Orzeczenie I C 42/10 0

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I C 42/10 0' 0'--Č \-Ł f' \. alxfh- -f'-__ ..... .u- f, ../'\ ..¬._.¿-- '-.„ \_I ř' řż Ű? _ ,Dnia 9 grudnia 2010 r. _ Sąd Okręgowy W Toruniu0,ŜWydz0iał I}Cywi1ny W składzie 0nas0tępuj 0 Ę 1 0 Przęwødniczącyz sso Andrzej00Wes±pha1 % Ławnicy: -~-- 0 ~ ¿ 0 3 0% Protokolantz 'st.0Ÿ S0ekr.0 Sądowy 0A1'mà 0WłO0darska P00 r0ó0ź0I050O0z1ianiu*Ŝ}v 0 f0.00""W`Toruniu0 "" 00 sprawy zpowództwazl przeciwko: M. ;)"Sp.'ĹZ000;000ĹW B;, 0 0 usta1e0nie0,0szakazanie,0 nakażàt1ie0, vzapłatę , 0 0 . 0 1 0 2. Zasądza od p00W0dá00J}00W000z0ÍyfĹ1łu"ZWrOtu0kOS2tów0p0r0c0e0su0 0 0% 0 % a/ na rzecz pozwanych M. N., A. S. i (. 0 .) Sp. Z 0.0000WB;0"ś0ó1idai*i'ji0é000kV§1OÍč;"20.008I1;000009"dWa tysiące osiemset jedenaście), 00 N N V M b/ na rzecz0in±erw@nien±a ubøzznego (0 0 s.A0 (0 0.) 1<w‹›±ę30147000 (±1~zytysiącesw --- STRONA 2 --- Sygn. akt I C 42/ 10 UZASADNIENIE Powód J. W. wniósł pozew przeciwkioii:ŸÊMi.iisiN.,f A. S. i ,,(. . .)” Sp. z o.o. w B.. Domagał Slę W I'11IT1I "" " '070 '" 1/ orzeczenia, ze pozwany M. N. naruszył dobre imię i cześć powoda poprzez zawarte W artykule pt. ,, Konkurencji nie widać” opublikowane w dzienniku T/ ,, (...)” z dnias9„ listopada 2009 r. stwierdzenia, iz znaj onioiśćiiisprobletmów T/ przez posłaoJ. W. ogranicza sie do tego, iz co najwyzej ¿wie,¿gdziejest ulica . .a jego działalność sprowadza sie jedynie do czarowania warsziawisikieogoi"*salonuĹipiioprzieiz'wyiigłiaszaniieoiboniisimotów i innych złotych myśli, 2/ zakazania pozwianemufM.*Ê.irozgłaszianiao nieprawdziwych twierdzeń, lot których mowa w punkcie 1, 3/ usunięcia skutkówŜnarutszenia”[dobra .osobisitego powoda poprzezV-zobowiązanie pozwanych do zamieszczeniai:oświadczenia Dzienniku T. °(. . .)”,oo..atststakżeoi*w,,(. ..)” oraz wyemitowania golw TVP (...) zwi Radiur(...)ioWtem1inie 14 dni od uprawornocnienia sie wieku-powódpodałWpozwietreśćoświadczenia. 4/ zasadzenieio solidarnieřod fpiozwianiychiiekwotiy .sp25.000,i00 zł na rzecz Fundacji ,,(. . .)”, W t uzasadnieniu M pozwu ' .spowódoo.p,..i.p_wsyjaśniłW jmiedzy __innymi, _ _ze jw artykule opublikowanymssw Dzienniku T. ,, ,(...)” doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda takich jak: cześć i autorytet. Twierdzenia, ze powód nie zna problemów T. sa krzywdzace i bezpodstawne. Powód jest bardzo związany gz tym miastem. Tutaj się urodził oraz cała jego kariera politycznajest z nim związana. Działalniiość powoda" jest skupiona w (...) okręgu wyborczym. 0 Tutaj ~zniajduje1¿¿sięotakze vjego ,biuro poselskie. „Bezpodstawne sa sugestie, ze powód niej est aktywnym Ÿposłem. Artykuł, który ukazał sie w „Nowościach” nie ma charakteru satyrycznego. Osoby wymienioriew nimw kontekścieewentualnego startu w wyborach samorządowych są opisywane bez zadnych elementów satyrycznych. Jedynie w odniesieniu do powoda jest inaczej.~Powód został przedstawiony nie tylko w negatywnym świetle, ale także w sposób ośmieszający. Motywem 'itiakieiogoiodziałania była Chęć ZdYS1<1'@dYÍ0Wa1'1i?180jř11<0P0Sił21~ . - W odpowiedzi na pozew [k.33 - 42 i} pozwani ćwnosili io"oddaleniepowództwa"ii zwrot kosztówpriocesu. W uzasadnieniu podnieśli, miedzy" iinnyimi,Í"zeipowód jako poseł musi być przygotowany do znoszenia ostrzej szej krytyki, która jest podejrnowaiia W interesie społecznym. Szczególnie, jezeli pochodzi ona ze strony prasy. Krytyka z jej strony składa sie z części opisowej i ocennej. Kryterium prawdziwości moze dotyczyć tylko tej --- STRONA 3 --- pielrw*szej.s:. Pozwani nie kwestionują, -że powód urodził się w T. i może czuć się ,emocjonalnie związany tym miastem. Nie oznaczato jednak, ze jego działalność nie może podlegać kontroli i krytyce. Nigdzie też w artykule nie jest zawarte stwierdzenie, że powód nie jest aktywnym posłem. Dziennikarz wyraził jedynie negatywną opinię na temat działalności powodajako vposłai jego znajomości problemów dotyczące T. Powód jako poseł z okręgu wyborczego w T. musi liczyć się z tym, ze jego działalność dotycząca tego miasta będzie podlegać ocenie. s ~ 0 ę 0 - A „ ¿jDo sprawy*.przystąpił"íirlterwenient uboczny po *strorlie spozwanej.: Było nim';(. ..~.) S.A. sw :W.,fktórejest ubezpieczycielem pozwanego (. .~.') Sp. z o.o. . 2 od sSądUstalił,* ctotisintasltęptująctez o S A KW Dzienniku T. ,, (_ . .)” z dnia :9listopada 2009 r. na stronie 2 w dziale „Opinie” ukazał się artykuł autorstwałpt;.,,=Konkurencji nie widać”. .We wstępie autor pisał: ,,Na rok przed wyborami samorządowymi coraz wyraźniej widać, jak wielkie w wyścigu o fotel prezydenta T. będąproblemyize' .znalezieniem kontrkandydata dla M. Z.”. Następnie autor analizował, kto z poszczególnych partii politycznych ewentualnie mógłby się o to stanowisko. Autor pisał od ;następujących osobach: G.,==Gi.Í=G.«i P. z (...), P. C., K. D., L. K. i W. P. z (0 . .). Analizując postacie z lewicy pozwany M. N. wymienił: K. M. i T. K. Po analizie szans tych osóbznajdujesięfragment: ' K A „ z 0 . . ,,Wskońcu poseł J. :W.~A=z:naiproblemy T_? Co najwyżej wie,-gdzie jest ulica ~S.. :Bon moty i imie złote .myśli,=którymi .czarujexwwarszawski salon, to cieniutki kapitał w' walce o prezydenturę w T.”. Dowód: Kserokopiestronz gazety ,,” k. 8-9... .Artykuł nie"przypadkowofukazałiisięolinasostronieo tytułowej1,,›Opinie”7i.Materiały, które tu się .znajdują 0 operują =„»=specyificz"nymzfivjętzykiem. 0111 :charakte:r:r¬«16kl<i, A 0S0bÍSÍy„ publicystyczny,zywy, issstęídooslaidny. «l\/law on . .wzbudzać kontrowersje,f»być »wyraźnie polemiczny. Może fcharaktieryzować isięospewną abstrakcj ą.~ Strona :ta ma charakter otwarty. Są na niej zamieszczane*autorskie'opinie dziennikarzy, -oraz innychoosób np. polityków oraz czytelników gazety. Strona ta została wyodrębniona po to, zeby czytelnicy wiedzieli, że -znajdują się na -niej osobiste"Łzwypowiedzi autorów, .ze nie jest to jakiś r!,,.suchy°.° komentarz, ,,1suche”. informacje. W.ję:zykufu1żywan:ej na tej stronie można posługiwać "się różnymi przenośniami si 'przej askrawieniami. Znajdują się na niej takie formy wypowiedzi jak: S-komentarz, ; felieton,Łrozmowa,-=opinia,~¬zderzenie zdwóch opinii, ocena, »krótka charakterystyka. 0 t S A A --- STRONA 4 --- ; Redaktor -;wydania nie miał zastrzeżeń co do artykułu pozwanego M. N.. -Kilkaf dni 8 Wcześniej, powód wypowiadając się na tej stronie, .określił polityków ¬.(..:.z.s) jako v,,zaściankowych”. 0 0 0 0 „ 0 0 1 ~ Dowód: zeznaniaświadka R. 0k.~162 V, przesłuchanie pozwanych: M. N. k- 0184 V i „ .~Ar. S. k. 185, , 0 0 ¿ Pozwany M. N. pracuje w „(...)” od 12 lat. Sporny artykuł opracował Lna podstawie całokształtu swojej wiedzy o zaangażowaniu powoda w sprawy (...). Pozwany M. N od początku bowiem „zajmował »się „ lokalną problematyką ..-społeczno 0 polityczną. Obserwował działalność radnych oraz posłów. Brał udział w różnego rodzaju spotkaniach z ich udziałem, a także w posiedzeniach rady miasta oraz sejmiku. Co jakiś czas są organizowane spotkania konsultacyjne z posłami, które organizuje, między innymi prezydent miasta. Dotyczą .one spraw ¿T.„lub województwa. Zdarzało się, że powoda na nich nie było. Powód składał interpelacje pięć razy, w tym trzy razy dotyczyły one spraw T. W każdym z tych przypadków były one składane łącznie przez wszystkich posłów z T. A Liczba"in"terpelacji składanychprzez innych posłówprzedstawia się następuj ąco: s 0 0. 0. 0: 0- A. S. ;(. . .) -- 641 isinterpelacje,;wtym;23 bezpośrednio dotyczących T.,- -G. K. (. . .) -45 in:terpelacji,±*w:tym 7 bezpośredni ¿dotyczących:T., 0 -Z. G. :(. . .) +2- 41 interpelacji, W tyn*1"5 bezpośredniodotyczących T., _ 0 -Dowód: ;zeznaniaiświadka R. 162 tv ;S163 tv, przesłuchanie pozwanych: N. k. 84 v 0-00-185,A. S. 1 85 -- 185 ?v,¿wykaz interpelacji poselskich k. 59 - 100, to Sąd zważył, co następujące: Zgodnie z art. 23 k.c. dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda~¿=sumienia,;„.nazwisko lub pseudonim,...wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, .twórczość naukowa, „artystyczna wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają» podochronąąiiřprawas cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej przepisach. Art. ±24*:=§ ¬1.k.c.:1stanowi,Ÿ::że-ten czyjedobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, »może żądać řzaniechaniaf tego działania, -chyba że nie jest ono bezprawne. .W .razie dokonanego naruszenia „może on „także żądać, ażeby .osoba która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynnościpotrzebnych .do usunięcia ¿jego skutków, w szczególności ażeby złożyławzoświadczenie odpowiedniej treści zi w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych .w kodeksie 0-może ona żądać zadość uczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej ,na 'wskazany cel społeczny. O Zadośćuczynieniu stanowi także art. 448 k.c. Powód powoływał się na to, że pozwani naruszyli jego dobra osobiste w postaci czci i autorytetu. ,, Cześć” polega na pozytywnym ustosunkowaniu się innych ludzi do nosiciela --- STRONA 5 --- tego dobra. Chodzi tu zwłaszcza -o wyobrażenie o wartości osobistej i społecznej człowieka. Obejmuje ~ ono .także s zaufanie od innych osób. Aspektem wewnętrznymczci człowieka jest godność osobista.›~Polegaona naswewnętrznym przekonaniu człowieka o 'swoich walorach, to moralnym i etycznym nieposzlakowaniuoraz na poczuciu i woli zachowania swej wartości. A A Wbrew stwierdzeniomtlfpowoda,1pozwaninie naruszyli*żadnegojetgotidobrafosobistegto. W -procesie cywilnym obowiązuje .zasada fkontradyktoryjności 4 6 k.c.›W-sprawach o naruszenie-dóbr osobistych 'ciężar dowodu ' spoczywavw'pierwszej kolejności na stronie pozwanej. Broniącfsię przed zarzutami pozwu,ß'pozwany ma wykazać, że nie naruszył dobra osobistego powoda,=albo jeżeli już do naruszenia'doszło,zto że działaniepozwanego niebyło bezprawne.~Bezprawność jest uchylona, między innymi, poprzez działanie -w społecznie uzasadnionym interesie.-« 0 0 s ~ Pozwani fw 'sposóbtoiiiobsizieirńýi ii=*rzieczoWY"przestawiłskwestię "Powstania >s:SpO1^1*1egiO artykułu prasowego. Sąd w fipełni :dałfjwiarę dowodom sw f postaci zeznań -świadka AR. ~W., pozwanych oraz przedłożonemu dokumentowi - wydrukowi zawierającemu zastawienie interpelacji poselskich.±;;Dolwody".steifsą*spójne, wzajemnie się-uzupełniają i tworzą logiczną całość. Powód spraktycznieiw*żaldensposób ich nie zakwestionował isskutecznienie podważył. a,== :=v=¬Powód ifbtłędriie na*Ÿslitieralnymsfrßbrzmieniufšfragmieintuo artykułu, üktóry go dotyczył.':fzW związku fz=i'ftym,fiifnietfi,sposóbvnawet oceniać jegozeznań-sw kategoriach wiarygodności .Zawierałyi totneolszerekolej nych określeń *na '?to,~jak powód czuje się idotknięty, zabrakło ¬w nich? :natomiast1*a1^gúrnentów .s:11*1C1^Yto:rYcznYch.f~fJest natomiast rze0Zą dlasokażdßgo oczywistą,z~że skoropowód odssuriodzentiaojiest*mieszkańcem to zna szereg ulic, nie tylko Powód zupełnie "pomij at rfakt",f1że sformułowania go dotycząceimiały charakter sprzenośni;:Jest ona językowym środkiem' sstyilisitycznym,:~w któryniftworzy sięfzwiązek sfrazeologicznyvo innym znaczeniu, niż dosłownysens wyrazów. Nie chodziło więc W tym kontekście o to, że powód w T. zna tylkos:.sulicę:::iíS.*1;Istotątego fragmentu tekstu fbyłofnatomiast to, że powód jako poseł nie Nangażuje:s:ię**w":sprawylokalne dotyczące T. Tezatafjestoprawdziwa. Dlatego nie można skutecznie stawiaćfipozwanym zarzutu naruszeniadóbr osobiistychfpowoda. Wystarczy wskazać na ilość interpelacji "dotyczących T. zgłoszonych przez powoda. Nie wniósł on żadnej takiej interpelacji, oaiojęeidynieíbrał'udział we wspólnych 'akcj achpozostałych posłów z T. Powód nie podważył tego?iargun*1entu;*íNie: :mogą tu 'być skuteczne *j ego 'twierdzenia' [k.~ 1 85v] , że jeżeli mówi sz trybunysssiejinoiwej 'oipirawach'służbyzdrowia,tofdotyczy to takżetej służby W Jeżeli przyjmuje<'w:“¿W. Pod tstitśroidowiska1fnauczycielskiego21projektustawy so »systemie oświaty to działastakżena: rzeczfnauczycielisw T. Nie oftakąaktywntość powoda jako posłaz T- chodziło »autorowi artykułu.-Dokonywał .on jej ffoceny pod katemwzagadnieńdotyczących wyłącznie T.,-a nie spraw so"gólnopolskich,'-=fkttórefitpośrednio 'także -odnoszą się ~do*¬osób mieszkającychw tym mieście. -Jako przykład *sprawy -wyłącznie'(...) można podać *kwestię budowy .drugiegovsmostu is przez ~-Od¬=wielu~lat »absorbuje ~~ona :-lokalneiśrodowisko samorządowców, polityków, dziemiikarzy i oczywiście mieszkańców. Czy i jakie działania powód podjął natym pollu:-“ tego nie wiem, bo powód tego 'nie wykazał. = K s --- STRONA 6 --- I , ,Poza tym, ,powód dodał, że dzisiaj nie musi już składać interpelacji,.bo„ma możliwość wyrażaniaopinii dla dużozszerszej opiniipublicznej, bo .interpelacjaz Opinia„ipublsicznaílnie koresponduje [k. ¿-185 v].~¦:Powód pomija -istotę interpelacji .poselskiej.=¿fPolegazona:„znaizadaniiu pisemnego pytaniaąprzezf„posła=Prezesowi :Rady Ministrów.lubşkonkretnemu ministrowi. W interpelacji jest miejsce poruszenia kwestii bardzo szczegółowych, odnoszących się do lokalnego problemu 1j akiejś małej nawet społeczności.,Posługuj ąc -się ,przykładem »budowy drugiego 0 mostu tw A .możnaşby 1,-np. ¿ sformułować ;interpelację 1 o do - . ministra .finansów zawierającą pytanie to możliwościßffinansowania *budowy ' tego Íinostuxzifbudżetu - państwa. Nie są to Więc „ęopinięs S1<ięf0wa1›1ę:Ktssędostsęsęsduszø frpspzeirszej 'opiniií¿}publicznej°ĹxInterpelacja„nie ;ma charakteru opinii, „K-lecz splytania. est Ÿfkieroęwaniaifąƒdo";opinii zfpublicznej. _ Możliwość wypowiadania , się ¬do ,tej,ąopiniii :0iK.issnie:diach 'telewtizji,Í;:Í1nie*{im:ass.s.iswlięc şşnic ,wspólnego zz instytucją interpelacji. 'Powód chyba: fzdaj e” sobie" {{te"go* : ;sprawę 'skoro ;samo ş stwierdził, 0 że „interpelacja z opinią publiczną :fnies11koresponduje”."(Powód znief; podważył jiteż .zadnym dowodem tezy to .braku jego sísęzaangażowaniařw sprawy Kliokalne'íT. ÍfWskazać teżnależy, że nie podważył onstaranności „ 0 0 „ ¿¿ Nie doszło ,tiakże“'§fnaruszeiniiaĘ¿¿;dóbr-ƒosobistychł Êfpicipirzeziisíssj ęzyk ;użyty -tw spornym _artykule .wi;¦¿o:dnieis:ieniiuŁfido p:owoda.11 to ęzyk ýdosadn"y,==1j§p:olernic:zny, ; „cięty” posługujący się przenośin:ipąs;i:Użyciietakiegoi języka było witymlmiiejscufuprawnione. Artykuł ukazał się w .dziale ,í,:OipinipeÍ_.ĘSgl11:zawarte (osobiste: wypowiedzi dziennikarzy.¬Dział ten ma ęze swej A istoty Ícharaktteir fioílsttsvśfşfplowiedzi fi fpolemik. .Temuşteż ma służyć, ęzyk Wsiedzi daj 11:3 ręj ±¿¿Tak:issi0j ęzyk ;j est f dziennikarstwie dopusziczalny;,fZ:adaniien*1s ;dziieinn:ikarzia*:.KÊnieI estíftylko isjí.prz:ek:aziywanie ="infor1'nacjii fpolglądiów, które“są odbieraneLprzychylnie:i są si neutralne. .Nietmożna :wymagać od dzieinnikarzy,1f[aby Byłoby -to bowiem sprzeczne wsz: ich 0 ¿ „*Dodaćiinalfeży,?śfżie powód ESamfínasisssitironieÍŸ,,Op:iniei”pępwypiowiadał się fwfsposób ' dosadny i kolokwialny. 0. Posłów ifokreiślił şbowiem" jako ¿,,zaściankowych”. Charakter tej strony i zamieszczanych Ítarn :wiyp"owie:dzi.;był ƒmuzwięc już wcześniej tfznany. 1 „ . 0 0 0 0 _~¿zRację „¿mają¬teżf}1,:ze\ępowódj akoşposeł 'i.f?¿p:o:l.ityk powinien być bardziej jodporny: ¿¿naÍŸ¿:krytykię ego: fjpoStępowania,fgdyż jest Kjosobą* publiczna. „Musi -być przyzwyczaj ony „do s;:tego,f*j}żle'sz oęíęisracjifj egoşfpostępowania:podlega zocenie, ya jego „poczynania mogą być ~odmiennieíęoceniane'Ÿ;przez1fitfobisierwatoriów.fi}ƒĹ-Sporny artykuł ,byłşfelementem takiej właśnie ss:ę:.gp0łęcznięj „¿1<ontroli "¿poc'zynań 1}po"wo'da Lfodniesieniu do spraw :ítoruńsklich. .Prasa „w wolnym się ƒfdemokratycznymf kraju: ;na'ff,prawo1 ;do takiej obserwacji0 i «I:wyc:iągania1} niej wniosków.izWolność7f¿pracy,z¿w ,wyrażaniu Lfopinii 1m:o:żna„_0kreślić .wręcz jako jeden zz :filarów demokracji,Prasa~¿,czyni to? jjjntleresie ;ogólnospołecznych. ;Dzięki tego typu„artykułom czytelnicy dowiadują się bowiem fo: jdziałalności wybranych przez nich przedstawicieli. z 0 „ K Nie miało znaczeniaw ssiprawiesstanowisko .Rady:Etyki:Mediów,›±które jak .twierdzi powód, zostało przedłożone w niniejszej sprawie - chodzi o karty akt 138 - 141. Nie sposób nawet przypisać temu tekstowi charakteru dokumentu. Przedłożony wydruk nie zawiera --- STRONA 7 --- żadnej pieczątki instytucji od której ma pochodzić, ani nawet jakiegokolwiek podpisu, nie mówiąc już o możliwości zidentyfikowania osoby składającej podpis, czy ustalenia kto jest upoważniony do podpisania tego pisma. Są to jednak uwagi na marginesie. Przede wszystkim bowiem stwierdzić należy, że nawet gdyby pismo to pochodziło od Rady Etyki Mediów - jak twierdzi powód to sąd w zadnym stopniu nie jest związany zawartymi W nim wypowiedziami i ocenami. Mając powyższe na uwadze sąd oddalił wniosek o .przeprowadzenie dowodu z tego ,,dokumentu”. Nie miał też znaczenie w sprawie ,,załącznik do protokołu rozprawy” przedłożony w jednym egzemplarzu przez powoda na rozprawie w dniu 9 grudnia 2010 r. Nie można on być potraktowany jako dowód w sprawie. Został bowiem przedłożony z opóźnieniem. Sąd wprowadził prekluzję dowodową. Na rozprawie w dniu 7 października 2010 r. sąd wyznaczył pełnomocnikowi powoda ostateczny termin 14 dni do złożenia wniosków dowodowych. W tym terminie żadne wnioski nie zostały złożone. Powództwo podlegało oddaleniu w całości. Skoro powód przegrał sprawę to na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. i art. 107 k.p.c. sad zasądził od niego zwrot kosztów procesu na rzecz pozwanych i interwenienta.~Składały się na nie kwoty: a/ na rzecz pozwanych: wynagrodzenie pełnomocnika - 360,00 zł. od roszczenia niemaj ątkowe [ § 11 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych ...] i 2.400,00 zł. Od majątkowego [§ 6 pkt 5], opłaty skarbowe od pełnomocnictw 51,00 zł. -łącznie 2.811,00 zł., b/ na rzecz interwenienta ubocznego: wynagrodzenie pełnomocnika 360,00 zł. od roszczenia nie majątkowego i 2.400,00 zł. od majątkowego, opłata od interwencji 370,00 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa 17,00 zł. -łącznie 3.147,00 zł. I