rozsądny przeciętny konsument mógł nie tylko dowiedzieć się o m ożliwości wzrostu lub spadku wartości waluty obcej, w której kredyt został zaciągnięty (do której jest waloryzowany) , ale również oszacować – potencjalnie istotne – konsekwencje ekonomiczne takiego warunku dla swoich zobowiązań finansowych. (por. wyrok TSU E z 20.09.2017r. C 186/16, por. wyroki: z 30.04.2014r. C - 26/13, EU:C:2014:282, pkt 75; z 23.04.2015r. C - 96/14, EU:C:2015:262, pkt 50). Ustalony san faktyczny wykazał, że bank nie przedstawił powodowi wyczerpujących informacji odnośnie przyjętego przez nie go ryzyka kursowego. Z zeznań powoda wynika, że prognozowane przez bank wahania kursu CHF były relatywnie niewielkie. Wedle symulacji kurs miał wzrosnąć do 2,50zł. Obecnie wiadomo, że prognoza ta była mocno niedoszacowana. W ocenie Sądu bank nie wyjaśnił powodowi na czym rzeczywiście polegało ryzyko kursowe. W tym celu bank powinien był przedstawić ewentualne znaczne wahania kursów wymiany i ryzyko wiążące się z zaciągnięciem kredytu powiązanego z walutą obcą oraz wykazać wpływ jaki to miałoby na wysokość spłacanych rat, zwłaszcza że powód nie uzyskiwał dochodu we frankach szwajcarskich. Przy czym symulacje te powinny obejmować znaczne wahania kursu, tak by konsument (powód) mógł podjąć świadomą decyzje odnośnie przyjmowanego na siebie ryzyka. Bank powinien również przejrzyście wyjaśnić, że w wyniku wzrostu kursu, wzrośnie nie tylko rata miesięczna, ale także dojdzie do takiej sytuacji, jak w niniejszej sprawie, że pomimo regularnej spłaty kredytu saldo kapitału wzrośnie. W ocenie Sądu bank nie sprostał temu obowiązkowi i nie przekazał powodowi wyczerpującej i czytelnej informacji w przedmiocie ryzyka związanego z zaciągnięciem kredytu indeksowanym do waluty obcej. --- STRONA 7 --- Także postanowienia określające sposób wypłaty kredytu oraz jego spłaty, w tym zakresie, w jak im konieczne było zastosowanie indeksacji, która w rzeczywistości sprowadzała się do przeliczeń walutowych, były nieczytelne. Analiza umowy prowadzi do wniosku, że o pisany w umowie sposób przeliczania wysokości kredytu (z PLN na CHF) i raty (także z PLN n a CHF), był nieczytelny i nie został sporządzony przejrzystym językiem, albowiem umowa odwoływała się do kursów waluty w wysokości, której nie dało się określić na podstawie umowy. Bank miał bowiem dokonywać przeliczenia waluty na podstawie jednostronnie k ształtowanych kursów, które określał w umieszczonej na swojej stronie tabeli kursów. Bank nie określił także zasad przeliczania tych kursów, tak więc powód nie miał możliwości, by przynajmniej matematycznie skontrolować zasady naliczania rat. Sąd miał nadto na uwadze, że w 2008r. kredyty „frankowe” cieszyły się dużą popularnością, ponieważ na tamtą porę były tańsze niż kredyty złotówkowe. Wedle zeznań powoda, różnica w wysokości miesięcznej raty wynosiła nawet 400zł. Na popularność kredytów walutowych (frankowych) wpływał także stabilny kurs franka szwajcarskiego, którą to okoliczność banki z reguły przedstawiały jako gwarancję tego, że taki kredyt będzie bezpieczny. Dopiero następne lata, szczególnie po dacie 15.01.2015r. wykazały, że szacowania te nie potwierdziły się. Sąd uznał, że bank, gdyby traktował powoda w sposób sprawiedliwy i słuszny mógł racjonalnie spodziewać się, iż w takich okolicznościach, jak w 2008r., opierając się na analizie uprzedniego kursu franka szwajcarskiego, który bank przedstawił jako bezpieczny, konsument ten przyjąłby taki warunek w drodze negocjacji indywidualnych (zob. podobnie wyrok z dnia 14.03.2013r., C‑415/11, pkt 68, 69). Tym bardziej, że na tamtą porę, kredyt indeksowany do franków szwajcarskich nakładał na kredytobiorcó w mniejsze obciążenia finansowe niż kredyt złotówkowy. Równocześnie należy uznać, że gdyby bank przedstawił prognozę, w której doszłoby do dwukrotnego wzrostu wartości kursu CHF i wyjaśnił konsumentowi wszystkie związane z tym konsekwencje, szczególnie w p erspektywie kredytu długoterminowego, to racjonalny konsument nie zdecydowałby się na zaciągnięcie takiego zobowiązania. Ponadto, przy ocenie umów kredytów indeksowanych do waluty obcej zawieranych w tak odległym czasie, jak w przypadku powoda, można mówić co najwyżej o nadmiernym optymizmie w szacowaniu prognoz makrorynkowych dla systemu walutowego (finansowego), skutkującym błędnym przeświadczeniem banku o korzyściach oferty przedstawianej klientom. Klauzule przeliczeniowe, poza narażeniem powoda na ryzyko kursowe, były sprzeczne także z zasadami dobrej wiary i dobrymi obyczajami, gdyż doprowadziły do znaczącej nierównowagi ze szkodą dla konsumenta, albowiem zawierały ukryty przed konsumentem mechanizm dodatkowego wynagrodzenia dla banku. Przewidziane w prawie bankowym wynagrodzenie banku za udzielenie kredytów powinno być określone w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości w sposób zrozumiały dla przeciętnego konsumenta. Wszystkie koszty, które obciążają kredytobiorcę z tytułu wynagrodzenia banku, na które składają się prowizja i inne umówione opłaty powinny być wyraźnie określone, tak by kredytobiorca miał świadomość przyjmowanych na siebie obciążeń. Z faktu, że w umowie pierwotnej bank nie wyjaśnił powodowi, że stosując kurs kupna waluty do przeliczenia salda kredytu oraz kurs sprzedaży do naliczania wysokości rat, uzyskiwał z tego tytułu dodatkowe wynagrodzenie (spread) doprowadziło do znaczącej nierównowagi ze szkodą dla biorącego kredyt (por. wyrok TSUE z 3.10.2019r., C 621/17). W tej sytuacji z godę powoda na zawarcie umowy kredytowej w formie nadanej przez bank należy uznać za sprzeczną z dobrymi obyczajami, gdyż gdyby bank traktował powoda w sposób sprawiedliwy, słuszny i dokładnie wyjaśnił na czym polegało przyjęte przez niego ryzyko zmiany ku rsu franka szwajcarskiego oraz wyjaśniłby mu skutki stosowania spreadu --- STRONA 8 --- przy przeliczaniu salda/rat, to nie mógłby racjonalnie spodziewać się, iż powód przyjąłby na siebie takie postanowienie w drodze negocjacji indywidualnych. Zakwestionowane klauzule naruszyły zatem interesy powoda jako konsumenta. Przy tak ustalonym stanie faktycznym Sąd uznał, że umowa zawarta z powodem zawierała klauzule abuzywne w takim zakresie, w jakim bank stosował klauzule przeliczeniowe, ponieważ powód został narażony na nadmierne ryzyko kursowe oraz ponosił koszty spreadu, czyli nieuzgodnionego dodatkowego wynagrodzenia na rzecz banku, w związku z przeliczeniem kredytu. Abuzywność postanowień umowy nie została zniwelowana przez nowelizację przepisów, która dawała powodowi prawo do spłaty umowy bezpośrednio we franku szwajcarskim. Bezspornym również było, że strony nie zawarły również aneksu w tym przedmiocie. W tej sytuacji należało ocenić czy po wyeliminowaniu klauzuli niedozwolonych, na podstawie których bank dokonał przelicze nia zobowiązania powoda, możliwe było dalsze stosowanie tej umowy. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13 nieuczciwe postanowienia w umowie zawartej przez przedsiębiorcę z konsumentem nie są wiążące dla konsumentów, na warunkach określonych w prawi e krajowym państw członkowskich, oraz że umowa pozostaje wiążąca dla stron na tych samych warunkach, jeżeli może dalej obowiązywać bez nieuczciwych postanowień. Celem tego przepisu nie jest unieważnienie wszystkich umów zawierających nieuczciwe warunki, le cz zastąpienie formalnej równowagi, jaką umowa ustanawia między prawami i obowiązkami stron umowy, rzeczywistą równowagą pozwalającą na przywrócenie równości między nimi, przy czym uściślono, że dana umowa musi co do zasady nadal obowiązywać bez zmian inny ch niż wynikające ze zniesienia nieuczciwych warunków. O ile ten ostatni warunek jest spełniony, dana umowa może, zgodnie z art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13, zostać utrzymana w mocy, pod warunkiem że zgodnie z przepisami prawa krajowego takie utrzymanie w moc y umowy bez nieuczciwych postanowień jest prawnie możliwe, co musi zostać zweryfikowane przy zastosowaniu obiektywnego podejścia (zob. wyroki TSUE z 14.03.2019r., C‑118/17, EU:C:2019:207, pkt 40, 51; z 26.03.2019r., C‑70/17 i C‑179/17, EU:C:2019:250, pkt 5 7). Wynika z tego, że art. 6 ust. 1 drugi człon zdania dyrektywy 93/13 sam w sobie nie określa kryteriów dotyczących możliwości dalszego obowiązywania umowy bez nieuczciwych warunków, lecz pozostawia ich ustalenie zgodnie z prawem Unii krajowemu porządkowi prawnemu. Zatem w świetle kryteriów przewidzianych w prawie krajowym, w konkretnej sytuacji należy zbadać możliwość utrzymania w mocy umowy, której klauzule zostały unieważnione. Wyłączenie zakwestionowanych klauzul doprowadziłoby do zniesienia mechanizmu indeksacji. W wyniku tego umowa nie zawierałaby już wszystkich elementów koniecznych dla określenia treści stosunku prawnego, w tym kwoty kredytu. Wątpliwości budzi również możliwość dalszego stosowania stawki Libor do takiego kredytu. Unieważnienie kla uzul zakwestionowanych przez powoda doprowadziłoby zatem nie tylko do zniesienia mechanizmu indeksacji oraz różnic kursów walutowych, ale również – pośrednio – do zaniknięcia ryzyka kursowego, które jest bezpośrednio związane z indeksacją przedmiotowego kr edytu do waluty obcej . Klauzule dotyczące ryzyka wymiany określają główny przedmiot umowy kredytu, tak jak w niniejszej sprawie, w związku z czym obiektywna możliwość utrzymania obowiązywania przedmiotowej umowy kredytu wydaje się w tych okolicznościach ni epewna (zob. podobnie wyrok TSUE z 14.03. 2019r., C‑118/17, pkt 48, 52 i przytoczone tam orzecznictwo). W tej sytuacji, Sąd uznał, że po usunięciu zakwestionowanych warunków , umowa nie może nadal obowiązywać bez takich warunków z --- STRONA 9 --- tego powodu, że ich usunię cie spowodowałoby zmianę charakteru głównego przedmiotu umowy (por. wyrok TSUE z 3.10.2019r., C – 260/18). W tej sytuacji zasadnym było unieważnienie umowy, zgodnie z żą daniem pozwu. W orzecznictwie TSUE przyjęto, że unieważnienie umowy jako całości po u sunięciu z niej nieuczciwych warunków, naraża konsumenta na szczególnie szkodliwe skutki, tak że ten ostatni zostałby tym ukarany (por. wyroki TSUE z dnia 30.04. 2014 r., C‑26/13, z 26.03. 2019r. C‑70/17 i C‑179/17) , dlatego n a rozprawie w dniu 20.01.2021r . Sąd upewnił się, że powód rozumiał konsekwencje swojego żądania, tj. tego, że strony będą musiały zwrócić sobie wzajemne świadczenia, jak również, ż e powód rozumiał, iż w przyszłości bank może dochodzić roszczenia za bezumowne korzystanie z kapitału. W tej sytuacji Sąd uznał, że właściwym rozwiązaniem było unieważnienie umowy, a nie próba jej ratowania, przez uzupełnienie powstałych luk przepisami dyspozytywnymi. Szczególnie, że odpowiadało to żądaniu głównemu powoda. W tej sytuacji Sąd nie badał okoli czności niezbędnych do oceny żądania ewentualnego, dlatego pominął dowód z opinii biegłego. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie powołanych przepisów orzekł jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach uzasadnia art. 98 kpc, ponieważ pozwany przegrał pro ces w całości. Na oryginale właściwy podpis za zgodność: