Wyrok I C 537/10 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 stycznia 2011 r. Sąd Okręgowy w Katowica

--- STRONA 1 --- Sygn. akt: I C 537/10 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 stycznia 2011 r. Sąd Okręgowy w Katowicach I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Wacława Walencka Protokolant: Katarzyna Stachura po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2011 r. w Katowicach sprawy z powództwa J. J. przeciwko Komornikowi Sądowemu przy Sądzie Rejonowym w Sosnowcu M. M. (1) o zapłatę 1/ oddala powództwo; 2/ zasądza od powódki na rzecz pozwanego tytułem zwrotu kosztów procesu kwotę 737 zł (siedemset trzydzieści siedem złotych). IC 537/10 UZASADNIENIE Powódka J. J. wniosła pozew przeciwko Komornikowi Sądowemu M. M. (2) o zasądzenie kwoty 1 000 000 zł. Z uzasadnienia pozwu wynika, iż w związku z egzekucją komornik dokonał czynności bezprawnej podejmując się wtargnięcia siłą na teren posesji powódki. Wraz z towarzyszącymi osobami stosował groźby. Zmusił powódkę do wpuszczenia go do domu mimo, iż poinformowała, że dłużnik nie zamieszkuje pod tym adresem. Po zapoznaniu się z dokumentacją winien odstąpić od czynności. Korzystanie z asysty policji również nie było uzasadnione. Podniesiony głos, groźby, widoczna broń, ślusarz, osoba przygotowana do uśpienia psów, sąsiedzi obserwujący zajście, spowodowały, że powódka popadła w problemy zdrowotne natury psychicznej. Wróciły stany depresyjne i lękowe. Musiała się udać na kosztowne leczenie. Dochodzona kwota jest adekwatna do rozmiaru krzywdy. Pozwany jako reprezentant Skarbu Państwa dysponuje funduszami. --- STRONA 2 --- Pozwany w odpowiedzi na pozew ( k.34 ) wniósł o oddalenie powództwa. Przyznał wszczęcie postępowania egzekucyjnego przeciwko Z. J.. Wierzyciel wskazał jako miejsce prowadzonej działalności S., ul. (...). Korespondencja kierowana na ten adres była przez dłużnika podejmowana. Po trwającej kilkadziesiąt minut wymianie zdań pomiędzy powódką i P. J. zostali wpuszczeni na teren posesji do pomieszczeń znajdujących się na parterze, gdzie znajdowały się ruchomości oraz dokumentacja, których treść wyraźnie stanowiła, że są własnością firmy (...). W kancelarii prowadzonych jest szereg postępowań egzekucyjnych przeciwko Z. J., w których posługuje się adresem S. ul. (...). Sąd ustalił co następuje: 28 kwietnia 2010 roku pozwany komornik przeprowadzał czynności egzekucyjne przeciwko dłużnikowi Z. J., mężowi powódki. Wierzyciel wskazał jako miejsce prowadzonej przez dłużnika działalności –S., ul. (...). Z innych prowadzonych w kancelarii postępowań przeciwko temu dłużnikowi wiedział, że posługuje się on tym adresem. Komornik udał się pod powyższy adres razem z asesorem M. K. i wierzycielem. Zapewnił też asystę funkcjonariusza policji oraz ślusarza. W zeznaniach swych podał, że uważał, że może spodziewać się trudności ( k. 83 ). Brama posesji była zamknięta, a po posesji biegały dwa groźnie wyglądające psy. Wyszedł do nich mężczyzna. Jak się okazało był nim P. J., syn dłużnika ( zezn. P. J. k. 61 ). Z zeznań świadka M. C. – asystującego funkcjonariusza policji, wynika, iż mężczyzna ten odmówił wpuszczenia ich do środka, odmówił też zamknięcia psów. Okazał pismo, z którego wynikało, że leczył się psychiatrycznie. Zrobiło się nerwowo. Funkcjonariusz chciał, aby pokazał dowód osobisty i otworzył bramkę. Otrzymał pouczenie z art. 65 kodeksu wykroczeń o odmowie podania danych osobowych. Samo imię i nazwisko nie było wystarczające, głównie chodziło o adres, czyli czy mieszka w tym domu. Komornik pouczył mężczyznę, którym był P. J. - o treści art. 814 kpc. P. J. zadzwonił po powódkę, która przyjechała za około pół godziny. Powódka początkowo również odmawiała wpuszczenia na teren nieruchomości, okazała dokumenty na okoliczność, iż mąż nie zamieszkuje: wymeldowanie, wypowiedzenie umowy. Mówiła, że firma nie działa, rzeczy, które są w biurze zajęła sama na nieopłacony czynsz. Komornik jednak wskazywał na ewentualność otwarcia drzwi przy użyciu ślusarza, była też możliwość podjęcia czynności przez lekarzy weterynarzy ze schroniska w celu wywiezienia psów. Kiedy psy zostały zamknięte, komornik wraz z asystą wszedł na parter ( piwnicę ) domu. Powódka wskazała pomieszczenie, które było siedzibą firmy. W pomieszczeniu był stół bilardowy i stare meble. Mimo sprzeciwu powódki, przeglądnięto też inne pomieszczenia parterowo- piwniczne, które były połączone funkcjonalnie. Zostały znalezione dokumenty firmy prowadzonej przez dłużnika Z. J.. Zgodnie z zeznaniem pozwanego ( k. 83 ), świadka I. P. ( k. 63 verte), były to świeże faktury, umowy. Spisano niezbędne dane z dokumentów. Ponieważ znaleziono dostateczną ilość materiałów, a powódka sprzeciwiała się wchodzeniu na piętro, odstąpiono od dalszych czynności ( zezn. św. I. P. k. 63 verte akt ). Z zeznań powódki ( k.82 verte ) wynika, iż na ogrodzeniu posesji są dwie skrzynki na listy. Do jednej klucz ma pracownik z firmy męża, być może otwiera ją i zabiera korespondencję. Prosił ją o to mąż, mówił, że nie może przerejestrować firmy, bo nie jest nigdzie zameldowany. Druga skrzynka jest na jej nazwisko i na nazwisko jej rodziców --- STRONA 3 --- Podpisała protokół komorniczy bez zastrzeżeń, ale to nie ma nic wspólnego z zachowaniem komornika. Domaga się odszkodowania 1 000 000 zł, bo jest ono adekwatne do majątku pozwanego, za to że są nękani przez środowisko i musi zmienić miejsce zamieszkania. Dom należy do jej rodziców. Może komornik kupić jej mieszkanie, aby miała gdzie się wyprowadzić. Powódka stoi na stanowisku, iż nasiliły się jej lęki, jak zaszczekają psy to boi się, że wchodzi komornik. Była wcześniej na 3-miesięcznym leczeniu psychiatrycznym, lecząc się na stany lękowe i depresję. Chciała odstąpienia od czynności, bo ma małoletnia córkę, chorych rodziców, którzy mieszkają górze. O zdarzeniu dzieci poinformowały córkę w szkole. Naśmiewają się z niej. Córka zaczęła się gorzej uczyć. Teraz jest w nowej szkole, w gimnazjum. Sąd zważył co następuje: Zgodnie z art. 24 . § 1. (8) Ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. Powódka poczuła się urażona działaniami komornika. Tymczasem komornik jest tym organem, przy pomocy którego wierzyciel może zgodnie z prawem egzekwować wyroki, których dłużnik dobrowolnie nie wykonuje. Często dłużnik jest zainteresowany ukryciem majątku. Dlatego art. 814 kc przewiduje, że jeżeli cel egzekucji tego wymaga, komornik zarządzi otworzenie mieszkania oraz innych pomieszczeń i schowków dłużnika, jak również przeszuka jego rzeczy, mieszkanie i schowki. Gdyby to nie wystarczyło, komornik może ponadto przeszukać odzież, którą dłużnik ma na sobie. Komornik może to uczynić także wówczas, gdy dłużnik chce się wydalić lub gdy zachodzi podejrzenie, że chce usunąć od egzekucji przedmioty, które ma przy sobie. § 2 tego art. przewiduje, że jeżeli w czasie dokonywania czynności egzekucyjnych w mieszkaniu dłużnika komornik zauważy, że dłużnik oddał poszukiwane przedmioty swemu domownikowi lub innej osobie do ukrycia, komornik może przeszukać odzież tej osoby oraz przedmioty jakie ma ona przy sobie. W niniejszym przypadku komornik udał się pod adres gdzie powód prowadził kiedyś działalność gospodarczą, odbierał nadal korespondencję. Prawdopodobieństwo, że tam ma swoje rzeczy było wysokie i okazało się słuszne. Opisany wyżej art. 814 kc uprawniał komornika do przeszukania rzeczy dłużnika. Działanie komornika nie było zatem bezprawne. Same twierdzenia powódki, że dłużnik nie mieszka, okazanie wymeldowania lub innych dokumentów nie było wystarczające do odstąpienia od czynności przeszukania. Także w przypadku, gdy we wskazanym pomieszczeniu wynajmowanym kiedyś na biuro przez dłużnika, dokumentów nie było, a komornik podejrzewał, że mogą być w pokoju obok, mógł przeszukać również i to pomieszczenie. Czynności komornika okazały się skuteczne, bo znaleziono dokumenty służące ustaleniu wierzytelności dłużnika. Nie było również bezprawne poproszenie o asystę policji czy zwrócenie się o pomoc do innych służb pomocniczych, jeżeli komornik przewidywał możliwość trudności przy wejściu do pomieszczeń, gdzie miały być prowadzone czynności egzekucyjne. Przesłanka bezprawności jest konieczna, aby mogło dojść do naruszenia dóbr osobistych. Skoro sąd nie dopatrzył się w działaniach pozwanego bezprawności, to zarzut naruszenia dóbr osobistych powódki nie może się ostać. --- STRONA 4 --- Zwrócić też należy uwagę, że powódka w pozwie swe żądanie opisała jako żądanie odszkodowania. Powódka w toku procesu nie wykazała żadnej szkody ekonomicznej, która uzasadniałaby żądane odszkodowanie. Z tych przyczyn sąd orzekł o oddaleniu powództwa. O kosztach procesu sąd orzekł na podstawie art. 98 kpc i 102 kpc oraz przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, z tym, że sąd zasądził od powódki na rzecz pozwanego jedynie 1/10 część należnego wynagrodzenia wynikającego z § 6 tego rozporządzenia, przy wzięciu pod uwagę wartości przedmiotu sporu. Zwolnienie od kosztów sądowych nie oznacza zwolnienia od obowiązku zwrotu stronie pozwanej poniesionych kosztów obrony swych praw. Sąd wziął pod uwagę trudną sytuację materialną i życiową powódki,, dlatego zasądził od niej na rzecz powoda jedynie część kosztów uznając, że przynajmniej 1/10 tych kosztów powinna ponieść z uwagi na charakter tej sprawy.