Wyrok I C 289/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 maja 2012 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie I

--- STRONA 1 --- Sygn. akt: I C 289/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 maja 2012 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Beata Grzybek Protokolant: stażysta Dagmara Napieraj po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2012 r. w Olsztynie sprawy z powództwa K. M. przeciwko S.P. - A. Ś. W.-M., A.Ś. B. o zapłatę i rentę I. oddala powództwo, II. zasądza od powoda na rzecz S. P. – P. G. S.P. kwotę 3.600 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego, III. przyznaje adwokatowi A. S. wynagrodzenie w kwocie 3.600 zł powiększone o stawkę VAT, które należy wypłacić od S. P. – S. O. w O. tytułem pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu, IV. przyznaje adwokatowi T. Ś. wynagrodzenie w kwocie 720 zł powiększone o stawkę VAT, które należy wypłacić od S. P. – S. O. w O. tytułem udziału w rozprawie podczas przesłuchania powoda przez S. R. w B.. Sygn. Akt I C 289/11 Uzasadnienie Powód K. M. po ostatecznym sprecyzowaniu powództwa ( k. 98) wniósł o zasądzenie od pozwanego S. P. – A. Ś. W.-M. i S. P. – A. Ś. w B. na jego rzecz kwot po 50. 000 złotych tytułem zadośćuczynienia oraz renty w wysokości po 1. 000 zł miesięcznie . Powód wskazał m.in., że podczas odbywania kary pozbawienia wolności w A. Ś. w B. oraz w A. Ś. W.-M. wskutek niewłaściwego leczenia zapalenia spojówek obu oczu utracił w znacznym stopniu wzrok. Powód domaga się zadośćuczynienia za doznany ból za utracony wzrok i cierpienia psychiczne związane z bezradnością i niemożnością działania oraz dożywotniej renty w związku z utraconą możliwością wykonywania zawodu tokarza, który wykonywał przed chorobą. Powód wskazał, ze pogorszenie wzroku uniemożliwia mu obsługę urządzeń pomiarowych wymagających precyzyjnego odczytu. Pozwany S. P. – A. Ś. w B. i A. Ś. W.- M. reprezentowany przez P. G. S.P. wniósł o oddalenie powództwa oraz zasądzenie na rzecz pozwanego Skarbu Państwa kosztów procesu. W uzasadnieniu podniósł między innymi zarzut przedawnienia roszczenia wskazując, że powód zachorował w 2006r. zaś pozew wniósł w 2011 czyli po upływie trzyletniego okresu do dochodzenia roszczenia. --- STRONA 2 --- Jednocześnie z ostrożności procesowej pozwany zaprzeczył wszelkim okolicznościom faktycznym podnoszonym przez powoda, których istnienie nie zostanie dokonane w sposób jednoznaczny. Pozwany podniósł również, że warunki, w których powód odbywał karę pozbawienia wolności były zgodne z przepisami prawa a powód miał zapewnioną odpowiednią opiekę lekarską. Sąd ustalił następujący stan faktyczny Powód K. M. przebywał w związku z karą pozbawienia wolności w A. Ś. w B. w okresie od października 2003 do września 2006r., w okresie 5.04.2005. do 24.05.2005r. na O. P. S.S. A. Śl. W.-M.. - bezsporne W okresie przebywania w A. Ś. w B. powód korzystał z konsultacji lekarskich w tym z konsultacji lekarza okulisty. Pierwszy wpis do dokumentacji z leczenia ambulatoryjnego i w izbie chorych o zapaleniu spojówek u powoda widnieje z dnia 03 stycznia 2005r. ( Dowód : książeczka zdrowia powoda k. 104), Dnia 28 stycznia 2005r. lekarz, który przyjął powoda na badanie skierował go na konsultację okulistyczną. 25 lutego 2005r. lekarz okulista stwierdził przewlekłe zapalenie spojówek i zalecił leczenie z zastosowaniem przepisanych powodowi leków . Powód przebywał w A. Ś. W.-M. od dnia 5.04.2005r. do dnia 9.06.2005r. na obserwacji sądowo-psychiatrycznej w O. P. S. S. A. Ś. W.-M.. W tym czasie został skierowany na konsultacje okulistyczną, jednak lekarz specjalista był do dnia 1.06.2005r. na urlopie. Po powrocie do A. Ś. w B. w dniu 1 lipca 2005r. powód był na konsultacji u lekarza okulisty, a następnie na wizycie kontrolnej u lekarza okulisty w dniu 10 sierpnia 2005r. Lekarz okulista zdiagnozował zapalenie spojówek i nadwzroczność, przepisał leki. Wizytę kontrolną skuteczności leczenia zapalenia spojówek ustalił na 26 września 2005r. jak też celem dopasowania okularów do wady wzroku powoda. Receptę na okulary wystawiono w dniu 26 sierpnia 2005r. a okulary pozwany odebrał w dniu 6 września 2005r. (Dowód : książeczka zdrowia powoda k. 104 ), W styczniu 2006r. powód zgłaszał kłopoty ze wzrokiem i niedokładnym widzeniem. Został skierowany na konsultacje okulistyczną , badający go lekarz okulista zalecił szkła fotochromowe do okularów i receptę na takie szkła wystawił –. W karcie zdrowia powoda widnieje wpis pielęgniarki, z okresu przebywania powoda w A. Ś. w B., podającej leki powodowi, że odmówił przyjmowania leków. (Dowód : karta zdrowia powoda k. 104). W czasie pobytu w A. Ś. B. powód składał skargi między innymi na niewłaściwą opiekę okulistyczną oraz warunki w celi, które miały wpływ na kłopoty ze wzrokiem. W skardze z 11 kwietnia 2006r. między innymi zarzucił dyrektorowi A. Ś. w B., że wydał polecenie nie dowożenia powoda na badania lekarskie a także odmówił prośbie powoda o dodatkowe oświetlenie, w tym lampkę do czytania. Skargi te rozpatrzono i po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego udzielono odpowiedzi, uznając je za bezzasadne – (Dowód : pisma karta 76-78, wyjaśnienia powoda k. 160-162) Biegły lekarz sądowy I. B. specjalista chorób oczu w oparciu o dokumentację medyczną zawartą w aktach sprawy powoda stwierdziła w opinii sądowolekarskiej --- STRONA 3 --- z dnia 8 lutego 2012r. niewielką nadwzroczność oka prawego + 0.5 Dsph i oka lewego + 1.0 Dsph. Niewielka wada wzroku określana jako dalekowzroczność powód miał od urodzenia. Będąc osobą młodą nie odczuwał tej wady, gdyż jego oczy miały zdolność akomodacji przez co wyrównywał wadę wzroku napięciem akomodacyjnym. W przeprowadzonym badaniu okulistycznym biegła nie stwierdziła u powoda żadnych objawów zapalenia spojówek oraz odchyleń od stanu prawidłowego. Leczenie zapalenia spojówek w A. Ś. wg biegłej było prawidłowe. Leki , które otrzymał pozwany w postaci kropli oraz maści z różnych grup przeciwzapalnych i antyalergicznych były właściwe. Zapalenie spojówek u powoda zostało skutecznie wyleczone. Biegła sądowa nie stwierdziła u powoda żadnych objawów zapalenia spojówek oraz odchyleń od stanu prawidłowego w przednim odcinku i na dnie obu oczu. Noszenie okularów do bliży przez powoda , nie jest w ocenie biegłej żadną chorobą , a związane jest to z wiekiem tzw. Starczowzrocznością. Okulary korekcyjne powód miał wypisane przez okulistę , zlecenie na nie zostało zrealizowane prze AŚ i powód je otrzymał. Stan oczu powoda po badaniu kontrolnym wykonanym w dniu 18 stycznia 2012r., wykazało dobry stan narządu wzroku powoda. Wg biegłej , leczenie zapalenia spojówek było prawidłowe. Również leki, które otrzymał powód były dobre. Zaznaczyła, że leczenie zapalenia spojówek trwa dosyć długi okres, pomimo stosowania różnych leków. Biegła ni stwierdziła żadnego uszczerbku na zdrowiu u powoda. (Dowód: opinia biegłego k 191-193) Sąd zważył co następuje: Powództwo nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd poczynił ustalenia w zakresie stanu faktycznego w oparciu o przedłożoną dokumentację zgromadzoną w sprawie, w tym dokumentację lekarską z leczenia podczas pobytu powoda w A. Ś. w B. i A. Ś. W.-M.. Z dokumentacji lekarskiej wynika, że powód regularnie korzystał z konsultacji lekarskich, w tym z konsultacji lekarzy specjalistów. Powód kierowany był na konsultacje z lekarzami specjalistami każdorazowo po zgłoszonych przez niego dolegliwościach zdrowotnych. Na zgłoszony ból oczu i pogorszenie widzenia w dniu 3 stycznia 2005r. został skierowany do lekarza okulisty i został przez niego zbadany w dniu 28 stycznia 2005r. w wyniku odbytej konsultacji lekarskiej i skierowaniu na konsultacje u lekarza okulisty podjęto leczenie zapalenie spojówek u powoda, jak wynika z zapisów w książeczce zdrowia powoda z zastosowaniem odpowiednich leków. Sąd na podstawie wpisów do książeczki zdrowia powoda stwierdził, że terminy konsultacji z lekarzem okulistą były regularne i zawierały opis dolegliwości i stan zdrowia powoda, zastosowane leki i wyznaczone terminy konsultacji kontrolnych. Zgodnie z ogólną zasadą rozkładu ciężaru dowodowego wyrażoną w art.6 kc , ten kto powołując się na przysługujące mu prawo żądania określonego świadczenia od innej osoby obowiązany jest udowodnić fakty uzasadniające to żądanie, ten kto odmawia uczynienia zadość żądaniu a więc neguje uprawnienia żądającego, obowiązany jest udowodnić fakty wskazujące na to, że żądającemu nie przysługuje. Ponadto również art. 232 kpc obliguje strony do wskazywania dowodów dla stwierdzenia faktów, z --- STRONA 4 --- których strony wywodzą skutki prawne. W świetle powołanych regulacji to strony mają dążyć do wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Ciężar dowodu istnienia przesłanek przewidzianych w art.417 kc spoczywa na powodzie , który jako osoba domagająca się świadczenia określonego w pozwie musi wykazać istnienie szkody w rozumieniu art. 361§ 2 kc, dowieść, że została mu wyrządzona szkoda na skutek niezgodnego z prawem działania lub zaniechania. Powód nie przeprowadził w sprawie żadnego dowodu skutecznie wykazującego dochodzone pozwem roszczenia. W szczególności nie przedstawił okoliczności świadczących o niezgodnych z prawem działaniach kierownictwa A. Ś. w B. i A. Ś. W.-M. lub lekarzy. Nie wykazał, że utrata przez niego wzroku pozostaje w normalnym związku przyczynowym z niewłaściwym leczeniem w czasie pobytu w obu zakładach penitencjarnych. Nie przedstawił żadnych dowodów na to, że powodowi odmówiono udzielenia pomocy albo, że zastosowane leki spowodowały dodatkowy ból i pogorszenie wzroku. Opisywane przez niego dolegliwości wiążą się z przebytym zapaleniem spojówek i nie odbiegają od normalnych objawów tej choroby. Sąd nie uznał za wiarygodne twierdzenie powoda, że odmowa przez dyrektora A. Ś. w B. zainstalowania lampki do czytania i dodatkowego oświetlenia w celi, przyczyniła się do pogłębienia skutków choroby i przysporzyła dodatkowych cierpień, gdyż zapalenie spojówek powoduje u chorego nadwrażliwość na światło i unikanie jego nadmiaru .Poza tym z odpowiedzi na skargi powoda udzielane przez organ nadzorujący zakład penitencjarny w którym powód odbywał karę pozbawienia wolności nie potwierdził, że powód zwracał się z prośbą o przydzielenie mu lampki. Natomiast z wpisów do książeczki zdrowia można wnioskować, że powód nie stosował się do zaleceń lekarzy, mógł spowodować przedłużanie leczenia a co z tym się wiąże odczuwanie dolegliwości . Zasadniczym dowodem wykazującym bezzasadność żądania powoda była opinia biegłego sądowego. Biegły sądowy I. B. specjalista chorób oczu w opinii z dnia 08.02.2012r. uznała, że stan narządu wzroku powoda K. M. jest dobry. Stwierdziła w opinii sądowo-lekarskiej z dnia 8 lutego 2012r. niewielką nadwzroczność oka prawego + 0.5 Dsph i oka lewego + 1.0 Dsph. Niewielka wada wzroku określana jako dalekowzroczność powód miał od urodzenia. Będąc osobą młodą nie odczuwał tej wady, gdyż jego oczy miały zdolność akomodacji przez co wyrównywał wadę wzroku napięciem akomodacyjnym. W przeprowadzonym badaniu okulistycznym biegła nie stwierdziła u powoda żadnych objawów zapalenia spojówek oraz odchyleń od stanu prawidłowego. Leczenie zapalenia spojówek w A. Ś. wg biegłej było prawidłowe. Leki , które otrzymał pozwany w postaci kropli oraz maści z różnych grup przeciwzapalnych i antyalergicznych były właściwe. Zapalenie spojówek u powoda zostało skutecznie wyleczone. Biegła sądowa nie stwierdziła u powoda żadnych objawów zapalenia spojówek oraz odchyleń od stanu prawidłowego w przednim odcinku i na dnie obu oczu. Noszenie okularów do bliży przez powoda , nie jest w ocenie biegłej żadną chorobą , a związane jest to z wiekiem tzw. starczowzrocznością. Okulary korekcyjne powód miał wypisane przez okulistę , zlecenie na nie zostało zrealizowane prze AŚ i powód je otrzymał. Stan oczu powoda po badaniu kontrolnym wykonanym w dniu 18 stycznia 2012r., wykazało dobry stan narządu wzroku powoda. Zarówno leczenia, jak --- STRONA 5 --- i leki, które otrzymał powód były dobre. Zaznaczyła, że leczenie zapalenia spojówek trwa dosyć długi okres, pomimo stosowania różnych leków. Biegła ni stwierdziła żadnego uszczerbku na zdrowiu u powoda. Sąd podzielił końcową konkluzję zawartą w opinii bieglej, który wskazała, że leczenie spojówek powoda w okresie przebywania w zakładach penitencjarnych było prawidłowe i zostało skutecznie wyleczone. Podkreślić należy, że żadna ze stron, nie zgłosiła do opinii żadnych zarzutów. Również z wpisów do karty zdrowia powoda wynika, że powód był regularnie badany przez lekarzy okulistów, miał przepisywane leki, a ostatecznie także szkła korekcyjne , wykupione przez AŚ. Tym samym Sąd nie dopatrzył się w działaniach pozwanych jednostek penitencjarnych uchybień w leczeniu powoda. Obecna , występująca wada wzroku powoda , choć ujawniła się w podczas pobytu w A. Ś. w B. i w A. Ś. W.-M., to jak to wynika z opinii biegłej , wynika ona ze starzenia się organizmu powoda. Zapalenie spojówek zaś choć pojawiło się podczas pobytu w Aś , to zostało prawidłowo wyleczone. Powyższe skutkowało o oddaleniu powództwa. Niezależnie od powyższego zauważyć należy, że także i z powodu przedawnienia roszczenia jest ono niezasadne. Powód podnosi w pozwie, że do utraty zdrowia wskutek niewłaściwego leczenia doszło w 2006r. W oparciu o art. 442 ¹ § 1 k c , roszczenie powoda przedawniło się z upływem trzech lat od dnia w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i osobie obowiązanej do naprawienia szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym, w tym również szkody niemajątkowej. Ponieważ powód podnosi, że uszczerbku na zdrowiu doznał w 2006r. zatem najpóźniej mogło mieć miejsce w końcu 2006r. trzyletni termin przedawnienia upłynął zatem z końcem 2009r. Ponieważ pozew wniesiono 23 marca 2011 r. porównanie dat wskazuje, że termin ten minął. Sąd uznał za pewne, że powód K. M. w okresie kiedy przebywał w A. Ś. w B. i A. Ś. W.-M. i był leczony między innymi ,z powodu zapalenia spojówek obu oczu miał wiedzę o szkodzie na jego zdrowiu i osobie odpowiedzialnej za jego stan zdrowia. Skargi, które powód składał w okresie, w którym przebywał w A. Ś. w B. wskazują, że był doskonale zorientowany jaki jest stan jego zdrowia, a także i to , że jego wzrok uległ pogorszeniu. Sąd rozpatrując zarzut przedawnienia roszczenia powoda podniesiony przez pozwanego wziął pod uwagę fakt , że następstwach zdarzenia szkodzącego, w postaci uszkodzenia ciała, poszkodowany z reguły uzyskuje wiedzę dopiero po przeprowadzeniu specjalistycznych badań, stwierdzających chorobę, stopień jej zaawansowania i często także jej przyczynę, a co za tym idzie - wiedzę o osobie zobowiązanej do naprawienia szkody ( wyrok SN z 19 maja 1999 r., II UKN 647/98, OSNP 2000, nr 15, poz. 589; wyrok SN z 19 lutego 2003 r., V CKN 207/01) SN uznał, że datą rozpoczęcia biegu przedawnienia jest data uzyskania przez poszkodowanego owej wiedzy na podstawie "miarodajnego i autorytatywnego orzeczenia kompetentnej placówki medycznej". W oparciu o art. 98 §1 kpc w związku z § 6 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez S. P. kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( Dz.U. Nr 163 --- STRONA 6 --- poz. 1349 z późn. zm.) Sąd zasądził od powoda na rzecz pozwanego reprezentowanego przez P. G. S. P. kwotę 3.600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego oraz kwotę 3.600 zł powiększone o stawkę podatku VAT na rzecz ustanowionego dla powoda pełnomocnika z urzędu. Dodatkowo, za udział w czynności procesowej – podczas wysłuchania powoda, Sąd zasądził 1/5 stawki powiększoną o podatek VAT.