Postanowienie I C 547/10 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 października 2011 r. Sąd Okręgowy we Wro

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I C 547/10 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 października 2011 r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu – Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Sławomir Urbaniak Protokolant: Adriana Fedyk po rozpoznaniu w dniu 18 października 2011 r. we Wrocławiu sprawy z powództwa R. W. przeciwko Skarbowi Państwa- (...) we W., (...) nr (...) we W. i (...) w Z. o zapłatę I. oddala powództwo; II. zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 3.600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Zarządzenie: 1)odnotować; 2)kal. 21 dni 18-10-2011 r. --- STRONA 2 --- IC 547/10 UZASADNIENIE W pozwie złożonym w dniu 5.05.2010 r. powód R. W. domagał się zasądzenia od pozwanego Skarbu Państwa – (...) we W., (...) w Z. oraz (...) we W. kwoty 100.000 zł tytułem zadośćuczynienia za niewłaściwe warunki odbywania kary pozbawienia wolności. Na uzasadnienie swego żądania powód podał, że przebywał w pozwanych jednostkach od 27.11.2001 r. do 18.05.2009 r., w celach w których powierzchnia przypadająca na jedną osobę była znacznie mniejsza niż 3 mkw. Przebywanie w takich celach uwłaczało ludzkiej godności i godziło w podstawowe prawa i wolności obywatelskiej, a ponadto uniemożliwiało zachowanie podstawowych zasad higieny, prywatności, jak i rodziło obawę zarażenia wirusem HIV lub HCV. Powód wskazał ponadto, że w celach brak było wydzielonych kącików sanitarnych i miejsc do spania. Warunki w jakich odbywał karę pozbawienia wolności były niehumanitarne i sprzeczne z normami prawa, co spowodowało, że kara pozbawienia wolności stała się nieproporcjonalnie dolegliwa W kolejnym piśmie procesowym (k. 98-100) powód wskazał ponadto na złe warunki sanitarne, nieprawidłowe normy żywieniowe i opiekę lekarską. Zarzucał też, że cele były brudne, a osadzeni nie otrzymywali środków czystości. Podał nadto, że nie składał skarg na warunki bytowe wobec obawy zastosowania represji ze strony przełożonych. Wyjaśniał również, że w związku z dużą rotacją ludzi wskazanie świadków na poparcie swoich twierdzeń nie jest możliwe. W odpowiedzi na pozew (k. 48-61) strona pozwana Skarb Państwa- (...) nr (...) we W., (...) Z. i (...) we W. reprezentowana przez (...) wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda kosztów procesu. W uzasadnieniu strona pozwana przyznała, że powód przebywał w pozwanych jednostkach penitencjarnych w okresie od 27.11.2001 r. do 17.01.2002 r., od 25.10.2002 r. do 25.09.2008 r. oraz od 18.01.2009 r. do 18.05.2009 r. jednakże w stosunku do roszczeń sprzed 3 lat od dnia wniesienia pozwu podniosła zarzut przedawnienia. W odniesieniu zaś do roszczeń nieprzedawnionych wskazała, że powód pomimo tego, że to na nim spoczywał ciężar dowodu nie wykazał, ażeby na skutek działań pozwanej zostało naruszone jego dobro osobiste. Nie wykazał też związku przyczynowego pomiędzy działaniem pozwanej, a powstałą szkodą, jak i nie wykazał bezprawności działania pozwanej. Podkreślała, że administracja (...) podejmowała wszelkie działania, które leżały w jej gestii, aby zapewnić w miarę godziwe warunki odbywania kary pozbawienia wolności. Powołując się na licznie prezentowane orzecznictwa wskazywała w dalszej części, że warunki w jakich powód odbywał karę pozbawienia wolności, aczkolwiek uciążliwe, nie uzasadniały powstania roszczenia odszkodowawczego w stosunku do Skarbu Państwa. Wyjaśniała, że warunki socjalno-bytowe odpowiadały obowiązującym przepisom prawa, cele były odpowiednio wyposażone, a kąciki sanitarne prawidłowo obudowane i zapewniające intymność dla korzystających. Natomiast w kwestii przeludniania pozwana wyjaśniła, że nie dochodzi do naruszenia dóbr osobistych a zwłaszcza godności automatycznie przez to, że przypada w celi mniej niż 3m2 powierzchni na osobę. Naruszenie tej normy jest ważną okolicznością dopiero kumulatywnie z innymi okolicznościami i dopiero na podstawie indywidualnej oceny stwierdzić można czy doszło do naruszenia dóbr osobistych osadzonego. W zakresie sprzętu kwaterunkowego jednostka przestrzegała norm wyposażenia wynikających z obowiązujących przepisów, a w przypadku stwierdzonych braków sprzęt był uzupełniany. (...) w Z. jest zakładem półotwartym, cele mieszkalne nie są zamykane, istnieje zatem możliwość migracji sprzętów miedzy celami. Za czystość odpowiadają sami więźniowie i w tym celu wydawane są im środki czystości. Węzły sanitarne, WC oraz łaźnia są oddzielone poza celą. Dodatkowo jeszcze pozwana wskazywała, że w okresie pobytu powoda w pozwanej jednostce obowiązywał art. 248 par 1 kkw zgodnie z którym w szczególnie uzasadnionych przypadkach dyrektor (...) lub (...) mógł umieścić osadzonych na czas określony w warunkach, w których powierzchnia celi na jedną osobę wynosiła mniej niż 3 m2. Wreszcie pozwana wskazała, że zasądzenie zadośćuczynienia byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego uwzględniając zachowania powoda który sam postępuje sprzecznie z zasadami współżycia społecznego. Pozwany Okręgowy (...) Służby (...)w odpowiedzi na pozew (k. 77-80) wniósł także o oddalenie powództwa w całości. W uzasadnieniu poza zarzutem przedawnienia, zaprzeczył aby wyrządził powodowi jakakolwiek krzywdę. Zaznaczył, że powód przestawił jedynie ogólne zarzuty i nie sprecyzował jakie konkretnie żądania stawia wobec każdej --- STRONA 3 --- z pozwanych jednostek, jak i nie wykazał bezprawności w działaniu pozwanych jednostek. Podkreślał, że nie ma podstaw do twierdzenia, iż warunki bytowe pozwanych jednostek naruszały godność osobistą powoda. Powód miał dostęp do biblioteki i zajęć kulturalno- oświatowych, możliwość robienia zakupów, prawo do widzeń, korespondencji, posiadania telewizora i odtwarzacza DVD. Poza okresem nocnym powód mógł przebywać na wolnym powietrzu oraz mógł korzystać z łaźni. Ponadto przebywając w (...) we W. był uczniem, a w (...) w Z. był zatrudniony, a zatem przebywał on przez wiele godzin poza celą, natomiast w (...) we W. przebywał jedynie 3 miesiące. Wreszcie wskazywał, że żądanie powoda z punku widzenia zasad współżycia społecznego nie powinno być uwzględnione. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powód był wielokrotnie skazywany przez sądy karne m.in. za przestępstwa z art. 278 kk, 279 kk, 280 kk. W poprzednim skazaniu powód odbywał karę od 25.10.2002 r. do dnia 25.09. 2008 r. i wówczas przebywał w (...) nr (...) We W. do dnia 30.05.2007 r. i w (...) w Z. do dnia zwolnienia tj. do 25.09.2008 r. W (...) nr (...) we W. powód był uczniem szkoły zawodowej, w związku z czym przez wiele godzin w ciągu doby przebywał poza celą więzienną na zajęciach teoretycznych i praktycznych. W (...) w Z. powód był zatrudniony przez długi czas odpłatnie przy administracji kuchni i w związku z tym przebywał przez ponad 8 godzin na dobę poza celą. (...) w Z. jest zakładem półotwartym, gdzie cele więzienne nie są zamykane. Po wyjściu na wolność powód ponownie popełnił przestępstwa. W obecnym skazaniu powód przebywał w jednostkach penitencjarnych od dnia 18.02.09 r. do chwili obecnej, z kilkumiesięczną przerwą, z tym, że od 18.02.09 r. do 18.05.09 r. przebywał w (...) we W. jako tymczasowo aresztowany, następnie od dnia 26.08.09 r. do dnia 10.09.09 r. powód przebywał w (...) we W., skąd został przewieziony do (...) w J.. Powód ma do odbycia kilka kar pozbawienia wolności, a koniec kary przypada na 2015 r. W okresie odbywania kary R. W. przebywał w różnych oddziałach i był osadzony w różnych celach, w tym w celach wieloosobowych, w których okresowo panowało przeludnienie, bowiem na jedną osobę przypadało mniej niż 3m2. O sytuacji zagęszczenia w jednostkach penitencjarnych dyrektorzy pozwanych jednostek informowali sąd penitencjarny. (bezsporne) Każda z cel w (...) we W., w których przebywał R. W., posiadała wydzielony kącik sanitarny, zabudowany bądź oddzielony kotarą. W kąciku sanitarnym znajdowała się toaleta i sprzęt do utrzymania czystości. Każda cela posiadała dostęp do wody bieżącej. Skazani sami odpowiadali za utrzymanie czystości w celi i otrzymywali w tym celu sprzęt oraz środki chemiczne do utrzymania czystości. Wszystkie cele więzienne były wyposażone podobnie. Powód miał do dyspozycji swoje łóżko, komplet pościeli, taboret, szafkę na ubrania, ponadto w celi znajdował się stół. Skazani otrzymywali raz w miesiącu mydło, papier toaletowy, maszynkę do golenia, proszek do prania. Za zgodą Dyrektora skazani korzystali ze sprzętu RTV i AGD, mieli też dostęp do radia i telewizji. Każdy z osadzonych otrzymywał trzy posiłki dziennie: śniadanie, obiad i kolację, w tym jeden posiłek ciepły. Więźniowie mieli dostęp do zajęć kulturalno-oświatowych oraz możliwość uczestniczenia we mszy. Mogli też wychodzić do świetlicy, na spacer, raz w tygodniu do łaźni, na widzenia i przesłuchania. W (...) w Z. mieli możliwość grania w siatkówkę, piłkę nożną i koszykówkę, zaś w (...) we W. mieli do dyspozycji boiska sportowe. Były również organizowane zajęcia kulturalne, z których powód nie korzystał. Powód w pozwanych jednostkach miał dostęp do opieki lekarskiej i z niej korzystał. Powód nie składał skarg na warunki odbywania kary pozbawienia wolności ( dowód : akta osobopoznawcze powoda część A , zeznania powoda k. 110) --- STRONA 4 --- Sąd zważył, co następuje: Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Powód R. W. domagał się zadośćuczynienia za wyrządzoną mu przez stronę pozwaną szkodę niemajątkową (krzywdę) wynikającą z niezapewnienia mu odpowiednich warunków bytowych podczas odbywania kary pozbawienia wolności. Jak wynika z treści pozwu, zadośćuczynienie miało stanowić środek ochrony jego dóbr osobistych – prawa do godności. Podstawę prawną żądania zgłoszonego przez powoda stanowił zatem przepis art. 23 w zw. z art. 24 w zw. z art. 448 k.c., zaś niezapewnienie mu odpowiednich, wymaganych przepisami, warunków bytowych powód upatrywał przede wszystkim w nadmiernym przeludnieniu cel i wynikających z tego konsekwencji wskazanych bliżej w pozwie. Dla oceny zasadności podniesionego w pozwie żądania niezbędne było zatem ustalenie, czy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że strona pozwana dopuściła się naruszenia wymienionych w pozwie obowiązków oraz czy fakt ten spowodował naruszenie dóbr osobistych powoda, a także czy powód poniósł związaną z tym szkodę niemajątkową, na którą powoływał się w pozwie. W zakresie żądania zadośćuczynienia z tytułu naruszenia dóbr osobistych cytowany art. 24 k.c. odsyła do przepisów o czynach niedozwolonych, w szczególności do art. 448 k.c., w myśl którego w razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, m.in. odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Roszczenia wynikające z czynów niedozwolonych ulegają przedawnieniu, jeżeli mają charakter majątkowy, a do kategorii roszczeń majątkowych należy zaliczyć także roszczenia o zapłatę zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę na podstawie art. 448 k.c. Art. 442 1 k.c. ustanawia trzyletni okres przedawnienia roszczeń z czynów niedozwolonych przy czym okres ten liczony jest od dnia kiedy osoba poszkodowana dowiedziała się o szkodzie i osobie obowiązanej do jej naprawienia. Nie ulega wątpliwości, że powód miał świadomości wyrządzonej mu szkody i osoby zobowiązanej do jej naprawienia już w czasie kiedy był osadzony w pozwanej jednostce i od tego momentu biegł termin przedawnienia. W pierwszej kolejności należy zatem wskazać, że pozwany skutecznie podniósł zarzut przedawnienia roszczeń powoda za okres od dnia 27.11.2001 do 05.05.2007 r. W odniesieniu do roszczeń powoda w tej części, która nie uległa przedawnieniu wskazać należy, że to na powodzie, jako dochodzącym ochrony prawnej spoczywał ciężar dowodu, że jego dobra osobiste zostały naruszone przez działania pozwanego Skarbu Państwa, czego powód w ocenie Sądu nie uczynił. W okolicznościach tej konkretnej sprawy nie sposób nie zauważyć, że powód w pozwie zawarł tylko ogólnikowe twierdzenia dotyczące przeludnienia cel. Nie wskazał na żadne konkretne przejawy nieludzkiego, niegodziwego traktowania jego samego, poza faktem czasowego przeludnienia cel, a także nie wykazał bezprawności działania funkcjonariuszy strony pozwanej oraz szkody polegającej na negatywnych konsekwencjach np. dla jego zdrowia. Wskazał jedynie na istnienie zagrożenia zarażeniem wirusami HIV czy HCV, czy też zagrożeniem agresją ze strony współwięźniów, nie wykazał jednak, ażeby poniósł jakiekolwiek konsekwencje takiej sytuacji. Spośród okoliczności, które zgodnie z treścią pozwu, miały powodować naruszenie godności powoda, za udowodniony można uznać tylko fakt czasowego (powód nie wykazał jak długo) umieszczenia powoda w (...) we W. w celach, wieloosobowych, w których powierzchnia przypadająca na jednego osadzonego mogła okresowo wynosić mniej niż 3 m 2 . Powód podaje, że przebywał w celach 5-osobowej w której osadzonych było 7 więźniów, a powierzchnia tej celi wynosiła około 16 m2. Okoliczność, że powód odbywał częściowo karę pozbawienia wolności w takich warunkach Sąd uznał za ustaloną wobec faktu notorycznego przeludnienia w celach więziennych. Fakt istnienia przeludnienia w polskich jednostkach penitencjarnych i częstego naruszania norm dotyczących powierzchni celi przypadającej na osadzonego, wynikających z wiążących Polskę przepisów prawa międzynarodowego i art. 110 k.k.w., stanowi, zdaniem Sądu, fakt powszechnie znany. --- STRONA 5 --- W ocenie Sądu uznać należy, że odbywanie kary pozbawienia wolności w warunkach przeludnienia cel niewątpliwie niesie za sobą zwiększone dolegliwości ponad te, które wiążą się z samym pozbawieniem wolności, a w szczególności powodują trudności z zachowaniem intymności, porządku i higieny osobistej, co może być odbierane jako brak poszanowania godności osobistej. Stanowisko takie zostało wyrażone przez Sąd Najwyższy w uchwale 7 sędziów z dnia 18 października 2011 r. III CZP 25/11, zgodnie z którym „umieszczenie w celi o powierzchni mniejszej niż 3 mkw. na osobę może być wystarczającą przesłanką stwierdzenia naruszenia dóbr osobistych”. Niemniej jednak Sąd Apelacyjny we Wrocławiu, w sprawie I ACa 907/11, uwzględniając powyżej prezentowane stanowisko Sądu Najwyższego stwierdził, że choć umieszczenie powoda w przeludnionych celach mogło stanowić naruszenie jego godności i praw do prywatności, nie oznacza to jednak konieczności uwzględnienia żądania zasadzenia zadośćuczynienia. Ze stanowiskiem tym tut. Sąd w pełni się zgadza. Z przepisu art. 448 k.c. wynika bowiem, że przyznanie przez sąd zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych ma charakter fakultatywny. Przy stosowaniu tego przepisu sąd bierze pod uwagę całokształt okoliczności faktycznych, w tym winę sprawcy naruszenia dóbr osobistych i jej stopień oraz rodzaj naruszonego dobra (tak Sąd Najwyższy w wyroku z 19 kwietnia 2006 r. , II PK 245/05, OSNP 2007 Nr 7-8, poz. 101). Podstawowym kryterium decydującym o możliwości zasądzenia zadośćuczynienia winien być m.in. stopień winy naruszyciela, rodzaj naruszonego dobra oraz poczucie pokrzywdzenia poszkodowanego. Sąd może uwzględnić też zachowanie pokrzywdzonego przed osadzeniem w (...), w tym rodzaj popełnionego przestępstwa. W wyroku z dnia 12 grudnia 2002 r. V CKN 1581/00 OSNC 2004/4/53 wskazano także, iż decyzja o zasądzeniu zadośćuczynienia winna być poprzedzona zbadaniem nasilenia złej woli naruszyciela i celowości zastosowania tego środka. Odnosząc się do kwestii winy pozwanej jednostki to tę przesłankę odpowiedzialności upatrywać należy poza jednostkami organizacyjnymi, które bezpośrednio odpowiadały za warunki w jakich powód odbywał karę. Jednostki te pomimo przepełnienia nie mogą odmówić przyjęcia skazanego a gospodarkę finansową prowadzą w oparciu o prawo budżetowe. W działaniach tych jednostek trudno więc w ogóle mówić o złej woli, a co dopiero jakimś stopniowaniu nasilenia tego zjawiska. Niedofinansowanie więziennictwa, tak jak wielu innych aspektów publicznej działalności Państwa, w tym przede wszystkim działań podejmowanych na rzecz osób nie naruszających porządku prawnego (służba zdrowia, szkolnictwo, opieka społeczna) jest efektem wieloletnich zaszłości determinowanych poprzednimi warunkami ustrojowymi i odczuwalnymi jeszcze skutkami transformacji sytemu społeczno - ekonomicznego. Warunki bytowe jakie pozwana zapewniła powodowi były o takim standardzie, jaki na obecnym etapie możliwości finansowych Państwa można było zapewnić. W celu przeciwdziałania przeludnieniu w celach pozwana dokonywała częstych rotacji więźniów i adaptacji części pomieszczeń. Pamiętać przy tym należy, że pozwane jednostki penitencjarne, w których przybywał powód były wybudowane w czasach, w których obwiązywały całkowicie inne standardy socjalno - sanitarne dla więźniów. Dostosowanie tych budynków do standardu sanitarnego, w którym w każdej celi znajdzie się oddzielny, w pełni wentylowany węzeł sanitarny, musi być rozłożone w czasie. Zasądzenie w takich realiach zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych powoda, które nie wynikało z celowego i nacechowanego złą wola działania jakiegokolwiek podmiotu odpowiedzialnego za warunki odbywania kary, leżałoby w sprzeczności z powszechnym poczuciem sprawiedliwości, od czego nie można abstrahować przy orzekaniu o zadośćuczynieniu. Ponadto w okresie osadzenia powoda w pozwanych jednostkach ( do grudnia 2008 r.) pozostawał w mocy art. 248 § 1 k.k.w. zgodnie z którym w szczególnie uzasadnionych wypadkach dyrektor (...) mógł umieścić osadzonych, na czas określony, w warunkach w których powierzchnia celi na jedną osobę wynosi mniej niż 3m 2 . Granice okresu, na jaki można było umieścić osadzonego w przeludnionej celi, wyznaczone były możliwościami jednostki penitencjarnej zapewnienia osadzonym normatywnej powierzchni celi. W ocenie Sądu o możliwości zasądzenia zadośćuczynienia decydować też powinna ocena stopnia pokrzywdzenia, którego doznała osoba żądająca ochrony prawnej. Inaczej bowiem należy ocenić stopień i to nawet subiektywnej --- STRONA 6 --- wrażliwości osoby, która dotychczas nie była poddana takim czynnikom stresogennym jak osadzenie w (...), niż osoby, która odbywała już karę pozbawienia wolności. Analizując żądanie powoda Sąd miał na względzie to, że powód pozostaje recydywistą penitencjarnym, co Sąd uznał za fakt przyznany. Wskazać zatem należy, że skoro powód po raz kolejny odbywa karę pozbawienia wolności, to znał on już warunki odbywania tej kary w aktualnych realiach społeczno-gospodarczych, miał świadomość wynikających stąd niedogodności, niemniej jednak doprowadzając do ponownego osadzenia w (...) na nie się godził. Kolejnym istotnym kryterium przy przyznawaniu zadośćuczynienia jest również rozmiar krzywdy, zadośćuczynienie ma bowiem na celu zrekompensowanie pokrzywdzonemu wszelkich ujemnych doznań psychicznych lub fizycznych będących następstwem zawinionego działania lub zaniechania sprawcy. Dokonując oceny stopnia pokrzywdzenia, którego doznał powód z związku z naruszeniem ustawowej normy minimalnej, Sąd wziął pod uwagę także to, że powód mógł korzystać z oferowanych sposobów spędzania czasu poza celą i zredukować tym samym dyskomfort wynikający z konieczności wspólnego przebywania w przeludnionym pomieszczeniu. (...) w Z. jest zakładem półotwartym, a cele więzienne nie są zamykane, ponadto powód będąc zatrudnionym oraz w okresie gdy pobierał naukę (w (...) we W.) spędzał poza ceną kilka godzin dziennie. Na ocenę pokrzywdzenia powoda rzutować musi także to, że powód przed wytoczeniem powództwa nie składał żadnych skarg na przeludnienie w celach i warunki sanitarne, co wskazuje, że warunki te były przez niego akceptowane. Istotne jest również to, że powód nie wykazał, ażeby warunki odbywania kary odnoszące się do niego różniły się na jego niekorzyść od warunków, w jakich karę odbywali inni skazani, nie można więc uznać, że działania pozwanej stanowiło indywidualnie wymierzoną w niego represję. Uznając zatem, że warunki, w których był osadzony powód mogły naruszać jego godność i prawo do prywatności, to gradacja tych naruszeń nie przybrała jednak takiej formy, w której można by podzielić twierdzenie powoda o osadzeniu go w niegodziwych, nieludzkich warunkach, co dopiero w ocenie Sądu uzasadniałoby żądanie zasądzenia zadośćuczynienia. Osoba osadzona musi się liczyć z ograniczeniami i dolegliwościami, zaś odczuwanie negatywnych emocji jest związane z samą istotą odbywania kary izolacyjnej, wynikającym z tego ograniczeniem w sferze prywatności, brakiem swobody dokonywania wyborów, koniecznością przebywania w towarzystwie innych, przypadkowych osób, świadomością izolacji i perspektywą dalszego jej trwania. Według orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (orzeczenie z dnia 29 kwietnia 2003 nr (...) P. przeciw Ukrainie, M. i inni przeciw Zjednoczonemu Królestwu) cierpienie i upokorzenie związane z odbywaniem kary więzienia tylko wówczas stanowią naruszenie art. 3 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolnościach gdy przekraczają nieunikniony element cierpienia wpisanego w pozbawienie wolności (por. też uzasadnienie wyroku SN z dnia 2 października 2007 r., II CSK 269/07). W świetle powyższego, w ocenie Sądu, uznać należało, że powód nie wykazał aby jego dolegliwości psychiczne wynikające z przebywania w przeludnionej celi uzasadniały wysoki stopień pokrzywdzenia. Zdaniem Sądu za przyznaniem powodowi kwoty pieniężnej tytułem zadośćuczynienia nie przemawia ani stopień nasilenia dolegliwości odczuwanych przez powoda w związku z przebywaniem w zatłoczonej celi ani działania strony pozwanej dokładającej starań w celu zmniejszenia odczuwanego dyskomfortu powoda. Nadto Sąd uwzględnił też utrwalone w orzecznictwie stanowisko judykatury (tak m.in. Sąd Najwyższy w sprawie V CKS 431/06), zgodnie z którym możliwość zasądzenia zadośćuczynienia wobec potwierdzenia faktu osadzenia więźnia w warunkach metrażowych odbiegających od normy wskazanej w art. 110 § 2 k.k.w., została połączona z jednoczesnym naruszeniem takich podstawowych standardów jak zapewnienie każdemu osadzonemu oddzielnego miejsca do spania albo oddzielenia węzła sanitarnego od ogólnej przestrzeni celi. W niniejszej sprawie brak było podstaw do przyjęcia, że powód w takich warunkach odbywał orzeczoną w stosunku do niego karę pozbawienia wolności. Powód nie wykazał również żadnej z pozostałych okoliczności podnoszonych w pozwie tj. niewłaściwego wyżywienia, czy też nieprawidłowej opieki medycznej. Z materiału dowodowego wynika jednoznacznie, że warunki sanitarne i ogólne warunki bytowe zostały zachowane i nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości w działaniu pozwanych jednostek. --- STRONA 7 --- Zresztą sam powód przyznaje (k.110), że miał zapewniony podstawowy sprzęt kwaterunkowy, były wydawane mu środki czystości, kąciki sanitarne były oddzielone, miał dostęp do opieki medycznej i zajęć kulturalno-sportowych. Otrzymywał też regularne posiłki, które były dostarczane w odpowiedniej temperaturze, a w celach, w których przebywał nie dochodziło do poważnych konfliktów pomiędzy współwięźniami. Mając zatem na uwadze powyższe okoliczności powództwo należało oddalić. Orzeczenie o kosztach zawarte w punkcie II sentencji wyroku Sąd wydał na podstawie art. 98 § 1 k.p.c., w myśl którego strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Zgodnie z art. 108 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 167, poz. 1398, z późn. zmianami) zwolnienie od kosztów sądowych nie zwalnia od obowiązku zwrotu kosztów procesu przeciwnikowi. Koszty procesu poniesione przez pozwanego w niniejszej sprawie sprowadzały się do kosztów zastępstwa procesowego należnych Skarbowi Państwa, które w oparciu o art. 99 k.p.c. w zw. z § 6 pkt 7 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) wynoszą 3.600zł. Z. 1) odnotować postanowienie, 2) odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć powodowi, 3) kal. 14 dni W-w, 9.12.2011 r.