Postanowienie I C 430112 Na pudsiawie ustawy 2 dnia 6.09.2061 r. o dnslepie WYROK do lnformacii puiflicznei D2. U.

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I C 430112 Na pudsiawie ustawy 2 dnia 6.09.2061 r. o dnslepie WYROK do lnformacii puiflicznei D2. U. 112 p02. 1198 2 péin. zm. przekazano informacie pub|ic?.n% ''' iflfmifi‘ W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ dfikflmeflw 1"“ W ‘Om P’=@""°'1°"@i  D1113 19 mmca 2014 1_ imig 1 nazwisko wninskodawcy A .214 l£L~.me1< Sqd Okrqgowy w Warszawie 1 Wydziai Cywilny w skiadziet """""""""""""'5&;;;;‘;;Hi5'§115'a&;1E;I""""""""""""H Przewodniczqcy: SSO Jacek Bajak Protokolant: sekretarz sqdowy Paulina Bondel po rozpoznaniu w dniu 10 maxca 2014 r. w Warszawie na rozprawie sprawy 2 powédztwa A. K. przeciwko Skarbowi Pafistwa — Minisnowi Rolnictwa i Rozwoju Wsi 0 zapiatq 1. oddala powédztwo; 2. nie obciqia powédki kosztami postigpowania. UZASADNIENIE A. K. w dniu 27 kwietnia 2012 r. wniosla 0 zasqdzenie od Skarbu Paiistwa — Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi odszkadowania w wysokoéci 600 000 21 za niezgoclne z prawern przejqcie na celc reformy rolnej nieruchomoéci nalezqcych do poprzednikéw prawnych powcficlki, co wynika . z decyzji administracyjnej z dnia 13 maja 2004 r., oraz 0 zasqdzenie kosztéw procesu. Pozwanywniési 0 oddalenic powédztwa oraz zasqdzenie kosztéw postqpowania, kwestionujqc roszczenie co do zasacly i wysokoéci. Pozwany wskazai na brak poclstaw do zastosowania w sprawie art. 160 l<.p.a., Kodeksu Zobowiqzafi i Kodeksu Cywilnego oraz przedavmienie roszczenia, brak wykazania szkody i jej Wysokoéci, jak tez zwiqzku przyczynowego /k. 38441’. Na rozprawie W dniu 21 Iistopada 2012 1". pozwany pcdniési zarzut braku legitymacji czynnej powédki fk. 1061. W dalszym toku postqnowania strony podtrzyniaiy swoje stanowiska. Sqd ustalii, Ze: A. D. by1w1aécicie1em gospodarstwa rolnego 0 pow. ok. 32 ha, poiozonego we wsi B., gmina S. /k. 1112, k. 13141’. Prutokoham z 15 lipca 1949 r. zostaio stwierdzone przejécie wlasnoéci majzitku B. i B. W gminie S. na cele refonny rolnej (de1<;retPKWN z 6 wrzeénia 1944 1'.) i odebranie jego zarzqdu wiaécicielowi r1<. 1 112!. Nieruchomoéé przekazano W administracjg Pafistwowego Oérodka (...) (13,73 ha), Pafistwowego Funduszu Ziemi (9,73 ha), Laséw Paflstwowych (7,2 ha) oraz (...) (0,93 ha). Z czascm doszio do podzialu dawnego gospodarstwa na 31 &ia.1ek ewiclencyjnych, ktére czgéciowo stanowiq obszar przeznaczony pod zabudowq mieszkaniowq i produkcyjnoushlgowac, czegéciowo wykorzystywane sa. rolniczo oraz leénie /k.14316?.?. ' Postanowieniem z 30 czerwca 1997 r. Sqd Rejonowy w Cistwierdzii, ze spadek po A. D.naby1y E. D., A. K., M. L.i T. S.po ‘A czegslci spadku, a spadek po E. Dnabyky A. K., M. L.i T. S.p0 I/3 czqéci spadku /k. 8/. Postanowienie to zostaie zmieiliane orzeczeniem _ A z 31 marca 1998 r., w ten sposéb, 2e stwierdzono, i2 spadek po A. D.naby1a w ca10éci T. S./k. 9./. Postanowieniem z 7 kwietnia 2010 r. Sqd Rejonowy G. stwirjzrdzii, Ze spadek po T. S.naby1y A. KIM. L.p0 1/1 czqéci spadku fk. 10/. _ W latzich 90. XX W. A. K.pod:zjmowaia interwencje pized organamiadminist1"acyjn},'mi majagze na celu wyjaénienie stanu prawnego nieruchomoéci pochodzqcych z dawnych gospoclarszw S. D. _ _ i A. D., zahamowanie obrotu nimi i przekazanie na rzecz spadkobiercéw /k. 5967:’. ' Wojewocla (...) decyzjq z 13 rnaja 2004 r. orzeki, ze nieruchomoéci ziemskie A. D. i S. D. p010Z0ne we wsi B. i B. nie podiegajq dziaianiu przepisu art. 2 ust. 1 lit. e dekretu z 6 wrzeénia 1944 r. 0 przeprowadzeniu refnrrny rolnej fk. 1314;’. --- STRONA 2 --- Woj ewocla (...)16 marca 2005 T. usta1i1 odszkodowanie za przejocie na Wiasnoéé Skarbu Pafistwa gospodarstwa rolnogo A. Dfk. 16;‘. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi 14 marca 2006 r. stwierdzii niewainoéé powyiszej docyzji fk. 17181. W latach 20072010 A. K.C1W1.I1<.1'01'I118 Wszczynaia sprawy 0 zawezwanie Grniny S.i Skarbu Pafistwa do proby ugodowej, toczylo sio rowniez postegpowanie 0 uzgodnienie Z rzeczywistym stanom prawnyrn treéci ksiogi Wieczystej obejmuj qcej dwie dziaiki poioione W granicach dawnego gospodarstwa A. Djk. 1921, 2893191.  ' Powyzszy stan faktyczny Sad usta1i1 na podstawie WW. dokumentéw, ktéryoh treéé nie byia kwestionowana i nie budzila Wqtpliwoéci Sa,du, pominiqte natorniast zostaly analizy i ekspertyzy pochodzqce spoza niniejszego postfigpowania. Ich treéé jako dokumentéw prywatnych musiaia ustqpié przecl ustaleniami biegiego sqdowogo W. C., dotyczqcymi obecnego stanu faktycznego przedmiotowyoh gruntéw. Ja1<l<01Wiek opinia biegiego zostaia W caioéci sporzqdzona rzetelnie i jasno, a na zarzuty stron biegly udzie1i1przekonuja,oych wyj aéniofi i Sqd nie odmowii ustaleniom biegiego Wiarygodnoéci, to wobec ostatecznego Wyniku procesu opinia okaza1a siq byé nieprzydatna W zakresie, w jakim biegly dokonal wyceny nieruchomoéci. ’ Said zwaiyi, co nastgpujez powodztwo pod1ega10 oddaleniu z uwagi na niewykazanie legitymacji czynnej powodki. Niezaieznie od przyj Qtfij podstawy prawnej roszczenia odszkodowawczego, czy 1'JQC1Z.1E! to kwestionowany przez strong pozwanq art. 160 k.p.a., art. 145 Kodeksu ZO1JOW15tZfiI'1, an. 417 l<.c., czy art. 6 ustawy 2 dnia 15 listopada 1956 r. o odpoWiedzia1noéciPaI'1stWa za szkody wyrzqdzone przcz funlqcjonariuszy p3.I1StWOW)’C11, W przypadku gdy roszozenie Wywiedzione zostaio z faktu pozbawienia Wiasnoéci, niezbsgdne jest wykazanie, i2 powoclowi Wiasnoéé ta bozsprzecznie przysh1giWa1a. < Z decyzji Woj ewody (...)z 13 Inaja 2004 1". Wynika, i2 gospodarstwo rolne A. D. nigdy nie przeszio na Wiasnoéé Par‘1stWa, a zatem W roku 1978 W6SZ'1O W skiad masy spadkowej po nim. W tym miejsou Wymaga Wnikliwego rozwaienia kwestia nastqpstwa prawnego. W dniu otwarcia spadku obowiqzywaiy przepisy Rozporzqdzenia Rady Ministrow z 28 listopada 1964 r. W sprawie przonoszenia Wlasnoéci nieruchomoéci rohiych, znoszonia wspéhfiasnoéoi takich nieruchornoéci oraz dziedziczenia gospoclarstw rolnych (t.j. Dz.U. 1972, nr 31, poz. 215 ze 2111.), ktorego § 2 ust. 1 i 2 stanowily, Zc za gospodarstwo Iolne uwaza sig Wszystkie naleiqce do tej samej osoby nieruchomoéci rolne (tj. nieruchomoéci pow. 0,5 ha  § 1), jezeli stanowiq iub mogq stanowié zorganizowana, caioéé gospodarczq Wraz 2. budynkami, urzqdzeniami, inwentarzem 2}/Wym i rnartwym, zapasami oraz prawami i obowieizkami zwiqzanymi z prowadzeniem. gospoclarstwa rolnego, a do gospodarsfwa rolnego zalicza sic; r6Wnie2 lasy i grunty leéne oraz nieuiytki nalezatcc2 do Wiaéciciela nienlchomoéci okre.é1onych powyiej, jeieli stanow'iq1ub mogq stanowié z tymi nieruchomoéciami zorganizowanq caioéé gospodarczq. Zclaniem Sqclu nieruchomoéé A. D., z ktorej zostai z rodzinq usuniofy 15 lipca 1949 r. spehiiala WW. Warunki W dacie jogo émierci. Grunty naleiqce do tego samego wlaslciciela, objqte przez Pazistwowy Fundusz Ziemi i Lasy Pafistwowe przeznaczone byiy na kontynuacjo gospodarki rolnej ileénej, gmnty L1d05EQpni0n€ Pafistwowemu Oérodkowi (...)stanoWi1y gospodarstwa jego pracownikow, co stwierdzono W postopowaniu przed Sqdom Roj onowym W S.i Sqclem Okrqgowym W B. i dotqd nie zostaio to zakwestionowane, ani nie zostaly przodstawione na to okolicznoéé Zadne clowody przeciwne, W zwiqzku Z czym Sad orze1<aja,oy W niniej szej sprawie przyjafi to ustalenie za wiarygodne. Co W1QCE§j, znaczna oz»:géé gnlntu nadal stanowi uzytki rohie i leéne, co przemawia za wnioskiem, iz zasadnicze przeznaczenie nieruchomoéoi nie uleglo zrnianie od lat 40. XX W. . Wedhlg art. 1065 k.c. W brzmieniu nadanym przez ustawq Z dnia 26 paidziemika 1971 r. zrnieniajqcq ustawfig Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 27, poz. 252), gospoclarstwo rolne na podstawie testamentu mote odziedziczyé taka osoba, ktora W chwiii otwarcia spadku odpowiada \»va1'unk0m okreélonym W arr. 216 § 1 pkt 1, 2 Iub 5 k.c. Ograniczenie to odnosi siq jednak tylko do "osoby, ktora nie jest powoiana z ustawy do dziedziczenia gospodarstwa rohiego". Z przytoczonego unonnowania wynika, Ze osoba powoiana z ustawy clo dziedziczenia gospodarstwa rolnego moze dziedziczyé takie gospodarstwo na podstawie testamentu takze Wtedy, gdy odpowiada jednemu z warunkow, uzasadniajqcych dzieclziczenie gospodarstwa rohlego z ustawy, a W1QC warunkow przewidzianych w art. 10591062 k.c. W odniesieniu do clzieci spadkodawcy, powoianie na podstawie testamentu 1J§ElZ1B skuteczne W wypadku, gdy W chWi1i otwarcia spadku dziecko spadkoclawcy odpowiacla jednemu z warunkrfiw przewidzianych w art. 1059 k.c. —1:ak Sad Najwyzszy W uchWa1e z 29.03.1977 r., Ill CZP 19."77, OSNC 1977, nr 9, poz. 162.‘ Zgodnie W owczesnym ‘orzmieniem art. 677 § 2 k.p.c., gdy w skiad spadku wchodzi%0 gospodarstwo rolne, sqcl obligatoryjnie miai wymienié W treéci postanowienia SpE1d1(01)1Bl‘G{§W dziedziczzicych to gospodarstwo oraz ich udzialy W nim. Wprawdzie W dacie orzekania 0 nabyciu spadku po A. D. jego spadkobiercy nie mieli sposobu wykazaé, iZ W skiad masy spadkowoj wchodziio gospodarstwo rolne, jednak W zwiqzku z Wydaniem decyzji Wojewocly (...) z 13 rnaja 2004 r. taka moziiwoéé sic; pojawiia. Jezeli W postanowieniu o stwierdzeniu nabycia spadku nie orzcczono 0 dziedziczeniu gospoclarstwa rolnego, powsfawala potrzoba Wydania postanowienia Lizilpehiiajqcego, przy odpowiednim zastosowaniu przepisow _ 0 stwierclzaniu nabycia spadku (art. 677 § 3 k.p.c.)'. O dziedziczeniu gospodarstwa rolnego mote rozsrrzygnsté Wyiqcznie sqcl --- STRONA 3 --- spadku W postanowieniu 0 stwierdzeniu nabycia spadku, ewentuainie W postanowieniu uzilpetniajqcym to orzeczenie. Postanowienie o stwierdzeniu nabyoia spadku W zakresie, W jakim nie rozstrzyga o dziedziozeniu gospodarstwa ro1nego nie ma mocy Wiazacej Wynikajaoej z art. 365 k.p.c. — zob. Wyrok Sadu Najwyiszego z dnia 18 maja 2012 1"., IV CSK 379.511, LEX nr 1243069. W przypadku,joZe1i T. S. nie posiadata uprawniezi do dziedziczenia gospodarstwa rolnego, a uprawnienia takie przyshtgiwaty np. Wy1aoznie_ M. L. lub dalszemu krewnemu, badi w braku uprawnionych gospodarstwo przypadloby Skarbowi Pafistwa, A. K. nie moze Wywodzié Zadnyoh roszozefi z tytuhi bezprawnego przejecia nienlchomoéci, co do kt6rych_ prawa nigdy nie Weszty do jej majatku. 3112. Wobec braku wykazania iegitymaoji czynnej powodztwo nie mogto zostaé uWzg1ednione. W tym miejscu Sad uznat za stuszne zaznaczyé, iz powodka nie Wykazaia pozostatyoh przestanek Warunkujacych . odpowiedzialnoéé odszkodowawczq pozwanego. W éwietle hipotetycznego zatozenia, ii A. K.j est nastepca prawnym A. D.co do wiasnoéci gospodarstwa rolnego, treéé decyzji Woj ewody (...)p1'owadzi do Wniosku, 2e wiasnoéé nieruchornoéci W udziale powodki Wynoszacym ‘/2 nadal jej przystuguje. Powodka nie wykazata w postepowaniu dowodowym aby te wtasnoéé utracita na skutek zdarzefi majapych miejsce W czasie pomiedzy Wadliwym przejqciem maj atku B., a wytoczeniem powodztwa. Twierdzenie powodki o ,,rozdysponowaniu” nieruchomoéci uniemoilixviajacym jej restytucje w naturze nie jest wystarczaj ape do uwzglednienia " powodztwa. Z Zadnego 2 przedlozonych do akt dokurnentow — W tym rowniez opinii biegiego  nie wynika kto i kiedy, na jakiej podstawie miatby dokonywaé tego rozdysponowania. W ocenie Sada nie mozna w tej sytuacji tracié z pola Widzenia, ii nabycie nieruchomoéoi od osoby Wpisanej do ksiegi Wieczystej, ale niebedqcej wiaécicielem, prowadzi do nabycia WiflSI"J.0§C1 tylko Wowozas gdy podstawe tego nabycia stanowi odpiatna czynnoéé prawna (art. 5 i art. 6 ustawy 2 dnia 6 lipoa 1982 r. o ksiegach Wieczystyoh i hipotece). W toku postepowania nie Wykazano, aby zostaly dokonane przez Skarb Pafistwa jakiekolwiek czynnoéci oo do przedmiotowej nieruoho1_noéci o charakterze odptatnym. Sad inial na uwadze, iz ‘oadania przeksztatcefi Wlaécicielskioh nie byiy przedmiotem zleconej biegtemu opinii. Nie jest Wiadome, czy wszystkie dziaiki wskazane W opinii biegtego W. C. Wchodza W sk1ad nieruohomoéoi uregulowanych W ksiegach Wieczystych. Dane Wiaéciciela czerpane np. z ewidenoji gruntow i ‘oudynkow nie posiadaja mocy W13,_ZB,_C6j jak Wpisy praW W ksiegach wieozystych. Jednoczeénie W postepowaniu o ustalenie treéoi ksiegi Wieozystej, Wy[0CZOI1yI"Il przez T. S., stwierdzono, iz decyzja koinunalizacyjna dotyczaca dwooh dziatek poiozonych W obrebie pierwoniego gospodarstwa zostata uznana za niewazna, co skutkowato Wpisem Skarbu Pafistwa jako ich Wtaéciciela. Stad tez, niewykiuczone jest powtorzenie tego soenariusza wobeo innyoh dziatek pozostaj qcych W gestii Gminy S.. Podmiot dysponujacy prawomoonym stwierdzeniem nabycia gospodarstwa rolnego W spadku po A. D. winien Wytoczyé powodztwo windykacyjne przeciw Skarbowi Pafistwa, przed zgloszeniern Zadaniem zapiaty odszkodowania. W éwietle zebranego materiahl nie ma podstaw do uznania, aby ewentualne skutki prawne dzialania organow paiistwowych z 15 lipoa 1949 r. nie byiy mozliwe do odwrocenia i W rezultacie, aby W}/1a,cza1'y reahiy zwrot nieruchomoéci. W tyrn stanie sprawy Sad uznai, Ze powodka nie Wykazata, 2e poniosta szkode polegajaca na definitywnej utracie prawa Wiasnoéoi, czyli Wyrazaj aca sie kwota odpowiadajaca waltoéci utraconego prawa. Z tej koiejnej przyczyny powodztwo podlegalo oddaleniu W catoéci. ' Wobec niewykazania zasadnoéoi roszczenia, rozwaianie zarzutu jego przedawnienia bylo bezprzedmiotowe. O kosztaoh postepowania Sad orzekt na podstawie art. 102 k.p.c. Zgodnie z utrwaionym orzeczniotwem podstawe do jego zastosowania stanoWia_ konkretne okolicznoéci danej sprawy, przekonujace o tym, ze W rozpoznawanym przypadku obciazenie strony przegrywajacej kosztami procesu na rzecz przeciwnika bytoby nieshlszne, czy Wreoz niesp:raWied1iWe. Art. 102 k.p.c. znajduje zastosowanie W wypadkach szczegolnie uzasadnionych, ktore nie zostaty ustawowo zdefiniowane i sa kazdorazowo oceniane przez sad orzekajqcy na tie okolicznoéci konkretnej sprawy, przy czym ocena ta jest pozostawiona swobodnej ocenie sadu. Do okolicznoéci tych zalicza sie nie tylko sytuacje maj ajckowa i osobista strony, powoduj a_ca, ie obciqzenie jej kosztami moze pozostawaé w kolizji z zasadami wspotzycia spolecznego, lecz przy zastosowaniu art. 102 k.p.c. rnoga bye rowniez brane pod uwage okoficznoéci dotyczace charakteru sprawy, jej preoedensowy charakter lub subiektywne (ohoé usprawiedliwione) przekonanie powoda co do zasadnoéci zgioszonego roszczenia. Fakt bezprawnego przejeoia nieruchomoéci wchodzaoych W sktad gospodarstwa roinego A. D. jest bezsprzeczny. Powodka poniosia jui zreszta znaozne koszty niniej szego postepowania. __ W zwiazku z powyzszym, Sad orzeki jak W sentencji. .