Teza / krótkie omówienie
kosztow procesu, sa_d opari sie na zasadzie odpowiedziainosci za wynik procesu ( anz. 98 § 1 k.p.c. ) i skoro pozwana byia reprezentowana w niniejszym postepowaniu przez profesjonainego peinomocnika ustanowionego 2 urzed
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
‘ 1 Sygn. akt I c 306/09 Q 4% ‘er 3 Ifééfl \\*~. "'1!/‘W '\ 2%; #2 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 maja 2010 r. Sa,d Okrggowy w Tarnowie, Wydzial I Cywilny w skladzie : Przewodniczacy: SSO Ewa Gut Protokolantz st. sek. sad. Marta Niemiec po rozpoznaniu W dniu 25 maja 2010 r. W Tarnowie na rozprawie spravvy z powédztwa przeciwko 2 0 ochronc débr osobistych . oddala powédztwo; II. zasadza 0d powédki na rzecz pozwanej kwotc; 439,20 zl ( czterysta trzydzieéci dziewieé zlotych 20/ 100 v), W tym 79,20 zl podatku VAT tytulem kosztéw nieoplaconej pomocy prawnej udzielonej pozwanej z urzedu. Przewodniczqcy: Z ~<' S?) } \ 1 ( fl PI I \ :\ I {I i > \ V I 1 I 1 I I IA V 1
--- STRONA 2 ---
1 i I x f :1 I . Z J b gv 1 \ \ i I I § /75 .f*.‘.‘°r"* 3.1 in 4; ‘S5 ,_.. r‘ s‘ .,. r.+.».~_ ~~._<.‘ '1 . r"5. ‘ I Sygn. akt I C 306/09 UZASADNIENIE wyroku z dnia 25 maja 2010 r. Powédka . w ostatecznie sf0rmu%owanym iqdaniu pozwu wniosia 0 nakazanie pozwanej z+o2enia przeprosin w formie oéwiadczenia zamieszczonego w sobotnim wydaniu gazety ,,Tyg0dnik Podhalar'1ski”, a nadto wywieszonego na tablicy og+oszer'1 w UI'ZQC|ZiE Miasta : przez okres co najmniej 7 dni oraz zamieszczonego w Iiécie poleconym przes%anym powodce do jej ra_k w terminie 7 dni od dnia uprawomocnienia siQ \/vyroku 0 nastr;puja_cej treéci: ,, przeprasza za swoje zachowanie w dniu 30 wrzeénia 2008 r. majqce na celu naruszenie dobrego imienia 1., a ktore polegairo na obraieniu 1 s%owami powszechnie uznanymi za obeliywe i zapewnia, ii w przyszioéci powstrzyma SiQ od tego typu dzia%a|‘|”. Ponadto powédka wnios%a 0 za§g ej na rzecz Szpitala Uniwersyteckiego im. Jana Paw%a II w kwoty 3.000 2%. tytu%em zadoééuczynienia ( poczqtkowo kwoty tej Zqdaia na swojq rzecz ). P réwniei zasqdzenia od pozwanej kosztéw postqpowania, w tym kosztéw zastegpstwa procesowego wedlrug norm przepisanych ( k. 25, 60, 150152, 243243v, 249249v ). Na uzasadnienie swych Zqdafi powédka podalra, 2e w dniu 30 wrzeénia 2008 r. doszlro do awantury pomiqdzy jej synem — ., a jego konkubinq — 1 . w ich mieszkaniu w I 1, w trakcie ktorej interweniowa%a Policja na wezwanie jej syna. Powodka, bqdqca swiadkiem tego konfliktu, prosfla pozwanq byiopuécfla mieszkanie i nie eskaIowa%a konfliktu, Iecz ta nie reagowalra na jej proéby i prawdopodobnie w przyp%ywie gniewu nazwa+a powodkq siowami powszechnie uznanymi za obrailiwe, krzycza_c pod jej adresem kilka razy: ,,Ty stara kurvvo” i wymachujqc przy tym rtgkoma przed jej twarza, a éwiadkami tego zdanenia byli cz+onkowie rodziny pozwanej oraz osoba niespokrewniona z Zadnq ze stron 1. Pod wp%ywem stresu wywo%anego tym zdarzeniem powodka d0zna%a zawa%u serca i przez okres siedmiu dni Lj. od 30 wrzeénia do 06 paidziernika 2008 r. p|2ebywa%a W szpitalu. Powédka stwierdzfla, i2 zachowanie pozwanej naruszy%o jej czeéé i dobre imiq oraz mia%o charakter znies+awiajqcy, gdyi zostaia obraiona w obecnoéci oséb trzecich. W zwiqzku z tym pismem z dnia 12 lutego 2009 r. pelnomocnik powédki wezwa% pozwanq do przeproszehia powodki za swe zachowanie, Iecz pozvvana oéwiadczwa, 2e nie pazeprosi powédki, gdyi to powédka i jej syn zaatakowali jq i jej rodzinq. Powédka zarzucHa tei, Ze pozwana w odpowiedzi na ten list niezgodnie z prawda_ p0da’ra, ie powédka ,,wtargnQia" do jej mieszkania z psem niebezpiecznej rasy, podczas gdy by% to pies dobrze znany stronom, gdyi stanowfl prezent dla cérki pozwanej i 1. Powédka wskaza%a tak2e, i2 jedynym obiektywnym éwiadkiem tego zdarzenia byla ; i jej zeznania powinny byé kluczowe w sprawie, gdy2 biorqc pod uwagg obiektywnie istniejqcy konflikt pomizgdzy synem powodki — 1 a pozwana, kaida ze stron mote odmiennie widzieé te same wvdalzenia. Pozwana ' ;wnios%a 0 oddalenie powédztwa i o zasqdzenie na jej |2ecz od powédki kosztow procesu wed%ug norm przepisanych ( k. 46, 60, 8386, 243v, 249v ). Pozwana przyzna+a, 2e pozostaje w konflikcie z synem powédki — ‘ '1 , Iecz stanowczo zaprzeczylra, aby doszio do naruszenia przez niq débr osobistych powodki w sposob wskazany w pozwie. Wyjaénfia, 2e powédka czynnie uczestniczy w konflikcie pomiqdzy swoim synem, a pozwana_ na tle sporéw osobistych oraz majqtkowych A 1 ~:‘?.*?T"ttr?.t—»c (Li .= 1,
--- STRONA 3 ---
5 | J i Q1 i :» J i L‘ u ., "z 1.5 . i 3, i, ,,._ ' . 1' '3 U vi if» . I’ i i 4 . zwia_zanych ze wspoiwiasnoéciq mieszkania w . _ 1 i doprowadza do kiétni i awantur 2 pozwana, czego przykiadem byio zdarzenie z marca 2008 r., kiedy to powédka ubliiaia w niezvvykle wulgarny sposob pozwanej w obecnoéci swego syna, a dowodem na to jest przedioione przez powodke nagranie oznaczone jako plik nr 2. Gdy chodzi zas 0 zdarzenie 2 dnia 30 wrzeénia 2008 r., z ktorego powodka wywodzi swe roszczenie, to pozwana zaprzeczyia, aby naruszyia wowczas dobra osobiste powo/dki, awrecz przeciwnie —to powodka w tym dniu wielokrotnie ubliiaia jej i czionkom jej rodziny, atakowaia siownie pozwanq i inspirowaia caiq awanture, czego dowodem jest nagranie przedioione przez pozwanq oznaczone jako plik nr 1. Pozwana podniosia réwniei, 2e 1 nie byia swiadkiem przedmiotowego zdarzenia oraz zarzuciia, i2 doznanie przez powédke zawaiu serca w dniu 30 wrzeénia 2008 r. nie byio vvynikiem uiycia przez pozwanq siow obrailiwych pod adresem powodki, Iecz wynikiem nagannego zachowania sie powédki i jej zdenervvowania wywoianego wiasnym zachowaniem i zainicjowanq awanturq. Pozwana podniosia takie, i2 Zqdanie pizez powodke opublikowania pizeprosin w gazecie ,,Tygodnik Podhalafiski” i na tablicy ogioszefi Urzedu Miasta oraz iqdanie zasa_dzenia kwoty 3.000 zi., pomijajqc kwestie braku prawdziwoéci zalzutu uiycia przez pozwana_ siéw powszechnie uznanych za obeliywe pod adresem powodki, jest nieuzasadnione, gdyi zdarzenie nie miaio charakteru publicznego i nie doszio do zniesiawienia powodki, ktéra byia osobq atakujqcq, zaé zawai sercajakiego doznaia powodka byi wynikiem jej samoistnego zachowania oraz jej stanu zdrowia. Sqd ustalii nastepujqcy stan faktyczny: W okresie od 2005 r. do lutego 2008 r. pozwana — pozostawaia w konkubinacie 2 synem powédki — i ze zwiazku tego majq 3—letnia_ corke ‘ . W lutym 2006 r. = i ; kupiii na wspoiwiasnosé mieszkanie w 1 przy ul. , zaé pod koniec 2007 r. zostaia w tym mieszkaniu zameldowana powédka, ale nigdy tam nie mieszkaia. Od lutego 2006 r. zaczeio dochodzié do konfliktow miedzy 1 . a 1, ktére doorowadziiy do tego, 2e w lutym 2008 r. pozwana wyprowadziia sie z mieszkania przy ul. ‘ i i zamieszkaia u swych rodzicow w I 2. Pozwana wniosia do Sqdu Rejonowego w Brzesku pozew 0 zasqdzenie od ; . 1 aiimentow na rzecz ich maioletniej cérki i w dniu 03 kwietnia 2008 r. zawarli ugode co do alimentéw na rzecz dziecka. Nastepnie zawiadomiia organy scigania, Ze F zznecai sie nad niq fizycznie i psychicznie i vvyrokiem Sqdu Rejonowego w Zakopanem z dnia 04 listopada 2009 r. I < zostai uznany za winnego tego, 2e w okresie od marca 2006 r. do 20 lutego 2008 r. znecai sie psychicznie i fizycznie nad pozwana, a uniewinniono go od zaizutu kierowania pod adresem matki pozwanej — w dniu 21 lutego 2008 r. groiby, 2e sie; zeméci. Wyrok ten jest nieprawomocny, gdyi ;wniosi od niego apelacje. Pozwana zio2yia' réwniei zawiadomienie do organéw écigania, Ze I w okresie od 20 lutego 2008 r. do 30 wrzesnia 2008 r. grozii jej pozbawieniem iycia i jej najbliiszych w celu skionienia jej do zmiany zioionych przez nia_ w postepowaniu karnym o czyn z art. 207 § 1 k.k. zeznafi i w celu zeznania niezgodnie 2 prawda, ie nie wywoiywai nigdy awantur i nigdy jej nie uderzyi oraz doprowadzii jq do zioienia w dniu 30 wrzeénia 2008 r. oéwiadczenia w Sqdzie Rejonowym w Zakopanem o odmowie zioienia zeznar'1, jak rc'>wnie2, 2e w okresie od 09 do 10 paidziernika 2008Ar. bijqc ja_ rekami spowodowai u niej obraienia ciaia w postaci stiuczenia twany i podudzia Iewego. W trakcie postepowania pizygotowawczego w tej sprawie pozwana poddana zostaia badaniu psychiatrycznemu, w wyniku ktorego stwierdzono, 2e na skutek przemocy fizycznej i psychicznej ze strony : doznaia diugotrwaiego rozstroju zdrowia psychicznego tj. zaburzefi emocjonalnych i wymaga systematycznego oraz diugotn/vaiego leczenia psychoterapeutycznego. Obecnie toczy sie 2 1120
--- STRONA 4 ---
i .1 vi‘ 5 F gig II?“ r2 iii .:;Z/?'_7_' ik gt! ___‘, 4' .» vf »u. .~. » i postepowanie sqdowe w tym przedmiocie. Pozwana zwréciia sie rowniei do Urzedu Skarbowego 2 prosbq o ustalenie irédei dochodow , gdyi ten kwestionowai fakt partycypowania przez niq w kosztach zakupu mieszkania przy ul. L w . Te zdaizenia doprowadziiy do konfliktu pomiedzy pozwanq i jej rodzinq, a | i jego rodzina, w tym powédkq. Dowéd: kserokopia protokoiu rozprawy Sa_du Rejonowego w Brzesku — Wydziai III Rodzinny i Nieletnich z dnia 03.04.2008 r., sygn. akt III RC 47/08 — k. 5959v — kserokopia aktu oskarienia z dnia 30.04.2009 r., sygn. akt II K 201/09 — k. 131135 kserokopia opinii sa_dowo — psychiatrycznej z dnia 12.01.2009 r. — k. 136139 odpis wyroku Sa_du Rejonowego Wydziai II Karny W Zakopanem z dnia 04.11.2009 r., sygn. akt II K 202/08, wraz z odpisem uzasadnienia — k. 205218v — czesciowo zeznania éwiadka a — k. 119120v czesciowo zeznania powodki — k. 244246 zeznania pozwanej 5 1 k. 246v—248v Powédka nigdy nie darzyia pozwanej sympatiq i nawet wtedy, gdy ta pozostawaia w zwiqzku z jej synem zdarzaio sie, ie w wulgarny sposéb sie do niej zwracaia, nazywajqc ja ,,ceperkq bagiennq”. W kwietniu 2008 r., a wiec w dwa miesiqce po wvprowadzeniu sie 2 mieszkania przy ul. , pozwana wraz z bratowa_ — . udaia sie do tego mieszkania, Iecz nie udaio sie jej otworzyé drzwi, gdy2 zostaiy wymienione w nich zamki. Pozwana poszia wowczas na ul. ~ , gdzie spotkaia powédke i jej syna. Gdy zapytaia syna powédki o klucze do mieszkania, powodka i jej syn zaczeli odnosié sie do niej w sposob wulgarny i wyzywali jq. Dow6d: piyta CD — koperta oznaczona jako k. 87 zeznania pozwanej ,— k. 246v—248v W dniu 30 wrzeénia 2008 r. odbyia sie w Sa_dzie Rejonowym w Zakopanem rozprawa przeciwko 0 znecanie sie nad pozwanq (sygn. akt II K 202/08). Na rozprawe te pozwana przyjechaia wraz z czionkami swej rodziny : braémi — P 1 i I 1, siostrq , matkq — 1 oraz szwagrem 1 i bratowq — , ktorzy zeznawali w tej sprawie w charakterze swiadkéw. Pozwana odméwiia zeznafi w pmedmiotowej sprawie. Po rozprawie pozwana udaia sie z czionkami swej rodziny na obiad, a nastepnie zaprosiia ich na kawe do mieszkania p|2y ul. , gdzie pizyjechali dwoma samochodami ok. godz. 16.00. Pozwana wczesniej informowaia syna powédki — ‘ 0 zamiarze zaproszenia swej rodziny do tego mieszkania. W chwili gdy podjechali pod dom, powédka wraz z synem pizebywaia w ogrodzie. Towarzyszyi im pies, ktérego pozwana i jej corka znaiy. widzqc przybyiych oswiadczyi, 2e nie maja_ oni prawa wstepu do mieszkania, gdyi sq osobami obcymi i Ze do mieszkania mo2e wejsé jedynie pozwana z dzieckiem. Pozwana oéwiadczyia jednak, 2e mieszkanie to stanowi jej wspéiwiasnoéé, mo2e zapraszaé do niego swa_ rodzine i weszia do niego, a za niq czionkowie jej rodziny. Wowczas wezwai funkcjonariuszy policji, twierdzqc ie nieznane mu osoby nechodzq go w mieszkaniu i sam tei wraz z powodkq i psem wszedi do tego njieszkania. Zajeli oni jedyne dwa wolne miejsca przy stole, natomiast niektoizy z czionkow rodziny pozwanej siedli na kanapie, a inni staii. Przybyli na miejsce funkcjonariusze policji wylegitymowali osoby przebywajqce w tym pomieszczeniu, a nastepnie po 3 H
--- STRONA 5 ---
i 1 i 1 1 1 4: ‘ 1 1 “'1? '1'. 1 :71 . 1, ,. rs. 1 3* 4 if. Y4 J "11?.*,”.'1"Y'“',‘ stwierdzeniu, Ze pozwana jest wspoiwiaécicielkq mieszkania, odstapili od podejmowania jakichkolwiek czynnosé, uznajqc 2e mo2e przebywaé w nim jej rodzina. Po opuszczeniu mieszkania przez Policje powodka w dalszym ciqgu twierdziia, Ze rodzina pozwanej nie ma prawa w nim pmebywaé, a nastepnie zaczeia zarzucaé pozwanej, Ze zataiia przed nia_ i jej synem, ii w przesziosci byia meiatka, krzyczaia Ze odwiedzali jqobcy meiczyini, ie pracowaia w agencji towarzyskiej, Ze musiaia praé jej brudne rzeczy. Powédka niewiaéciwie te2 zachowywaia sie w stosunku do czionkéw rodziny pozwanej, zaizucajqc im, ie bezprawnie zeznawali w sprawie karnej przeciwko jej synowi oraz zamucajqc szwagrowi pozwanej — , ie gdy ten przebywai w I 1, to zamiast pomagaé w remoncie chodzii do domow publicznych. Swq agresywnq postawa_ powédka doprowadzfla do tego, ie czionkowie rodziny pozwanej, ktorzy poczqtkowo spokojnie probowali z niq rozmawiaé, rowniei zaczeli podniesionymi giosami zwracaé sie do powédki, Iecz zarowno oni, jak i pozwana nie kierowali pod jej adresem wulgarnych stow. Takie pozwana pod wp1ywem wzbumenia gestykulowaia rekoma, starajqc sie przedstawié powédce swe racje. Doszio wéwczas do ostrej wymiany zdafi pomiedzy powodkq i jej synem, a pozwanq i czionkami jej rodziny, w czasie ktorej méwiono podniesionymi giosami, pizekrzykiwano sie i vvysuwano wzajemne pretensje pod swoim adresem. Taka sytuacja trwaia okoio godziny — péitorej, po czym czionkowie rodziny pozwanej podjeli decyzje, aby opuécié to mieszkanie. Mieszkanie, w ktorym doszio do przedmiotowego zdarzenia znajduje sie na pietme budynku przy ul. E po prawej stronie korytarza. Prowadzq do niego drzwi wejsciowe, za ktorym jest diugi korytarzyk. Skiada sie ono z trzech pokoi, kuchni i 1azienki, ale w dniu 30 wizesnia 2008 r. tylko jeden z pokoi tj. pokéj po prawej stronie korytarzyka byi urzqdzony i to do tego pokoju pozwana zaprosiia czionkow swej rodziny. W czasie gdy strony i czionkowie ich rodzin p12ebywali w tym pokoju drzwi do niego byiy otwarte, gdyi pomieszczenie to jest mate i zgromadzone w nim osoby z trudem sie w nim miesciiy, a nadto pozwana przechodziia do urzqdzonego aneksu kuchennego. Natomiast giéwne drzwi prowadzqce 2 kiatki schodowej do korytarzyka byiy zamkniete. Dowédz pismo KPP w z dnia 21.10.2009 r. — k. 90 kserokopia lzutu pietra — k. 140 — czeéciowo zeznania éwiadka ’ — k. 119120v — zeznania éwiadka » — k. 120v122 zeznania éwiadka 1* 1 — k. 122123 zeznania éwiadka I‘ — k. 123124v czeéciowo zeznania powédki I .. .— k. 244246 ~ zeznania pozwanej 4 k. 246v248v Po tym jak pozwana i jej rodzinaopuscili mieszkanie p12y ul. powédka poczu1a nag1e pieczenie w klatce piersiowej. Poniewai kilka lat wczesnie przeszia jui zawa1 i obawiaia sie, ie moie to byé ponowny atak serca poprosiia syna, by zawiozi jq do szpitala. W szpitalu okaza1o sie, ie przeszia ostry zawai serca i pmebywaia na obserwacji na Oddziale Kardiologicznym tej placowki do 06 pa2dziernik‘a 2008 r. Dowéd: kserokopia dokumentu wydanego p12ez Szpital Powiatowy w — Oddzia} Ratunkowy — k. 89 ' kserokopia karty informacyjnej Szpitala Powiatowego w 1 — Oddziai Kardiologiczny 2 dnia 06.10.2008 r. — k. 1011 czesciowo zeznania swiadka .~ 1 — k. 119120v E czesciowo zeznania powodki I |<_ 244245 ————*——fr — zeznania pozwanej 1 k. 246v248v 4 ((04,
--- STRONA 6 ---
Pismem z dnia 12 lutego 2009 r. peinomocnik powodki wezwai pozwana do przeproszenia powodki 2a skierowanie kilkukrotnie pod jej adresem w dniu 30 wrzeénia 2008 r. siow ,,Ty stara kurwo” w obecnosci czionkéw rodzin stron, w odpowiedzi na co pozwana oswiadczyia, 2e nie pizypomina sobie by skierowaia pod adresem powodki wspomniane siowa oraz 2e to powodka powinna ja przeprosié za to, 2e w tym dniu zaatakowaia ja i czionkow jej rodziny, u2ywaja_c wobec nich obe|2ywych siéw. Dowéd: pismo skierowane przez peinomocnika powédki do pozwanej 2 dnia 12.02.2009 r. wraz 2 dowodem nadania — k. 1213 pismo skierowane przez pozwana do pemomocnika powédki 2 dnia 24.02.2009 r. k. 1415 Powy2s2y stan faktyczny sad usta|i1 na podstawie dowodow 2 dokumentéw urzedowych ( odpisy: wyroku, aktu oska12'enia ) i prywatnych zalegajacych w aktach pizedmiotowej sprawy, a tak2e na podstawie zeznafi éwiadkow i stron. Dokumenty, ktére legiy u podstaw ustalefi, sad uznai w caiosci za autentyczne i wiarygodne. Zadna ze stron nie kwestionowaia przedmiotowych dowodow od strony ich formy czy tresci, a nie ujawniiy sie te2 jakiekolwiek okoiicznosci, ktére dawaiyby podstawe do dokonania 2 urzedu negatywnej oceny tych dokumentow. Stad te2 omawiane dowody zachowuja w pe1ni wiasciwa dla siebie moc dowodowa nadana_ przepisami art. 244 i 245 k.p.c. Odnoszac sie do oceny przeprowadzonych w sprawie dowodow osobowych na wstepie podkresiié na|e2y, 2e stosownie do art. 232 k.p.c., to strony sq 2obowia_2ane do wskazania dowodow dla stwierdzenia faktow, 2 ktorych wywod2a_ skutki prawne. Podkreélenia jednak wymaga fakt, i2 w sprawie 0 ochrone dobr osobistych cie2ar dowodowy w zakresie, 2e nie doszio do bezprawnego naruszenia dobr osobistych strony domagajacej sie takiej ochrony, spoczyvva na stronie pozwanej. Domagajac sie natomiast uwzglednienia roszczefi 0 usuniecie skutkéw naruszenia dobra osobistego i zadoséuczynienia za doznanaq kizywde, stosownie do tresci art. 6 k.c., to na powédce cie12yi cieiar dowodu w wykazaniu faktow, dajacych podstawe do przyjecia zasadnoéci jej roszczefi, a w szczegélnosci na czym polegaio naruszenie dobr i 0 jaki zakres naruszenia chodzi. Zarowno powodka, jak i pozwana 2awnioskowa1y dowody 2 zeznafi swiadkéw i je2eli chodzi o ocene wiarygodnosci osobowych irédei dowodowych, to stwierdzié na|e2y, 2e sad dysponowai dwiema sprzecznymi wersjami 2da12er'1 przedstawionymi przez strony, w ktorych wskazyvvano na przyczyny oraz przebieg zdarzenia 2 dnia 30 wrzesnia 2008 r. pomiedzy powédkq a pozwana. Dlatego te2 celem peinego wyjasnienia przebiegu zdarzenia, 2 ktorego powédka wywodziia swe roszczenie oraz celem oceny wiarygodnosci osobowych irodei dowodowych i dla proby wyjaénienia prawdy materialnej, sad siegnafl pomocniczo po dowody zaoferowane przez pozwana oraz powédke, a to nagrania doiaczone do"a|Zt sprawy oraz materiaiy 2 akt spraw karnych toczacych sie przeciwko synowi powodki, a to odpis opinii sqdowo — psychiatrycznej 2 dnia 12 stycznia 2009/ r. i odpis aktu oskaiienia 2 dnia 30 kwietnia 2009 r. oraz odpis wyroku Sadu Rejonowego w Zakopanem 2 dnia 4 listopada 2009 r. wraz 2 uzasadnieniem. Dowody te po2wo|i1y w szczegolnoéci ustalié t%o konfliktu miedzy stronami oraz dokonaé oceny wiarygodnosci ze2nar'1 éwiadkow i stron. Je2e|i chodzi o nagrania pr2ed1o2one przez pozwana, sad — pomimo tego, 2e powédka 2ap12ec2a1a, jakoby jedno 2 nich dotyczyio zdarzenia 2 dnia 30 w12esnia 2008 r. i tvvierdziia, i2 nie rozpoznaje swego giosu — uznai je 2a wiarygodne i odnoszace sie do zdarzefi, na ktore zawnioskowaia je pozwana, a to do zdaizefi 2 kwietnia 2008 r. i 30 wizeénia 2008 r. W ocenie sqdu nie budziio watpliwosci, i2 gios zarejestrowany na nagraniach by1 miedzy innymi giosem powodki, gdy2 daio sie to 2 iatwoécia rozpoznaé. 5 Q21
--- STRONA 7 ---
1 I 1 .._, 1.. 7 31.“. I": ,... $1; 1 z, i . "L5 1 ._ 1 '4 inf; J 1 1. *1 1 1' $_; _; Nadto, pomimo 12 powédka twierdziia, 2e nie rozpoznaje swego giosu, to jednak vvyra2nie wskazywaia, i2 nagrania te dotyczq zdarzenia 2 kwietnia 2008 r., a wiec potwierdziia to, i2 wie o jakie zdaizenie chodzi i daia dowéd temu, 2e byia przy tych zdarzeniach. Jej twierdzenie zaé, i2 2 uwagi na to, 2e byto to na ul. to mogiy zostaé zarejestrowane tam giosy innych osob, jest zupeinie niewiarygodne i naiwne, gdy2 2 nagrania wyra2nie siychaé, i2 osoba o giosie, ktéry jak ustalono na|e2ai do powodki, dokiadnie znaia pozwanqi wysuwa+a pod jej adresem zarzuty, ktére obcym osobom nie by1‘yby znane, a na ktore wskazywaia pozwana. Nadto sqd dai wiare twierdzeniom pozwanej, i2 nagranie nr 1 dotyczyio 2da12enia 2 30 wrzeénia 2008 r., gdy2 na nagraniu tym jest gios me2c2y2ny bedqcego w tym spo12e po stronie pozwanej tj. jak podaia pozwana — gios jej brata, ktéry nie by1‘ obecny p12y 2da12eniu 2 kwietnia 2008 r. i przebieg tego nagranego zdarzenia potvvierdzajq zeznania pozwanej i zawnioskowanych przez niq éwiadkow. Na nagraniu tym zarejestrowano zarzuty powodki pod adresem pozwanej co do tego, i2 nie pizyznaia sie 2e byia me2atkq, o czym 2e2nawa1a nie tylko pozwana izawnioskowani przez niq éwiadkowie, ale tak2e powodka i 1 1. A zatem potwierdza to wersje pozwanej, i2 nagranie nr 1 dotyczy 2da12enia 2 30 wrzesnia 2008 r. Natomiast nagranie nr 2 dotyczy zdarzenia 2 kwietnia 2008 r., co zresztq pr2y2na1a powédka. Oceniajqc osobowe 2rédia dowodowe sqd po myéli art. 6 k.c., o ktérym byia mowa powy2ej, bada1 czy powodka udowodniia swe twierdzenie, 2e pozwana naruszyira w dniu 30 wrzesnia 2008 r. jej dobra osobiste u2ywajqc tego dnia pod jej adresem kilkakrotnie siow o tresci Ilty stara kurwo" w okolicznoéciach przez niq wskazywanych. Dokonujqc oceny, czy powodka udowodnilra te okolicznosci sqd miai na uwadze wewnetrznq spéjnosé 2e2nar'1 zawnioskowanych przez strony éwiadkéw oraz ich zgodnosé 2 depozycjami stron i pr2ed1o2onymi dowodami w postaci odpiséw dokumentow i nagrafi oraz 2 zasadami doswiadczenia 2yciowego i logiki. Ocena zeznarfi éwiadkow musiaia byé dokonyvvana 2 du2q ostro2nosciq 2 uwagi na to, 2e swiadkowie 2 wyjqtkiem K, sq to krewni i powinowaci jednej lub drugiej strony i na dodatek obie rodziny sq 2e sobq mocno skonfliktowane i toczy sie szereg spraw miedzy nimi. Tak2e éwiadek — i\ , pomimo i2 nie nale2y do rodziny 2adnej 2e stron, to jednak jest bliskq ko|e2ankq corki powédki, a wiec te2 nie jest osobq neutralnq. Majqc na uwadze powy2s2e wskazania, sqd uznai 2a wiarygodne tylko te czeéé zeznafi powédki, ktérq potwierdzili w swoich zeznaniach, pozwana i zawnioskowani przez niq swiadkowie. Zawnioskowani przez pozwanq éwiadkowie, a to : ,<, P : i |\ i sq krewnymi pozwanej ( matka, brat i szwagier ), jednak2e w ocenie sqdu ich zeznania zaslrugujq na obdarzenie ich przymiotem wiarygodnosci. Jakkolwiek w ich zeznaniach widaé 2aanga2owanie po stronie pozwanej, to jednak przedstawiony przez nich przebieg zdarzenia 2 dnia 30 wrzesnia 2008 r. jest bardziej przekonywujqcy i znajdujqcy potwierdzenie w zasadach logiki i doéwiadczenia 2yciowego oraz pr2ed102onych nagraniach, ktore co prawda nie obrazujq caiego przebiegu tego zdarzenia, ale pozwalajq wyrobié sobie poglqd o tym jak to zdarzenie wyg|qda%o. Z zeznafi wszystkich tych swiadkow wynika, i2 to powodka byia osobq najbardziej aktywnq w trakcie tego zdarzenia, ona prowokowaia do kiétni i wysuwaia rc'>2ne zarzuty pod adresem pozwanej i jej rodziny. W swietle 2e2nar'1 tych swiadkéw oraz pr2ed+o2onych nagrafi, trudno daé wiare powodce i zawnioskowanym p12e2 niq swiadkom, i2 powodka byia 2upe+nie spokojna podczas tego zdarzenia, nie odzywaia sit3 i byla atakowana p12e2 pozwanq. Sama bowiem powédka pr2y2na+a, i2 zapytaia pozwanq dlaczego nie ujawniia, 2e byia me2atkq i jak vvynika 2 przed1o2onych nagrafi oraz caiego zebranego materiaiu dowodowego, ten fakt by} dla powodki bardzo istotny i wywoiywai jej wzbuizenie. Powodka przyznala te2, choé zaraz sie 2 tego wycofaia, 2e w trakcie tego zdarzenia zarzucaia I\ 1, 2e chodzii w p0 domach publicznych i p12y2naia, 2e pc'>2niej pisaia pisma odnosnie tego zdarzenia do szkoiy, w ktorej uczy 2ona tego2 swiadka i nadal takie pisma bedzie pisaé. A zatem naie2y daé wiare swiadkom zawnioskowanym przez pozwanq, i2 to powédka prowokowaia pozwanq i 6 2611 1 [1 1
--- STRONA 8 ---
{A} 1*» '1; ,2 . 1'; '17 I M" 1E11 1.. 1 ‘~12 if 1.‘.= 1 1.3: ., .. =1 ml; 11‘: 11‘ 51' 1, 1 gli ‘.1 2,‘ I I _ »_: Z11; ‘r 11 . czionkéw jej rodziny do k1étni. Naie2y te2 zwrécié uwage, i2 depozycje swiadkow zawnioskowanych przez pozwanq wzajemnie ze sobq korespondujq — co prawda sq ro2bie2noéci co do drobnych szczegéiow 21/viqzanych 2 p12ebiegiem tego zdarzenia np. co do tego jakie miejsca w pokoju zajmowali poszczegolni czionkowie rodziny pozwanej, jak Zachowywai sie pies powodki, ale zapewne wynika to 2 niepamieci éwiadkéw oraz ich zdenervvowania podczas tego zdarzenia. Nadto, co istotne pomimo, 2e z 2e2nar'1 tych swiadkéw widaé 2aanga2owanie po stronie pozwanej, to nie mo2na jednak tracié 2 pola widzenia tego, 12 ich zeznania nie ulegaiy naturalnej tendencji do popierania stanowiska osoby najb|i2s2ej, jakq dla nich jestlpozwana, tak jak to byio w p12ypadku zeznafi éwiadkow zawnioskowanych przez powodke. Swiadkowie powoiani p12e2 pozwanq obiektywnie bowiem przyznali, 2e rownie2 oni podnosili gios podczas vvymiany zdafi 2 powédkq, co w konsekwencji doprowadziio do tego, 2e wszyscy obecni w pomieszczeniu nawzajem sie przekrzykiwali oraz nie negowali tego, 2e pozwana podes2+a do powodki i gestykulowaia rekoma w jej pob|i2u. Natomiast swiadkowie zavjgioskowani p12e2 powodke twierdzili, 2e powodka byia zupeinie spokojna i nie odzywaia sie, co jest zupelfie fiiewiarygodne i sprzeczne 2 ustaleniami poc2yniony1fii"vVoparciu4Io p|2ed1o2one 11agrar1ia’TEa1y kontekst sytuacyjny, vvynikajqcy 2 konfliktu miégdzy pozwanq a synem powédki. Z caiego zebranego materia1u dowodowego wynika, i2 powédka bardzo anga2uje sie w ten konflikt, jest osobq impulsywnqi wielokrotnie u2ywaia w stosunku do pozwanej siow obra2|iwych, jak chocia2by podczas 2da12enia 2 kwietnia 2008 r. zarejestrowanego na nagraniu nr 2. Dlatego te2 — w ocenie sqdu — zeznania swiadkéw zawnioskowanych przez pozwanq sq znacznie bardziej przekonywujqce n12 zeznania powodki i jej swiadkéw i dlatego te2 sqd uznai je 2a wiarygodne i w oparciu o nie poczynii ustalenia faktyczne w sprawie. Sqd opari sie te2 w catosci na zeznaniach pozwanej, uznajqc je 2a wiarygodne. Opisa1a ona bowiem w sposéb p12ekonujqcy, szczery i zgodny 2 zasadami logiki i doéwiadczenia 2yciowego jak wyglqdaiy jej relacje 2 synem powodki oraz 2 samq powédkq, a jej zeznania w tym p12edmiocie sq 2bie2ne 2 12ec2owym materia1em dowodowym zgromadzonym w sprawie, a wskazujqcym na fakt inicjowania przez niq postepowafi cyvvilnych i karnych p12eciwko synowi powodki i czesciowo 2 depozycjami powodki oraz jej syna. Gdy chodzi zas o wzajemne relacje pozwanej 2 powédkq, to jej depozycje w tym puzedmiocie znajdujq oparcie w zapisie na piytzie zb1de_M_I1@,_Z@2PQWodka ju2 w pizesziosci 2achowywa1a sie wuIgarnié"w2g|edem pozwanej. Pozwana rc'>wnie2”w sposob przekonujqcy opisara przebieg zdarzenia 2 dnia 30 wrzesnia 2008 r. Jej zeznania w tym zakresie sq 2bie2ne 2 tresciq 21o2onej p12e2 niq odpowiedzi na pozew oraz 2 zeznaniami wszystkich zawnioskowanych p12e2 niq swiadkow, ktore sqd obdar2y1 przymiotem wiarygodnosci. Tak2e zasady logiki przemawiajq 2a uznaniem tych 2e2na1fi 2a wiarygodne. Trudno bowiem przyjqé — w swietle zgromadzonego materia1u dowodowego 2e powédka, ktéra do tej pow nie stroni1a od atakowania pozwanej przy u2yciu wulgarnych siow, akurat w dacie przedmiotowego zdarzenia spokojnie pmyjmowaia ataki nie tylko 2e strony pozwanej, ale i c21onkc'>w jej rodziny, obawiajqc sie wrecz do nich odezwaé, podczas gdy mogia bez 2adnego problemu opuscié pomieszczenie, w ktérym rzekomo zostaia w tak niegodzivvy sposob potraktowana. W zvviqzku 2 tym sqd uznai zeznania pozwanej 2a w peini obiektywne i w konsekwencji w zakresie wzajemnych relacji stron i przebiegu zdarzenia w dniu 30 wrzesnia 2008 r. uczynii je podstawq swych usta|er'1 faktycznych. Z kolei je2eli chodzi o zeznania éwiadkow zawnioskowanych p12e2 powodke, to na|e2y wskazaé, 12 swiadkowie ci sq to réwnie2 osoby bliskie dla powédki swiadek F ; jest jej synem, zas éwiadek 1_jest kole2ankq cérki powédki. GWEi1od2i o pierwszego 2 tych swiadkéw, to sqd dai wiare jego zeznaniom jedynie czeéciowo, a mianowicie w tej czeéci w ktorej p12y2na1, 2e pozostaje w konflikcie 2 pozwanq, przedstawi1 okolicznosci w jakich pozwana 1 czionkowie jej rodziny p12ys2|i w dniu 30 wrzeénia 2008 r. do mieszkania p12y ul. , usytuowanie tego mieszkania oraz przebiegu 2dar2e1’1 w tym dniu do czasu interwencji funkcjonariuszy Policji, albowiem jego depozycje w tym 7 eof
--- STRONA 9 ---
1 1 1 YT ;, TV ,,. "%7‘.‘I."~ZZ3"‘§' ..__’p '1 _ A a , hr‘ 1; L ,1 1‘. 1 if 1 L1 11‘ I P. . F, $1 3:3 11.‘ .1, ‘t. przedmiocie korespondujq 2 zeznaniami stron i zawnioskowanych p12e2 pozwanq swiadkéw oraz 2 zalegajqcq w aktach spravvy kopiq rzutu pietra budynku przy ul. . I. Nie zas1ugujq natomiast na wiare depozycje tego swiadka odnoénie tego, 2e to pozwana i czionkowie jej rodziny wszczeli w tym dniu awanture, podczas ktorej pozwana kilkukrotnie nazwa1a powodke ,,starq kurwq”, natomiast powodka w trakcie tej awantury od2ywa1a sie do pozwanej spokojnie, nie kierujqc pod jej adresem wulgarnych siow. Jego zeznania w tym p12edmiocie pozostajq bowiem w wyra2nej sprzecznosci 2 depozycjami pozwanej i zawnioskowanych p12e2 niq swiadkow. Poza tym wiarygodnosé jego 2e2nar'1 podwa2a tresé apisu na piycie CD ( koperta oznaczona jako k. 87 ), 2 ktorego niezbicie wynika, 2e powédka nie dar2y1a pozwanej sympatiq i ju2 w pr2es21‘oéci zdarzaio sie, 2e atakowaira jq p12y u2yciu wulgarnych siow, podczas gdy 2 .2e2na1‘1 tego2 swiadka wynika, 2e vvvv. nie byiy skonfliktowane i przed wrzesniem 2008 r. nie byio 2adnej awantury pomiedzy powodkq a pozwanq. Je2e|i chodzi o to ostanie stvvierdzenie swiadka, to nie potvvierd2i1a tego sama powodka, ktora p12y2naia, 2e w kwietniu 2008 r. by1a sytuacja konfliktowa 2 pozwanq, czego dowodem sq w1aénie pr2edio2one nagrania na piycie CD. Réwnie2 zasady logiki przemawiajq za niemo2nosciq uznania zeznafi tego2 swiadka w tym p12edmiocie 2a wiarygodne. Trudno bowiem daé wiare depozycjom tego swiadka, 2e zarowno on, jak i jego matka biernie znosili ataki 2e strony pozwanej i jej rodziny i wrecz byli pr2era2eni 2aistnia1q sytuacjq. Ju2 bowiem bezposrednio po p12yje2d2ie pozwanej i jej rodziny pod budynek mieszkalny otwarcie vvyrazili swe niezadowolenie 2 tego, 2e osoby te zamierzajq wejsé do mieszkania p12y ul. S 1 . Nastepnie 2 wiasnej woli udali sie do pomieszczenia zajmowanego p12e2 pozwanq i jej rodzine, zajmujqc centralne miejsca w tym mieszkaniu. Skoro wiec zdecydowali sie na wejécie do mieszkania, w ktorym pr2ebywa+a pozwana 2e swq rodzinq, to nie sposéb przyjqé, 2e uczynili to tylko po to by biernie przyjmowaé ataki 2e strony pozwanej, Iecz postqpili tak, by wyrazié swe niezadowolenie 2 faktu pobytu pozwanej w tym mieszkaniu oraz sk1adania przez czionkow jej rodziny 2e2nar'1 w sprawie karnej |JTZ€CiWkO temu swiadkowi, na co wska2ywa1a pozwana i zawnioskowani p12e2 niq éwiadkowie w swych depozycjach. W swietle wiec powy2s2ego u2na1 sqd, 12 zeznania tego swiadka, ukierunkowane Ii tylko na potvvierdzenie wersji zdarzefi powodki, a nie znajdujqcej odzwierciedlenia w rzeczywistosci, nie zasiugujq na wiare. Co do 2e2nar'1 <, to sqd odmowii im waloru wiarygodnosci w caiosci. Co prawda swiadek ta jest osobq obcq dla stron, Iecz jak sama przyznaia jest kole2ankq corki powodki, a wiec ju2 chocia2by 2 tego wzgledu jest zainteresowana korzystnym rozstrzygnieciem spravvy na rzecz powodki. Ponadto zeznania tego swiadka sq 2upe1nie niewiarygodne i naiwne. Z 2e2nar'1 tego swiadka wynika, 2e pr2ys21a do mieszkania przy ul. akurat w momencie, gdy pozwana staia nad powodkqi wymachujqc przed jej twarzq rekoma kr2yc2a1a do niej ,,Ty stara kurwo", widziaia, 2e powodka byia przestraszona tym atakiem 2e strony pozwanej i nie reagowaia na wulgaryzmy pod swym adresem, a nastepnie swiadek nieuwa2ona przez nikogo — poza powodkq opusciia to mieszkanie. Zeznania tego swiadka W tym p12edmiocie pozostajq jednak w wyra2nej sprzecznosci 2 zasadami logiki i doswiadczenia 2yciowego. Nie sposob bowiem daé wiary jej zeznaniom, 2e akurat w tym konkretnym momencie, bedqcym przedmiotem 2qdania pozwu, pojawiia sie w ww. mieszkaniu, a nastepnie po us1ys2eniu wyzvvisk kierowanych przez pozwanq pod adresem powodki opuéci1a to miejsce, nie reagujqc w 2aden sposob na to co sis; staio i nie ujawniajqc swojej obecnosci. Zeznania te sq tym bardziej niewiarygodne, gdy we2mie sie pod uwage to, 2e 2adna 2 osob obecnych w mieszkaniu pozwanej nie widziaia tego swiadka, a powodka — o czym bedzie mowa poni2ej — 2auwa2y1a jq w okolicznoéciach, ktére nie sposob uznaé 2a prawdziwe. Gdyby zas rzeczywiécie — jak swiadek wskazaia to w swych depozycjach — weszia choé na chwile do tego mieszkania — to 2 pewnoéciq przynajmniej jeden 2 c21onkow rodziny pozwanej zdoiaiby jq zauwa2yé, tym bardziej, 2e pomieszczenie to — jak wynika 2e zgodnych depozycji wszystkich p12esiuchanych w sprawie osob — byio ma1e, w rezultacie czego wiekszosé 2 obecnych tam osob zajmowaia pozycje stojqcq i niektére 2 N 8 4'66»
--- STRONA 10 ---
1 1:»I 1. . “niekorespondujq 2 zeznaniami powodki i jej syna. Swiadek zeznaia, 12 w czasie jej pobytu w 1.‘. 1 1. 1.7 1 73: . 1:‘ \_ 1' 1‘ ,1 0 ,=. ~. 5mung; :;:.’.'31.241.: .1’ 1,;‘ 1 111'; ‘1'\ 1 Z $1 ¢ .‘, [$5, 1. ;. '1 < $1 15. nich sta1y przy d12wiach wejsciowych do tego pomjeszczenia. Nadto zeznania tego swiadka mieszkaniu, ktéry tn/va1 ok. 4 5 minut, ta1<2e matka pozwanej 2achowywa1a sie agresywnie, gdy2 mowiia wulgaryzmy, ktorych swiadek jednak nie pamieta ( 2a to dok1adnie pamieta1a, 2e pozwana u2y1a konkretnych wulgarnych siéw wobec powodki ), wyrywaia sie I pr2ytr2ymywa1o jq dwéch me2c2y2n. Z kolei powédka 2e2na1a, i2 swiadek — byia w tym mieszkaniu tylko sekunde Iub dwie, a matka pozwanej w czasie, gdy pozwana wy2ywa1a powédke, wrecz uspokajaia pozvvanqi mc'>wi1a, 2e nie powinna u2ywaé takich siow. A zatem sq to 2upe1nie odmienne opisy tego zdarzenia. Z kolei swiadek — ; ze2na1, i2 on i matka siedzieli w tym pokoju bokiem do d12wi, a swiadek — twierdziia, 2e osoby te sied2ia1y przodem do drzwi. Powy2s2e okolicznosci, a 2w1as2c2a niewiarygodnoéé depozycji éwiadka, i2 2nala21a sie w przedmiotovvym mieszkaniu akurat W tej chwili gdy pozwana u2ywa1a obra2|iwych siow wobec powodki, powodujq 2e sqd nie u2na1 zeznan tego swiadka 2a prawdziwe i wiarygodne. Oceniajqc 2 kolei zeznania powodki nale2y stwierd2ic':, i2 jej depozycje 2as1ugujq na wiare jedynie w tej czesci, w ktérej korespondujq 2 zeznaniami pozwanej i zawnioskowanych przez niq swiadkéw. Natomiast w pozostaiym zakresie zeznania powodki sq niekonsekwentne i ma1o stanowcze. Przede wszystkim nie 2as1ugujq na wiare jej zeznania, 2e wid2ia1a _ . i to w momencie, gdy pozwana kierowaia pod jej adresem wyzwiska i 2e osoba ta byia swiadkiem tego zdarzenia. Z 2e2nar'1 powodki wynika bowiem, 2e widziaia jak J pr2ekroc2y1a drzwi prowadzqce 2 korytarza do korytarzyka, a sama w tym czasie sied2ia1a przy stole bokiem do d12wi. Biorqc jednak pod uwage rzut pietra budynku oraz fakt, 12 powodka sied2ia1a bokiem do drzwi nie sposéb przyjqé, 2e by1a ona w stanie jq zauwa2yé w chwili, gdy ta p12ekrac2a1a d12wi wiodqce 2 koryta12a do korytarzyka, gdy2 miejsce to by1o poza zasiegiem jej wzroku. Nadto 2aden 2e swiadkow, w tym nawet syn powodki, nie potwierdzii by wid2ia1 wowczas w mieszkaniu I\ _ . Podkreélenia vvymaga te2 fakt, 2e skoro powodka by1a wéwczas tak zdenerwowana zachowaniem pozwanej, to zapewne widzqc obcq osobq odezwaiaby sie do niej Iub wska2a1aby na jej obecnosé, by mieé wiarygodnego swiadka co do przebiegu tego2 zdarzenia. Tego jednak nie uczyniia. Ta1<2e w pismie skierowanym do pozwanej w dniu 12 lutego 2009 r., w ktorym w2ywa1a jq do przeprosin, nie zawaria stwierdzenia, 2e swiadkiem tego zdarzenia byia 1<, a jedynie wska2a1a, 12 zdarzenie to widzieli c21onkowie rodziny powodki i pozwanej. Nie 2as1ugujq rc'1wnie2 na wiare zeznania powodki odnosnie tego, 2e nigdy nie odnosi1a sie 2le do pozwanej. Jak to ju2 bowiem zaznaczono przy ocenie 2e2nar'1 jej syna — . 1 przeciwko wiarygodnosci jej zeznan w tym przedmiocie przemawia tresé zapisu na p1ycie CD, 2 ktorego niezbicie wynika, 2e powédka ju2 od d1u2s2ego czasu nieprzychylnie odnosi1a sie do pozwanej i nie akceptowa1a tego, 2e po2ostawa1a ona w pr2es21osci w konkubinacie 2 jej synem. Powédka co prawda 2akwestionowa1a by to "ona wypowiadaia s1owa zarejestrowane na wspomnianej p1ycie, Iecz — jak ju2 podnoszono — w ocenie sqdu nie budzi wqtpliwoéci fakt, i2 s1owa zarejestrowane na tej p1ycie pochodzq od niej. Tak2e twierdzenia powodki odnoénie tego, 2e pozwana w dniu 30 wrzesnia 2008 r. 2achowywa1a sie wzgledem niej agresywnie i nazwaia jq ,,starq kurwq”, powédka zas biernie 2nosi1a ataki 2e strony pozwanej, nie 2as1ugujq na wiare. Powodka nie p12edstawi1a bowiem 2adnego wiarygodnego dowodu na okolicznosé nazwania jej przez pozwanq ,,starq kurvvq" i brak jest podstaw do przyjecia prawdziwoéci takich faktéw jedynie na podstawie jej zeznan. Jak to ju2 bowiem powy2ej wskazano zeznania zawnioskowanych przez niq na te okolicznosé éwiadkow nie 2as1ugujq na wiare i brak jest jakiegokolwiek dowodu rzeczowego w postaci np. zapisu przebiegu tego zda12enia, ktoiy potwierd2a1by wiarygodnosé zeznan powodki w tym zakresie. Poza tym ca1oéciowa analiza relacji panujqcych miedzy stronami przemawia 2a 9 L 01/1 >7? . 1 1
--- STRONA 11 ---
1 I i i r T1 /Z ~.;. :»"_ i. » E i i .; .|:.~ _i . niemozliwoéciq przyjecia, by powédka byia bierna_ 0fiara_ siownego ataku ze strony pozwanej, 0 czym te2 ju2 byia mowa powyiej. W tym miejscu naleiy wskazaé jeszcze, ii 0 niewiarygodnoéci zeznafi powédki w tym zakresie, éwiadczy fakt, ii — jak wynika 2 jej zeznafi i postawy — jest ona bardzo negatywnie nastawiona do pozwanej i jej zeznania majq charakter bardzo tendencyjny i emocjonainy. Miedzy innymi powédka w trakcie 2e2nar'1 skiadanych przed sqdem dokonywaia oceny zachowania pozwanej i jej matki, twierdzqc, i2 sq to osoby nieradzqce sobie ze swoimi emocjami, niezréwnowaione emocjonalnie i podawaia na te okolicznoéé przykiady. Jej zeznania przeczq wiec temu, by w trakcie tego zdarzenia z dnia 30 wmeénia 2008 r. byia zupeinie spokojna, bo skoro tak zachowywaia sie w sqdzie, to tym bardziej zaizuty takie, o jakich zeznawali éwiadkowie powoiani przez pozwanq, wysuwaia podczas tego zdamenia i reagowaia emocjonalnie. Zeznania powédki byiy takie niekonsekwentne, 0 czym éwiadczy choéby fakt, ii twierdziia, 2e obawiaia sie matki pozwanej, bo ta miaia sie na niq rzucié w sqdzie, po czym oka'zai0 sie, 2e zdarzenie to miaio mieé miejsce znacznie péiniej ni2 to, z ktérego wywodziia swe roszczenie (k. 246). Zeznania powédki odnoénie wypowiedzenia przez pozwanq wulgarnych siéw pod jej adresem nie korespondujq te2 z twierdzeniami zawartymi w piémie jej peinomocnika skierowanym do pozwanej w dniu 12 lutego 2009 r. W piémie tym powédka podniosia, i2 pozwana i jej matka kizyczaiy pod adresem powédki siowa 0 treéci zawartej w pozvvie wymachujqc przy tym rekoma przed jej twaizq ( k. 12 ), a w trakcie 2e2nar'1 podaia, i2 matka pozwanej, po tym jak ta miaia wypowiedzieé te wulgarne siowa, uspokajaia ja_ i zwracaia jej uwage, Zeby tak nie méwiia (k.245 i 246 ). Wobec powyiszego zeznaniom powédki w tym zakresie sqd nie dai wiary. Sqd rozwaiyi co nastqgpuje: Powédztwo nie zasiuguje na uwzglednienie. Zgodnie 2 art. 24 k.c. ten, czyje dobro osobiste zostaje zagroione cudzym dziaianiem, moie Zqdaé zaniechania tego dziaiania, chyba, 2e nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia moie on takie iqdaé, aieby osoba, ktéra dopuéciia sie naruszenia, dopeiniia czynnoéci potrzebnych do usuniecia jego skutkéw, w szczegélnoéci aieby zioiyia oéwiadczenie odpowiedniej treéci i w odpowiedniej formie. Na zasadach pizewidzianych w kodeksie moie on réwniei 2a_daé zadoééuczynienia pienieinego Iub zapiaty odpowiedniej sumy pienieinej na wskazany cel spoieczny. Jeieli wskutek naruszenia dobra osobistego zostaia wyizqdzona szkoda majqtkowa, poszkodowany moie Zqdaé jej naprawienia na zasadach ogélnych. Tak zwany otvvarty kataiog débr osobistych zawiera art. 23 k.c., w ktérym jako dobro osobiste podlegajqce ochronie prawa cywilnego wymienia sie m. in. czeéé okreélanq réwniei jako godnoéé, czy te2 dobre imie cziowieka. Z przepisu art. 24 k.c. wynika, 2e przewidziana w nim ochrona aktualizuje sie przy speinieniu dwéch pmesianekz po pierwsze, dobro osobiste osoby fizycznej musi zostaé zagroione Iub naruszone; po drugie, dziaianie osoby naruszajqcej cudze dobro jest bezprawne. Zqdajqcy ochrony musi przy tym jedynie wykazaé, Ze jego dobro osobiste zostaio zagroione Iub naruszone, natomiast cieiar wykazania, Ze okreélone zachowanie nie moie zostaé zakwalifikowane jako bezprawne spoczywa na naruszycieiu. W niniejszej sprawie koniecznym staio sie wiec ustalenie czy doszio do naruszenia débr osobistych powédki, a nastepnie — w przypadku odpowiedzi pozytywnej — dokonanie oceny czy nie zachodza_ okolicznoéci wyiqczaja_ce odpowiedzialnoéé pozwanej. Z treéci uzasadnienia pozwu wywnioskowaé moina, i2 powédka wywodzi swe roszczenie z naruszenia jej godilofiosobistej, poiegajqcej na oczekiwaniu szacunku ze strony innych oséb. Powédka powoiaia sie bowiem na fakt, i2 uiycie pr2ez pozwanq w dniu 30 wrzeénia 2008 r. siéw 0 treéci ,,Ty stara kurwo” miaio charakter zniesiawiajqcy, naruszyio jej czeéé i dobre imie. W czci cziowieka wyréinia sie dwie jej strony : strone wewnetiznq 10 X6
--- STRONA 12 ---
t 1 ‘t *5 ~ ~ ( godnosé osobistq) obejmujqcq wyobraienie cziowieka 0 wiasnej wartosci oraz oczekiwanie szacunku ze strony innych Iudzi oraz strone zewnetiznq oznaczajqcq dobrq siawe, dobrq opinie innych Iudzi, szacunek ktérym osoba jest obdarzona przez otoczenie. Czesé, dobre imie i dobra siawa cziowieka sq pojeciami obejmujqcymi wszystkie dziedziny iycia osobistego, zawodowego i spoiecznego. Naruszenie czci moie wiec nasta_pié przez poméwienie 0 ujemne postepowanie w Zyciu osobistym i rodzinnym ( par. Wyrok 5/V z dn/la 09.10.2002r. IV C/(N 1402/00, Lex nr 78364 ). Poza tym 0 naruszeniu czci moina méwié nie tylko wtedy, gdy wywoiuje negatywne i widoczne reakcje srodowiska w ktorym funkcjonuje pokrzyvvdzony, ktérego dobro osobiste zostaio naruszone, ale réwniei kiedy czyn naruszajqcy dobra osobiste wywoiuje jedynie u takiej osoby subiektywne poczucie wstydu, poniienia czy te2 obawy przed poniieniem. By moiiiwym byio stvvierdzenie, Ze czesé i dobre imie powodki zostaiy naruszone zachowaniem pozwanej koniecznym byio wykazanie przez powédke, 2e pozwana naruszyia te jej dobra osobiste. Tymczasem jak ju2 wyiej szeroko rozwaiano przy dokonywaniu oceny dowodéw powédka nie wykazaia faktu naruszenia jej czci i dobrego imienia pmez pozwana, Wobec czego odpada odpowiedzialnosé, jaka mogiaby wynikaé 2 naruszenia tych débr. Powédka nie przedstawiia bowiem iadnych wiarygodnych dowodéw na okolicznoéé tego, ie pozwana skierowaia pod jej adresem obrailiwe siowa 0 treéci zawaitej w pozwie, pozwana zas oraz zaw_|ji_c_>_skowEinT|iY'2*ei'”i'fi_ swiadkowie kategorycznie negowali fakt, by padiy 2 jej ust wyzwiska pod adresem powodki. Jak ju2 wyiej vvykazano sqd dai wiare w tym zakresie pozwanej i w ocenie sqdu powédka nie udowodniia, Ze pozwana w dniu 30 wrzesnia 2008 r. uiyia pod jej adresem kilkakrotnie siéw obraiiiwych 0 tresci ,,Ty stara kun/vo”, a to na niej sp_o;_zyv;:aijgi_e_2_qr doyigdu w tym zakresie. A zatem ju2 z tego powodu 2a_danie powodki nie zasiuguje na uwzglednienief ‘ Niezaleinie od powyiszego stwierdzié naleiy, ie nawet gdyby przyjqé, ii w trakcie zdarzenia z dnia 30 wrzesnia 2008 r. doszio do \/vypowiedzenia przez pozwanq pod adresem powodki siéw o tresci ,,Ty stara kurwo”, to biorqc pod uwqge l_<_ont_ek_st §_ytuaQg'[y tego2 zdarzenia, niemoifiwym byiotyqgrzyjgcie, ie doszio w ten sposéb do naruszenia“”Erié'z2ii pozwanq débr osobistych powodki i tym samymfibrak podstaw do uW'zgIedfiienié‘r6szczenia* powodki chociaZb;7\Wl3ifiéifZ'nej‘cz‘eéci’;'“"”"'""" “*"”“*“" 3 V . W doktiynie i ju ykaturze powszechnie przyjmuje sie, Ze przy ocenie, czy naruszone zostaio dobro osobiste cziowieka decydujq kryteria obiektywne, a nie subiektywne odczucia osoby Zqdajqcej ochrony prawnej. Indyvvidualna wrailiwosé ( ocena subiektywna ) zainteresowanego moie byé bowiem szczegélnie duia ze wzgledu na cechy osobnicze. Z tej przyczyny kryteria oceny naruszenia muszq byé poddane obiektywizacji, a mianowicie uwzgledniaé trzeba odczucia szerszego grona uczestnikéw i powszechnie przyjmowane, a zasiugujqce na akceptacje normy postepowania ( obyczaj, tradycja, itp. ). Nie jest przy tym bez znaczenia motywacja dziaiafitsprawcy naruszenia. Miernika pozwalajqcego na ustalenie czy naruszona zostaia godnosé takiej osoby naleiy poszukiwaé w tzw. opinii publicznej, bedqcej wyrazem poglqdéw powszechnie przyjetych i akceptowanych przez spoieczefistwo. Funkcjonujqcych w nim wzorcéw, stanowiqcych docelowy punkt odnoszenia oceny, dostarczaé powinny zaé przede wszystkim zapatiywania Iudzi rozsqdnych i uczciwie myslqcych. Miarodajny jest wiec kontekst spoieczny, a zwiaszcza odbior kwestionowanych siéw, w srodowisku w ktéiym je wypowiedziano, a nie wyia_cznie stan odczué osoby pod ktérej adresem zostaiy skierowane (par. Wyrok 5 A w Warszaw/‘e z dnia 23.11.2005 r. V./'ACa 553/200.5} nie pub/..; uzasadn/en/‘e wyroku 5/V z dnia 07.11.2000 r. I C/(N 1149/98, Lex nr 50831). Istotny jest te2 kontekst sytuacyjny siéw w ktérym zostaiy uiyte, a nie ich znaczenie, oraz ich spoieczny odbiér, oceniany wg. kryteriéw wiasciwych dla Iudzi rozsqdnych i uczciwych. Konieczne jest wiec zachowanie naieinych proporcji i umiaru (par. Wyrok 5/V z dn/5 23.052002 r. IV CK/V 1076/Z000, OSNC 2003/9 poz. 121). Obowiqzujqce prawo nie chroni wiec przed kazdym, jakimkoiwiek naruszeniem dobr osobistych, a pizyznaje je jedynie wowczas, gdy naruszenie dobra osobistego jest jednoczesnie naruszeniem prawa podmiotowego, a wiec naruszeniem uczucia ludzkiego przez naruszenie jakiegos * 11 \ ‘/02? i i ii ‘i I I i i i I
--- STRONA 13 ---
‘h £_. Sf.‘ »\: \. we r a,4;t ,1‘ 1'. »,\ .1” p’ z if’ ‘Pi \ ii‘ ;. i onkretnego, obiektywnie ujetego dobra. Aprobujqc taki punkt widzenia naleiy przyjqé, i2 nie dochodzi do naruszenia dobra osobistego, gdy wyizqdzona drugiemu pizykrosé ( dolegliwoéé ) jest wediug ocen pizyjmowanych w spoieczeifistwie — przykrosciq ( doiegliwosciq ) maiej wagi, nie przekracza wiec progu, od ktorego iiczyé sie ju2 bedzie naruszenie dobra osobistego. Stopieri przeiywanej przykrosci przez dotknietego naruszeniem moie mieé znaczenie dopiero wtedy, gdy prég ten zostai pizekroczony ( par. System prawa p/ywatnego, Prawo cyw/'//7e — czesl‘ ago’/na, Tom 1 pod red M. Sa/ja/7a, Wydawniciwo C.H. Beck, Wwa 2007 r., str. 1118). . Gdyby pozwana rzeczywiscie skierowaia pod adresem powodki w dniu 30 wrzesnia 2008 r. siowa ,,Ty stara kurvvo", to — w sytuacji, gdyby do uzycia tych _s_ic'>w doszio w 7?‘ spokojnej atm0sf§r;e,_e _nie w ramach kiotni jaka sie wywiagaia i ugywania takie pr2ez' powodke wulgévrnyob sicfw _+___li_eyy_a_tpi_iyvie naleiaioby uznaé, Ze siowa te misiy jednoznacznie negatywny wydiwiek i ie pozwana nazywajqc w ten sposéb powédke naruszyia jej dobra osobiste. Jednakie nie moina by byio rozpatrywaé znaczenia tych siéw z pominieciem okolicznoscgihyv jE\i<iC|'i_ZOS_’CE1h{_Q[l__(2 wypowiedziane._Z materiaiu dowodowego zgromadzonego W sprawie wynika bowiem jednoznacznie, ie to powodka i jej syn byli inicjatorami konfliktu do jakiego doszio w tym dniu pomiedzy nimi, é pozwana_i czionkami jej rodziny. Jufbowiem bezposrednio po pizyjeidfié pozwanej pod—dom sprzeciwili sie temu by jej rodzina weszia do mieszkania, a gdy pozwana zbagatelizowaia ich sprzeciwy i wprowadziia do niego swq rodzine zadzwonili po policje, twierdzqc, 2e rodzina pozwanej chce ich okrasé. Nastepnie powédka i jej syn zajeli centralne miejsca w pokoju, w ktérym przebywaia pozwana i jej rodzina, oswiadczajqc, ie pomimo tego, it policja wyraziia zgode na ich pobyt w tym mieszkaniu, to oni w dalszym ciqgu nie zgadzajq sie na to. Powédka te2 — jak ustalono — zaczeia prowokowaé nie tylko pozwanadwaie tak2e_c_zi0nkéw jej rodziny, w tym miedzy innymi jej szwagra — .», pomawiaja_c go 0 niegodne zachowanie. Powodka czyniia te2 szereg wyrzutow pod adresem“pozwaoejdnomawiaia ja_ 0 negatywne zachowania, takie ja‘k‘ko'nt'éi(ty*z meiczyznami, zarabianie pieniedzy w sposob niegodziwy, itp. Ustaiono tez, I2 w trakcie tego zdarzenia powédka zachowywaia sie w sposéb kizykliwy, uiywaia wulgarnych siéw. A wiec swoim zachowaniem swiadomie i ceiowo prowokowaia pozwanq i czionkéw jej rodziny. W tej sytuacji, gdy rozmowa pomiedzy stronami i czionkami ich rodzin nie miaia charakteru spokojnej wymiany zdafi, Iecz awantury podczas, ktérej padaiy wulgarne siowa ze strony powodki, nie moina uznaé, 2e — gdyby w istocie pozwana uiyia siéw 0 tresci podanej w pozwie — to miaioby to charakter naruszenia dobr osobistych powodki. Byia to bowiem awantura prowokowana przez powédke, w czasie ktérej obie st_ro_|]y_reagowaiy emocjonalnie. Nadmienié naleiy, ie powédka widza_c jak rozwijéi sie sytuacja po wyjsciu funkcjonariuszy policji z mieszkania, mogia poprzestaé wyiqcznie na siownym sprzeciwie Wobec obecnosci czionkéw rodziny pozwanej w tym mieszkaniu, bez koniecznoéci werbalnego manifestowania swego niezadowolenia z tego faktu. Wchodzqc do mieszkania stanowiqcego wspéiwiasnoéé pozwanej bez jej zgody, a nawet wbrew jej woli, pomimo przyzwoienia ze strony swojego syna i zachowujqc sie wulgarnie w stosunku do pozwanej i czionkéw jej rodziny, pomawiajqc ich 0 roine niewiasciwe zachowania i uiywajqc wulgarnych siéw, zachowaia sie niewiasciwie i jej zachowanie tei moie byc': rozpoznawane w kontekscie naruszenia débr osobistych pozwanej. Co prawda w judykatune i doktrynie panuje poglqd, ii wzajemnosé naruszefi débr osobistych nie wyiqcza ochrony tych débr i kaidej z oséb, ktérej dobra zostaiy naruszone przez drugq osobe przysiugujq odrebne roszczenie w tym zakresie. Jednakie poglqd ten odnosi sie do innego rodzaju sytuacji nii przedmiotowe zdarzenie. Z reguiy chodzi tu 0 sytuacje, gdy dwie osoby podczas réinych zdarzefi naruszajq swe dobra osobiste, nie zas gdy do naruszefi takich dochodzi podczas typowej awantury, 2 jakq mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Trudno bowiem uznaé, ie uiycie wulgarnych siow w czasie awantury prowokowanej przez innq osobe i takie uiywajqcq siow wulgarnych, stanowi naruszenie débr osobistych tej osoby. Osoba naruszajqca dobro osobiste innej osoby (oséb) nie moie skutecznie domagaé sie ochrony 12 JJF0
--- STRONA 14 ---
L I i i ' i E §I swego dobra osobistego skoro w istocie sama jest sprawca_ tego naruszenia przez doprowadzenie (zmuszanie) innych oséb do takich zachowarfi ( par. Wyrok SA wKat0w/cachz dnia 04.04.2007 r. I ACa 139;/07, Lex nr 307267 ). Skoro zatem powédka w trakcie zdarzenia z dnia 30 wrzesnia 2008 r. zachowywaia sie w sposéb, ktéry moina uznaé za naruszenie dobr osobistych pozwanej, jakimi sa_ prawo do niezakioconego korzystania ze swej swobody i wiasnosci prywatnej ( weszia do mieszkania, ktére byio wspéiwiasnosciq pozwanej wbrew jej woli ) oraz prawo do poszanowania jej godnosci ( pomawiaia pozwanq 0 niegodziwe zachowania, wyzywaia ja_ wulgarnymi siowami ), to nie moie skutecznie domagaé sie ochrony swego dobra osobistego, gdyi w istocie sama jest sprawcq tego naruszenia przez doprowadzenie pozwanej do negatywnych zachowafi z jej strony. Zgiaszajqc iqdanie ochrony débr osobistych powédka w istocie naduiywa swego prawa podmiotowego skoro swym zachowaniem sprowokowaia pozwanq do zachowafi, ktére nie powinny byé akceptowane i tym samym nie moie korzystaé z ochrony (art. 5 k.c.) przewidzianej przepisami prawa. Sytuacja przedstawiaiaby sie zgoia inaczej, gdyby do uiycia przez pozwanq pod adresem powodki siéw okreslonych w pozwie doszio w warunkach spokojnej, konstruktywnej rozmowyi bez prowokacji z drugiej strony. Nie sposob rc'>wnie2 dokonywaé oceny zachowania stron w oderwaniu od relacji jakie je iqczq. Relacje te sq zas ju2 od kilku lat zie. Zasady wspoiiycia spoiecznego wymagaja_ w takiej sytuacji, aby kaida ze stron konfliktu unikaia zdarzefi, ktére pozornie sa_ niewiele znaczqce, ale mogq staé sie zarzewiem nowego konfliktu. W sytuacji wiec gdzie strony wzajemnie czyniq sobie na ziosé, fakt uzycia przez jednq 2 nich obrailiwych siow pod adresem drugiej, zwiaszcza wtedy gdy ma to miejsce — tak jak w niniejszej sprawie — pod wpiywem wzburzenia i prowokacji, nie moie byé potratowany jako naruszenie débr osobistych. Nie moina takie przyjqé, 2e w odczuciu samej powodki wyzwiska kierowane rzekomo przez pozwanq pod jej adresem miaiy a2 tak negatywny dla niej wydiwiek, 2e pod wpiywem tego doznaia zawaiu serca. Zwrocié naleiy bowiem uwage na to, ie rowniei powédka nie jest osobq stroniqcq od uiywania wulgarnych siéw, 0 czym niewqtpliwie swiadczy tresé zaiegajqcego w aktach spravvy zapisu na piycie CD. Nie sposéb tym samym uznaé, ie wyzwiska pozwanej pod adresem powodki doprowadziiy jq do ataku serca, skoro sama nie ma skrupuiéw w kierowaniu obraiiiwych siéw pod adresem innych oséb. Zasadnym staje sie zatem twierdzenie, Ze na pogorszenie stanu zdrowia powodki miai wpiyw caiy kontekst sytuacyjny plzedmiotowego zdarzenia, a wiec awantura miedzy stronami, ostra wymiana zdaifi miedzy nimi, jak réwniei okolicznosci poprzedzajqce to zdarzenie, a mianowicie sprawa karna toczqca sie przeciwko jej synowi oraz fakt, 2e w tym dniu zawnioskowani przez pozwanq swiadkowie zeznawali przeciwko niemu. Wobec powyiszego sqd uznai, i2 po piervvsze powédka nie udowodniia faktu, ie pozwana w dniu 30 wrzesnia 2008 r. uiyia pod jej adresem siéw 0 tresci zawartej W pozm.7 a co za tym idzie Ze naruszyia jej dobra osobiste w postaci czci i dobrego imienia, a to na niej ciqiyi obowiqzek udowodnienia tego faktu. Po wtére zas, gdyby nawet doszio do uiycia p|2ez pozwanq takich siow, to W kontekscie caiego zdarzenia z dnia 30 wrzesnia 2008 r., nie moina przyjqé, i2 w ten sposéb doszio do naruszenia czci powodki. Wobec powyiszego powédce nie przysiuguje ochrona na podstawie art. 24 k.c. i w konsekwencji jej powédztwo podlega oddaleniu. Orzekajqc w przedmiocie kosztow procesu, sa_d opari sie na zasadzie odpowiedziainosci za wynik procesu ( anz. 98 § 1 k.p.c. ) i skoro pozwana byia reprezentowana w niniejszym postepowaniu przez profesjonainego peinomocnika ustanowionego 2 urzedu, a 2a_danie powodki nie zostaio uwzglednione, to sqd zasqdzii od powodki na rzecz po/zwanejtaryfowe koszty vvynagrodzenia adwokackiego na poziomie stawki minimainej okresionej w §11 ust.1 pkt.2 rozporzqdzenia Ministra Sprawiediiwosci 2 dnia 28.09.2002 r. w sprawie opiat za czynnosci adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Pafistwa kosztow nieopiaconej pomocy prawnej udzieionej 2 urzedu (Dz. U. Nr 163, poz.1348 13 I J i
--- STRONA 15 ---
‘I F‘ “T :7l v 2; ‘¢; ll 0 x 0. 7!7'?§\_'»\>'¢.. I 1. I ‘s i i 1 i I “R1 1: 1 i ze zmianami), powiekszone o podatek VAT z tytuiu swiadczenia pomocy prawnej z urzedu (§2 ust.3 powyzszego rozporzqdzenia). W tym zakresie sqd miai na uwadze poglqd Sa_du Najwyiszego, ii w sytuacji, gdy kosztami procesu w sprawie cywiinej zostaje obcia_2ony |J|'ZECiWI'liK procesowy strony korzystajqcej z nieopiaconej pomocy prawnej udzieionej z urzedu, koszty tej pomocy zasadza sie nie od Skarbu Pafistwa, Iecz od przeciwnika procesowego na rzecz strony korzystaja_cej 2 udzieionej pomocy ( por. post. SN 2 dnia 08.09.1982 r., I CZ 83/82 ). W tym miejscu naleiy tei wskazaé, i2 stosownie do art. 108 ustawy 2 dnia 28 iipca 2005 r. 0 kosztach sqdowych w sprawach cywilnych ( Dz. U. Nr 167 poz. 1398 ze zm. ) zwoinienie od kosztow sqdowych nie zwainia strony od obowia_zku zwrotu kosztow procesu przeciwnikowi. SSO Ewa Gut 14 i we E 1.
--- STRONA 16 ---
\ I :< , arr v21 i Q ‘> _r, fr P Y I 1 ‘5 (1! r l " X Sygn. akt I ACa 766/10 A yk $0‘ 47/ 11 '7}y€(;u:1‘§§ /I TI w .a ~. WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 paidziemika 2010 1" Sad Apelacyjny w Krakowie — Wydziai I Cywilny w skiadziez Przewodniczacy: SSA Jozef Wasik Sedziowie: SSA Barbara Gérzanowska SSO Anna Rakoczy Protokolantz st.sekr.sadowy Barbara Piaszczyk po rozpoznaniu w dniu 29 paidziernika 2010 r. W Krakowie na rozprawie sprawy z powédztwa przeciwko 0 ochrona débr osobistych i zapiate na skutek apelacji powodki od wyroku Sadu Okrqgowego w Tamowie z dnia 25 maja 2010 r. sygn. akt I C 306/09 1. oddala apelacje; 2. przyznaje od Skarbu PafistwaSqdu Okrggowego w Tarnowie na rzecz adw0kata" z kancelarii Adwokacki W ulica kwotg 878,402} ( osiemset siedemdziesiqt osiem zlotych i czterdzieéci groszy), w tym 158,40zl podatku od towaréw i uslug, tytulem nieoplaconej pomocy prawnej udzieionej pozwanej z urzgdu w postepowaniu apelacyjnym. I
--- STRONA 17 ---
Sygn. akt I ACa 766/10 UZASADNIENIE wyroku z dnia 29 paidziernika 2010 r. Powédka . domagaia sie nakazania pozwanej ziozenia przeprosin w formie oéwiadozenia zamieszczonego w sobotnim wydaniu gazety ,,Tygodnik Podhalafiski", a nadto wywieszonego na tabiicy ogioszen w Urzedzie Miasta _ przez okres co najmniej 7 dni oraz zamieszozonego w liécie poleconym przesianym powodce do jej rqk w terminie 7 dni od dnia uprawomocnienia sie wyroku, o nastepujqcej treéci: ,, . L przeprasza ' _ za swoje zachowanie w dniu 30 wrzeénia 2008 r. majace na celu naruszenie dobrego imienia <, a ktore poiegaio na obraieniu siowami powszechnie uznanymi za obeliywe i zapewnia, i2 w przyszioéci powstrzyma sie od tego typu dziaian”. Ponadto powodka domagaia sie zasqdzenia od pozwanej na rzecz Szpitala Uniwersyteokiego im. Jana Pawia ll w kwoty 3.000 zi. tytuiem zadoééuczynienia oraz zasadzenia na jej rzecz zwrotu kosztow procesu. Uzasadniajejc Zadanie powodka podaia, ze w dniu w dniu 30 wrzeénia 2008 r. w takcie awantuw pomiedzy jej synem a jego konkubina j ;w ich mieszkaniu w , ktorej to awantury powédka byia éwiadkiem, pozwana, prawdopodobnie w przypiywie gniewu nazwaia powodke siowami powszechnie uznanymi za obraiiiwe, krzyczac pod jej adresem kilka razy: ,,Ty stara kun/vo". Zachowanie pozwanej naruszyio czeéé i dobre imie powodki a pod wpiywem stresu wywoianego tym zdarzeniem powodka doznaia zawaiu serca i przez okres siedmiu dni tj. od 30 wrzesnia do 6 paidziernika 2008 r. przebywaia w szpitalu. Pozwana wniosfa o oddalenie powodztwa zarzucajqc, ze w trakcie zdarzenia w dniu 30 wrzesnia 2008 r., do ktorego istotnie doszio, to powodka czynnie uozestniczyia w konflikcie pomiedzy niq a __._.._ n, ublizajao zarowno powodce, jak i ozionkom jej rodziny, obecnym przy tym zdarzeniu. Pozwana zaprzeczyia aby uzyia siow przytoczonych przez powodke. 1 "$1 i .
--- STRONA 18 ---
i Sygn. akt I ACa 766/10 Wyrokiem z dnia 25 maja 2010 r. Sad Okregowy w Tarnowie oddalii powodztwo i zasadzii od powodki na rzecz pozwanej kwote 439,20 zi tytuiem nieopiaconej pomocy prawnej udzieionej pozwanej z urzedu. Podstawa rozstrzygniecia byiy nastepujace ustalenia faktyozne i motywy wskazane w uzasadnieniu: Jak ustalii Sad Okregowy, w okresie od 2005 r. do lutego 2008 r. pozwana pozostawaia w konkubinacie z synem powodki I , z ktorym ma trzyletnia corke _. W Iutym 2006 r. pozwana i kupili na wspoivviasnoéé mieszkanie w _ | przy ul. , zaé pod koniec 2007 r. zostaia w tym mieszkaniu zameldowana powodka, ale nigdy tam nie mieszkaia. Od lutego 2006 r. miedzy pozwana a 1 zaozeio dochodzié do konfliktow, wskutek czego w lutym 2008 r. pozwana wyprowadziia sie do rodzicow do A. Pozwana wniosia do Sadu Rejonowego W Brzesku pozew 0 zasadzenie od ‘ I aiimentéw na rzecz ich maioletniej corki, zakonozonej w dniu 3 kwietnia 2008 r. zawarciem ugody. Nieprawomocnym na dzien orzekania w niniejszej sprawie Wyrokiem Sadu Rejonowego w Zakopanem z dnia 4 Iistopada 2009 r. ;zostai uznany za winnego tego, Ze w okresie od marca 2006 r. do 20 lutego 2008 r. znecai sie psychicznie i fizycznie nad pozwana, a uniewinniono go od zarzutu kierowania pod adresem matki pozwanej ; w dniu 21 lutego 2008 r. groiby, 2e sie zeméoi. Pozwana ziozyia rowniez zawiadomienie do organow éoigania, 2e A w okresie od 20 lutego 2008 r. do 30 wrzesnia 2008 r. grozii pozbawieniem Zyoia jej ijej najbliiszych, w celu skionienia jej do zmiany ziozonych przez nia w postapowaniu karnym o czyn z art. 207 § 1 k.k., zeznan i w celu zeznania niezgodnie z prawda; ie nie wywoiywai nigdy awantur i nigdy jej nie uderzyi oraz doprowadzii ja do ziozenia w dniu 30 wrzeénia 2008 r. oéwiadczenia w Sadzie Rejonowym w Zakopanem oi odmowie zioienia zeznari, jak rowniez, Ze w okresie od 9 do 10 paidziernika 2008 r. bijac ja rekami spowodowai u niej obrazenia ciaia w postaci stiuczenia twarzy i podudzia Iewego. W trakcie postepowania przygotowawczego w tej sprawie pozwana poddana zostaia badaniu psychiatrycznemu, w wyniku ktorego stwierdzono, Ze na skutek przemocy fizycznej i psychicznej ze strony doznaia diugotn/vaiego rozstroju zdrowia psychicznego tj. zaburzen emocjonalnych i wymaga systematyoznego oraz 2 v I 1'1 i I i i I i i i i i r |
--- STRONA 19 ---
Sygn. akt l ACa 766/10 diugotrwaiego leczenia psyohoterapeutycznego. Obecnie toczy sie postepowanie sadowe w tym przedmiocie. Pozwana zwrociia sie rowniez do Urzedu Skarbowego z proéba o ustalenie zrodei dochodow 1, gdyz ten i(W6S’[iOi'\OW8i fakt partyoypowania przez niq w kosztach zakupu mieszkania przy ui. w _ Te zdarzenia doprowadziiy do konfliktu pomiedzy pozwana i jej rodzina, a .... _ . 1 ijego rodzina, w tym powodkq. Sad podai, ze powodka .. nigdy nie darzyia pozwanej sympatiq i nawet wtedy, gdy ta pozostawaia w zwiazku z jej synem zdarzaio sie, ze w wulgarny sposob sie do niej zwracaia, nazywajac jej ,,oeperkq bagienna". W kwietniu 2008 r., a wiec w dwa miesiace po wyprowadzeniu sie z mieszkania przy ul. , pozwana wraz z bratowa _ . ._.. udaia sie do tego mieszkania, Iecz nie udaio sie jej oiworzyé drzwi, gdyz zostaiy wymienione w nich zamki. Pozwana poszia wowczas na ul. _ gdzie spotkaia powodko i jej syna. Gdy zapytata syna powodki o klucze do mieszkania, powodka i jej syn zaozeli odnosié sie do niej w sposob wulgarny i wyzywali jq. Sad Okregowy ustalii, ze w dniu 30 wrzeénia 2008 r. odbyia sie w Sadzie Rejonowym w Zakopanem rozprawa przeciwko 7 ' i o znecanie sie nad pozwana (sygn. akt ii K 202/08). Na rozprawe to pozwana przyjechaia wraz z czionkamiswej rodziny: braémi" ' " ' ' " Ii ...._..._..._..i, siostra _ _, matka _ < oraz szwagrem “ " '7 i bratowa , ktorzy zeznawali w tej sprawie w charakterze éwiadkow. Pozwana odmowiia zeznan w przedmiotowej sprawie. Po rozprawie, okoio godziny 160°, pozwana i czionkowie jej rodziny 1 przybyii do mieszkania przy ul. o czym pozwana uprzedzaia " ' ' ' wraz z pozwana, ktorej towarzyszyi pies, przybywaii w ogrodzie. Oswiadczyi on, ze czionkowie rodziny pozwanej nie maja prawa wstepu do mieszkania, gdyz sa osobami oboymi i ze do mieszkania moze wejéé jedynie pozwana z dzieckiem, a gdy przybyii nie zastosowali sie do tego sprzeciwu, wezwai funkcjonariuszy policji, twierdzac ze nieznane mu osoby nachodzq go w mieszkaniu i sam tez wraz z powodkaj i psem wszedi do tego mieszkania. Zajeli oni jedyne dwa wolne miejsca przy stole, natomiast niektorzy z czionkow rodziny pozwanej siedii na kanapie, a inni staii. Przybyli na miejsce funkcjonariusze policji 3 i 1 i 7 1 4 1 i 1
--- STRONA 20 ---
Sygn. akt I ACa 766/10 wyiegitymowali osoby przebywajaoe w tym pomieszczeniu, a nastepnie po stwierdzeniu, ze pozwana jest wspoiwiascicieika mieszkania, odstapili od podejmowania jakichkolwiek ozynnosé, uznajqc ze moze przebywao w nim jej rodzina. Po opuszczeniu mieszkania przez Policje powodka w dalszym ciagu twierdziia, ze rodzina pozwanej nie ma prawa w nim przebywaé, a nastepnie zaczeia zarzuoaé pozwanej, ze zataiia przed niq i jej synem, iz w przesziosci byia mezatka, krzyozaia ze odwiedzali jq obcy mezozyzni, ze praoowaia w agencji towarzyskiej, ze musiaia praé jej brudne rzeczy. Powodka niewtaéciwie tez zaohowywaia sie w stosunku do czionkow rodziny pozwanej, zarzucajqc im, ze bezprawnie zeznawali w sprawie karnej przeciwko jej synowi oraz zarzucajac szwagrowi pozwanej " _ ze gdy ten przebywat w _ to zamiast pomagaé w remoncie chodzi’: do domow publicznych. Swq agresywna postawa powédka doprowadziia do tego, ze czionkowie rodziny pozwanej, ktorzy poczajtkowo spokojnie probowali z niej rozmawiaé, rowniez zaozeli podniesionymi giosami zwraoaé sie do powodki, Iecz zarowno oni, jak i pozwana nie kierowali pod jej adresem wulgarnych siow. Takze pozwana pod wpiywem wzburzenia gestykuiowaia rekoma, starajao sie przedstawié powodce swe racje. Doszio wowczas do ostrej wymiany zdan pomiedzy powodka i jej synem, a pozwana i czionkami jej rodziny, w czasie ktorej mowiono podniesionymi giosami, przekrzykiwano sie i wysuwano wzajemne pretensje pod swoim adresem. Taka sytuacja trwaia okoio godziny pottorej, po czym ozionkowie rodziny pozwanej podjeli decyzje, aby opuscié to mieszkanie. Jak ustaiii Sad Okregowy mieszkanie, w ktorym doszio do przedmiotowego zdarzenia znajduje sie na pietrze budynku przy ul. '7 ~ po prawej stronie korytarza. Prowadza do niego drzwi wejsciowe, za ktorymi jest diugi korytarzyk. Mieszkanie skiada sie z trzech pokoi, kuchni i iazienki, ale w dniu 30 wrzesnia 2008 r. tylko jeden z pokoi po prawej stronie korytarzyka byi urzadzony i to do tego pokoju pozwana zaprosiia czionkow swej rodziny. W czasie gdy strony i czionkowie ich rodzin przebywali w tym pokoju drzwi do niego byiy otwarte, gdyz pomieszczenie to jest maie i zgromadzone w nim osoby z trudem sie w nim miesciiy, a nadto pozwana przechodziia do urzadzonego aneksu kuchennego. 4 0° ?\> A 1 I I . i < i 1 i I
--- STRONA 21 ---
Sygn. akt I ACa 766/10 Natomiast giowne drzwi prowadzace z klatki schodowej do korytarzyka byiy zamkniete. Po tym jak pozwana ijej rodzina opuécili mieszkanie przy ui. ' powodka poczuia nagie pieozenie w klatce piersiowej. Poniewaz kilka iat wczesnie przeszia juz zawai i obawiaia sie, ze moze to byé ponowny atak serca poprosiia syna, by zawiozija do szpitala. W szpitalu okazaio sie, ze przeszia ostry zawai serca i przebywaia na obsen/vacji na Oddziale Kardiologicznym tej plaoowki do O6 pazdziernika 2008 r. Pismem z dnia 12 lutego 2009 r. peinomocnik powodki wezwai pozwana do przeproszenia powodki za skierowanie kil ku krotnie pod jej adresem w dniu 30 wrzesnia 2008 r. siow ,,Ty stara kun/vo" w obecnosci ozionkow rodzin stron, w odpowiedzi na co pozwana oswiadczyia, ze nie przypomina sobie by skierowaia pod adresem powodki wspomniane siowa oraz ze to powodka powinna ja przeprosié za to, ze w tym dniu zaatakowaia ja i ozionkow jej rodziny, uzywajao Wobec nich obelzywych siow. Powyzszy stan faktyczny Sad Okregowy ustalii na podstawie dowodow z dokumentow urzedowyoh i prywatnych oraz zeznari swiadkow i stron, ktorych obszerna ocene zawari w uzasadnieniu wyroku. Sad wskazai, ze w sprawie o ochrone débr osobistych ciezar dowodu, iz nie doszio do bezprawnego naruszenia dobr osobistych strony domagajacej sie takiej ochrony, spoczywa na stronie pozwanej. Domagajajo sie natomiast uwzglednienia roszczen o usuniecie skutkow naruszenia dobra osobistego i zadoséuczynienia za doznana krzywde, stosownie do treéci art. 6 k.c., to powodka winna wykazaé, na czym poiegaio naruszenie dobr i o jaki zakres naruszenia“ chodzi. Sqd podkreélii, Ze dysponowat dwiema sprzecznymi wersjami zdarzen w dniu 30 wrzesnia 2008 r., dlatego tez celem peinego wyjasnienia przebiegu zdarzenia, z ktorego powodka wywodziia swe roszczenie oraz celem oceny wiarygodnosci osobowych zrodei dowodowych i dla proby wyjaénienia prawdy materialnej, sad siegnai pomocniczo po zaoferowane przez pozwana oraz powodke nagrania doiaozone do akt sprawy oraz materiaiy z akt spraw karnych, toczajcych sie przeciwko synowi powodki, a to odpis opinii sqdowo psychiatrycznej z dnia 12 stycznia 2009 r. i odpis aktu oskarzenia z dnia 30 kwietnia 2009 r. oraz odpis wyroku Sadu Rejonowego w Zakopanem z dnia 4 Iistopada 2009 r. wraz z uzasadnieniem. Dowody te pozwoliiy w szczegolnosci 5 0 /1 DIP I 1
--- STRONA 22 ---
Sygn. akt I ACa 766/10 ustalié tio konfliktu miedzy stronami oraz dokonaé oceny wiarygodnosci zeznafi swiadkow i stron. Jezeii chodzi o nagrania przediozone przez pozwanq, sqd pomimo tego, ze powodka zaprzeozaia, jakoby jedno z nich dotyczyio zdarzenia z dnia 30 wrzesnia 2008 r. i twierdziia, iz nie rozpoznaje swego giosu uznai je za wiarygodne i odnoszqce sie do zdarzen, na ktore zawnioskowaia je pozwana, a to do zdaizen z kwietnia 2008 r. i 30 wrzesnia 2008 r. W ocenie sqdu nie budziio wqtpiiwosoi, iz gios zarejestrowany na nagraniach byi miedzy innymi giosem powodki, gdyz daio sie to z iatwosciq rozpoznaé. Nadto, pomimo iz powodka twierdziia, ze nie rozpoznaje swego giosu, to jednak wyraznie wskazywaia, iz nagrania te dotyczq zdarzenia z kwietnia 2008 r., a wiec potwierdziia to, iz wie o jakie zdarzenie chodzi i data dowod temu, ze byia przy tych zdarzeniach. Jej twierdzenie zaé, iz z uwagi na to, ze byio to na u|. Krupowki, to mogiy zostaé zarejestrowane tam giosy innych osob, jest zupeinie niewiarygodne i naiwne, gdyz z nagrania wyraznie siyohao, iz osoba o giosie, ktory jak ustalono nalezai do powodki, dokiadnie znata pozwanq i wysuwaia pod jej adresem zarzuty, ktore obcym osobom nie byiyby znane, a na ktore wskazywaia pozwana. Nadto sqd dai wiare twierdzeniom pozwanej, iz nagranie nr 1 dotyczyio zdarzenia z 30 wrzesnia 2008 r., gdyz na nagraniu tym jest gios mezozyzny bedqoego w tym sporze po stronie pozwanej tj. jak podaia pozwana gios jej brata, ktory nie byi obecny przy zdarzeniu z kwietnia 2008 r. i przebieg tego nagranego zdarzenia potwierdzajq zeznania pozwanej i zawnioskowanych przez niq swiadkow. Na nagraniu tym zarejestrowano zarzuty powodki pod adresem pozwanej co do tego, iz nie przyznaia sie ze byia mezatkq, o czym zeznawaia nie tylko pozwana i zawnioskowani przez niq swiadkowie, ale takze powodka i A zatem potwierdza to wersje bozwanej, iz nagranie nr 1 dotyczy zdarzenia z 30 wrzesnia 2008 r. Natomiast nagranie nr 2 dotyczy zdarzenia z kwietnia 2008 r., co zresztq przyznaia powodka. Odnoszqc sie do zeznan swiadkow zdarzenia, Sqd wskazai, ze ich ocena musiaia byé dokonywana z duza ostroznosciq z uwagi na to, ze swiadkowie z wyjqtkiem . 1, sq to krewni i powinowaci jednej Iub drugiej strony i na dodatek obie rodziny sq ze sobq mocno skonfliktowane i toczy sie szereg spraw miedzy nimi. Takze swiadek <, pomimo iz nie nalezy do rodziny zadnej ze stron, to jednak jest bliskq kolezankq corki powodki, a wiec tez nie jest 6 7» I 4 i i 1 i i I I
--- STRONA 23 ---
Sygn. akt I ACa 766/10 osobq neutrainq. Majqc na uwadze powyzsze wskazania, sqd uznai za wiarygodne tylko te czesé zeznan powodki, ktorq potwierdzili w swoich zeznaniaoh pozwana i zawnioskowani przez niq éwiadkowie. Swiadkowie oi, a to . , " i 1, sq krewnymi pozwanej (matka, brat i szwagier), jednakze w ocenie Sqdu ich zeznania zasiugujq na obdarzenie ich przymiotem wiarygodnosci, gdyz pomimo zaangazowania po stronie pozwanej, przedstawiony przez nich przebieg przedmiotowego zdarzenia jest bardziej przekonywujqoy i znajdujqcy potwierdzenie w zasadach logiki i doswiadczenia zyciowego oraz przediozonych nagraniach, ktore co prawda nie obrazujq oaiego przebiegu tego zdarzenia, ale pozwalajq wyrobié sobie poglqd o tym, jak to zdarzenie wyglqdaio. Z zeznan wszystkich tych swiadkow wynika, iz to powodka byia osobq najbardziej aktywnq w trakcie tego zdarzenia, ona prowokowaia do kiotni i wysuwaia rozne zarzuty pod adresem pozwanej i jej rodziny. W szczegolnosci trudno daé wiare powodce i zawnioskowanym przez niq éwiadkom, iz powodka byia zupeinie spokojna podczas tego zdarzenia, nie odzywaia sie i byia atakowana przez pozwanq. Sama bowiem powodka przyznaia, iz zapytaia pozwanq dlaczego nie ujawniia, ze byia mezatkq i jak wynika z przediozonych nagran oraz caiego zebranego materiaiu dowodowego, ten fakt byi dla powodki bardzo istotny i wywotywai jej wzburzenie. Powodka przyznaia tez, choc’: zaraz sie z tego wycofaia, ze w trakcie tego zdarzenia zarzucaia ' ' . ze chodzii w 7 ' po domach publicznych i przyznaia, ze pozniej pisaia pisma odnosnie tego zdarzenia do szkoiy, w ktorej uczy zona tego swiadka i nadal takie pisma bedzie pisaé. A zatem, zdaniem Sqdu, nalezy daé wiare éwiadkom zawnioskowanym przez pozwanq, iz to powodka prowokowaia pozwanq i czionkow jej rodziny do kiotni. Sqd zvvrocii uwage, iz depozycje swiadkow zawnioskowanych przez pozwanq wzajemnie ze sobq korespondujq, pomimo rozbieznosci co do drobnych szczegoiow zwiqzanych z przebiegiem tego zdarzenia np. co do tego jakie miejsca w pokoju zajmowali poszczegolni czionkowie rodziny pozwanej, jak zachowywai sie pies powodki, ale zapewne wynika to z niepamieoi swiadkow oraz ich zdeneiwowania podczas tego zdarzenia. Nadto, co istotne pomimo, ze z zeznan tych swiadkow widaé zaangazowanie po stronie pozwanej, to nie mozna jednak tracié z pola widzenia tego, iz ich zeznania nie uiegaiy naturalnej tendencji do popierania stanowiska osoby najblizszej, jakq dla nich jest pozwana, tak jak to byiro w przypadku zeznan swiadkow zawnioskowanych przez powodke. 7 i i i r I i I i I i 5 i
--- STRONA 24 ---
Sygn. akt I ACa 766/1 O Swiadkowie powoiani przez pozwanq obiektywnie bowiem przyznali, ze réwniez oni podnosili gios podczas wymiany zdari z powodkq, co w konsekwencji doprowadziio do tego, ze wszyscy obecni w pomieszczeniu nawzajem sie przekrzykiwali oraz nie negowali tego, ze pozwana podeszia do powodki i gestykuiowaia rekoma w jej poblizu. Natomiast swiadkowie zawnioskowani przez powodke twierdziii, ze powodka byta zupeinie spokojna i nie odzywaia sie, co jest zupeinie niewiarygodne i sprzeczne z ustaleniami poozynionymi w oparciu o przediozone nagrania i caiy kontekst sytuacyjny, wynikajqcy z konfliktu miedzy pozwanq a synem powodki. Z oaiego zebranego materiatu dowodowego wynika, iz powodka bardzo angazuje sie w ten konflikt, jest osobq impulsyvvnq i wielokrotnie uzywaia w stosunku do pozwanej siow obraziiwyoh, jak chooiazby podczas zdarzenia z kwietnia 2008 r. zarejestrowanego na nagraniu nr 2. Dlatego tez w ocenie Sqdu Okregowego zeznania swiadkow zawnioskowanych przez pozwanq sq znacznie bardziej przekonywujqce niz zeznania powodki ijej swiadkow i dlatego tez sqd uznaije za :: wiarygodne i w oparciu. 0 nie poczynii ustalenia faktyozne w sprawie. Zdaniem Sqdu takze pozwana opisaia w sposob przekonujqcy, szczery i zgodny z zasadami logiki i doswiadczenia zyciowego swoje reiacje z synem powodki oraz z samq powodkq, a jej zeznania w tym przedmiocie sq zbiezne z rzeczowym materiaiem dowodowym i zgromadzonym w sprawie, a wskazujqoym na fakt inicjowania przez niq postepowafi i cywilnych i karnych przeciwko synowi powodki i czesciowo, z depozycjami powodki oraz jej i syna. Gdy chodzi zas o wzajemne reiacje pozwanej z powodkq, to jej depozycje w tym i przedmiocie znajdujq oparcie w zapisie na piycie CD, z ktorego niezbicie wynika, ze powodka juz w przeszioéci zaohowywaia sie wulgarnie wzgledem pozwanej. Pozwana rowniez w sposob przekonujqcy opisaia przebieg zdarzenia z dnia 30 wrzesnia 2008 r. Jej zeznania w tym zakresie sq zbiezne z treéciq ziozonej przez niq odpowiedzi na pozew oraz z zeznaniami wszystkich zawnioskowanych przez niq swiadkow, ktore sqd obdarzyi przymiotem wiarygodnoéoi. Takze zasady logiki przemawiajq za uznaniem tych zeznan za wiarygodne. Trudno bowiem przyjqo w éwietle zgromadzonego materiaiu dowodowego, ze powodka, ktora do tej pory nie stronita od atakowania pozwanej przy uzyciu wulgarnych stow, akurat w dacie przedmiotowego zdarzenia spokojnie przyjmowaia ataki nie tylko ze strony pozwanej, ale i ozionkéw jej rodziny, obawiajqc sie wrecz do nich odezwaé, podczas gdy mogia bez zadnego problemu opuécié pomieszczenie, w ktérym rzekomo zostaia w tak niegodziwy sposob 8
--- STRONA 25 ---
I ..I I ,;. Y L ‘I __._i_.._......._..,._.,t_‘,.,\,....I..,»qs=I<¢:»\<3»..I I I I I I Sygn. akt I ACa 766/10 potraktowana. W zwiqzku z tym Sqd uznai zeznania pozwanej za w peini obiektywne I w konsekwencji w zakresie wzajemnych relacji stron I przebiegu zdarzenia w dniu 30 wrzesnia 2008 r. uczynii je podstawq swych ustalen faktycznych. Odnoszqc sie a kolei do zeznan swiadkow zawnioskowanych przez powodke, a to jej syna oraz kolezanki corki — , Sqd Okregowy wskazai, ze rowniez sq to osoby bliskie powodce. Zeznaniom swiadka ' .. I Sqd dai wiare jedynie czesciowo, a mianowicie w tej czesci, w ktorej przyznat on, ze pozostaje w konflikcie z pozwanq, przedstawii okolicznosci w jakich pozwana I ozionkowie jej rodziny przyszli w dniu 30 wrzesnia 2008 r. do mieszkania przy ul. I, usytuowanie tego mieszkania oraz przebiegu zdarzeri w tym dniu do czasu Inten/vencji funkcjonariuszy Policji, albowiem jego depozycje w tym przedmiocie korespondujq z zeznaniami stron I zawnioskowanych przez pozwanq swiadkow oraz z zalegajqcq w aktach sprawy kopiq rzutu pietra budynku przy ul. » 5. Nie zasiugujq natomiast na wiare depozycje tego swiadka odnoénie tego, ze to pozwana I czionkowie jej rodziny wszczeli w tym dniu awanture, podczas ktorej pozwana kilkukrotnie nazwaia powodke ,,starq kurwq", natomiast powodka w trakcie tej awantury odzywaia sie do pozwanej spokojnie, nie kierujqc pod jej adresem wulgarnych stow. Sqd wskazai na spizecznosé tych zeznari z depozycjami pozwanej I zawnioskowanych przez niq éwiadkow, jak rowniez ich wiarygodnoéé podwaza tresé zapisu na piycie CD, z ktorego niezbicie wynika, ze powodka nie darzyia pozwanej sympatiq ijuz w przeszioéci zdarzaio sie, ze atakowaia jq przy uzyciu wulgarnych siow, podczas gdy z zeznan tegoz swiadka wynika, ze ww. nie byiy skonfliktowane I przed wrzesniem 2008 r. nie byio zadnej awantury pomiedzy powodkq a pozwanq. Jezeii chodzi o to ostanie stwi_erdzenIe swiadka, to nie potwierdziia tego sama powodka, ktora przyznaia, ze w kwietniu 2008 r. byia sytuacja kontiiktowa z pozwanq, czego dowodem sq wiasnie przediozone nagrania na ptyoie CD. Rowniez zasady logiki przemawiajq za niemoznosciq uznania zeznan tegoz swiadka w tym przedmiocie za wiarygodne. Trudno bowiem daé wiare depozycjom tego éwiadka, ze zarowno on, jak I jego matka biernie znosili ataki ze strony pozwanej I jej rodziny I wrecz byli przerazeni zaistniaiq sytuacjq, skoro bezposrednio po przyjezdzie pozwanej ijej rodziny pod budynek mieszkalny otvvaroie wyraziii swe niezadowolenie, a nastepnie z wiasnej 9 $.16 1|» I I I I 3 I 1 I I I
--- STRONA 26 ---
Sygn. akt I ACa 766/10 woli udaii sie do mieszkania zajmujqc w nim centralne miejsce, co wskazuje, iz nie uczynili tego tylko po to, by biernie przyjmowaé ataki ze strony pozwanej. Sqd odmowii waloru wiarygodnoéci zeznan _ w oaiosoi, pomimo, Iz jest ona osoba obcq, jakkolwiek jako kolezanka corki powodki jest zainteresowana korzystnym dla powodki rozstrzygnieciem sprawy. Sqd wskazai na naiwnosé tych zeznari, z ktorych wynika, ze swiadek przyszia do mieszkania przy ul. ' akurat w momencie, gdy pozwana staia nad powodkq I wymachujqc przed jej twarzq rekoma krzyczaia do niej ,,Ty stara kurwo”, widziaia, ze powodka byia przestraszona tym atakiem ze strony pozwanej I nie reagowaia na wuigaryzmy pod swym adresem, a nastepnie swiadek niezauwazona przez nikogo poza powodkq — I nie reagujqc w zaden sposob na zdarzenie, opusciia to mieszkanie. Zeznania te pozostajq w wyraznej sprzecznoéci z zasadami logiki I doswiadozenia zyciowego. Tym bardziej, ze zadna z oséb obecnych w mieszkaniu pozwanej nie widziaia tego swiadka, a powodka, jak twierdzi, zauwazyia jq w okolioznosciach, ktore nie sposob uznaé za prawdziwe. Gdyby zas rzeczywisoie jak swiadek wskazaia to w swych depozycjach weszia ‘choc’: na chwile do tego mieszkania to z pewnosciq przynajmniej jeden z ozionkow rodziny pozwanej zdoiaiby jq zauwazyé, tym bardziej, ze pokoj byi maiy, wiekszosé z obecnych tam osob zajmowaia pozycje stojqcq a niektore staty przy drzwiach wejsoiowych. Sqd zwrooii uwage, ze zeznania tego swiadka nie korespondujq z zeznaniami powodki ijej syna. Swiadek zeznaia, Iz w czasie jej pobytu w mieszkaniu, trvvajqoym ok. 4 5 minut, takze matka pozwanej zachowywaia sie agresywnie, gdyz mowiia wulgaryzmy, ktorych éwiadek jednak nie pamieta (za to dokiadnie pamietaia, ze pozwana uzyia konkretnych wulgarnych siow Wobec powodki), wylywaia sie I byia przytrzymywana przez dwoch mezczyzn. Z kolei powodka zeznaia, iz swiadek byia w tym mieszkaniu tylko sekunde Iub dwie, a matka pozwanej w czasie, gdy pozwana wyzywaia powodke, wrecz uspokajaia pozwanq I mowiia, ze nie powinna uzywaé takich siow. Zatem sq to zupeinie odmienne opisy tego zdarzenia. Z kolei swiadek . zeznai, Iz on I matka siedzieli w tym pokoju bokiem do drzwi, a swiadek . twierdziia, ze osoby te siedziaiy przodem do drzwi. Powyzsze okolicznosci spowodowaiy, ze sqd nie uznai zeznan tego swiadka za prawdziwe I wiarygodne. 10 '51 57/ ~__~_~.:—~‘T'f E I
--- STRONA 27 ---
Sygn. akt I ACa 766/10 Oceniajqc z kolei zeznania powodki Sqd stwierdzii, I2 jej depozycje zasiugujq na wiare jedynie w tej ozeéci, w ktorej korespondujq z zeznaniami pozwanej I zawnioskowanych przez niq swiadkow. Natomiast w pozostaiym zakresie zeznania powodki sq niekonsekwentne I maio stanowoze. Przede wszystkim nie zasiugujq na wiare jej zeznania, ze widziaia " ' _ < I to w momencie, gdy pozwana kIerowaIa pod jej adresem wyzwiska I ze osoba ta byta swiadkiem tego zdarzenia. Z zeznan powodki wynika bowiem, ze widziaia jak _ przekroczyia drzwi prowadzqce z korytarza do korytarzyka, a sama w tym czasie siedziaia przy stole bokiem do drzwi. Biorqc jednak pod uwage rzut pietra budynku oraz fakt, Iz powodka siedziaia bokiem do drzwi nie sposob przyjqé, ze byia ona w stanie jq zauwazyé w chwili, gdy ta przekraczaia drzwi wiodqce z korytarza do korytarzyka, gdyz miejsce to byio poza zasiegiem jej wzroku. Nadto zaden ze swiadkow, w tym nawet syn powodki, nie potwierdzii by widziai wowczas w mieszkaniu . Sqd podkreslii, ze skoro powodka byia wowczas tak zdenewvowana zachowaniem pozwanej, to zapewne widzqc obcq osobe odezwaiaby sie do niej Iub wskazaiaby na jej obecnosé, by mieé wiaiygodnego swiadka co do przebiegu tegoz zdarzenia. Tego jednak nie uczyniia. Takze w pismie skierowanym do pozwanej w dniu 12 lutego 2009 r., w ktoiym wzywaia jq do przeprosin, nie zawaria stwierdzenia, ze swiadkiem tego zdarzenia byia " ' _ , a jedynie wskazaia, Iz zdarzenie to widzieli ozionkowie rodziny powodki I pozwanej. Sqd Okregowy nie dai rowniez wiary zeznaniom powodki, ze nigdy nie odnosiia sie zie do pozwanej, skoro przeciwko temu przemawia treso zapisu na piycie CD, z ktorego niezbicie wynika, ze powodka juz od diuzszego czasu nieprzychylnie odnosiia sie do pozwanej I nie akceptowaia tego, ze pozostawaia ona w przesziosci w konkubinaoie z jejssynem. Powodka co prawda zakwestionowaia by to ona wypowiadaia siowa zarejestrowane na wspomnianej piycie, Iecz w ocenie Sqdu nie budzi wqtpliwosci fakt, iz siowa zarejestrowane na tej piycie pochodzq od niej. Takze twierdzenia powodki odnoénie tego, ze pozwana w dniu 30 wrzesnia 2008 r. zachowywaia sie wzgledem niej agresywnie I nazwaia jq ,,starq kurwq”, powodka zas biernie znosiia ataki ze strony pozwanej, nie zasiugujq na wiare, bowiem brak jest innego wiarygodnego dowodu tego faktu, skoro zeznania zawnioskowanych przez niq na te okoiioznoso swiadkow nie zasiugujq na wiare. O niewiarygodnoéci zeznan powodki w tym zakresie, swiadczy fakt, Iz jak wynika z jej zeznan I postawy jest ona bardzo negatywnie nastawiona do pozwanej ijej zeznania majq 11 I I I \ I I
--- STRONA 28 ---
Sygn. akt I ACa 766/10 charakter bardzo tendencyjny I emoojonalny. Miedzy innymi powodka w trakcie zeznafi skiadanyoh przed sqdem dokonywaia oceny zachowania pozwanej I jej matki, tvvierdzqc, I2 sq to osoby nieradzqce sobie ze swoimi emocjami, niezrownowazone emocjonainie I podawaia na te okolicznosé przykiady. Jej zeznania przeczq wiec temu, by w trakcie zdarzenia z dnia 30 wrzeénia 2008 r. byia zupeinie spokojna, bo skoro tak zaohowywaia sie w sqdzie, to tym bardziej reagowaia emocjonalnie wowczas. Zeznania powodki byiy takze niekonsekwentne, o czym swiadozy chooby fakt, Iz twierdziia, ze obawiaia sie matki pozwanej, bo ta miaia sie na niq rzucio w sqdzie, po czym okazaio sie, ze zdarzenie to miaio mieo miejsce znacznie pozniej niz to, z ktorego wywodziia swe roszczenie. Zeznania powodki odnosnie wypowiedzenia przez pozwanq wuigarnych stow pod jej adresem nie korespondujq tez z twierdzeniami zawartymi w piémie jej peinomoonika skierowanym do pozwanej w dniu 12 lutego 2009 r. W pismie tym powodka podniosia, Iz pozwana ijej matka krzyczaiy pod adresem powodki siowa o tresci zawartej w pozwie wymachujqc przy tym rekoma przed jej twarzq, a w trakcie zeznao podaia, I2 matka pozwanej, po tym jak ta miata wypowiedzieo te wulgarne siowa, uspokajaia jq I zwracata jej uwage, zeby tak nie mowiia. Wobec powyzszego zeznaniom powodki w tym zakresie sqd nie dai wiary. W swietle powyzszego Sqd Okregowy stwierdzii, iz powodztwo nie zasiuguje na uwzglednienie. Zgodnie z art. 24 k.c. ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrozone cudzym dziaianiem, moze zqdao zaniechania tego dzIaIania, chyba, ze nie jest ono bezprawne. Z przepisu tego wynika, ze przewidziana w nim ochrona aktualizuje sie przy speinieniu dwoch przesianeki po pieiwsze, dobro osobiste osoby fizycznej musi zostao zagrozone Iub naruszone; po drugie, dziaianie osoby naruszajqcej cudze dobro jest bezprawne. Zqdajqcy ochrony musi przy tymjedynie wykazao, ze jego dobro osobiste zostaio zagrozone Iub naruszone, natomiast oiezar vvykazania, ze okreélone zachowanie nie moze zostaé zakwalifikowane jako bezprawne, spoczywa na naruszycielu. W niniejszej sprawie koniecznym stato sie wiec ustalenie czy doszio do naruszenia dobr osobistych powodki, a nastepnie w przypadku odpowiedzi pozytyvvnej dokonanie oceny czy nie zachodzq okoiicznosci wyiqczajqce odpowiedziainoso pozwanej. Powodka wywodziia swoje roszczenie z naruszenia jej godnosci osobistej, polegajqcej na oozekiwaniu szacunku ze strony innych osob. Powoiaia sie bowiem na fakt, Iz uzycie przez 12 ‘b.U'I II I I ‘I I I .a I I ‘I I I I I I
--- STRONA 29 ---
I I, I I. I L I II II ‘A¢::———__.—1.4v II }. I Sygn. akt I ACa 766/10 pozwanq w dniu 30 wrzesnia 2008 r. stow o tresoi ,,Ty stara kurwo” miato charakter zniestawiajqcy, naruszyto jej czeso I dobre imie. By mozliwym byto stvvierdzenie, ze czeso I dobre Imie powodki zostaty naruszone zachowaniem pozwanej, koniecznym byto wykazanie przez powodke, ze pozwana naruszyta te jej dobra osobiste. Tymczasem — Zdaniem Sqdu piervvszej Instancji powodka nie vvykazata faktu naruszenia jej czci I dobrego imienia przez pozwanq, bowiem nie przedstawita zadnych wiarygodnych dowodow na okolicznoso tego, ze pozwana skierowata pod jej adresem obraziiwe stowa o tresci zawartej w pozwie, pozwana zas oraz zawnioskowani przez niq swiadkowie kategorycznie negowali ten fakt. To im Sqd dat wiare, przyjednoczesnej negatywnej ocenie zeznar'I powodki i swiadkow ' I _ A zatem juz z tego powodu zqdanie powodki nie zastuguje na uwzglednienie. Niezaleznie od powyzszego Sqd Okregowy stwierdzit, ze nawet gdyby przyjqo, iz w trakcie zdarzenia z dnia 30 wrzesnia 2008 r. doszto do wypowiedzenia przez pozwanq pod adresem I powodki stow 0 tresci ,,Ty stara kunrvo", to biorqc pod uwage kontekst sytuacyjny tegoz zdarzenia, niemozlivvym bytoby przyjecie, ze doszto w ten sposob do naruszenia przez pozwanq dobr osobistych powodki I tym samym brak podstaw do uwzglednienie roszczenia chociazby w nieznacznej czeéci. W doktrynie I judykaturze powszechnie przyjmuje sie, ze przy ocenie, czy naruszone zostato dobro osobiste oztowieka decydujq kryteria obiektywne, a nie subiektywne odczucia osoby zqdajqcej ochrony prawnej. Indyvvidualna wraziiwoso (ocena subiektywna) zainteresowanego moze byo bowiem szczegolnie duza ze wzgledu na cechy osobnicze. Z tej przyczyny kryteria oceny naruszenia muszq byo poddane obiektyvvizacji, a mianowicie uwzgledniao trzeba odczucia szerszego grona uozestnikow I powszechnie przyjmowane, a zastugujqce na akoeptacje normy postepowania (obyczaj, tradycja, itp.). Nie jest przy tym I bez znaczenia motyvvacja dziatafi sprawoy naruszenia. Miernika pozwalajqoego na ustalenie, czy naruszona zostata godnoso takiej osoby nalezy poszukiwao w tzw. opinii publioznej, I bedqoej wyrazem poglqdow powszechnie przyjetych I akoeptowanych przez spoteczer'Istwo. Funkcjonujqcyoh w nim wzoroow, stanowiqoych docelovvy punkt odnoszenia oceny, dostarczao powinny zas przede wszystkim zapatrywania Iudzi rozsqdnych I uozciwie myslqoych. Miarodajny jest wiec kontekst spoteozny, a zwtaszcza odbior kwestionowanych stow, w srodowisku, w ktorym je 13 ".I.” /7’ II I I I I 1 I
--- STRONA 30 ---
Sygn. akt I ACa 766/10 wypowiedziano, a nie vvytqcznie stan odozuo osoby, pod ktorej adresem zostaiy skierowaneylstotny jest tez kontekst sytuacyjny stow w ktorym zostaiy uzyte, a nie ich znaczenie, oraz ich spoteczny odbior, oceniany wg kryteriow wtasoiwych dla Iudzi rozsqdnych I uczciwych. Konieczne jest wiec zachowanie naleznyoh proporcji I umiaru (por. Wyrok SN z dnia 23.05.2002 r. /V CKN 1076/2000, OSNC 2003/9 poz. 121). Obowiqzujqce prawo nie chroni wiec przed kazdym, jakimkoiwiek naruszeniem dobr osobistych, a przyznaje je jedynie wowczas, gdy naruszenie dobra osobistego jest jednoczesnie naruszeniem prawa podmiotowego, a wiec naruszeniem uczucia ludzkiego przez naruszenie jakiegos konkretnego, obiektywnie ujetego dobra. Aprobujqc taki punkt widzenia Sqd przyjqt, Iz nie dochodzi do naruszenia dobra osobistego, gdy wyrzqdzona drugiemu przykroso (doiegliwoso) jest wedtug ocen przyjmowanych w spoteczefistwie przykrosciq I dolegliwosciq matej wagi, nie przekracza wiec progu, od ktorego liczyo sie juz bedzie naruszenie dobra osobistego. StopIer'I przezywanej przykrosci przez dotknietego naruszeniem moze mieo znaczenie dopiero wtedy, gdy prog ten zostat przekroczony. . Sqd podat, ze gdyby pozwana rzeczywiscie skierowata pod adresem powodki w dniu 30 wrzeénia 2008 r. stowa ,,Ty stara kurwo”, to w sytuacji, gdyby do uzycia tych stow doszto w spokojnej atmosferze, a nie w ramach ktotni, jaka sie wywiqzata I uzywania takze przez powodke wulgarnych stow niewqtpliwie nalezatoby uznao, ze stowa te miaty jednoznacznie negatywny wydzwiek I ze pozwana nazywajqc w ten sposob powodke naruszyta jej dobra osobiste. Jednakze nie mozna by byto rozpatrywao znaczenia tych stow z pominieciem okolicznosci, w jakich zostaty one wypowiedziane. Z materiatu dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika bowiem jednoznacznie, ze to powodka I jej syn byli inicjatorami konfiiktu, do jakiego doszto w tym dniu pomiedzy nimi a pozwanq i cztonkami jej rodziny. Juz bowiem bezpoérednio po przyjezdzie pozwanej pod dom sprzeciwiii sie temu by jej rodzina weszta do mieszkania, a gdy pozwana zbagatelizowata ich sprzeciwy I wprowadzita do niego swq rodzine, zadzwonili po policje, twierdzqc, ze rodzina pozwanej chce ich okraso. Nastepnie powodka I jej syn zajeii centralne miejsca w pokoju, w ktorym przebywata pozwana I jej rodzina, oswiadczajqc, ze pomimo tego, Iz polioja wyrazita zgode na ich pobyt w tym mieszkaniu, to oni w dalszym ciqgu nie zgadzajq sie na to. Powodka tez jak ustalono zaczeta 14 Q5QR A I I
--- STRONA 31 ---
3 4 i Q \..,¢~.1_1 __.........»>.\_ 0 I Sygn. akt I ACa 766/10 prowokowaé nie tylko pozwanq, ale takze czionkow jej rodziny, w tym miodzy innymi jej szwagra _ _,_, pomawiajqo go 0 niegodne zachowanie. Powodka czyniia tez szereg wyrzutow pod adresem pozwanej, pomawiaia jg 0 negatywne zachowania, takie jak kontakty z mozczyznami, zarabianie pieniodzy w sposob niegodziwy, itp. Ustaiono tez, iz w trakcie tego zdarzenia powodka zachowywaia sit3 w sposob krzykliwy, uzywaia wulgarnych slow. A wic30 swoim zachowaniem éwiadomie i celowo prowokowaia pozwanq i czionkow jej rodziny. W tej sytuacji, gdy rozmowa pomiodzy stronami i czionkami ich rodzin nie miaia charakteru spokojnej wymiany zdafi, Iecz awantury podczas, ktorej padaiy wulgarne siowa ze strony powodki, nie mozna uznaé, ze gdyby w istocie pozwana uzyia siow 0 treéci podanej w pozwie to miaioby to charakter naruszenia dobr osobistych powodki. Byia to bowiem awantura prowokowana przez powodko, w czasie ktorej obie strony reagowaiy emocjonalnie. Sqd podkreélii, ze powodka widzqc jak rozwija sio sytuacja po wyjéciu funkcjonariuszy policji z mieszkania, mogia poprzestaé wyiqcznie na siownym sprzeciwie wobec obecnoéci czionkow rodziny pozwanej w tym mieszkaniu, bez koniecznoéci werbalnego manifestowania swego niezadowolenia z tego faktu. Wchodzqc do mieszkania stanowiqcego wspoiwiasnoéé pozwanej bez jej zgody, a nawet wbrew jej woli, i pomimo przyzwolenia ze strony swojego syna i zachowujqc sio wulgarnie w stosunku do pozwanej i czionkéw jej rodziny, pomawiajqc ich 0 rozne niewiaéciwe zachowania i uzywajqc wulgarnych slow, zachowaia sio niewiaéciwie i jej zachowanie tez moze byc': rozpoznawane w kontekécie naruszenia dobr osobistych pozwanej. Co prawda w judykaturze i doktrynie panuje poglqd, iz wzajemnoéé naruszefi dobr osobistych nie wyiqcza ochrony tych dobr i kazdej z osob, ktorej dobra zostaiy naruszone przez drugq osoba przysiugujq odrobne roszczenia w tym zakresie. Jednakze poglqd ten odnosi sio do innego rodzaju sytuacji niz przedmiotowe zdarzenie. Z reguiy chodzi tu 0 sytuacje, gdy dwie osoby podczas roznych zdarzeri naruszajq swe dobra osobiste, nie zaé gdy do naruszefi takich dochodzi podczas typowej awantuiy, z jakq mamy do czynienia w przedmiotowe] sprawie. Trudno bowiem uznaé, ze uzycie wulgarnych siow w czasie awantury prowokowanej przez innq osobo i takze uzywajqcq siow wulgarnych, stanowi naruszenie dobr osobistych tej osoby. Osoba naruszajqca dobro osobiste innej osoby (oséb) nie moze skutecznie domagaé sie ochrony dobra osobistego skoro w istocie sama jest sprawcq tego naruszenia przez doprowadzenie 15 {,1} I); ).. _
--- STRONA 32 ---
5 i v K i 4 4..»1=1,,\....=4~ ......_=_1. I i i Sygn. akt I ACa 766/10 (zmuszanie) innych osob do takich zachowafi. Skoro zatem powodka w trakcie zdarzenia z dnia 30 wrzesnia 2008 r. zachowywaia sis w sposob, ktory mozna uznaé za naruszenie dobr osobistych pozwanej, jakimi sq prawo do niezakioconego korzystania ze swej swobody i wiasnoéci prywatnej oraz prawo do poszanowania jej godnosci, to nie moze skutecznie domagaé sis ochrony swego dobra osobistego, gdyz w istocie sama jest sprawcq tego naruszenia przez doprowadzenie pozwanej do negatywnych zachowari z jej strony. Zgiaszajqo zqdanie ochrony dobr osobistych powodka w istocie naduzywa swego prawa podmiotowego skoro swym zachowaniem sprowokowaia pozwanq do zachowafi, ktore nie powinny byé akceptowane i tym samym nie moze korzystaé z ochrony (art. 5 k.c.) przewidzianej przepisami prawa. Sqd odwoiai sis takze do iqczqcych strony relacji, ktore relacji juz od kilku lat sq zie. Zasady wspoizycia spoiecznego wymagajq w takiej sytuacji, aby kazda ze stron konfliktu unikaia zdarzefi, ktore pozornie sq niewiele znaczqce, ale mogq staé sis zarzewiem nowego konfliktu. W sytuacji wise gdy strony wzajemnie czyniq sobie na ziosé, fakt uzycia przez jednq z nich obrazliwych siow pod adresem drugiej, zwiaszcza wtedy gdy ma to miejsce tak jak w niniejszej sprawie pod wpiywem wzburzenia i prowokacji, nie moze byé potratowany jako naruszenie dobr osobistych. Zdaniem Sqdu nie mozna takze przyjqé, ze w odczuciu samej powodki wyzwiska kierowane rzekomo przez pozwanq pod jej adresem miaiy az tak negatywny dla niej wydzwisk, ze pod wpiywem tego doznaia zawaiu serca. Sqd zwrocii uwagq, ze rowniez powodka nie jest osobq stroniqcq od uzywania wulgarnych siow, nie sposob tym samym uznaé, ze wyzwiska pozwanej pod adresem powodki doprowadziiy jq do ataku serca, skoro sama nie ma skrupuiéw w kierowaniu obrazliwych siow pod adresem innych osob. Zasadnym staje sis zatem twierdzenie, ze na pogorszenie stanu zdrowia powodki miai wpiyw caiy kontekst sytuacyjny przedmiotowego zdarzenia, a wise awantura misdzy stronami, ostra wymiana zdafi miodzy nimi, jak rowniez okolicznoéci poprzedzajqce to zdarzenie, a mianowicie sprawa karna toczqca sis przeciwko jej synowi oraz fakt, ze w tym dniu zawnioskowani przez pozwanq swiadkowie zeznawali przeciwko niemu. Wobec powyzszego sqd uznai, iz po pi€l'WSZ6 powodka nie udowodniia faktu, ze pozwana w dniu 30 wrzeénia 2008 r. uzyia pod jej adresem siow 0 tresci 16 i i 1 A i I i I
--- STRONA 33 ---
Sygn. akt | ACa 766/10 zawartej w pozwie, a co za tym idzie ze naruszyia jej dobra osobiste w postaci czci i dobrego imienia, a po wtore zaé, gdyby nawet doszio do uzycia przez pozwanq takich siow, to w kontekscie caiego zdarzenia z dnia 30 wrzeénia 2008 r., nie mozna przyjqé, iz w ten sposob doszio do naruszenia czci powodki. Wobec powyzszego powodce nie przysiuguje ochrona na podstawie art. 24 k.c. i w konsekwencji jej powodztwo Sqd oddalii. Apelacjg od wyroku Sqdu Okrqgowego wniosia powodka, ktora wyrokowi temu zarzuciia naruszenie prawa materialnego przez bkgdnq jego wykiadniq: i niewiasciwe zastosowanie, w szczegolnosci art. 23 i 24 Kodeksu Cywilnego. Zarzuciia nadto sprzecznoéé istotnych ustalefi Sqdu z tresciq zebranego w sprawie materiaiu dowodowego w szczegélnoéci z tresciq zeznarfi powodki oraz swiadkow _.__‘ i a takze nie wszechstronne rozwazenie zebranego materiaiu dowodowego a co za tym idzie bisdne ustalenie stanu faktycznego sprawy, polegajqce na przyjsciu, iz nie zostaio udowodnione przez powodkq: naruszenie dobr osobistych powodki przez pozwanq w dniu 30 wrzeénia 2008r. Naruszenia przepisow prawa procesowego, ktore to uchybienia mialy istotny wpiyw na wynik sprawy, powodka upatrywaia w naruszeniu art. 233 § 1 k.p.c., poprzez przekroczenie przez Sqd granic swobodnej oceny dowodow, polegajqcej na zakwestionowaniu w caioéci zeznafi powodki i éwiadkow _.__ 1 i _ przy jednoczesnym uznaniu w caiosci za wiarygodne zeznafi pozwanej i swiadkéw _ , i .a takze oparcie ustalefi na przedstawionych przez pozwanq nagraniach. Wskazujqc na powyzsze zarzuty, powodka wnosiia 0 zmians zaskarzonego wyroku i uwzglsdnienie powodztwa oraz 0 zasqdzenie od pozwanej na rzecz powodki kosztéw procesu za obie instancje wediug norm przepisanych, ewentualnie 0 uchylenie zaskarzonego wyroku i przekazanie sprawy sqdowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, przy uwzglsdnieniu kosztow postspowania odwoiawczego. 17 @371’! ‘ 0 1 1 1 1 i 1 I 1
--- STRONA 34 ---
1 1 1 1 41 ..._ __.r.¢\>.4_s___> 1 1 1 1 1 Sygn. akt I ACa 766/10 Sqd Apelacyjny zwazyt, co nastepuje: Apelacja nie jest zasadna i nie zastuguje na uwzglednienie, a podniesione w niej zarzuty nie dajq podstaw do zmiany czy uchylenia zaskarzonego wyroku. Skarzqca zarzuoita zarowno naruszenie przepisow prawa materialnego jak i procesowego, zatem w piervvszej kolejnosci vvymaga rozwazenia zarzut naruszenia przepisow procesowych, bowiem zarzut naruszenia prawa materialnego moze byé wtasciwie oceniony tylko na tle prawidtowo ustalonego stanu faktycznego. W ocenie Sqdu odwotawczego bezzasadny jest podniesiony przez skarzqcq zarzut dokonania btednych ustalefi podstawy faktyoznej. Wskazaé nalezy, iz dla skutecznosci powyzszego zaizutu konieczne jest wskazanie przyczyn, dla ktorych ocena dowodow nie spetnia kryteriow okreslonych w ustawie. Postawienie bowiem zarzutu naruszenia przez sqd przepisu art. 233 § 1 k.p.c. vvymaga wykazania, ze sqd uchybit zasadom logicznego rozumowania Iub doswiadczenia zyciowego, to bowiem moze byé jedynie przeciwstawione uprawnieniu sqdu do dokonywania swobodnej oceny dowodow. Skarzqca powinna wiec okreslié jakie dowody i z naruszeniem jakich kryteriow sqd uznat za wiarygodne i majqce moc dowodowq Iub pozbawione takiej mocy i wiarygodnosci. Apelacja nie spetnia jednak tych wymagafi, majqc w istocie charakter polemiczny. Naruszenie tresci art. 233 sprowadza bowiem wytqcznie do zaprezentowania wtasnych ocen, korzystnych dla apelujqcej usta|er'1 faktycznych, opartych na zeznaniaoh powodki i wnioskowanych przez niq swiadkow. Apelujqca ogranicza sie w istocie do przedstawienia odmienne] oceny uzasadnionej tylko jej subiektywnym odczuciem 0 innej, anizeli przyjqt Sqd wadze poszczegolnych dowodow. Nie moze byc': jednak mowy 0 sprzecznoéci ustalefi, jezeli dokonane przez Sqd pokrywajq sie z czesciq materiatu dowodowego, a Sqd, tak jak w tym przypadku, w sposob prawidtowy i vvyczerpujqcy wyjasnit, dlaczego ustalenia swe opart na wskazanych dowodach, ktorych oceny dokonat w sposob wszechstronny i wniklivvy z uwzglednieniem catoksztattu okolicznosci sprawy, a nie tylko wybiorczo, jak chce apelujqca. 18 L 12L) 1 1 I E 1 1 1
--- STRONA 35 ---
— 1 . I . 1 1 r P 1 1 Sygn. akt I ACa 766/10 Zeznania swiadkow ., 1 i _ zostaty przez Sqd Okregowy ocenione z zachowaniem wszeikich regut wynikajqcyoh z cytowanych przepiséw, a ich ocena nie zawiera zadnych btedow logicznych. W szczegolnosci Sqd stusznie zwrécit uwage, iz zeznafi tych swiadkow nie moze dyskwalifikowaé fakt, iz sq oni osobami bliskimi pozwanej, bowiem wszyscy obecni W dniu 30 wrzesnia 2008 r. w mieszkaniu przy ul. 2 byli cztonkami rodziny obu stron. Wprawdzie swiadek K nie jest spokrewniona z powodkq, jednakze nie jest tym samym osobq catkowicie obcq i niezainteresowanq wynikiem sprawy, jakkolwiek jej zeznania dyskwalifikujq inne wzgledy. Konfrontujqc ze sobq dwie przeciwstawne sobie grupy dowodow osobowych, Sqd piervvszej instancji trafnie zwrocit uwage, iz cztonkowie rodziny pozwanej zachowali wiekszy dystans wobec przebiegu zdarzenia, nie ukrywali wtasnych emocji, a takze wskazywali na rownowazne zachowania wszystkich stron konfliktu, co w podobnych przypadkach zazwyczaj ma miejsce. W swietle doswiadczenia zyciowego ich zeznania budzq zatem wieksze zaufanie niz zeznania syna powodki ijej samej, ktorzy wskazywali jedynie na negatywne zachowanie drugiej strony. Nie sq przez to osobami wiarygodnymi, zwazywszy nadto iz to oni na wstepnie przyczynili sie do wywotania dyskusji i powstania konfliktu. To éwiadek . i powodka nie chcieli dopuécié do wejscia do mieszkania goéci pozwanej, a kiedy oi nie zastosowali sie do ich zqdafi, wezwat Policje, chociaz musiat zdawaé sobie sprawe z braku podstaw do inten/vencji. Wskazujqc jedynie na zachowania pozwanej i jej rodziny a zatajajqc wtasne reakcje i twierdzqc, ze z ich strony nie padto pod adresem powodki i jej rodziny zadne negatywne stowo czy zarzut, ze nie reagowali na agresyvvne zachowania drugiej strony, wzbudzili uzasadnione wqtpliwosci co do rzeteinosci tych zeznart. Wskazaé nalezy, iz zeznania swiadkow , i . _ przeczq wiaiygodnosci zeznafi powodki ijej syna, jakoby zdarzenie miato spokojny przebieg, a w jego trakcie to jedynie pozwana postugiwata sie wobeo powodki stowami obelzywymi. 19 15151: * ‘ 1 1 1 1 < v I 1 1 1 1 1
--- STRONA 36 ---
1 2 1: J m:m=;w;;;¥ i 1| V~11.:_\=~..un II 1 J 1 1 Sygn. akt I ACa 766/10 Sqd Okregowy trafnie takze oceniai zeznania swiadkow biorqc pod uwage istniejqcy od dwu bez maia lat, zaogniony konflikt pomiedzy pozwanq a swiadkiem . _ synem powodki, w ktory powodka niejednokrotnie sie wiqczaia. W éwietle zasad doswiadczenia zyciowego, uwzgledniajqc ten konflikt, mozna z duzq dozq prawdopodobiefistwa, graniczqcq z pewnosciq, wyprowadzié wniosek, iz powodka nie ograniczytaby sie jedynie do spokojnego wysiuchiwania rzucanych rzekomo pod jej adresem obelg ani nie bytaby nimi wystraszona, jak twierdziia. Opisane zas przez swiadkow _ \, .. i J zachowanie powodki uwiarygodnia twierdzenia pozwanej 0 skierowaniu pod jej adresem i adresem " _ w rozmaitych pretensji i zarzutéw, niejednokrotnie wrecz obscenicznych. Skoro zatem mozna zakwestionowaé wiarygodnoéé zeznar'1 powodki i jej syna choéby we fragmencie, nalezaio ich catosé poddaé ostroznej ocenie, gdyz powyzsze rozbieznosci wskazujq, iz powodka i zzmierzali do przedstawienia osoby powodki wjak najlepszym éwietle na potrzeby niniejszego procesu. Nie sposob takze zakwestionowaé caikowitej dyskwalifikacji przez Sqd Okregowy zeznafi swiadek _ c, juz chociazby z powodu okolicznosci, w jakich — jak twierdzita I znalazta sie w mieszkaniu przy ulicy i, a ktore to okolicznosci trafnie Sqd poddai w daleko idqcq wqtpliwosé. Sqd dokonai oceny jej zeznafi w sposob bardzo obszerny i dokiadny, przedstawii tez argumenty na uzasadnienie swojego stanowiska, a apelacja tej oceny w zaden sposob nie podwazyia, nie wskazano bowiem na zadne uchybienia Sqdu w tym zakresie. Sam fakt, ze éwiadek ten nie jest spokrewniony z powodkq nie przesqdza 0 jej wiarygodnoéci, zwtaszcza ze jest ona osobq powiqzanq z powodkq towarzysko poprzez swojq corke. . Tym samym, zdaniem Sqdu Apelacyjnego uznaé nalezaio, iz apelujqca wybiorczo traktuje materiat dowodowy i przedstawia wtasne wnioski dla umotywowania stawianych przez siebie tez, ztozona zas apelacja stanowi polemike z uzasadnieniem wyroku Sqdu I instancji nie popartq zadnymi dowodami, opartq jedynie na wiasnych przekonaniach zaprezentowanych przez skarzqcq. Brak jest zatem ‘w ocenie Sqdu Apelacyjnego podstaw do skutecznego kwestionowania ustalonego w postepowaniu pien/vszoinstancyjnym stanu faktycznego, wyzej 20 vi Q:t I 1 1 1 1 1 1
--- STRONA 37 ---
1 1 Sygn. akt I ACa 766/1 O przytoczonego za Sqdem Okregowym. Wobec niestvvierdzenia po stronie Sqdu orzekajqcego uchybiefi na etapie oceny dowodow, ustalony przez Sqd Okregowy stan faktyozny Sqd Apelacyjny przyjqi za wtasny. Zgodnie z art. 24 § 1 k.c. w sprawie o ochrone dobr osobistych Sqd powinien w pierwszym rzedzie ustalié, czy do ich naruszenia doszto i dopiero w razie pozytywnej odpowiedzi na to pytanie oceniaé, czy dziaianie pozwanego naruszyciela byto bezprawne, majqc przy tym na wzgledzie, ze powotany przepis posiuguje sie konstrukcjq domniemania bezprawnoéci, a zatem ciezar dowodu obalenia tego domniemania spoczywa na pozwanym. Sqd Okregowy przyjqt, iz powodka nie wykazata aby do naruszenia jej dobra osobistego doszto, bowiem nie mozna jednoznacznie ustalié, ze pozwana skierowata pod jej adresem stowa ,,Ty stara kun/vo". Ustalenia tego, wynikajqcego z dokonanej oceny materiatu dowodowego, nie sposob podwazyé, co przedstawiono powyzej. W tej sytuacji wszelkie rozwazania dotyczqce hipotetycznego przeciez zachowania pozwanej i braku po jej stronie bezprawnosci, sq bezprzedmiotowej. (por. wyrok SN z dn. 17.06.2004 r., V CK 609/03 — lex nr 109404). Nie moze jednak budzié zastrzezefi odwotanie sie do relacji, jakie iqczq strony oraz do ustalonego w toku niniejszego sporu przebiegu zdarzenia, ktora miata charakter awantury z czynnym udziaiem obu stron. Nie bez znaczenia jest takze fakt, iz to powodka byta stronq swiadomie i ceiowo prowokujqcq inoydent, chociaz mogia go uniknqé nie wchodzqc do mieszkania (w ktorym pomimo zameldowania, nie mieszkata) i nie pomawiajqc pozwanej i czionkow jej rodziny o rozne niewtasciwe zachowania. Skoro zatem obie strony reagowaly emocjonalnie, doprowadzajqc do eskalowania konfliktu, w trakcie ktorego miaiy rzekoino pasé wskazane w pozwie stowa, okolicznosci tej pomijaé nie mozna. Trafne jest stanowisko Sqdu Okregowego, ze wprawdzie wzajemnoéé naruszefi dobr osobistych nie wyiqoza ochrony tych dobr i kazdej z osob, ktorej dobra zostaty naruszone przez drugq osobe przysiugujq odrebne roszczenia w tym zakresie, jednakze nie odnosi sie to do sytuacji, gdy do naruszefi takich dochodzi podczas wzajemnej awantury, w ktorej obie strony obrzucajq sie wyzwiskami. Osoba naruszajqca dobro osobiste innej osoby nie moze skutecznie domagaé sie ochrony 21 ‘J39’ 1
--- STRONA 38 ---
" "“*“"P*..=m¢ 1 I z A I I 1 Sygn. akt I ACa 766/10 dobra osobistego skoro w istocie sama jest sprawcq tego naruszenia przez doprowadzenie innych osob do takich zachowafi. Zgiaszanie zqdania ochrony dobr osobistych w takiej sytuacji musi byo w istocie uznane za naduzycie prawa podmiotowego i nie moze korzystaé z ochrony (art. 5 k.c.). W przytoozonym przez Sqd pieiwszej instancji wyroku z dnia 23.maja 2002 r., sygn. IV CKN 1076/00 (OSNC 2003/9/121) Sqd Najwyzszy stwierdzit, ze ,,nie kaz'dy jednak przypadek dyskomfortu psychicznego, spowodowany bezprawnym zachowaniem sie innej osoby, jest wystarczajqcq podstawq do poszukiwania sqdowej ochrony dobr osobistych. W przypadku obrazy, 0 jej udzieleniu decydowaé powinna analiza, uwzgledniajqca nie tylko znaczenie uz'ytych sféw, ale rowniez caly kontekst sytuacyjny oraz jego spofeczny odbior, oceniany wedlug kryteriow wiaéciwych dla Iudzi rozsqdnych i uczciwych. Konieczne jest wiec zachowanie nalez'yz‘ych proporcji i umiaru. Dobra osobiste sq czymé szczegolnie cennym, trzeba wiec dqzyé do zapewnienia ich ochrony w kaz'dym przypadku, w ktorym odniesiony w nich uszczerbek znajduje potwierdzenie nie tylko w odczuciu samego zainteresowanego, ale /' w zobiektywizowanej ocenie zewnetrznej. Z drugiej strony, nie mozna naduzywao instrumentow prawnych wfasciwych tej ochronie dla przypadkéw drobnych, incydentalnych, dotyczqcych wylqcznie subiektywnych przez'yé samego powoda. Taki sposob postepowania prowadzifby bowiem do niedopuszcza/nego deprecjonowania samego przedmiotu ochrony, naruszajqc jednoczesnie zasade minima non curat praetor.” Sqd Apelacyjny stanowisko to podziela, akceptujqc odniesienie przez Sqd pierwszej instancji powyzszych kryteriow do niniejszej sprawy. W swietle powyzszego Sqd Apelacyjny uznai, ze oddalenie powodztwa jest uzasadnione i znajduje oparcie w przepisach prawa. Skutkowaio to oddaleniem apelacji na mocy art. 385 k.p.c. O kosztach orzeczono zgodnie z § 13 rozporzqdzenia Ministra Sprawiedliwosci z dnia 28 wrzesnia 2002 r. W sprawie opiat za czynnosci adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Paristwa kosztow nieopiaconej pomocy prawnej udzieionej z urzedu (Dz. U. Nr163, poz. 1348 ze zm.). jI.I»~1»~v 22 (1315:? » \.~.t»¢,.=.._ 4 1 1 I 1 I 1 1 I 1 1 1 I
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Wyrok#Sad Okregowy w Tarnowie oddalii powodztwo#I c 306/09 Q 4#art. 207 § 1 k.k.#art. 232 k.p.c.#art. 6 k.c.#art. 24 k.c.#art. 23 k.c.#art. 5 k.c.#art. 108 ustawy#art. 233 § 1 k.p.c.#art. 233 sprowadza#art. 24 § 1 k.c.#art. 385 k.p.c.