Wyrok I C 259/17 1. oddala apelację

--- STRONA 1 --- WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 grudnia 2018 roku Sąd Okręgowy w Opolu II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Adam Cąkała Sędziowie: SSO Grzegorz Kowolik SSO Ryszard Kądziela (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Dorota Kieras po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2018 roku w Opolu na rozprawie sprawy z powództwa E. O. przeciwko Gminie K. o zapłatę na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego w Głubczycach z dnia 12 kwietnia 2018 roku sygn. akt I C 259/17 1. oddala apelację, 2. zasądza od strony pozwanej Gminy K. na rzecz powódki E. O. kwotę 1.800 (jeden tysiąc osiemset złotych) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym. Na oryginale właściwe podpisy UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2018 roku Sąd Rejonowy w Głubczycach zasądził na rzecz powódki E. O. od pozwanej gminy K. kwotę 26.200,00 zł tytułem zadośćuczynienia i odszkodowania w związku z wypadkiem jaki miał miejsce w dniu 7 lipca 2012 roku. Nadto Sąd I instancji zasądził na rzecz powódki koszty postępowania. --- STRONA 2 --- W uzasadnieniu wyroku wskazano, iż podstawą faktyczną żądania powódki było zdarzenie do którego doszło w K. w dniu 7 lipca 2012 roku na skutek nieprawidłowego utrzymania chodnika, znajdującego się w bezpośrednim zarządzie pozwanej Gminy. Powódka poruszając się chodnikiem, zahaczyła o wystającą płytę chodnikową i na skutek powyższego przewróciła się. W wyniku zdarzenia powódka doznała rozległych obrażeń ciała w postaci: wieloodłamowego złamania szyjki kości ramiennej lewej, urazu twarzoczaszki ze złamaniem kości sitowej po stronie lewej (złamanie lewej blaszki tej kości z przemieszczeniem odłamów). Obrażenia te spowodowały u powódki 20% trwały uszczerbek na zdrowiu i wymagały sprawowania nad nią opieki w zakresie przekraczającym żądanie ujęte w pozwie. Strony postępowania nie żądały uzupełnienia opinii zasadniczej biegłego lekarza, a zastrzeżenia strony pozwanej sprowadzały się de facto do polemiki z logicznymi i pełnymi wywodami biegłego sądowego, wysłowionymi w treści opinii zasadniczej. Sąd I instancji stwierdził, iż chodnik po którym poruszała się powódka nie był utrzymany w prawidłowym stanie, co potwierdzają nie tylko fotografie miejsca zdarzenia, ale również osobowe źródła dowodowe. Wystające płytki chodnikowe stały się bezpośrednią przyczyną przewrócenia się przez powódkę, a tym samym wyrządzenia jej szkody majątkowej i niemajątkowej. Fakt nieprawidłowego utrzymania chodnika został również odnotowany przez pracownika towarzystwa ubezpieczeniowego, w którym pozwana Gmina miała zawartą umowę ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej. Bezsporną między stronami była okoliczność co do sprawowania przez pozwaną zarządu nad miejscem w którym doszło do zaistnienia szkody. Kwestiami spornymi pomiędzy stronami były natomiast: zasada odpowiedzialności strony pozwanej za opisane zdarzenie, kwestia przedawnienia roszczeń powódki oraz wysokość należnego jej zadośćuczynienia. Sąd I instancji jako podstawę prawną odpowiedzialności odszkodowawczej strony pozwanej przyjął art. 415 k.c. w zw. z art. 355 k.c. oraz art. 20 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych. Nie sposób nie podzielić tegoż stanowiska albowiem przywołane powyżej przepisy statuują zasadę odpowiedzialności cywilnej zarządcy drogi z którą mamy do czynienia na kanwie niniejszej sprawy. Jest to odpowiedzialność oparta na zasadzie winy. W toku postępowania uznano, iż powód wykazał wszystkie konieczne przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej pozwanej Gminy, a twierdzenia pozwanej o utrzymaniu chodnika w należytym stanie należało uznać jedynie za gołosłowne twierdzenia w świetle zgromadzonych w sprawie dowodów. Dokumentacja fotograficzna z miejsca zdarzenia jasno wykazuje stan nawierzchni miejsca w którym do szkody doszło. Zły stan nawierzchni został nadto potwierdzony przez osobowe źródła dowodowe, a strona przeciwna nie przedstawiła dowodów, pozwalających na poczynienie odmiennych ustaleń faktycznych co do stanu nawierzchni. Na marginesie należy wskazać, iż żaden przepis prawa nie reguluje wprost kwestii tego na ile dana płytka chodnikowa może odstawać od powierzchni ziemi. Od wyroku Sądu I instancji pozwana wniosła apelację, zaskarżając wyrok w części i zarzucając mu: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 442 1 k.c., art.5 k.c. oraz 117 k.c. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, które skutkowało przyjęciem, iż roszczenie powódki nie jest przedawnione. 2) naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 227 k.p.c., art. 236 k.p.c., art. 328 k.p.c., 233 k.p.c., 232 k.p.c., art. 6 k.c., poprzez: A) poczynienie ustaleń faktycznych w oparciu jedynie o część zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, B) przyjęcie, iż strona powodowa wywiązała się z obowiązku wykazania zasadności roszczenia odszkodowawczego, C) nielogiczną i sprzeczną z regułami doświadczenia życiowego ocenę dowodów. W związku z podniesionymi zarzutami apelujący wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie na rzecz pozwanego kosztów postępowania za obie instancje, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji. W odpowiedzi na apelację powódka wniosła o oddalenie apelacji jako bezzasadnej i utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy oraz o zasądzenie na rzecz powódki kosztów procesowych za postępowanie odwoławcze. --- STRONA 3 --- Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wymaga podkreślenia, że Sąd I instancji przeprowadził w niniejszym postępowaniu, prawidłowe i wyczerpujące postępowanie dowodowe, a poczynione na podstawie tak zgromadzonego materiału dowodowego ustalenia mogły stanowić podstawę faktyczną dla ostatecznie wydanego wyroku. Tym samym Sąd Okręgowy uznał, że w postępowaniu apelacyjnym nie zachodziła potrzeba przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego oraz ponownego dokonywania ustaleń faktycznych i ostatecznie na podstawie art. 382 k.p.c. przyjął poczynione przez Sąd I instancji ustalenia za własne. W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutów strony pozwanej zmierzających do podważenia stanowiska Sądu I instancji co do podniesionego zarzutu przedawnienia. Sąd Okręgowy w pełni podziela rozważania Sądu I instancji w powyżej wskazanym zakresie. Powódka dokonała skutecznego zawezwania do próby ugodowej przed upływem 3-letniego terminu przedawnienia. Niezależnie od powyższego, należy przyjąć, iż zarzut strony pozwanej w tym zakresie ostatecznie nie mógł się ostać ze względu na dyspozycję art. 5 k.c. Należy podnieść, iż powódka jako podmiot nieprofesjonalny błędnie utożsamiła urząd gminy z jednostką samorządu terytorialnego jaką jest gmina. Powyższe jednak nie może stanowić o braku skuteczności dokonanego przez nią zawezwania do próby ugodowej, w którym to postępowaniu strona pozwana w w/w sposób wzięła udział, a jej pełnomocnik okazał pełnomocnictwo udzielone przez Burmistrza działającego w imieniu i na rzecz Urzędu Miejskiego w K.. Zwłaszcza wobec powyższego nieporadność procesowa powódki w dokładnym sprecyzowaniu uczestnika postępowania w okolicznościach niniejszej sprawy nie może budzić zdziwienia , ani stanowić skutecznego argumentu po stronie pozwanej bądź mieć prymatu nad zasadą określoną w art. 5 k.c.. Uznanie zasadności podniesionego zarzutu przedawnienia w okolicznościach niniejszej sprawy byłoby niezgodne z zasadami współżycia społecznego i w oczywisty sposób zmierzałoby do nadużycia prawa przez pozwaną. Strona pozwana nie kwestionowała swojej legitymacji w toku postępowania pojednawczego i niejako potwierdziła przekonanie pozwanej o istnieniu podmiotu, który ta w powyższy sposób oznaczyła. Konstatując powyższe, należy stwierdzić, iż zarzuty apelującego o naruszeniu prawa materialnego tj. art. 5 k.c., art. 442 1 k.c. oraz art. 117 k.c. nie zasługują na uwzględnienie. Drugą część podniesionych zarzutów stanowią zarzuty o charakterze proceduralnym. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż zarzuty art. 227 k.p.c. w zw. z art. 236 k.p.c. i art. 328 k.p.c. nie są zasadne. Sąd I instancji nader szeroko w treści uzasadnienia wyroku odniósł się do przeprowadzonych w sprawie dowodów. Niezależnie od powyższego, apelujący nie wskazał w treści apelacji wpływu podniesionych w tym zakresie zarzutów na treść rozstrzygnięcia Sądu I instancji. Zarzut naruszenia art. 232 w zw. z art. 227 k.p.c. w zw. z art. 6 k.c. również nie zasługuje na uwzględnienie. Powód wykazał wszelkie przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej strony pozwanej tj. szkodę, zdarzenie powodujące szkodę oraz adekwatny związek przyczynowy pomiędzy nimi. Okoliczności zdarzenia nie budzą w niniejszej sprawie wątpliwości. Ustalenie w tym zakresie poczyniono m.in. na podstawie zgromadzonych w aktach sprawy fotografii i zbieżnych zeznań świadków, którzy potwierdzili fatalny stan nawierzchni. Protokół z okresowej kontroli stanu drogi gminnej, wykonanej na zlecenie strony pozwanej, nie może być dowodem świadczącym o prawidłowym stanie nawierzchni w sytuacji gdy w świetle pozostałych dowodów (które nie zostały skutecznie zakwestionowane przez pozwaną) – płytki chodnikowe odrywały się, co potwierdza również dokument wystawiony przez towarzystwo ubezpieczeń, w którym pozwana była ubezpieczona w dniu szkody od odpowiedzialności cywilnej. Odnosząc się do zarzutów naruszenia art. 233 k.p.c. należy podnieść, iż Sąd każdorazowo ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. Przepis ten wyraża zasadę swobodnej oceny dowodów, która odnosi się do wyboru określonych środków dowodowych i do sposobu ich przeprowadzenia. Mają być one ocenione konkretnie i w związku z całym zebranym materiałem dowodowym. Jest to podstawowym zadaniem sądu orzekającego, wyrażającym istotę sądzenia, a więc rozstrzygania kwestii spornych w warunkach niezawisłości, na podstawie własnego przekonania sędziego przy uwzględnieniu całokształtu zebranego materiału. Swobodna ocena dowodów nie może być również całkowicie dowolna, a skuteczne podniesienie zarzutu naruszenia przez Sąd ww. przepisu wymaga wykazania, że Sąd uchybił zasadom --- STRONA 4 --- logicznego rozumowania, lub doświadczenia życiowego. Nie jest natomiast wystarczające przekonanie strony o innej niż przyjął sąd doniosłości poszczególnych dowodów i możliwości ich odmiennej oceny niż ocena Sądu. Zdaniem Sądu Okręgowego zarzut poczynienia dowolnej oceny zebranego materiału dowodowego przez Sąd I instancji nie jest zasadny. Na uwadze mieć należy, że Sąd Rejonowy poczynił szczegółowe ustalenia na podstawie materiału dowodowego, a wywiedzione na jego podstawie konkluzje prawne w sposób prawidłowy i przekonujący uzasadnił. Strona apelująca nie dowiodła przy tym, że Sąd I instancji uchybił zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego. W tej sytuacji należało uznać, iż zarzucone uchybienie pozostaje wyłącznie w sferze subiektywnych, a zatem prawnie nieskutecznych, przekonań powoda. Z uwagi na powyższe Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c. bezzasadną apelację oddalił. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego uzasadnia treść przepisu art. 98 k.p.c., który znajduje odpowiednie zastosowanie w postępowaniu apelacyjnym. Na rzecz powódki należało zatem zasądzić kwotę 1800 zł tytułem kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu apelacyjnym ustaloną na podst. § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dn. 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie - Dz. U. z 2015 r. poz. 1800. Na oryginale właściwe podpisy Za zgodność