Wyrok I C 505/11 UZASADNIENIE Powódka

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I C 505/11 UZASADNIENIE Powódka (...) Spółka Akcyjna w S. domagała się od pozwanych A. F., E. W. i I. R. zobowiązania do zaniechania rozpowszechniania informacji o przedsiębiorstwie powódki wskazujących, że jest ona nierzetelna wobec swoich klientów, nie ma doświadczenia w prowadzeniu działań windykacyjnych lub procesów sądowych oraz zobowiązania ich do złożenia oświadczenia woli na piśmie, o treści wskazanej w pozwie, przy czym w stosunku do pozwanej I. R. domagała się zobowiązania do zaniechania rozpowszechniania informacji o przedsiębiorstwie powódki wskazujących wyłącznie na to, że jest ona nierzetelna wobec swoich klientów. Ponadto powódka domagała się zobowiązania pozwanych do wypłacenia na rzecz Centrum Psychiatrii w K. kwot po 20 000 zł tytułem wpłaty na cel społeczny. Od pozwanej I. R. powódka domagała się nadto zapłaty dwukrotnie kwoty po 75 010 zł, solidarnie z pozostałymi pozwanymi, tytułem odszkodowania za szkodę wyrządzoną przez działalność konkurencyjną, ujawnienie tajemnicy przedsiębiorstwa oraz naruszenie dobrego imienia powódki wobec opisanych w pozwie dwóch podmiotów. Uzasadniając pozew powódka wskazała, iż prowadząc działalność w zakresie windykacji wierzytelności zatrudniła pozwane A. F. i E. W.. Pozwanym zastrzeżono w umowach obowiązek zachowania w tajemnicy informacji, jakie powzięły w związku z wykonywaniem pracy oraz zakaz prowadzenia działalności konkurencyjnej. Praca pozwanych polegała na wyszukiwaniu osób, posiadających wierzytelności i nawiązania z nimi współpracy przez odzyskiwanie ich wierzytelności lub nabycie tych wierzytelności celem ich windykacji. Pozwana A. F. dokonała przekierowania połączeń przychodzących na jej telefon służbowy od kontrahentów powódki, na telefon swojego męża. Po rozwiązaniu stosunku pracy pozwane przez włamanie się do bazy danych powódki, stworzyły własną listę klientów powódki, a A. F. poinformowała Prezesa powodowej Spółki, że jeżeli jakakolwiek spawa, którą zajmowały się pozwane, zostanie przekazana A. W. (1), to powód straci wszystkich klientów obsługiwanych przez pozwane. Pozwana I. R. była klientką powódki, przelała na nią swoją wierzytelność a ta zapłaciła cenę. Pozostałe pozwane poinformowały pozwaną I. R., że powódka uzyskała od dłużnika wyższą cenę od zapłaconej na jej rzecz, w związku z czym zażądała od powódki by podzieliła się uzyskanym zyskiem, grożąc że w przypadku odmowy zdyskredytuje powódkę wobec kontrahentów i potencjalnych klientów. Pozwana I. R. przy pomocy listy klientów powódki uzyskanych od pozostałych pozwanych podjęła zamierzone działania, informując klientów powódki, że jej przedstawiciele są oszustami i powódka jest nierzetelna, co stanowiło naruszenie dobrego imienia i renomy powódki. Klienci zerwali współpracę z powódką lub odmówili nawiązania z nią współpracy. Pozwane A. F. i E. W. w odpowiedzi na pozew wniosły o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych w potrójnej stawce podstawowej. Uzasadniając stanowisko podały, iż nie przedstawiono im żadnych wykazów lub kategorii stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa powódki. Nie było żadnych procedur obejmowania klauzulą poufności informacji przedsiębiorstwa powódki. Klauzule poufności zawarte w umowach o pracę oraz o zakazie konkurencji nie były wyjaśniane. Przekierowanie rozmów telefonicznych przez pozwaną, związane było z zapewnieniem utrzymania kontaktu z przedszkolem, w którym przebywało chore dziecko pozwanej, a w dniu, kiedy to nastąpiło zmuszona była do oddania telefonu służbowego. Nie miały miejsca żadne logowania do systemu informatycznego w celu stworzenia własnej listy klientów powódki, gdyż logowania dokonane były wyłącznie w okresie zatrudnienia. Nadto rzeczona lista klientów jest listą powszechnie dostępną w Internecie, tożsamą z listą uczestników Konferencji (...). Pozwana I. R. sama od dłużników, uzyskała informację na temat możliwego do uzyskania zakresu zaspokojenia roszczenia, a nie od pozostałych dwóch pozwanych. Pozwane nie opracowały żadnego planu zdyskredytowania strony powodowej (odpowiedź na pozew k. 208-215). Przed zamknięciem rozprawy pełnomocnik pozwanych złożył w ich imieniu wniosek o zasądzenie kosztów procesu według załączonego spisu, obejmującego jego wynagrodzenie w potrójnej stawce podstawowej oraz koszty dojazdu na rozprawy (spis kosztów k. 1107 i n.). --- STRONA 2 --- Pozwana I. R. w odpowiedzi na pozew wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych w potrójnej stawce podstawowej (odpowiedź na pozew k. 230-236). Uzasadniając stanowisko podała, iż współpracowała z powódką w zakresie jej usług windykacyjnych. Dnia 15 lutego 2010r. zawarła z nią umowę upoważnienia inkasowego, mocą której przekazała powódce do windykacji dwie wierzytelności. Powódka jej zdaniem doprowadziła ją do niekorzystnego rozporządzenia mieniem, wskazując na nikłe szanse zaspokojenia wierzytelności, skłaniając do zawarcia umów przelewu wierzytelności za cenę kilkukrotnie niższą, niż jak się okazało oferowane przez dłużników kwoty. Umowy przelewu zostały zawarte po uzyskaniu przez powódkę zapłaty od dłużników na podstawie ugód. Ugody zostały zawarte w imieniu pozwanej a nie powódki, gdyż umowy pozwanej z dłużnikami zawierały zakaz dokonywania przelewu wierzytelności bez zgody dłużników. O rzeczywistym zakresie zaspokojenia, na jaki mogła liczyć pozwana, dowiedziała się od swoich dłużników. Pozwana nie miała nigdy planu zdyskredytowania strony powodowej, lecz przy pomocy kancelarii prawniczej, podjęła kroki prawne w celu ochrony swoich interesów, w tym uwolnienia się z umów zawartych z powódką, odzyskania wyłudzonych środków pieniężnych oraz złożenia zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa. Natomiast nigdy nie podejmowała działań mających na celu pozbawienie powódki jej klientów, choć przyznała, że znała innych pokrzywdzonych działaniami powódki, a ci kontaktowali się z pozwaną, by potwierdzić swoje przypuszczenia na temat nieuczciwych działań powódki. Pozwana jednak zaprzecza by kiedykolwiek przedstawiała wobec osób trzecich nierzetelne informacje na temat powódki. Przed zamknięciem rozprawy pełnomocnik pozwanej złożył w jej imieniu wniosek o zasądzenie kosztów procesu według załączonego spisu, obejmującego jego wynagrodzenie w potrójnej stawce podstawowej oraz koszty dojazdu na rozprawy, w tym rozprawy przed Sądami, które przesłuchiwały świadków na wezwanie tut. Sądu (spis kosztów k. 1178 i n.). Sąd ustalił następujący stan faktyczny. Powódka (...) Spółka Akcyjna w S. prowadzi działalność gospodarczą, polegającą między innymi na odzyskiwaniu wierzytelności, wykonywaną na zlecenie klientów lub poprzez nabywanie wierzytelności i dochodzenie ich zaspokojenia od dłużników. W okresie od 6 listopada 2006r. do 30 października 2010r. zatrudniała ona pozwaną A. F., na stanowisku reprezentanta handlowego, następnie pracownika Departamentu Kontaktów (...), następnie konsultanta Departamentu Kontaktów finansowych oraz wreszcie specjalistę ds. finansowych Departamentu Kontaktów (...). Zatrudniała ona również pozwaną E. W. w okresie od 6 maja 2008r. do 14 października 2010r. na stanowisku pracownika Departamentu Kontaktów (...), a następnie konsultanta Departamentu Kontaktów (...). Pozwane te w zakresie wykonywania obowiązków pracowniczych poszukiwały klientów, którzy posiadali wierzytelności, celem zawarcia umów dotyczących odzyskania wierzytelności, a następnie utrzymywały z nimi kontakt, informując o postępach w zakresie zleceń (dowody: kopia świadectwa pracy z dnia 2.11.2010r. k. 42-43, kopia świadectwa pracy z dnia 15.10.2010r. k. 44-45, zeznania pozwanych k. 1202/zapis przesłuchania). Pozwana A. F. rozwiązała umowę o pracę z powódką, ponieważ Prezes Zarządu powódki, pomimo obietnic dotyczących dodatkowego prowizyjnego wynagrodzenia za wyniki w pracy z obietnic tych się nie wywiązywał. Pozwane A. F. i E. W. nawiązały stosunki pracy z Kancelarią Radców Prawnych W. i Z.. W zakresie swoich obowiązków na rzecz wymienionej Kancelarii prawniczej pozwane A. F. i E. W. nawiązywały kontakty z przedsiębiorcami, celem zawiązania umów dotyczących odzyskania wierzytelności wynikających ze stosowania przez duże sieci handlowe opłat za wystawienie towaru do sprzedaży (dowody: zeznania pozwanej A. F. k. 1202/zapis przesłuchania, zeznania pozwanej E. W. k. 1202/ zapis przesłuchania). Po rozwiązaniu umów o pracę łączących powódkę z pozwanymi A. F. i E. W., powódka podjęła działania mające na celu ustalenie czy pozwane próbują przejąć klientów powódki. Pracownicy i członkowie organów powódki prowadzili w tym celu rozmowy ze swoimi klientami. Rozmowy takie prowadziła między innymi pracownica powódki K. K. (1). --- STRONA 3 --- Z poczynionych przez nią ustaleń wynikało, iż pozwane działań takich nie podejmowały (dowód-zeznania św. K. K. (1) k. 933-934). Pozwana I. R. prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą PPHU (...) była klientką powódki. W dniu 15 lutego 2010r. zawarła ona z powódką umowę upoważnienia inkasowego, upoważniając powódkę do odzyskania wierzytelności pozwanej od (...) Spółki Akcyjnej W., obejmujące możliwość zawarcia ugody oraz dochodzenie wierzytelności przed sądem. Upoważnienie to nie przelewało wierzytelności pozwanej na rzecz powódki. Wierzytelności będące przedmiotem umowy opiewały na łączną kwotę 2 189 337,30 zł, z czego pozwana otrzymać miała 60 % tej kwoty w wysokości 1 313 602,38 zł. Pozwana ta udzieliła powódce również upoważnienia inkasowego dniu 8 marca 2010r., dotyczącego jej wierzytelności wobec (...) Spółki z o.o. w W.. Wierzytelność, której dotyczyło upoważnienie do jej odzyskania opiewała na kwotę 922 975,13 zł, z czego pozwana otrzymać miała 60 % tej kwoty w wysokości 553 785,08 zł. Następnie pozwana I. R., będąc przekonana przez powódkę o nikłej szancie odzyskania wierzytelności, w dniu 19 lipca 2010r. zawarła z powódką umowę przelewu wierzytelności wobec (...) Spółki Akcyjnej W. na kwotę 2 189 337,30 zł, za cenę 300 000 zł, a w dniu 13 grudnia 2010r. umowę przelewu wierzytelności wobec (...) Spółki z o.o. w W. w kwocie 922 975,13 zł, za cenę 300 000 zł. W dacie 20 lipca 2010r. pozwana I. R. udzieliła radcy prawnemu J. S. (1) pełnomocnictwa do odebrania należności lub zawarcia ugody z (...) S.A., a w dacie 13 grudnia 2010r. udzieliła mu pełnomocnictw do odebrania należności lub zawarcia ugody z (...) Sp. z o.o. Powódka działając w imieniu pozwanej I. R. zawarła w dniu 9 sierpnia 2010r. ugodę z (...) S.A., mocą której ta ostatnia zobowiązała się do zapłaty kwoty 1 323 775,69 zł, z roszczenia w kwocie 2 189 337,30 zł. Termin płatności ustalono na 13 sierpnia 2010r. W dniu 15 grudnia 2010r. powódka zawarła w imieniu pozwanej I. R. ugodę z (...) Sp. z o.o., mocą której ta ostatnia zobowiązała się do zapłaty kwoty 734 110,04 zł, z roszczenia w kwocie 922 975,13 zł. Termin płatności ustalono na 17 grudnia 2010r. (dowody: kopia umowy upoważnienia inkasowego z dnia 15.02.2010r. wraz z załącznikiem nr 3 k. 239-242, kopie upoważnień inkasowych k. 243 i 248, kopia załącznika nr 2 do umowy upoważnienia inkasowego z 8.03.2010r. k. 246-247, kopia umowy przelewu z 19.07.2010r. wraz z załącznikiem nr 1 k. 251-253, kopia umowy przelewu wierzytelności z 13.12.2010r. k. 254-256, kopie pełnomocnictw z 20.07.2010r. i 13.12.2010r. k. 257-258, kopie ugód z 9.08.2010r. i z 15.12.2010r. k. 259-266, zeznania pozwanej I. R. k. 1202/zapis przesłuchania). Źródłem powstania wierzytelności pozwanej I. R., będących przedmiotem powyższych umów, były sporne opłaty za dopuszczenie towarów do sprzedaży pobierane przez duże sieci handlowe tzw. „opłaty półkowe”. Przy obsłudze wierzytelności pozwanej jako przedstawiciele powódki pośredniczyli jej pracownicy B. Ł. i M. H.. Gdy pozwana dowiedziała się jak wysokie kwoty powódka uzyskała od jej dłużników na podstawie przelanych wierzytelności poczuła się oszukana przez powódkę, o czym poinformowała B. Ł. jak i M. H.. Swoje rozgoryczenie pozwana wyraziła również wobec radcy prawnego J. S. (1), któremu uprzednio udzieliła pełnomocnictwa. Domagała się od niego by renegocjował on umowy ugód, zawarte w jej imieniu. Skierowała ona również słownie pod adresem J. S. (1) pejoratywne określenia, nazywając go między innymi oszustem. Pozwana I. R. w dniu 22 marca 2011r. wypowiedziała J. S. (1) udzielone pełnomocnictwa. Tego samego dnia złożyła ona wobec powódki oświadczenie o uchyleniu się od skutków prawnych umów przelewów wierzytelności z 19 lipca i 13 grudnia 2010r. Następnie 28 marca 2011r. złożyła wobec powódki oświadczenie w przedmiocie odwołania upoważnień inkasowych, po czym pismem z dnia 5 kwietnia 2011r. wezwała powódkę do zapłaty sumy uzyskanej z ugód, zawartych w jej imieniu z (...) S.A. oraz (...) Sp. z o.o. Dodatkowo pozwana skierowała w dniu 5 lipca 2011r. do Prokuratury Rejonowej w Sosnowcu zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa przez działających w imieniu powódki osób fizycznych (dowody: zeznania św. B. Ł. k. 707, zeznania św. J. S. (2) k. 710, zeznania św. M. H. k. 780-783, kopia wypowiedzenia pełnomocnictw z 22.03.2011r. k. 330, kopia wypowiedzenia umowy upoważnienia inkasowego k. 28.03.2011r. k. 336-337, kopia wezwania do zapłaty z 5.04.2011r. k. 338-339, kopia zawiadomienia o podejrzeniu pop. przestępstwa z 5.07.2011r. k. 342-359). Klientem powódki w zakresie dochodzenia odzyskania wierzytelności związanych opłatami za oferowanie do sprzedaży swoich produktów przez sieci handlowe był P. P.. Na podstawie umowy zawartej z powódką jej prowizja od wartości dochodzonych wierzytelności ostatecznie ustalona została na 12 %. Propozycję zawarcia umowy w celu odzyskania wierzytelności P. P. pod koniec 2010r. złożyły również pozwane A. F. i E. W., działające w imieniu Kancelarii Radców Prawnych Z. i W.. Oferta zawarcia umowy złożona przez wymienione, zawierała podobnie --- STRONA 4 --- ukształtowaną wysokość prowizji jak początkowa oferta powódki. Pozwane przedstawiły ofertę Kancelarii Radców Prawnych Z. i W. wskazując, na wyższy stopień profesjonalizmu, lepszą obsługę i wyższą skuteczność w stosunku do oferty powódki. Porównując oferty reprezentowanej Kancelarii z ofertą powódki, zwracały one uwagę na mniej korzystne warunki umowy z powódką. P. P. uznając zachowanie pozwanych A. F. i E. W., za nieetyczne wobec swojego poprzedniego pracodawcy poinformował o tym Prezesa Zarządu pozwanej M. G.. P. P. rozmawiał z pozwaną I. R. na temat działań powódki. Na początku jej współpracy rekomendowała ona powódkę, jednak po dowiedzeniu się o tym, że powódka wykupiła jej wierzytelności wiedząc, iż będzie zawarta korzystna ugoda, pozwana w sposób negatywny i emocjonalny wyrażała się o współpracy z powódką. Zdaniem P. P. zachowanie pozwanej było naturalne, przy znanym mu temperamencie pozwanej. W żaden sposób nie zaważyło to jednak na współpracy P. P. z powódką (dowód - zeznania św. P. P. k. 789-790, częściowo zeznania M. G. przesłuchanego w charakterze strony k. 1201/zapis przesłuchania, zeznania pozwanej I. R. k. 1202/zapis przesłuchania). A. W. (2) przy dochodzeniu wierzytelności od przedsiębiorstwa (...), z tytułu nienależnie naliczonych opłat, działał za pośrednictwem usług powódki. Nawiązał on współpracę w zakresie dochodzenia od sieci handlowej wierzytelności z Kancelarią Radców Prawnych Z. i W., ponieważ jego zdaniem powódka źle wywiązywała się ze swoich obowiązków, gdyż nie doprowadziła nawet do próby ugodowej, skutkiem czego część jego wierzytelności się przedawniła, zaś wymieniona Kancelaria, natychmiast po nawiązaniu współpracy z nim podjęła stosowne działania. A. W. (2) poznał pozwane A. F. i E. zastawną-W. przy okazji nawiązania współpracy z powódką. Nigdy nie wyrażały się one wobec niego negatywnie o powódce. To A. W. (2) kierował zarzuty pod adresem powódki, w rozmowach z pozwanymi, zaś pozwane broniły powódkę jako przedsiębiorcę (dowód – zeznania św. A. W. (2) k. 790-791). W dniu 15 czerwca 2009r. D. L. działający w imieniu Spółki Jawnej (...) zawarł z powódką umowę upoważnienia inkasowego, upoważniającą powódkę do odzyskania jego wierzytelności od kilku podmiotów prowadzących sieci handlowe. Po dokonaniu wypowiedzenia, działając w imieniu L. - (...).J. złożył on w dniu 20 stycznia 2011r. wobec powódki oświadczenie w przedmiocie żądania zwrotu dokumentacji związanej z umową, dotyczącą odzyskania wierzytelności od sieci handlowych, z powodu upływu okresu wypowiedzenia umowy upoważnienia inkasowego. W piśmie z dnia 31 stycznia 2011r. podtrzymał on uprzednio wyrażone stanowisko w przedmiocie skuteczności wypowiedzenia. Pozwane nigdy nie nakłaniały D. L. by ten zakończył współpracę z powódką. Nie słyszał on od żadnej innej osoby nie negatywnej opinii lub sugestii na temat powódki. D. L. w ogóle nie pamiętał czy kiedykolwiek rozmawiał z którąś z pozwanych. Po zakończeniu współpracy z powódką D. L. nie nawiązał współpracy z Kancelarią (...). (dowody: kopia umowy upoważnienia inkasowego z 15.06.2009r. k. 153-154, kopia pisma z dnia 20.01.2011r. k. 168, kopia pisma z dnia 31.01.2011r. k. 169, zeznania D. L. k. 1096-1097). W dniu 26 kwietnia 2010r. M. M. działający w imieniu (...) Sp. z o.o. zawarł z powódką umowę upoważnienia inkasowego upoważniającą powódkę do odzyskania jego wierzytelności od kilku podmiotów prowadzących duże sieci handlowe. (...) Sp. z o.o. w dniu 3 marca 2011r. skierowała do powódki wypowiedzenie umowy upoważnienia inkasowego w trybie natychmiastowym. Wypowiedzenia dokonano za pośrednictwem pełnomocnika z Kancelarii (...). Zakończenie współpracy pomiędzy (...) Sp. z o.o. a powódką, zdaniem M. M. wynikało z tego, iż powódka nie wypełniała nałożonych na nią mocą zawartej umowy obowiązków. Powódka w imieniu Spółki (...) wytoczyła powództwo przeciwko przedsiębiorstwu (...) i w ocenie M. M. sprawy te przegrała. M. M. nie prowadził żadnych rozmów, z którąkolwiek z pozwanych przed wypowiedzeniem powyższych umów upoważnienia inkasowego. Nie pamiętał on nawet wyglądu którejkolwiek z pozwanych (dowody: kopia umowy upoważnienia inkasowego z dnia 26.04.2010r. k. 170-171, wypowiedzenie umowy upoważnienia inkasowego k. 179-180, zaznania św. M. M. k. 791v.-792). M. K. (1) prowadząca działalność pod firmą (...) rozważając zaprzestanie współpracy z przedsiębiorstwem (...), zainteresowana była odzyskaniem opłat za wystawienie przez sieć handlową jej towaru do sprzedaży. Rozważała ona nawiązanie współpracy z powódką lub Kancelarią Radców Prawnych Z. i W.. Skontaktowała się w październiku 2010r. z pozwanymi A. F. i E. W., które przedstawiły ofertę powódki w negatywnym świetle w stosunku do oferty Kancelarii prawniczej. Mara K. doszła jednak do porozumienia z przedsiębiorstwem (...) i nie dochodziła od nich swoich roszczeń, --- STRONA 5 --- tym samym nie decydując się na współpracę ani z powódką ani z wymienioną Kancelarią (dowód – zeznania św. M. K. (1) k. 839-841). G. K. dochodził od przedsiębiorstwa (...) zapłaty należności korzystając z usług powódki. Współpracę z powódką nawiązał za pośrednictwem pozwanej E. W.. Skontaktował się z nim przedstawiciel Kancelarii Radców Prawnych W. i Z., celem poprowadzenia jego spraw przeciwko sieci handlowej, jednakże ten nie nawiązał z Kancelarią prawniczą współpracy. Pozwana E. W. nigdy nie przekazywała G. K. negatywnych informacji na temat przedsiębiorstwa powódki, ani nie zniechęcała go do współpracy z powódką (dowód – zeznania św. G. K. k. 842-844). A. R. w ramach prowadzonej działalności gospodarczej współpracowała z powódką. Pocztą e-mali otrzymała ona ofertę współpracy z Kancelarii Radców Prawnych Z. i W.. Pod wiadomością podpisała się pozwana E. W.. Pozwana ta nigdy nie przekazywała A. R. żadnych negatywnych informacji na temat powódki (dowód-zeznania św. A. R. k. 845-846). M. K. (2) pracowała w przedsiębiorstwie (...). Przedsiębiorstwo to dochodziło roszczeń od sieci handlowych, w związku z opłatami za wystawienie na sprzedaż towarów. Roszczeń dochodzono przy pomocy kancelarii prawniczej z O.. M. K. (2) rozmawiała z przedstawicielem powódki w sprawie nawiązania współpracy. Zetknęła się ona z negatywnymi opiniami na temat powódki od jej klientów (dowód-zeznania św. M. K. (2) k. 899-900). T. U. (...) Spółki Jawnej (...) dochodził sądownie roszczeń z tytułu tzw. opłat półkowych od sieci handlowych, przy pomocy przedsiębiorstwa powódki. Pozwana A. F. w czerwcu 2011r., działając w imieniu Kancelarii Radców Prawnych W. i Z., kontaktowała się z T. U. w sprawie nawiązania współpracy z reprezentowaną przez nią Kancelarią prawniczą. Nie przekazywała ona nigdy T. U. negatywnych, w jego ocenie, informacji na temat powódki, ani też nie proponowała mu korzystniejszych warunków zawarcia umowy w stosunku do oferty powódki (dowód- zeznania św. T. U. k. 926-927). Spółka Jawna (...) podpisała w 2008r. umowę z powódką, mocą której powódka miała dochodzić od (...) S.A. w imieniu D. G.-R. S.j. roszczeń z tytułu tzw. opłat półkowych. W 2010r. wymieniona Spółka Jawna przelała mocą umowy sprzedaży powyższe wierzytelności na rzecz powódki. Pozwana I. R. kontaktowała się ze wspólnikiem powyższej Spółki (...), informując go o swoim oburzeniu, w związku z otrzymaniem niższej kwoty z tytułu sprzedanych powódce wierzytelności, w stosunku do kwoty, jaką ta otrzymała od (...) S.A., pytając jednocześnie R. R. czy wie jaką należność powódka otrzymała od przedsiębiorstwa (...), za należności sprzedane przez jego Spółkę jawną. Pozwana nie kierowała wówczas żadnych negatywnych epitetów pod adresem działalności powódki, choć nie kryła, że czuje się zbulwersowana, okradziona i oszukana. Rozmowa dotyczyła sposobu odzyskania od powódki pieniędzy. Pozwane A. F. i E. W. proponowały w marcu 2011r. R. R. w imieniu Kancelarii Radców Prawnych W. i Z. nawiązanie współpracy, w celu odzyskania środków pieniężnych od powódki. R. R. nie zdecydował się na podjęcie współpracy. W trakcie spotkań z pozwanymi A. F. i E. W., w ocenie R. R., nie wyrażały się one negatywnie na temat funkcjonowania pozwanej (dowody: zeznania św. D. G. k. 930-931, zeznania św. R. R. k. 931-932). A. I. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą (...) dysponował roszczeniami wobec (...) handlowej (...), z tytułu opłat za wystawienie do sprzedaży jego towaru. Celem dochodzenia swych roszczeń od C. nawiązał on współpracę z powódką. Przy nawiązaniu współpracy pośredniczyły pozwane A. F. i E. W.. Współpracę z A. I. w zakresie dochodzenia roszczeń wobec C. próbował nawiązać r.pr. P. W.. Pozwane nigdy nie oferowały A. I. współpracy z Kancelarią Radców Prawnych Z. i W., ani też w jego ocenie nie wyrażały negatywnych opinii na temat działalności przedsiębiorstwa powódki (dowód-zeznania św. A. I. k. 1006-1007). W. P. za pośrednictwem przedsiębiorstwa powódki dochodził od T. roszczeń z tytułu opłat za wystawienie do sprzedaży jego towarów. Kontaktowała się z nim pozwana A. F., celem zareklamowania Kancelarii Radców Prawnych W. i Z., dla celu nawiązania współpracy w zakresie dochodzenia roszczeń z tytułu opłat za wystawienie towarów do sprzedaży od sieci handlowych. Nie mówiła ona wówczas nic na temat przedsiębiorstwa powódki, a w szczególności nie nakłaniała go do zerwania współpracy z powódką (dowód-zeznania św. W. P. k. 1056, zeznania św. H. P. k. 1201). --- STRONA 6 --- Sąd nie dał wiary zeznaniom M. G. Prezesa Zarządu powódki w zakresie, w jakim podał, iż od P. P. uzyskał informacje, że pozwane A. F. i E. W. opisując przedsiębiorstwo powódki, określiły je mianem nierzetelnego, gdyż sam świadek P. P., będący bezpośrednim i obiektywnym źródłem dowodowym w tym zakresie zeznał, iż nie pamięta czy kiedykolwiek padło z ich strony takie określenie pod adresem działalności powódki. Sąd nie dał również wiary zeznaniom M. G. w zakresie w jakim podał, iż pozwana I. R. mówiła M. M., iż powódka go oszuka, ponieważ M. M. w zeznaniach swych okoliczności tych nie potwierdził, a stanowił on bezpośrednie i obiektywne źródło dowodowe w tym zakresie. Podobnie Sąd nie dał wiary zeznaniom M. G. w zakresie dotyczącym uzyskania informacji od T. U. na temat przekazywania mu negatywnych informacji o przedsiębiorstwie powódki przez pozwane, ponieważ świadek ten okoliczności tych nie potwierdził. Sąd nie dał wiary zeznaniom pozwanej A. F. w zakresie w jakim podała, iż po rozwiązaniu stosunku pracy z powódką nie kontaktowała się z jej kilkoma klientami, ponieważ pozostawały one w sprzeczności z zeznaniami pozwanej E. W.. Pozwana E. W., mająca z pozwaną A. F. tożsamy interes procesowy, podała w zeznaniach swych szerokie i wyczerpujące informacje, które mogłyby zostać poczytane za niekorzystne dla niej, co czyniło jej zeznania bardziej wiarygodnymi. Konfrontując to Sąd dał wiarę zeznaniom pozwanej E. W.. Okoliczności wypływające z pozostałych dowodów, poza nieistotnymi kwestiami, nie pozostawały ze sobą w sprzeczności wobec czego dały podstawę do poczynienia ustaleń faktycznych w sprawie. Podczas rozprawy w dniu 27 marca 2012 Sąd oddalił wniosek o przesłuchanie w charakterze świadków P. Z. i P. W., ponieważ zgodnie z art. 227 k.p.c. przedmiotem dowodu są wyłącznie okoliczności istotne dla przedmiotu rozstrzygnięcia, zaś dowód z zeznań powyższych świadków dotyczyć miał w znacznym stopniu okoliczności mało istotnych dla rozstrzygnięcia lub w wystarczający sposób wykazanych innymi dowodami. Ponadto dowód z zeznań tych świadków rodziłby komplikacje procesowe po stronie pozwanych, związane z koniecznością zmiany pełnomocników. Podczas rozprawy w dniu 11 kwietnia 2013r. Sąd na mocy art. 303 k.p.c., oddalił wniosek powódki o ponowne przesłuchanie pozwanych, ponieważ już przeprowadzone przesłuchanie w dostateczny sposób wyjaśniło okoliczności istotne dla przedmiotu rozstrzygnięcia, zaś okoliczności w zakresie których zeznania pozwanych były sprzeczne Sąd ocenił, nie dając częściowo wiary zeznaniom jednej z pozwanych. Podczas rozprawy w dniu 16 października 2012r. Sąd na podstawie art. 278 § 1 k.p.c. oddalił wniosek powódki o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego na okoliczność poniesionej przez powódkę szkody, ponieważ przedmiotem opinii biegłego mogą być wyłącznie oceny faktów w oparciu o wiedzę specjalistyczną, a samo ustalenie okoliczności poniesienia szkody i jej zakresu należy wyłącznie do Sądu. Sąd zważył, co następuje. Stosownie do przepisów art. 23 k.c. i 24 k.c. poszkodowanemu w przypadku naruszenia jego dobra osobistego służy ochrona cywilnoprawna. Dobra osobiste podlegają ochronie, jeżeli ich naruszenie (zagrożenie) jest bezprawne. Przesłankami odpowiedzialności przewidzianymi w przepisie art. 24 § 1 k.c., które muszą być spełnione równocześnie są: istnienie dobra osobistego, jego naruszenie lub zagrożenie naruszenia i bezprawność działania sprawy. Spełnienie dwóch pierwszych przesłanek wykazać musi poszkodowany. Jego rzeczą jest, więc przede wszystkim określić, w jakich swoich odczuciach ewentualnie, w jakich konkretnie prawem przewidzianych dobrach osobistych został dotknięty zachowaniem się sprawcy oraz na czym polega naruszenie tej jego sfery przeżyć, a także okoliczności te udowodnić (art. 6 k.c. i art. 232 k.c.). Poszkodowany nie musi natomiast wykazać, że działanie sprawcy było bezprawne. W polskiej doktrynie cywilistycznej panuje obiektywne pojęcie bezprawności, według którego bezprawne jest zachowanie się sprzeczne z normami prawa lub zasadami współżycia społecznego, bez względu na winę, a nawet świadomość sprawcy. Osoba szukająca ochrony przewidzianej w art. 24 k.c. nie musi, zatem wykazywać winy sprawcy --- STRONA 7 --- zagrożenia lub naruszenia dobra osobistego. Ciężar dowodu braku bezprawności działania (art. 24 k.c.) spoczywa na osobie, której zarzucono naruszenie dobra osobistego. Musi ona wykazać, że była do tego uprawniona. Przepis art. 24 § 1 k.c. statuuje, bowiem domniemanie bezprawności działania sprawcy naruszenia dobra osobistego. Każde, więc naruszenie lub zagrożenie tego dobra należy wstępnie zakwalifikować jako bezprawne. Domniemanie to może sprawca obalić, jeżeli wykaże, że zachodziła jedna z okoliczności wyłączających bezprawność działania. Okolicznościami tymi są: działanie w ramach porządku prawnego, tj. działanie dozwolone przez obowiązujące przepisy prawa; wykonywanie prawa podmiotowego; zgoda pokrzywdzonego; działanie w obronie uzasadnionego interesu społecznego (wyrok SN z dnia 19.10.1989r. II CR 419/89 OSP 1990/11-12/377). Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego wyrażonym w wyroku z dnia 9 czerwca 2005 r. (sygn. akt III CK 622/04, Lex nr 180853): „Dobre imię osoby prawnej jest łączone z opinią, jaką o niej mają inne osoby ze względu na zakres jej odpowiedzialności. Uwzględnia się tu nie tylko renomę wynikającą z dotychczasowej działalności osoby prawnej, ale i niejako zakładaną (domniemaną) renomę osoby prawnej od chwili jej powstania. Dobre imię osoby prawnej naruszają wypowiedzi, które obiektywnie oceniając, przypisują osobie prawnej niewłaściwe postępowanie mogące spowodować utratę do niej zaufania potrzebnego do prawidłowego funkcjonowania w zakresie swych zadań". Stanowisko to ugruntowane zostało również w orzecznictwie sądów powszechnych. Tak Sąd Apelacyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 30 marca 2011r. (sygn. akt I ACa 204/11, Lex nr 898639): „Dobre imię przysługuje wszystkim osobom prawnym. Nie ma znaczenia zakres i przedmiot działalności, rozpoznawalność na rynku, długość istnienia itd. Naruszenie dobrego imienia czy renomy firmy może polegać bądź na rozpowszechnianiu zarzutów określonej treści, bądź na ujemnej ocenie jej działalności.” Zgodnie z art. 24 § 1 k.c. w sprawie o ochronę dóbr osobistych Sąd w pierwszym rzędzie ustala, czy do ich naruszenia doszło i dopiero w razie pozytywnej odpowiedzi na to pytanie oceniać, czy działanie pozwanego naruszyciela było bezprawne. Przy ocenie, czy doszło do naruszenia dobra osobistego decydujące znaczenie ma nie subiektywny odbiór podmiotu mającego poczucie pokrzywdzenia, ale to, jaką reakcję dane zachowanie bądź wypowiedź wywołuje w społeczeństwie. Należy, więc przyjmować koncepcję obiektywną naruszenia dobra osobistego w kontekście całokształtu okoliczności sprawy. Kwestia zagrożenia lub naruszenia dóbr osobistych winna być ujmowana w płaszczyźnie faktycznej i prowadzić do ustalenia, czy dane zachowanie, biorąc pod uwagę przeciętne reakcje ludzkie, mogły obiektywnie stać się podstawą do negatywnych doznań po stronie podmiotu pokrzywdzonego. Na pierwszy plan wysuwają się jednak zawsze poglądy rozsądnie i uczciwie myślących ludzi oraz osąd opinii publicznej. Sąd uznał, iż do naruszenia dóbr osobistych powódki nie doszło. Pozwane A. F. i E. W. po nawiązaniu stosunku pracy z Kancelarią Radców Prawnych W. i Z., jako jej pracownice, składały oferty współpracy w zakresie dochodzenia roszczeń różnorodnym przedsiębiorcom. Kontaktując się między innymi z podmiotami, które były klientami powódki, starały się one przedstawić ofertę reprezentowanej Kancelarii jak najlepiej. Jeżeli zakres działalności gospodarczej powódki oraz przedmiotowej Kancelarii się w jakimś stopniu pokrywa, to stanowią one dla siebie podmioty konkurencyjne. W takiej sytuacji, aby przedstawić prezentowaną ofertę jako najatrakcyjniejszą, nieuniknionym jest dokonywanie porównań, tak aby inna oferta wydawała się mniej korzystna. Pozwane A. F. i E. W., nawet jeżeli w bezpośrednim kontakcie z klientami zwracały uwagę na niekorzystne aspekty umowy z powódką w porównaniu z ofertą rzeczonej Kancelarii prawniczej, to czyniły to w granicach reklamy swojego nowego pracodawcy. Przy ocenie czy doszło do naruszenia dobrego imienia powódki przez wymienione dwie pozwane, Sąd miał na względzie subiektywne reakcje odbiorców komunikatów pozwanych, które rzekomo miały naruszać dobra osobiste powódki. Żadna z osób przesłuchanych w sprawie, które były klientami powódki nie potwierdziła, iż pozwane przekazywały im negatywne informacje na temat działalności powódki. Co więcej nawet osoby, które zrezygnowały ze współpracy z powódką nie potwierdziły, iż powodem ich rezygnacji były informacje uzyskane od pozwanych, ani też nie podały, by informacje te miały wpływ na decyzję o rozwiązaniu współpracy z powódką. Tym samym należało przyjąć, iż działania pozwanych, mające na celu promocję wymienionej Kancelarii prawniczej, nie wpłynęły w żaden sposób na opinię,jaką powódka cieszyła się wśród swoich klientów, a tym samym jej renoma w żaden sposób nie ucierpiała. --- STRONA 8 --- Mając to na względzie Sąd przyjął, iż wymienione dwie pozwane nie naruszyły dobrego imienia powódki. Pozwana I. R. również w ocenie Sądu nie naruszyła dobrego imienia powódki. Pozwana ta po uzyskaniu informacji o wysokości kwoty odzyskanej od jej kontrahentów przez powódkę, na podstawie ugód, po sprzedaży wierzytelności czuła się oszukana przez powódkę. Jej poczucie pokrzywdzenia w ocenie Sądu było usprawiedliwione. Zestawiając kwoty, za jakie pozwana sprzedała wierzytelności, z kwotami uzyskanymi przez powódkę oraz datami zawarcia umów, poczucie wyzysku, którego doznała pozwana w ocenie Sądu było niebezpodstawne. W takiej sytuacji ekspresyjnie wyraziła ona swoją krytykę wobec działania powódki w stosunku do reprezentujących ją radcy prawnego J. S. (1), jak i B. Ł. oraz M. H.. O nieuczciwym w jej ocenie zachowaniu powódki poinformowała ona również R. R. i P. P.. Zgodnie z przyjętym w doktrynie poglądem: „Krytyka jest dozwolona, jeżeli zostaje podjęta w interesie społecznym, ogólnym, jest rzeczowa i rzetelna. Nie ma takiego charakteru krytyka w celu dokuczenia innej osobie i jej szykanowania. Krytyka postępowania, zapatrywań, działalności nie powinna przekraczać granic potrzebnych do osiągnięcia społecznego celu krytyki.” (por. Kazimierz Piasecki: Kodeks cywilny, Komentarz, Księga pierwsza, Część ogólna, Zakamycze 2003). W ocenie Sądu zachowanie pozwanej nie przekroczyło granic dozwolonej krytyki. Nie działała ona w celu dokuczenia powódce, lecz wyraziła jedynie rozgoryczenie i ocenę zachowania powódki. Pozwana była na tyle przekonana, iż działanie przedstawicieli powódki nosi znamiona przestępstwa oszustwa (art. 286 k.k.), że złożyła zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa, a postępowanie to nie zostało do tej pory zakończone. Zdaniem Sądu zachowanie pozwanej nie nosiło cech naruszenia dóbr osobistych powódki, lecz stanowiło typową emocjonalną reakcję, wynikającą z poczucia pokrzywdzenia i oszukania. Pozwana działała w granicach dozwolonej krytyki i nie użyła żadnych obelżywych czy wulgarnych słów pod adresem działalności przedsiębiorstwa powódki. Z zeznań r.pr. J. S. (1) wynikało, że pejoratywne określenia pozwana kierowała nie tyle pod adresem powódki, co samego r.pr. J. S. (3). Istotnym w sprawie jest również fakt, iż nawet gdyby przyjąć, iż zachowanie pozwanej przekroczyło granicę dozwolonej krytyki, to renoma powódki w żaden sposób na tym nie ucierpiała. Klienci powódki w osobach P. P. i R. R., którym pozwana przekazała swoją opinię na temat działania powódki, zeznali iż informacje przekazane przez pozwaną, nie miały żadnego wpływu na ich dalszą współpracę z powódką. Zdaniem P. P. pozwana nie wypowiedziała żadnych ostrych słów opisując działanie powódki, a R. R. stwierdził, iż w rozmowie z pozwaną nie padły z jej strony żadne epitety określające działalność powódki. W kwestii D. L., należy zauważyć, iż w ogóle nie pamięta on żadnej rozmowy z pozwaną na temat przedsiębiorstwa powódki. Tym samym Sąd przyjął, iż wskutek działania pozwanej renoma powódki nie doznała uszczerbku. Zgodnie z art. 6 k.c. ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Natomiast po myśli art. 232 k.p.c. strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Mając to na względzie Sąd przyjął, iż powódka nie wykazała w żaden sposób, iż pozwane działały w ramach z góry powziętego planu mającego na celu zdyskredytowanie powódki w opinii klientów. Nie wykazano w żaden sposób, iż rzekomy plan istniał i przybrał jakąkolwiek usystematyzowaną formę. Wbrew twierdzeniu strony powodowej ewentualne naruszenie przez pozwane tajemnicy jej przedsiębiorstwa było obojętne z punktu widzenia jej roszczeń dochodzonych w niniejszym postępowaniu, bowiem roszczenia swe opierała na podstawie naruszenia przez pozwane swojego dobra osobistego w postaci dobrego imienia, zaś roszczenia związane naruszeniem zakazu działalności konkurencyjnej, zostały przekazane do odrębnego postępowania, prowadzonego przez Wydział IX Pracy tut. Sądu. Ewentualne naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa było zatem okolicznością irrelewantną prawnie w niniejszej sprawie, w tym również w odniesieniu do pozwanej I. R.. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł o oddaleniu powództwa, wobec stwierdzenia, iż nie doszło do naruszenia dobrego imienia powódki przez pozwane. --- STRONA 9 --- O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. zasądzając od powódki na rzecz pozwanych A. F. i E. W. kwoty po 2.777 zł, a obejmujące wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika określone na podstawie przepisu § 6 pkt 5 oraz § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (2.400 zł + 360 zł) oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa (17 zł). Na mocy art. 98 § 1 k.p.c. Sąd zasądził od powódki na rzecz pozwanych A. F. i E. W. solidarnie kwotę 6.399,80 zł, obejmującą koszty dojazdów ich pełnomocnika procesowego na rozprawy, które miały miejsce przed różnymi Sądami. Na mocy art. 98 § 1 k.p.c. Sąd zasądził od powódki na rzecz pozwanej I. R. kwotę 4.843,51 zł tytułem kosztów procesu, obejmującą wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika, określone na podstawie § 6 pkt 6 oraz § 10 ust. 1 pkt 2 w/w rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku, wraz z opłatami od pełnomocnictwa i pełnomocnictwa substytucyjnego w łącznej kwocie 3.994 zł (3.600 zł + 360 zł + 34 zł) oraz koszty dojazdu ich pełnomocnika procesowego na rozprawy w kwocie 849,51 zł. Sąd nie uwzględnił wniosków pozwanych o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego w stawce wyższej niż minimalna. Zgodnie z § 2 ust. 1 powołanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku, zasądzając opłatę za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. W ustępie 2 § 2 wskazano, że podstawę zasądzenia opłaty, o której mowa w ust. 1, stanowią stawki minimalne określone w rozdziałach 3-4, a opłata ta nie może być wyższa niż sześciokrotna stawka minimalna ani przekraczać wartości przedmiotu sprawy. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie zaistniały okoliczności zdecydowanie zwiększające nakład pracy niezbędnej do prawidłowej realizacji obowiązków pełnomocnika i uzasadniające przyznanie wynagrodzenia powyżej minimalnej wysokości. Strona korzystająca z pomocy radcy prawnego może umówić się na opłatę w wyższej wysokości od minimalnej stawki opłaty przewidzianej za pomoc prawną dla danego rodzaju sprawy, jednakże wysokość umówionego wynagrodzenia nie jest wiążąca dla sądu przy dokonywaniu rozliczenia kosztów procesu. Sąd, zasądzając opłatę za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego wstawce minimalnej, uznał, że niezbędny nakład pracy pełnomocników, jak również charakter sprawy i wkład ich pracy w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia, nie uzasadniały zastosowania stawki wyższej niż minimalna. Na mocy art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych Sąd nakazał pobrać od powódki na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Katowicach kwotę 402,39 zł, tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych. Kwota ta obejmowała należności trzech świadków w następujących kwotach: 156,29 zł, 81,26 zł i 164,84 zł.