Wyrok I C 577/15 1. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób

--- STRONA 1 --- WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 września 2018 roku Sąd Okręgowy w Opolu II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Joanna Mościcka-Mazurek (spr.) Sędziowie: SO Grzegorz Kowolik SO Wojciech Bazgier Protokolant: st. sekr. sąd. Iwona Zmuda po rozpoznaniu w dniu 12 września 2018 roku w Opolu na rozprawie sprawy z powództwa D. U., G. U. i A. U. (1) przeciwko (...) S.A. w W. przy udziale interwenienta ubocznego (...) Szpitala (...) we W. o zapłatę na skutek apelacji interwenienta ubocznego i strony pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego w Prudniku z dnia 27 lutego 2018 roku sygn. akt I C 577/15 1. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że: a) - zasądza od pozwanego (...) S.A. w W. solidarnie na rzecz powodów A. U. (1) i D. U. kwotę 1.374 (jeden tysiąc trzysta siedemdziesiąt cztery) zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 13 sierpnia 2015 r. do dnia 31 grudnia 2015 r., a od dnia 1 stycznia 2016 r. z ustawowymi odsetkami za opóźnienie do dnia zapłaty, - oddala powództwo A. U. (1) i D. U. w pozostałym zakresie, - koszty procesu znosi wzajemnie pomiędzy stronami A. U. (1) i D. U. a (...) S.A. w W., - odstępuje od obciążania powódki A. U. (1) i D. U. kosztami procesu interwenienta ubocznego (...) Szpitala (...) we W., b) --- STRONA 2 --- - oddala powództwo G. U., - odstępuje od obciążania powoda G. U. kosztami procesu, 2. oddala apelacje w pozostałym zakresie, 3. odstępuje od obciążania powodów kosztami postępowania apelacyjnego. Na oryginale właściwe podpisy UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 27 lutego 2018 roku Sąd Rejonowy w Prudniku uwzględnił powództwo G. U., D. U. i A. U. (1) i zasądził od pozwanych in solidum (...) S.A w W. i (...) Szpitala (...) we W. na rzecz małoletniego powoda G. U. kwotę 30.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami tytułem zadośćuczynienia, a na rzecz powodów A. U. (2) i D. U. kwotę 2.368,66 zł wraz z ustawowymi odsetkami tytułem odszkodowania oraz rozstrzygnął o kosztach procesu. Sąd Rejonowy ustalił, że w dniu 14 września 2014r. małoletni obudził się z obrzękniętą powieką oka prawego, nie otwierał dobrze oka, łzawił. W dniu poprzednim bawił się na podwórku w obecności mamy. Rodzice udali się w tym samym dniu z małoletnim na Szpitalny Oddział Ratunkowy w N.. Tam stwierdzono u powoda zaczerwienienie oka prawego od dnia 13.09.2014r. Rozpoznano zapalenie spojówek nieokreślone oka prawego. Wystąpił problem ze zbadaniem dziecka w lampie szczelinowej. Zalecono kontrolę okulistyczną w Poradni Okulistycznej. W tym samym dniu tj.14.09.2014r. rodzice udali się z małoletnim powodem na Oddział Ratunkowy Wojewódzkiego Centrum Medycznego w O., celem kontroli postawionej diagnozy, bowiem w ocenie lekarzy z (...)u w N., nie można dziecka zbadać, ponieważ jest niespokojne. W badaniu lekarskim stwierdzono zadrażnione spojówki, wydzielinę ropną w worku spojówkowym. Rozpoznano zapalenie spojówek. Skierowano powoda do dalszego leczenia w lecznictwie ambulatoryjnym. Po tygodniu przyjmowania środków farmakologicznych, w związku z brakiem poprawy rodzice udali się z małoletnim powodem do lekarza okulisty do Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej (...) we W.. Podczas wizyt w dniach 22.09.2014r. i 29.09.2014r. lekarz stwierdził rogówkę oka prawego przezroczystą, w historii choroby wpisał, brak ciała obcego. Podczas kolejnych wizyt 20.10.2014r.lekarz stwierdził u powoda rogówkę z „chmurkowym" przymgleniem i ubytkiem nabłonka rogówki, następnie w dniu 27.10.2014r. podczas kolejnej wizyty lekarz skierował powoda z podejrzeniem rany rogówki w trybie pilnym do (...) Szpitala (...) we W.. Stwierdzono u powoda zaczerwienienie oka prawego od dnia 13.09.2014r. Rozpoznano zapalenie spojówek nieokreślone oka prawego. Wystąpił problem ze zbadaniem dziecka w lampie szczelinowej. Zalecono kontrolę okulistyczną w Poradni Okulistycznej. W tym samym dniu tj.14.09.2014r. rodzice udali się z małoletnim powodem na Oddział Ratunkowy Wojewódzkiego Centrum Medycznego w O., celem kontroli postawionej diagnozy, bowiem w ocenie lekarzy z (...)u w N., nie można dziecka zbadać, ponieważ jest niespokojne. W badaniu lekarskim stwierdzono zadrażnione spojówki, wydzielinę ropną w worku spojówkowym. Rozpoznano zapalenie spojówek. Skierowano powoda do dalszego leczenia w lecznictwie ambulatoryjnym. --- STRONA 3 --- Po tygodniu przyjmowania środków farmakologicznych, w związku z brakiem poprawy rodzice udali się z małoletnim powodem do lekarza okulisty do Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej (...) we W.. Podczas wizyt w dniach 22.09.2014r. i 29.09.2014r. lekarz stwierdził rogówkę oka prawego przezroczystą, w historii choroby wpisał, brak ciała obcego. Podczas kolejnych wizyt 20.10.2014r.lekarz stwierdził u powoda rogówkę z „chmurkowym" przymgleniem i ubytkiem nabłonka rogówki, następnie w dniu 27.10.2014r. podczas kolejnej wizyty lekarz skierował powoda z podejrzeniem rany rogówki w trybie pilnym do (...) Szpitala (...) we W.. W dniu 27.10.2014r. D. U. ze skierowaniem w trybie pilnym udał się wraz z małoletnim G. na Szpitalny Oddział Ratunkowy (...) Szpitala (...) we W.. Małoletni nie został przyjęty na oddział okulistyczny, został jedynie zbadany w pozycji leżącej przy użyciu mikroskopu operacyjnego. W karcie informacyjnej z leczenia wpisano gałka oczna spokojna, okrągłe, niewielkie przymglenie rogówki, barwiące się fluoresceiną, poza tym rogówka gładka, lśniąca, przezierna, czysta, tęczówka spokojna. Zalecono stosowanie leków: maści V. -P., kropli V., kropki T., oraz zalecono zgłoszenie się na kontrolę okulistyczną w dniu 29.10.2014r. w poradni dziecięcej przy oddziale okulistyki. Badanie przeprowadziła lek. med M. O.. Dzieci w placówce standardowo badane są w małej sali zabiegowej, pod mikroskopem operacyjnym, gdzie oceniany jest stan oka, jest to standardowy sposób badania w przypadku małych dzieci, takich badań nie przeprowadza się w znieczuleniu ogólnym, gdyż wymaga to przygotowania przez lekarza anestezjologa. Podczas badania małoletniego G. rodzice nie zgłaszali zastrzeżeń. W dniu 29 października 2014r. D. U. wraz z małoletnim powodem G. U., zgodnie z zaleceniami udał się do poradni przy Oddziale Okulistyki (...) Szpitala (...) we W.. Na miejscu zostali przyjęci przez lek. med. A. B.. Lekarz po raz kolejny zbadał małoletniego przy użyciu mikroskopu operacyjnego. Leczenie farmakologiczne zmieniono na krople i maść T.. Zalecono leki i częste kontrole dziecka, podczas kolejnych wizyt w dniach 3.11.2014r., 5.11.2014r., oraz 12.11.2014. zmniejszono częstotliwość podawania leków. Dnia 12.12.2014r. małoletni ponownie zgłosił się z rodzicami do (...) Szpitala (...) we W. z łzawiącym okiem prawym i światłowstrętem. Zalecono leki przeciwzapalne i kontrolę. Lekarz A. B. małoletniego powoda widziała trzykrotnie, podczas trzeciej wizyty, zauważyła poprawę stanu zdrowia oka. W badaniu stwierdziła schorzenie rogówki, zapisała leczenie regenerujące, oraz antywirusowe. Z leczenia antywirusowego zrezygnowano podczas drugiej wizyty. W badaniu lekarz nie stwierdził ciała obcego. Zapalenie rogówki daje bardzo dużo objawów, dzieci bardzo często powiększają stopień uszkodzenia poprzez pocieranie oczu rękami. Przymglenia rogówki wywołują stany zapalne. Standardowo dziecka nie bada się w znieczuleniu ogólnym, podaje się krople znieczulające i wykonuje się niezbędne badania. Pomimo braku poprawy w leczeniu G. U., lekarz prowadzący nie zalecił dodatkowych badań ani konsultacji z innym lekarzem. Z uwagi na brak poprawy zdrowia powoda, rodzice nie zgłosili się już z małoletnim na kolejna kontrolną wizytę. Udali się prywatnie, w dniu 07.01.2015r., do lekarza specjalisty doktora D. D.. Lekarz zalecił dokładne sprawdzenie oka prawego ( w znieczuleniu ogólnym) w szpitalu w S.. Ze skierowaniem w dniu 13.01.2015r. D. U. wraz z małoletnim powodem zgłosili się do szpitala w S.. G. U., w dniu 14.01.2015r. został zbadany w znieczuleniu ogólnym, z diagnozą dwóch ciał obcych w rogówce oka prawego. Ciała obce zostały małoletniemu operacyjnie usunięte z założeniem soczewki kontaktowej ochronnej. Zalecono dalsze leczenie farmakologiczne --- STRONA 4 --- W okresie od dnia 29 stycznia 2015r. do 30 stycznia 2015r. małoletni powód ponownie przebywał w szpitalu w S., w trakcie pobytu w szpitalu stwierdzono u powoda przymglenie rogówki, stan po usunięciu ciała obcego z rogówki oka prawego. Małoletniemu zalecono stosowanie leku L., oraz kontrolę w poradni okulistycznej. Podczas badania kontrolnego zalecono dalsze stosowanie leku L.. Biegła sądowa z zakresu okulistyki dr n. med. E. D. w opinii stwierdziła, że ciała obce pozostawały w gałce ocznej dziecka od początku leczenia ponieważ po ich usunięciu dolegliwości ustąpiły. Biegła wskazała, odnosząc się do stanowiska interwenienta ubocznego, że nawet zakładając, że ciała obce dostały się do oka pomiędzy badaniami, to w przebiegu leczenia, przy zachowaniu należytej staranności w badaniu okulistycznym, powinny być zauważone. Zdaniem biegłej można założyć, że ich wcześniejsze usunięcie spowodowałoby skrócenie okresu leczenia , jednak również wymagałoby zastosowania tego rodzaju leków co zapisywano powodowi. Biegła wskazała, że objawy kliniczne zaobserwowane u powoda nie były bezwzględnym wskazaniem zastosowania badania w znieczuleniu ogólnym. Jej zdaniem niewykonanie w dniu 10.12.2014r. badania w znieczuleniu ogólnym nie należy traktować jako postępowanie niezgodne ze standardami medycznymi oraz obowiązującą w tym czasie widzą medyczną. Jednak jak podniosła biegła w przypadku podejrzenia ciała obcego , lekarz okulista jest zobowiązany przeprowadzić pełne badanie oka. Stąd niezauważenie u powoda ciała obcego biegła uważa, za brak dołożenia należytej staranności w badaniu dziecka. Przymglenie rogówki, jak wskazał biegła, nie jest objawem wyłącznie związanym z obecnością ciała obcego i może występować przy innych patologiach rogówki, które występowały u małoletniego powoda. Biegła w ponownym badaniu powoda w dniu 27.09.2017r. stwierdziła pod mikroskopem okulistycznym niewielką bliznę rogówki z prawidłową ostrością wzorku. Trwały uszczerbek na zdrowiu powoda biegła oceniła na 0%. Biegła podniosła, że przy stwierdzeniu braku dochowania należytej staranności nie miała na myśli konieczności wykonania dodatkowego badania w znieczuleniu ogólnym, a jedynie rzetelne badanie okulistyczne. Często badanie w znieczuleniu ogólnym jest konieczne nie ze względu na objawy kliniczne, ale ze względu na zachowanie dziecka, które uniemożliwia wnikliwe badanie. Dziecko przez cały czas leczenia było płaczliwe, nerwowe, rozdrażnione. Małoletni dawał do zrozumienia że boli go oko, bardzo cierpiał. Rodzice szukali pomocy na wszystkie możliwe sposoby. Na wizyty lekarskie, do szpitali rodzice wozili małoletniego swoim samochodem. Długotrwały okres leczenia związany z tym, że w oku znajdowało się ciało obce miało na dziecko bardzo negatywny wpływ zarówno fizyczny jak i psychiczny. Dziecko narażone było na bolesne działanie ciała obcego. Zaistniałego stanu dziecko nie rozumiało, nie było w stanie skategoryzować ani zrozumieć. Małoletni w okresie kilkumiesięcznego leczenia okulistycznego narażone było na silna traumę i boi fizyczny, ale także psychiczny. Małoletni nie mógł w się bawić, utrzymywać kontaktów z rówieśnikami, poznawać świata, zdobywać nowych doświadczeń. Jak podniósł biegły z zakresu psychologii klinicznej w proces leczenia spostrzegany przez dziecko włączeni byli rodzice, którzy stosowali wobec dziecka zachowania niezrozumiałe dla niego (przytrzymywali w celu aplikowania kropli, ograniczali swobodę, zadawali ból wraz z innymi, stosowali ograniczenia). Tak więc dla dziecka były to traumatyczne doświadczenia związane z bólem fizycznym, który ma również odzwierciedlenie w emocjach. Jak wskazał biegły zdarzenia te nie zostawiły długotrwałych skutków emocjonalnych. Biegły wskazał, że chłopiec prawidłowo się rozwija, bawi, żywo reaguje emocjonalnie, nie prezentuje zaburzonych zachowań. Małoletniego powoda rodzice do lekarzy specjalistów, jak i szpitali zmuszeni byli wozić samochodem osobowym. Z tego tytułu ponieśli koszty związane z przejazdami w wysokości 1.897,27 zł. Uzasadniając rozstrzygnięcie Sąd Rejonowy wskazał, że podstawą prawną zgłoszonych roszczeń jest art 430 k.c. zgodnie z którym kto na własny rachunek powierza wykonanie czynności osobie, która przy wykonywaniu tej czynności podlega jego kierownictwu i --- STRONA 5 --- ma obowiązek stosować się do jego wskazówek, ten jest odpowiedzialny za szkodę wyrządzoną z winy tej osoby przy wykonywaniu powierzonej jej czynności. W orzecznictwie przyjmuje się, że powołany wyżej przepis znajduje zastosowanie w stosunku do odpowiedzialności jednostek szpitalnych, na rachunek których lekarze zatrudnieni w tych jednostkach wykonują czynności medyczne (zob. m.in. wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 2.03.2012 r., sygn. akt I ACa 123/12, LEX nr 1238466). Odpowiedzialność samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej na podstawie art. 430 k.c. w zw. z art. 445 k.c. zachodzi tylko wówczas, gdy spełnione są wszystkie przesłanki tej odpowiedzialności deliktowej, a mianowicie: 1) wyrządzenie szkody przez personel medyczny, 2) zawinione działanie lub zaniechanie personelu medycznego, 3) normalny związek przyczynowy pomiędzy tym działaniem lub zaniechaniem a wyrządzoną szkodą oraz 4) wyrządzenie szkody przy wykonywaniu powierzonej czynności medycznej. Błędem w sztuce medycznej nazywamy takie postępowanie, które jest obiektywnie sprzeczne z powszechnie uznanymi zasadami wiedzy i praktyki medycznej. W literaturze podkreśla się jednak, że nie stanowi błędu w sztuce tzw. „zwykłe” niedbalstwo, lecz „rażące niedbalstwo”. Należy jednak podkreślić, zgodnie ze stanowiskiem doktryny, że pominięcie badań koniecznych dla postawienia diagnozy i możliwych w danych warunkach do przeprowadzenia należy zawsze oceniać na płaszczyźnie błędu. Sąd I instancji zwrócił uwagę na, że do obowiązków personelu medycznego należy podjęcie takiego sposobu postępowania - leczenia, które gwarantować powinno, przy zachowaniu aktualnego stanu wiedzy i zasad staranności, przewidywany efekt w postaci leczenia, a przede wszystkim nie narażanie pacjentów na pogorszenie stanu zdrowia (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 lutego 2010 r. sygn. akt V CSK 287/09). W ocenie Sądu, właśnie -należytej staranności zabrakło w działaniach lekarza okulisty, prowadzącego leczenie małoletniego powoda. Nieprawidłowe zachowanie personelu medycznego polegało na braku zlecenia na zbadanie oka dziecka chociażby przy znieczuleniu ogólnym, które spowodowałoby szybką prawidłową diagnozę oraz szybkie usuniecie ciał obcych z oka dziecka. W okolicznościach przedmiotowej sprawy, postępowanie lekarza okulisty mogło mieć negatywny wpływ na proces leczenia małoletniego powoda a wcześniejsze bardziej dokładne badanie dziecka pozwoliłoby na wcześniejszą prawidłową diagnozę, szybkie wyciągnięcia ciał obcych z oka dziecka, to należy uznać, że zachodzi prawdopodobieństwo wysokiego stopnia, iż zachowanie lekarza prowadzącego było przyczyną szkody powoda w postaci cierpienia zarówno psychicznego jak i fizycznego. Dziecko, jak wskazał biegły z zakresu psychologii klinicznej, było narażone na bolesne oddziaływania, których nie rozumiało, nie było w stanie skategoryzować ani rozumieć. Małoletni w wieku dwóch lat, zmuszony był do odczuwania silnych dolegliwości fizycznych i psychicznych wynikłych z zaistniałej sytuacji. Małoletni nie mógł normalnie funkcjonować, bawić się swobodnie, często płakał, odczuwał światłowstręt. W ocenie Sądu niewłaściwe rozpoznanie skutkowało opóźnieniem wprowadzenia stosownego leczenia. Mylna ocena przesłanek wystarczających do postawienia diagnozy i nieprzeprowadzenie prawidłowo badania zmierzającego do zweryfikowania stanu oka dziecka, świadczą o niezachowaniu należytej staranności, jakiej wymaga się od lekarza i stanowi podstawę do przyjęcia odpowiedzialności pozwanego na gruncie art. 430 k.c. w zw. z art. 445 k.c. Biorąc pod uwagę rozmiar krzywdy jakiej doznał powód oraz jego rodzice, wiek powoda, który musiał przechodzić kolejne badania, podczas których płakał, krzyczał, czas trwania i rodzaj leczenia Sąd doszedł do przekonania, iż stronie powodowej należne jest zadośćuczynienie w żądanej przez stronę powodową kwocie 30.000 złotych. Kwota ta jest adekwatna do istniejących stosunków majątkowych społeczeństwa, utrzymana jest w rozsądnych granicach i w żaden sposób nie podważa kompensacyjnej funkcji zadośćuczynienia. Tym samym powództwo w tym zakresie Sąd uznał za zasadne. Na podstawie również art. 444 § 1 kc Sąd uwzględnił żądanie A. i D. U. w zakresie odszkodowania za poniesione koszty zakupów lekarstw dla małoletniego powoda oraz kosztów dojazdów do placówek medycznych. Poniesione wydatki związane z kosztami lekarstw zostały udokumentowane przedłożonymi fakturami VAT, paragonami dotyczącymi zakupu lekarstw, czy też kosztem prywatnych wizyt małoletniego u lekarza specjalisty. Wyrok ten zaskarżył pozwany (...) S.A. w W. i interwenient uboczny (...) Szpital (...) we W.. Pozwany (...) S.A. w W. zaskarżył wyrok w całości i wnosił o: --- STRONA 6 --- 1. zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa w całości, 2. zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego wg norm przepisanych za obie instancje, 3. ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zarzucił: 1. zarzut naruszenia prawa materialnego, a to przepisu art. 822 § 1 k.c. poprzez przyjęcie, iż pozwany (...) S.A. ponosi odpowiedzialność w niniejszej sprawie, 2. zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, a to przepisu 415 k.c. w zw. art. 361 k.c. poprzez przyjęcie, iż personel medyczny Ubezpieczonej placówki dopuścił się błędu medycznego polegającego na niewłaściwej diagnostyce małoletniego powoda, a także poprzez przyjęcie, iż małoletni powód na skutek działań personelu medycznego Ubezpieczonej placówki, doznał szkody w stopniu uzasadniającym zasądzenie na jego rzecz jakiejkolwiek kwoty zadośćuczynienia, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, 3. naruszenie prawa materialnego, a to przepisu art. 444 § 1 k.c. poprzez przyjęcie, iż pozwany (...) S.A. powinien zwrócić poniesione przez powodów koszty leczenia oraz koszty dojazdów do placówek medycznych; 4. zarzut naruszenia prawa materialnego, a to przepisów art. 445. § 1. k.c., poprzez uznanie, iż kwota zadośćuczynienia w wysokości 30.000,00 zł jest zasadna i odpowiednia do doznanej przez małoletniego powoda krzywdy, podczas gdy zadośćuczynienie w zasądzonej wysokości w stanie faktycznym niniejszej sprawy, jest rażąco wygórowane; 5. zarzut naruszenia prawa procesowego, a to przepisu: art. 233 § 1 k.p.c. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów polegające na niedokonaniu przez Sąd wszechstronnej oceny materiału dowodowego i wyciągnięciu w konsekwencji wniosków sprzecznych (nieadekwatnych) z zebranym w niniejszej sprawie materiałem dowodowym a w szczególności uznanie, iż personel medyczny Ubezpieczonej placówki dopuścił się błędu medycznego polegającego na niewłaściwej diagnostyce małoletniego powoda, a konkretnie, iż nie wykonanie badania małoletniego powoda w znieczuleniu ogólnym było nieprawidłowym zachowaniem personelu medycznego - co miało istotny wpływ na wynik sprawy. (...) Szpital (...) we W. w apelacji zarzucił: I. naruszenie przepisów prawa materialnego tj.: 1. Przepisu art. 430 kc w zw. z art. 415 kc poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że zachodzą przesłanki odpowiedzialności placówki interwenienta ubocznego, podczas gdy materiał dowodowy zebrany w sprawie potwierdza brak uszczerbku na zdrowiu małoletniego oraz zgodność czynności medycznych podejmowanych przez personel szpitala z obowiązującymi s. dardami postępowania i obowiązującą w tamtym czasie wiedzą medyczną. 2. przepisu art. 444 § 1 kc w zw. z art. 445 § 1 kc poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji błędne przyjęcie, że: --- STRONA 7 --- - zachodzi podstawa do zasądzenia na rzecz małoletniego powoda zadośćuczynienia za doznaną przez niego krzywdę w związku z leczeniem w placówce interwenienta ubocznego oraz przyjęcie, że powodom przysługuje prawo do zwrotu kosztów leczenia i kosztów dojazdu do placówek medycznych; - zasądzona kwota 30.000 zł stanowi odpowiednie i adekwatne do rozmiaru krzywdy zadośćuczynienie, podczas gdy z akt sprawy wynika, że leczenie podjęte w placówce (...) nie pozostawiło u małoletniego powoda żadnych, negatywnych następstw również w sferze emocjonalnej i nie doszło u niego do trwałego rozstroju zdrowia. II. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na: 1. naruszeniu art. 84 § 1 kpc poprzez uznanie, że (...) Szpital (...) we W. występuje w procesie w charakterze pozwanego podczas gdy Szpital zgłosił swój udział w postępowaniu w charakterze interwenienta ubocznego po stronie pozwanej, co skutkowało zasądzeniem dochodzonych należności również od (...); 2. przekroczeniu granicy swobodnej oceny dowodów, tj. obrazę art. 233 kpc polegającej na braku wszechstronnej i zgodnej z zasadami doświadczenia życiowego oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i w konsekwencji błędne przyjęcie, że zachodzą przesłanki do zasądzenia zadośćuczynienia i zwrotu kosztów leczenia na rzecz strony powodowej, w szczególności poprzez: a) sprzeczność poczynionych przez sąd ustaleń faktycznych z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego w szczególności dowodu z opinii sądowo-lekarskiej z dnia 23.05.2017r. oraz opinii uzupełniających Uniwersyteckiego Centrum (...). K. G. (...) w K. wskazujących na dochowanie należytej staranności przez personel medyczny w procesie leczenia oraz potwierdzających, że działania personelu były adekwatne do objawów klinicznych występujących u dziecka, a obserwowane u niego przymglenie rogówki nie jest objawem związanym wyłącznie z obecnością ciała obcego w oku; b) błędne przyjęcie, że u małoletniego powoda doszło do rozstroju zdrowia na skutek działania personelu medycznego (...) podczas gdy z materiału dowodowego zebranego w sprawie wynika, że schorzenie oka miało miejsce zanim powód trafił do palcówki szpitala, a badanie oka przebiegało zgodnie z obowiązującymi standardami medycznymi; c) nieuwzględnienie przez sąd, podczas dokonywania ustaleń faktycznych, dokumentacji medycznej małoletniego z placówki (...) i zeznań świadków tj. M. O. i A. B. w zakresie w jakim potwierdzają brak ciała obcego w oku i obserwowaną u dziecka poprawę po zastosowanym w (...) leczeniu; d) nieuwzględnienie przy wyrokowaniu istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i wysokości zasądzonego zadośćuczynienia twierdzeń zawartych w opinii sądowej Uniwersyteckiego Centrum (...). K. G. (...) w K. i opinii biegłego sądowego z zakresu psychologii klinicznej z dnia 08 stycznia 2018r., z których wynika, że uszczerbek na zdrowiu powoda wynosi 0%, a sam proces leczenia w (...) nie pozostawił trwałych, negatywnych skutków dla rozwoju dziecka również w sferze emocjonalnej; 3. naruszenie przepisu art. 328 § 2 kpc poprzez pominięcie i nie odniesienie się przez Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku do okoliczności faktycznych sprawy wskazujących na brak podstaw do przyjęcia że zachodzą przesłanki niezbędne do zasądzenia zadośćuczynienia na rzecz małoletniego powoda w pełnej wysokości i zasądzenia zwrotu kosztów leczenia na rzecz rodziców małoletniego, oraz na podstawie art. 386§ 1 k.p.c. wniósł o: --- STRONA 8 --- I. zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie powództwa w całości; II. zasądzenie od strony powodowej na rzecz interwenienta ubocznego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego za obie instancje według norm przepisanych. Powodowie w odpowiedzi wnosili o oddalenie obu apelacji na koszt skarżących Sąd Okręgowy zważył, co następuje : Apelacja interwenienta ubocznego (...) Szpitala (...) we W. zasługuje na uwzględnienie w zakresie w jakim zarzuca Sądowi Rejonowemu w Prudniku naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na zasądzeniu od interwenienta ubocznego odszkodowania i zadośćuczynienia, wbrew regułom wynikającym z artykułu 84 §1 kpc. Sąd odwoławczy nie podziela natomiast pozostałych, zawartych w apelacji zarzutów, tyle że wobec naruszenia przepisów o interwencji ubocznej, tracą one na znaczeniu. Sąd Rejonowy w Prudniku uchybił w sposób rażący przepisom procedury, bowiem dopuścił do zasądzenia zadośćuczynienia i odszkodowania nie od strony a od interwenienta ubocznego, która którego rola procesie jest zupełnie inna. Należy wskazać, iż interwenient uboczny przystępuje do tej strony, której zamierza pomóc wygrać proces. Istotą i celem instytucji interwencji ubocznej jest udzielenie przez osobę trzecią pomocy stronie w wygraniu przez nią sprawy. Przede wszystkim interwenient nie jest stroną procesu, lecz osobą trzecią uprawnioną do wstąpienia i działania w procesie, zatem nie można od niego zasądzać dochodzonych roszczeń w przypadku przegrania procesu przez stronę, do której dołączył. Apelacja strony pozwanej (...) S.A z siedzibą w W. jest zasadna w części w jakiej kwestionuje ona w prawo do przyznania małoletniemu powodowi G. U. zadośćuczynienia za doznane cierpienia i krzywdę w związku z niewłaściwą diagnozą w (...) Szpitalu (...) we W.. W ocenie sądu odwoławczego zebrany materiał dowodowy a zwłaszcza wnioski płynące z opinii biegłej wskazują że powód nie został właściwie zdiagnozowany w placówce interwenienta mimo, że taka możliwość istniała ,gdyby badanie oka przeprowadzono w znieczuleniu. W tym zakresie należy podzielić wnioski sądu rejonowego co do zaistnienia tzw. zawinionego błędu w diagnozie. Nie jest to jednak okoliczność wystarczająca do uwzględnienia powództwa o zadośćuczynienie. Warunkiem przyznania zadośćuczynienia jest zaistnienie uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia, uszkodzenie ciała obejmuje naruszenie integralności cielesnej, natomiast wywołanie rozstroju zdrowia obejmuje wszelkie chociażby przemijające zaburzenia w funkcjonowaniu organizmu. Nie można więc domagać się zadośćuczynienia za bliżej nieokreślone krzywdy, jeżeli nie doszło do uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia. Nadto zadośćuczynienie nie należy się za zagrożenie uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia. Warunkiem niezbędnym zasadności zadania opartego o przywołane przepisy jest szkoda na osobie w sytuacji uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia (wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 11 maja 2017 r., sygn. I ACa 1138/16, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 2008 r., sygn. III CSK 171/08). Przy czym za równoznaczne z rozstrojem zdrowia nie mogą być ujemne przeżycia czy nawet stres (wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 9 lipca 2003 r., sygn. I ACa 396/03). Schorzenie oka małoletniego powoda nie zostało wywołane przez personel medyczny. Zanim małoletni został przyjęty do (...) we W., to odbył już miesięczne leczenie oka w innych placówkach. Ciało obce nie znalazło się w oku małoletniego powoda w związku z postępowaniem personelu interwenienta. Natomiast postępowanie dowodowe prowadzone przed Sądem Rejonowym, nie wykazało, że na skutek złej diagnozy i w konsekwencji prowadzonego leczenia przez personel (...) Szpitala (...) we W. doszło do wywołania u powoda rozstroju zdrowia lub doprowadziło do uszkodzenia ciała. Powód domagając się zadośćuczynienia na podstawie art. 445 § 1 kc w związku z art. 444 § 1 kc (a na taką podstawę prawną powołuje się w pozwie), musiałby wykazać, że późne rozpoznanie ciała obcego u powoda skutkowało rozstrojem zdrowia czy też doprowadziło do uszkodzenia ciała. Takiego wniosku nie można natomiast wyprowadzić analizując dowody zebrane w sprawie, zwłaszcza opinię biegłej. Biegła wyraźnie zaznaczyła, że wcześniejsze usunięcie ciała obcego, a tym samym wcześniejsze zdiagnozowanie, że to ono --- STRONA 9 --- jest przyczyną bólu oczka powoda, doprowadziłoby do skrócenia czasu leczenia. Leczenie zastosowane przez personel pozwanego miało charakter objawowy, nie wynika z opinii biegłej, by spowodowało ono rozstrój zdrowia powoda. Reasumując, w ocenie Sądu Okręgowego nie sposób przyjąć, by błędna diagnoza spowodowała rozstrój zdrowia powoda, czy też doprowadziła do uszkodzenia ciała, a zatem brak jest przesłanek z art. 444 § 1 kc warunkujących przyznanie zadośćuczynienia powodowi, który niewątpliwie bardzo cierpiał i tego Sąd Okręgowy nie neguje i nie deprecjonuje. Niemniej jednak działając w granicach prawa brak jest podstaw do zaakceptowania pozytywnego dla powoda rozstrzygnięcia Sądu I instancji w tym zakresie. Natomiast nie można się zgodzić z zarzutami apelacji, które odnoszą się do wysokości ustalonego i zasądzonego przez sąd rejonowy odszkodowania należnego rodzicom małoletniego powoda to jest A. i D. U. W tym zakresie w ocenie sądu, apelujący podnosi zarzuty nieskuteczne, które nie mają wpływu na ocenę trafności rozstrzygnięcia Sądu Rejonowego o odszkodowaniu co do zasady. Wprawdzie apelacja nie zawiera szczegółowego ustosunkowania się do tej części żądania ,niemniej jednak zawiera ogólny zarzut naruszenia artykułu 233 kpc i art.444 § 1kc. Te zarzuty należy uznać za trafne, bo Sąd Rejonowy dokonując oceny dowodów z rachunków, paragonów nie uwzględnił, że niektóre z wydatków na leczenie powoda nie pozostają w związku przyczynowym z wadliwą diagnozą. Natomiast podkreślić należy zapatrywanie Sądu Rejonowego co do zasadności żądania zasądzenia na rzecz powodów A. U. (1) i D. U. odszkodowania, tyle że nie w wysokości zasądzonej przez Sąd I instancji. Niewątpliwie z opinii biegłej wynika, że błędem personelu pozwanego było niezdiagnozowanie, że w oku G. U. znajduje się ciało obce, a szpital ten dysponował odpowiednimi środkami i zespołem, by takie badanie przeprowadzić. Skoro tak, to wydatki jakie rodzice powoda ponieśli na dojazdy do placówek medycznych w Wyrach, w S. pozostają w bezpośrednim związku przyczynowym z wadliwą diagnozą personelu (...) we W. i na podstawie art. 415 kc powinny być zwrócone. Tyle, że uszło uwadze powodów jak i Sądu Rejonowego, że leczenie schorzenia u G. i tak musiałby być podjęte, nawet jeżeli wcześniej prawidłowo zdiagnozowanoby dziecko, a także to, że pozwany nie może ponosić finansowych konsekwencji leczenia dziecka sprzed 27 października 2014r., kiedy to miała miejsce pierwsza wizyta na Szpitalnym Oddziale Ratunkowym (...) Szpitala (...) we W.. Nie sposób, więc usprawiedliwić koncepcji Sądu Rejonowego w Prudniku, że rodzicom małoletniego należy się zwrot kosztów dojazdu w całości oraz zwrot wydatków na zakup wszystkich lekarstw dla dziecka. W pierwszej kolejności wskazać należy, że nie można do odszkodowania zaliczać kosztów dojazdu na trzy pierwsze wizyty w (...) we W., gdyż nawet jeżeli podczas pierwszej wizyty wykryto by ciało obce, to i tak musiałoby dojść do kolejnej, podczas której ciało to usunięto by, a trzecia wizyta byłaby wizyta kontrolną. Taki schemat postępowania został przyjęty przez szpital w S.. Zatem należało jedynie zasądzić odszkodowanie za dojazdy na wizyty: - w dniu 10 grudnia 2014r. do (...) we W., - w dniu 7 stycznia 2015r. i 29 marca 2015r. do poradni w Wyrach, - w dniach 13 stycznia 2015r. i 29 stycznia 2015r. w Wojewódzkim Szpitalu nr (...) im. Św. B. w S., co daje łącznie kwotę 1.195,19 (1430 km x 0,8358 zł/1 km). Te bowiem wydatki pozostają w związku przyczynowym z działaniem personelu (...) we W.. Natomiast tytułem odszkodowania za pozostałe koszty leczenia zasądzono: 150 zł za wizytę w (...) w Wyrach, za leki maxitrol wykupione w dniu 11 grudnia 2014r. – 14,30 zł, tobrex kupione w dniu 10 marca 2015r. za kwotę 14,50 zł. Brak jest podstaw do zasądzenia zwrotu pozostałych kosztów leków, skoro nawet wcześniejsze usunięcie ciała obcego również wymagałoby stosowania tego rodzaju leków jakie podano pacjentowi. Podawane leki były związane ze schorzeniem z jakim dziecko trafiło do szpitala, a nie wykazano, że należało je aplikować ze względu na błąd w diagnozie. --- STRONA 10 --- W tym stanie rzeczy, Sąd Okręgowy, na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. zmienił zaskarżone rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji, o czym orzeczono w punkcie 1 sentencji wyroku. Natomiast na podstawie art. 385 k.p.c., Sąd Odwoławczy oddalił apelacje w pozostałym zakresie, o czym orzeczono w punkcie 2 sentencji. Zmiana rozstrzygnięcia Sądu Rejonowego w przedmiocie kosztów procesu, wynika bezpośrednio z treści orzeczenia sądu odwoławczego, co do meritum. Na mocy art. 102 k.p.c. Sąd Okręgowy odstąpił od obciążenia powodów kosztami postępowania pierwszoinstancyjnego oraz postępowania apelacyjnego należnymi pozwanemu jako stronie wygrywającej sprawę. Sąd Okręgowy znajduje z urzędu podstawy do zastosowania w niniejszej sprawie art. 102 k.p.c. Zakwalifikowanie konkretnego przypadku jako "szczególnie uzasadnionego" w rozumieniu art. 102 k.p.c. wymaga rozważenia całokształtu okoliczności sprawy, łączących się z charakterem żądania poddanego pod osąd, przy uwzględnieniu zasad współżycia społecznego. Kwestia zastosowania art. 102 k.p.c. pozostawiona jest orzekającemu sądowi, a ocena w tym zakresie ma charakter dyskrecjonalny, oparty na swobodnym uznaniu, kształtowanym własnym przekonaniem oraz oceną okoliczności i może być podważona przez sąd wyższej instancji w zasadzie jedynie wtedy, gdy jest rażąco niesprawiedliwa. Podstawę do zastosowania art. 102 k.p.c. mogą stanowić jedynie obiektywne lub racjonalnie zobiektywizowane okoliczności sprawy, w szczególności jeśli wskazują na usprawiedliwione przekonanie strony o przysługującym jej roszczeniu lub słuszności zarzutów. W ocenie Sądu Okręgowego w niniejszej sprawie powodowie mogli posiadać subiektywne poczucie, iż ich roszczenie jest zasadne, gdyż ich dziecko cierpiało. Dodatkowo należy wskazać na łączącą się z w/w przesłanką do zastosowania art. 102 k.p.c. trudną sytuacją materialną powodów wskazaną przez ich pełnomocnika już w uzasadnieniu wniosku o ich zwolnienie od kosztów sądowych a znajdującą potwierdzenie w aktach sprawy. Powodowie zostali zwolnieni od kosztów sądowych w całości, a Sąd Okręgowy podziela stanowisko, iż aktualna sytuacja materialna powodów dodatkowo uzasadnia odstąpienie do obciążenia ich kosztami należnymi pozwanemu. Na oryginale właściwe podpisy Za zgodność