Teza / krótkie omówienie
zapłatę
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt I C 528/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 października 2016 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie – Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący SSO Przemysław Jagosz Protokolant st. sekr. sąd. Edyta Smolińska-Kasza po rozpoznaniu w dniu 17 października 2016 r., w O., na rozprawie, sprawy z powództwa D. Z. przeciwko M. W. o ochronę dóbr osobistych i zapłatę I. zakazuje pozwanemu M. W. dalszego podejmowania działań naruszających dobra osobiste powoda D. Z., a polegających na rozpowszechnianiu nieprawdziwych informacji dotyczących jego działalności w (…), w ramach której miałby wykorzystywać stanowisko do celów prywatnych, kierować się osobistymi układami i sympatiami, wykorzystywać zależności organizacyjne, nie szanować prawa, nie dbać o pracowników, dobre imię i mienie Związku, dokonywać lub polecać popełnianie przestępstw; II. zobowiązuje pozwanego do: a) opublikowania na portalu (…)pod adresem www. (…).pl w części „(…)” i pozostawienia z możliwością zapoznania się przez okres 1 miesiąca, w terminie 7 dni od uprawomocnienia się wyroku, oświadczenia o następującej treści: „Ja, M. W. przepraszam Ł. (…) , Przewodniczącego (…) w O. Pana D. Z. za to, że w piśmie skierowanym w wykonaniu ugody zawartej dnia 23.12.2015 r. przed Sądem Okręgowym w Olsztynie, na mocy której zobowiązałem się przeprosić Pana D. Z. za zarzucanie mu w swoich wypowiedziach publicznych popełnienia czynów kryminalnych, które to czyny nie miały miejsca, i jednocześnie zobowiązałem się nie naruszać dóbr osobistych powoda w przyszłości, ponownie rozpowszechniłem nieprawdziwe, naruszające jego godność i dobre imię informacje jakoby Pan D. Z.: a)
--- STRONA 2 ---
lekceważył zachowanie zasad bezpieczeństwa na strzelnicy w G., co skutkowało wypadkiem, b) od ok. 15 lat polecał mi załatwianie tusz dzików na różne imprezy (...), jak też cele prywatne, nie zwracając należności, które uiściłem, c) polecił mi niepobieranie opłat za korzystanie ze strzelnicy od swoich znajomych lub też sam udostępniał im ją nieodpłatnie, d) polecał innej osobie, aby zastępowała go na zajęciach na Uniwersytecie, e) polecił przerobienie mojej listy obecności z marca 2009 r., f) zastraszał i terroryzował wszystkie koła łowieckie i myśliwych w sprawie nielegalnej uchwały wymuszającej na kołach pozbawianie myśliwych prawa do trofeum w przypadku niezgodnego odstrzału z zasadami selekcji osobniczej, g) nie dbał o pracowników, mienie i dobre imię Związku, w wyniku czego doszło m.in. do utraty archiwum w pożarze, a pracownik strzelnicy w G. uległ wypadkowi i w wyniku jego działania nie otrzymał odszkodowania za doznany uszczerbek na zdrowiu, h) nagminnie łamał prawo prasowe, i) zlecił swoim podwładnym porąbanie oraz wywiezienie 10 m 3 na prywatne cele drzewa zgromadzonego na strzelnicy (...) w G., które były przeznaczone na ognisko podczas odbywających się tam imprez (...), j) polecił mi odebrać darowane z okazji (…) –lecia (...) 60 kg tuszek kurczaków, które przeznaczył dla siebie i pracowników biura (...), z czego jedną skrzynkę zawiozłem osobiście do jego domu. Ponownie przepraszam i zobowiązuję się nie naruszać dóbr osobistych Pana D. Z. w przyszłości.”
--- STRONA 3 ---
b) do przesłania w terminie 7 dni od uprawomocnienia się wyroku własnoręcznie podpisanego oświadczenia o treści jak w pkt II ppkt a) sentencji wyroku do: - powoda, - Ł. (…) L. B. (1), ul. (...), (...)-(...) W., - Redaktora Naczelnego (...), ul. (...), (...)-(...) W., oraz niezwłocznego dostarczenia powodowi kopii pism wysłanych do Ł. (…) i Redaktora Naczelnego (...) wraz z dowodem ich nadania pod tymi adresami listem poleconym ; III. zasądza od pozwanego świadczenie w kwocie 1 000 zł (jeden tysiąc złotych) na rzecz (...) Stowarzyszenia (...) Centrum (...)(…) , płatne w terminie 1 miesiąca od uprawomocnienia się wyroku; IV. oddala powództwo w dalej idącym zakresie; V. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 2 307 zł (dwa tysiące trzysta siedem złotych) tytułem zwrotu części kosztów procesu. Sygn. akt I C 528/16 UZASADNIENIE Powód D. Z. żądał: 1) zakazania pozwanemu M. W. podejmowania działań naruszających dobra osobiste powoda, polegających na rozpowszechnianiu nieprawdziwych informacji dotyczących jego działalności w (…) i wykorzystywania swojego stanowiska do celów prywatnych, kierowania się osobistymi układami i sympatiami, wykorzystywania zależności organizacyjnych, nieszanowania prawa, niedbania o pracowników, dobre imię i mienie (…), dokonywania lub polecania popełniania przestępstw, 2) nakazania pozwanemu opublikowania na stronie głównej portalu (…) (www. (…).pl) oświadczenia o treści szczegółowo wskazanej w pozwie w formie i sposób tam opisany, 3)
--- STRONA 4 ---
nakazanie pozwanemu złożenia analogicznego oświadczenia na piśmie i wysłanie go listem poleconym do powoda oraz Ł. (…) L. B. (1), ul. (...), (...)-(...) W. w terminie 7 dni od uprawomocnienia się wyroku, oświadczenie własnoręcznie przez niego podpisane o treści wskazanej w pkt 2 oraz przekazania powodowi dowodu ich doręczenia, a na wypadek ustalenia, że naruszenie dóbr osobistych powoda miało miejsce również w piśmie skierowanym do redaktora naczelnego (...), 4) nakazanie pozwanemu złożenia pisma jak w pkt 3 i skierowania go w identyczny sposób do redaktora naczelnego (...), 5) zasądzenia od pozwanego kwoty 5.000 zł na cel społeczny tj. na rzecz (...) Stowarzyszenia (...) Centrum (...)(...), 6) zwrotu kosztów procesu. W uzasadnieniu wskazał, że wykonując ugodę sądową zawartą w sprawie I C 441/15, jaka toczyła się przed Sądem Okręgowym w Olsztynie o naruszenie dóbr osobistych powoda, pozwany ponownie dopuścił się naruszenia tych dóbr, powtarzając nieprawdziwe zarzuty pod adresem powoda. (pozew) Pozwany M. W. wniósł o oddalenie powództwa, wskazując, że przedmiot sprawy został objęty ugodą sądową zawartą przez strony w sprawie I C 441/15 przed Sądem Okręgowym w Olsztynie, której skutki są analogiczne do skutków związanych z powagą rzeczy osądzonej. Z tego względu argumenty dotyczące niewłaściwego wykonania ugody są chybione i żądania powoda nie zasługują na ochronę prawną. (odpowiedź na pozew k. 67-68) Sąd ustalił, co następuje: W lipcu 2015 r. przed Sądem Okręgowym w Olsztynie powód zainicjował przeciwko pozwanemu postępowanie o ochronę dóbr osobistych, w którym domagał się m.in. złożenia przez pozwanego przeprosin za rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji związanych z działalnością powoda (...), (dalej również jako (...)), w którym powód pełni funkcję (...),i przewodniczącego (...), (...) w O.. W toku tego postępowania na rozprawie w dniach 15., 22. i 23. grudnia 2015 r. dokonano odtworzenia przedstawionych nagrań, przesłuchano licznych świadków, po czym strony zawarły ugodę. W jej ramach pozwany zobowiązał się do: 1)
--- STRONA 5 ---
opublikowania na antenie (...) Radia – (...) w O. i na stronie tego radia oraz na stronie internetowej portalu ” (...),” (www. (...),.pl) oświadczenia o treści: „ M. W. przeprasza D. Ł. (...), , Przewodniczącego (...), w O. za zarzucenie mu w swoich wypowiedziach publicznych popełnienia czynów kryminalnych, które to czyny nie miały miejsca i zobowiązuje się nie naruszać dóbr osobistych powoda w przyszłości.”, 2) doręczenia ww. oświadczenia, napisanego pismem ręcznym, do powoda, redaktora naczelnego (...) w W. oraz Ł. (...), L. B. (1) w określonym terminie, 3) zapłaty w terminie 14 dni kwoty 212,50 zł na rzecz powoda tytułem kosztów procesu. Strony oświadczyły jednocześnie, że ugoda likwiduje pomiędzy nimi wszelkie wzajemne roszczenia i zobowiązania z tytułu żądań objętych pozwem. (bezsporne, dokumenty w aktach I C 441/15) Pozwany wykonał tę ugodę w części dotyczącej przeprosin na antenie i stronie internetowej Radia (...) oraz zwrotu kosztów procesu. W wykonaniu pozostałych postanowień ugody sporządził natomiast list, który skierował do: - redaktora naczelnego (...) w W. - Ł. (...), (...) L. B. (1), - redaktora naczelnego dziennika (...), o treści jak na k. 20 akt sprawy. Powtórzył tam zarzuty, przed którymi powód domagał się ochrony w sprawie I C 441/15, wskazując, że: - powód wytoczył mu proces, - w trakcie postępowania sądowego zarzuty pozwanego uzyskały potwierdzenie w zeznaniach świadków, z wyjątkiem dwóch (z pkt 11 i 12 pisma), mających charakter kryminalny, czego nie mógł potwierdzić żaden świadek, bo były załatwiane w cztery oczy między powodem i pozwanym, - ponieważ było to dla niego satysfakcjonujące, a zbliżały się święta Bożego Narodzenia, wyraził zgodę na podpisanie ugody zaproponowanej przez sąd, - prosi o opublikowanie oświadczenia zgodnego z treścią ugody. Wspomniany list został opublikowany w całości na stronie internetowej (...),pod adresem www. (...),.pl w zakładce „(...),”.
--- STRONA 6 ---
(bezsporne, por. oświadczenia stron na rozprawie w dniu 17.10.2016 r., wydruki i kopie pism skierowanych przez pozwanego k. 21-35) W związku z takim wykonaniem ugody powód wniósł o wszczęcie egzekucji zobowiązania wynikającej z ugody. Postanowieniem z dnia 24.05.2016 r. Sąd Rejonowy w Olsztynie wyznaczył pozwanemu 7-dniowy termin na zrealizowanie tego obowiązku i zagroził nakazaniem zapłaty na rzecz powoda 100 zł za każdy dzień zwłoki. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdzono m.in., że „ zachowanie dłużnika po zawarciu ugody i treść złożonych przez niego oświadczeń nie mogła być uznana za wykonanie zawartej ugody” , gdyż jej treść nie przewidywała dołączania dodatkowych komentarzy. Wspomniane postanowienie nie jest prawomocne, a pozwany złożył od niego zażalenie. (bezsporne, odpis postanowienia Sądu Rejonowego w Olsztynie ze sprawy X Co 422/16, informacja k. 74) Sąd zważył, co następuje: W pierwszym rzędzie należy zauważyć, że przedmiot niniejszej sprawy nie był tożsamy z przedmiotem sprawy I C 441/15 Sądu Okręgowego w Olsztynie, chociaż obie sprawy dotyczyły analogicznych zarzutów pozwanego pod adresem powoda. Przedmiotem postępowania w sprawie I C 441/15 były jednak zarzuty i wynikające stąd naruszenia dóbr osobistych powoda poczynione w ramach: - pisma pozwanego z dnia 16.04.2014 r. (kierowanego do Ł. (...), (...) L. B.), - wypowiedzi pozwanego na antenie Radia (...) w ramach audycji z dnia 2.05.2014 r., - wypowiedzi pozwanego, której nagranie udostępniono na portalu internetowym (...),. Zgodnie z zawartą w sprawie I C 441/15 ugodą, tylko te naruszenia i ich skutki były jej przedmiotem, o czym świadczy treść pkt V, ograniczającego skutki ugody do żądań objętych pozwem. Aktualnie powód domaga się natomiast ochrony przed analogicznymi wprawdzie zarzutami, które jednak pozwany rozpowszechnił już po zawarciu ugody - pismami kierowanymi do Ł. (...),oraz redaktorów naczelnych dwóch czasopism: (...) i (...). Z tej przyczyny nie był zasadny argument pozwanego o tożsamości przedmiotu spraw, albowiem sprawa I C 441/15 dotyczyła naruszeń dokonanych przez pozwanego przed datą jej zainicjowania, zaś sprawa obecna dotyczy naruszeń, jakich miał dokonać po dacie jej zakończenia. W konsekwencji, w sprawie niniejszej należało ustalić i rozważyć, czy po zawarciu ugody w sprawie I C 441/15, pozwany rzeczywiście ponowił nieprawdziwe zarzuty, czy doszło wskutek tego do naruszenia dóbr osobistych powoda, a w dalszej kolejności, czy żądania powoda są adekwatne do ewentualnie stwierdzonych naruszeń. Zgodnie bowiem z art. 23 Kodeksu cywilnego (Kc) dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. Spośród środków ochrony, jakie
--- STRONA 7 ---
przysługują poszkodowanemu w razie naruszenia dóbr osobistych, art. 24 Kc przewiduje możliwość żądania zaniechania działania naruszającego dobra, dopełnienia czynności potrzebnych do usunięcia skutków dokonanego już naruszenia, w szczególności złożenia oświadczenia odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie, zaś art. 448 Kc daje możliwość zasądzenia zadośćuczynienia na rzecz pokrzywdzonego lub zasądzenia odpowiedniej sumy pieniężnej na cel społeczny. W przypadku stwierdzenia, że doszło do naruszenia dóbr osobistych, przyjmuje się nadto domniemanie, że naruszenie to miało charakter bezprawny, a wykazanie okoliczności wyłączających ewentualną bezprawność naruszenia spoczywa na osobie, która takiego naruszenia się dopuściła. W sprawie niniejszej nie było sporu, że pozwany wysłał do Ł. (...), (...) oraz redaktorów naczelnych czasopism: (...) i (...) pisma o treści jak na k. 20 akt sprawy. Nie ulega też wątpliwości, że po raz kolejny powtórzył w nich zarzuty, przed którymi powód domagał się ochrony we wcześniejszym procesie, zakończonym ugodą z 23.12.2015 r. Dotyczyły one działalności powoda w (...) i wskazywały - ogólnie rzecz ujmując - że wykorzystywał swoje stanowisko do celów prywatnych kosztem (...), postępował w sposób nieobiektywny, kierując się własnym interesem i dobrem, wykorzystywał zależności organizacyjne, nie przestrzegał lub lekceważył zasady bezpieczeństwa, narażając pracowników na szkody, a nawet polecał popełnianie lub sam popełniał przestępstwa. Pozwany uczynił to w formie relacji z procesu wytoczonego mu przez powoda, niemniej w dalszej części pisma wyraźnie zaznaczył, że zarzuty uzyskały potwierdzenie, z wyjątkiem dwóch, których nikt nie mógł potwierdzić, bo ich świadków nie było. Zwrócił się także o opublikowanie treści uzgodnionych ugodą przeprosin, zaznaczył jednak, że ugodę zawarł m.in. ze względu na nadchodzące święta. Taka treść pisma jednoznacznie wskazuje, że jego intencją było wywołanie wrażenia, że wprawdzie pozwany przeprasza za część zarzutów, ale nie musiałby tego robić, gdyby nie wartości, jakie wyznaje. W rzeczywistości bowiem powód dopuścił się wszelkich zarzucanych mu czynów, w tym kryminalnych, a to, że nie udało się ich udowodnić, nie znaczy, że nie zostały popełnione. Powtórzenie zarzutów o popełnienie czynów kryminalnych narusza niewątpliwie dobre imię i godność powoda, jak również zobowiązanie do zaniechania w przyszłości naruszeń dóbr osobistych, zawarte w ugodzie i sformułowanych w niej przeprosinach za pomówienie o czyny kryminalne, które nie miały miejsca. Powtórzenie pozostałych zarzutów również narusza te dobra osobiste powoda. W ich ramach pozwany zarzuca bowiem powodowi nieetyczne i niewłaściwe postępowanie przy sprawowaniu obowiązków w (...),, które stawia go w niekorzystnym świetle w odczuciu prywatnym i odbiorze społecznym. Art. 24 Kc ustanawia domniemanie bezprawności zachowań naruszających dobra osobiste. Dla uchylenia tego domniemania sprawca naruszenia winien udowodnić prawdziwość zarzutów lub wykazać, że mieściły się one w granicach dozwolonej prawem krytyki lub wolności wyrażania ocen. Oznacza to, że w sprawie niniejszej okoliczności powyższe winien udowodnić pozwany, jako sprawca naruszenia dóbr osobistych powoda. W celu wykazania tych okoliczności pozwany nie przedstawił jednak żadnych dowodów, poza ogólnikowym powołaniem się na postępowanie w sprawie I C 441/15.
--- STRONA 8 ---
Złożył wprawdzie wniosek o przesłuchanie czterech świadków (w tym 2 przesłuchanych w sprawie I C 441/15), niemniej na rozprawie w dniu 17.10.2016 r. wyjaśnił, że mają oni potwierdzić niekwestionowane przez powoda okoliczności dotyczące: - rozmowy grupy członków (...) z (...),L. B. na temat ich zarzutów pod adresem powoda oraz przyczyn, dla których łowczy (a nie powód) nie spełnił oczekiwań rozmówców, - rozmów, jakie pozwany prowadził ze świadkami na temat ugody zawartej w sprawie I C 441/15 i jej wykonania. Niezależnie od tego, że okoliczności te nie były sporne, zauważyć też trzeba, że prawidłowość wykonania ugody zawartej w sprawie I C 441/15 jest badana odrębnie w postępowaniu, w którym powód domaga się jej wyegzekwowania, zaś pozwany próbuje wykazać, że spełnił już swój obowiązek. Przedmiotem niniejszej sprawy są natomiast - jak już wskazywano – okoliczności dotyczące zachowania, które polegało na ponownym powtórzeniu zarzutów pod adresem powoda – zachowania innego zatem niż niewykonanie ugody, chociaż popełnionego przy okazji jej wykonywania. Z tej przyczyny przesłuchanie tych świadków w kierunku wskazanym przez pozwanego nie dotyczyłoby okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy niniejszej. W konsekwencji, ustalenia i rozważenia dotyczące ewentualnej prawdziwości lub nieprawdziwości zarzutów ponownie postawionych powodowi przez pozwanego należało poczynić na podstawie dowodów ujawnionych i przeprowadzonych w sprawie I C 441/15 (powoływanej przez obie strony) oraz dokumentach złożonych w sprawie niniejszej. Żadna ze stron nie kwestionowała przy tym wspomnianych dokumentów, ani tego, że świadkowie przesłuchani w sprawie I C 441/15 złożyli zeznania o treści utrwalonej w postaci audiowizualnej w protokołach kolejnych rozpraw i w formie skróconej ujętej w protokołach pisemnych. Analiza tych dowodów prowadzi do wniosku, że wbrew twierdzeniom pozwanego zarzuty, jakie stawiał powodowi, nie znalazły żadnego potwierdzenia. Z zeznań świadków licznie przesłuchanych w sprawie I C 441/15 wynika, że niewątpliwie była grupa osób niezadowolonych ze sposobu, w jaki powód wykonywał swoje obowiązki związane z funkcją w (...),. Wyrażały one swoje krytyczne opinie na ten temat, przy czym zastrzegały, że są to ich własne poglądy. Nawet jednak te osoby, odpowiadając na temat zarzutów stawianych przez powoda, wskazywały, że znają je z relacji pozwanego lub osób trzecich. W pewnej mierze zarzuty pozwanego w zakresie braku rozliczeń za mięso załatwiane na imprezy związkowe potwierdzał świadek E. L., jednak jego wypowiedzi trudno uznać za w pełni miarodajne i wiarygodne źródło wiedzy. Abstrahując od problemów z pamięcią, o jakich zeznawał i jakie przejawiał w trakcie zeznań, świadek ten wskazywał bowiem, że nie czynił żadnych konkretnych uzgodnień co do zasad i sposobu tych rozliczeń, potwierdzając jednocześnie, że otrzymał część kosztów, jakie w związku z tym ponosił. Z kolei świadek T. S., który zeznawał na okoliczność nielegalnej rzekomo uchwały i bezprawnego pozbawienia go trofeum myśliwskiego, przyznawał, że z uchwałą się nie zapoznawał i nie była mu znana, poniechał również wyjaśniania swojej sprawy, mimo istniejących w tym zakresie możliwości. Inni świadkowie zasadniczo nie potwierdzali zarzutów względem powoda, a nawet im zaprzeczali i formułowali pozytywne o nim opinie. Zarzutów pozwanego nie potwierdziły również wyniki kontroli wewnętrznych i zewnętrznych prowadzonych w odniesieniu do działalności zarządu okręgowego (...) w O..
--- STRONA 9 ---
W tym stanie rzeczy, na gruncie takich dowodów, w ocenie Sądu można przyjąć, że: 1. Zarzut opisany w pkt a) pism objętych pozwem stanowi wyraz opinii pozwanego na temat sposobu, w jaki powód sprawuje funkcję łowczego okręgowego (...). Pozwany nie był odosobniony w takiej opinii, a funkcja, jaką pełni powód, jest przedmiotem społecznego zainteresowania, zwłaszcza w środowiskach myśliwych. Z tego względu wyrażanie opinii w tym zakresie mieści się w ramach wolności wypowiedzi i prawa do krytyki osób wykonujących funkcje publiczne, nawet gdy opinie mają charakter dotkliwy i subiektywnie krzywdzący. 2. Zarzut opisany w pkt b) pism objętych pozwem stanowi wyraz subiektywnej oceny pozwanego odnoszącej się do okoliczności ustania stosunku pracy w (...), o których relacjonowali w sprawie I C 441/15. W świetle tych relacji nie ulega wątpliwości, że powód nie zgodził się na „przedłużenie” umowy z pozwanym, wskutek czego wygasła. Okoliczność, że wskutek tego pozwanemu zabrakło niewielkiego okresu pracy wymaganego dla świadczeń z ubezpieczenia społecznego, w kontekście konfliktu stron mogła skłaniać pozwanego do wyrażania takiej subiektywnej opinii, której sformułowanie i upublicznienie w ocenie Sądu mieściło się w ramach wskazanych wyżej wolności wypowiedzi i prawa od krytyki osób wykonujących funkcje ważne społecznie. 3. Pozostałe zarzuty nie znalazły wystarczającego potwierdzenia w przedstawionych dowodach. Dotyczą one konkretnych faktów i okoliczności, które przypisują powodowi działania lub zaniechania niezgodne z prawem i zwyczajami łowieckimi, skutkujące powstaniem szkód u osób trzecich i w majątku (...) i podejmowane przy wykonywaniu funkcji w tym związku. Tego typu zarzuty stawiają powoda jednoznacznie w niekorzystnym świetle, godząc w dobre imię i poczucie własnej wartości. Skoro nie zostały udowodnione, należy uznać je za nieprawdziwe. Formułowanie zarzutów nieprawdziwych nie mieści się w ramach prawa do krytyki, ani w granicach wolności wypowiedzi, nie jest też usprawiedliwione żadnym społecznie chronionym interesem. Z przytoczonych względów Sąd uznał, że zachowanie pozwanego, który po zawarciu ugody, w ramach której przyznał, że część zarzutów (czyny kryminalne) nie miała miejsca, ponowił je, a nadto powtórzył szereg innych, rozgłaszanych wcześniej, których prawdziwości nie udowodnił, naruszyło dobra osobiste powoda w sposób bezprawny. Na podstawie art. 24 Kc uzasadnia to: a) ustanowienie zakazu dalszego rozpowszechniania nieprawdziwych zarzutów tego typu (pkt I sentencji wyroku), b)
--- STRONA 10 ---
zobowiązanie pozwanego do złożenia oświadczenia o treści i formie zasadniczo zbieżnej z żądaniem pozwu, a nadto skierowanego listem poleconym do wszystkich podmiotów, do których pozwany wysłał pismo powielające zarzuty. Treść i forma oświadczenia zostały nieco zmodyfikowane stylistycznie, przy czym pominięto w nim zarzuty, które uznane zostały za dopuszczalne prawem wypowiedzi ocenne pozwanego. Jednocześnie pozwanego zobowiązano do przedstawienia powodowi tych pism i dowodów ich nadania pod adresami tych podmiotów, uznając, że przedstawienie dowodu ich doręczenia w sytuacji korzystania z usług operatora pocztowego, za którego działania nie może co do zasady ponosić odpowiedzialności, nie znajduje usprawiedliwienia. W przypadku oświadczenia, które ma zostać opublikowane na stronie internetowej (...),pod adresem www. (...),.pl, pozwanego zobowiązano nadto do jego zamieszczenia w tym samym dziale, w którym opublikowano list powtarzający zarzuty i zapewnienie utrzymania tego oświadczenia przez okres umożliwiający zainteresowanym sprawą zapoznanie się z jego treścią (pkt II sentencji wyroku). Ponadto, na podstawie art. 448 Kc w związku z art. 24 Kc, powoda zobowiązano do uiszczenia świadczenia w kwocie 1 000 zł na cel społeczny wskazany w pozwie. Zważywszy liczbę i charakter zarzutów skierowanych przez pozwanego pod adresem powoda, jak również specyficzne okoliczności, w jakich doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda, Sąd uznał, że zachowanie pozwanego było zawinione, a powód doznał krzywdy w stopniu uzasadniającym nałożenie takiego zobowiązania. Jak już wskazano, zarzuty dotyczyły postępowania niezgodnego z prawem, w tym popełniania lub polecania popełniania przestępstw. Powód od 1995 r. pełni funkcję Ł. (...), i sprawuje funkcję Przewodniczącego (...),w O.. Jest także wykładowcą na Wydziale (...), (...) w O. i posiada stopień naukowy (...),. Ponadto jest autorem i współautorem licznych publikacji z tej dziedziny (por. niezaprzeczone twierdzenia pozwu). Zważywszy funkcję, jaką pełni oraz dotychczasowy dorobek zawodowy, przypisywanie mu czynów kryminalnych i niegodziwych jest krzywdzące w sposób dotkliwy, zwłaszcza w środowisku myśliwskim, w którym upubliczniono zarzuty w sposób zbiorczy. Nie ulega przy tym wątpliwości, że przy zachowaniu minimum staranności pozwany mógł uniknąć takiego naruszenia, chociażby nie poprzedzając oświadczenia z przeprosinami, składanymi w ramach wykonania ugody, tak rozwiniętym i ponawiającym nieudowodnione zarzuty wstępem. Uwzględniając te okoliczności Sąd uznał, że kwotą odpowiednią do krzywdy w rozumieniu art. 448 Kc, która jednocześnie nie powinna stanowić nadmiernego obciążenia dla pozwanego, będzie suma wskazana w pkt III sentencji wyroku. Żądania pozwu w dalej idącym zakresie oddalono (pkt IV), uznając, że obowiązki nałożone na pozwanego stanowią reakcję wystarczającą i adekwatną do skali naruszeń, pełniąc jednocześnie rolę wychowawczą i zapobiegającą podobnym naruszeniom. Ponieważ pozwany uległ żądaniom powoda niemal w całości, Sąd uznał, że zgodnie z art. 100 Kodeksu postępowania cywilnego powinien zwrócić powodowi jego koszty również niemal w całości. Zasądzając te koszty przyjęto zatem za zasadne obciążenia pozwanego opłatami od żądań pozwu – stałą od roszczeń niemajątkowych (600 zł) i stosunkową od roszczenia o zapłatę (250 zł), opłatą za pełnomocnictwo, jakiego powód udzielił reprezentującej go radcy prawnej (17 zł), a nadto wynagrodzeniem pełnomocnika od roszczeń o ochronę dóbr osobistych w całości (1 080 zł) oraz w części roszczenia o zapłatę, obliczonego od jego uwzględnionej części (od 1000 zł – stawka 360 zł). Stawki tego wynagrodzenie przyjęto na
--- STRONA 11 ---
podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych - § 8 ust. 1 pkt 2 w zakresie ochrony dóbr osobistych oraz § 2 pkt 2 w zakresie uwzględnionego roszczenia o zapłatę. Sąd nie znalazł przy tym podstaw z § 15 ust. 3 wym. rozporządzenia do ustalenia wynagrodzenia w stawce wyższej, gdyż wprawdzie rozpoznanie sprawy wymagało rozprawy, niemniej zakończono ją na pierwszym terminie, bez skomplikowanego lub długotrwałego postępowania dowodowego, na gruncie bezspornych w zasadzie twierdzeń stron, a strona powodowa nie składała wniosku o podwyższenie stawek minimalnych, ani nie wskazywała na sugerujące to okoliczności.
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Okręgowy w Olsztynie – Wydział#I C 528/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 października 2016 r. Sąd Okręgowy w Olsz#art. 23 Kodeksu#art. 24 Kc#art. 448 Kc#Art. 24 Kc#art. 100 Kodeksu