Wyrok I C 225/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 lipca 2011 r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I C 225/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 lipca 2011 r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu – Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Patrycja Gruszczyńska – Michurska Protokolant: Marcin Guzik po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2011 r. we Wrocławiu sprawy z powództwa B. G. przeciwko Skarbowi Państwa – (...) we W. o zapłatę I. oddala powództwo; II. zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 420 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. z. 1. odnotować; 2. odpis wyroku doręczyć powodowi przez Dyrektora właściwej jednostki penitencjarnej z pouczeniem o apelacji; 3. kal. 21 dni. 14.07.2011. --- STRONA 2 --- Sygn. akt I C 225/11 UZASADNIENIE W pozwie z dnia 22 listopada 2010 r. powód B. G. domagał się zasądzenia od pozwanego Skarbu Państwa – (...) we W. kwoty 500 zł odszkodowania i 500 zł zadośćuczynienia, a także nakazania pozwanemu przestrzegania art. 109 § 1 k.k.w. W uzasadnieniu powód podał, że w dniach 15,16,17,18 i 19 listopada 2010 r. otrzymywał posiłki wydane przez (...) we W., składające się każdorazowo z 2 marchewek, 2 jajek, 100 g wędliny, 2 małych chlebów, 80 g margaryny, 1 słodkiego serka ok. 120 g i 1,5 l zimnej wody. Zgodnie z art. 109 § 1 k.k.w. skazany otrzymuje trzy razy dziennie posiłki, w odpowiedniej ilości, wartości odżywczej, w tym co najmniej jeden posiłek gorący. Powód podał, że przez 5 dni z rzędu nie otrzymał gorącego posiłku, ponadto był zmuszony pić zimną wodę. Po powrotach z sądów nie mógł po ciężkim dniu zjeść czegoś ciepłego ani nawet napić się herbaty. Wskazał, że wycenia swoją szkodę na 100 zł dziennie, co daje 500 zł za 5 dni, podobnie w kwestii zadośćuczynienia. W piśmie z dnia 13 grudnia 2010 r., stanowiącym uzupełnienie pozwu, powód wskazał, że pozew dotyczy naruszenia jego dobra – w myśl art. 445 k.c. Podał, że niezapewnienie mu przez 5 dni ciepłego posiłku było nieludzkim podejściem do jego osoby, wpływało to depresyjnie i negatywnie na jego stan psychiczny. Sprecyzował, że domaga się nakazania pozwanemu wydania oświadczenia na piśmie zawierającego deklarację, że powód będzie otrzymywał przynajmniej raz dziennie posiłek gorący, co nakazuje k.k.w., bez względu na otrzymywane zimne posiłki. W odpowiedzi na pozew pozwany Skarb Państwa – (...) we W. wniósł o oddalenie powództwa i obciążenie powoda kosztami procesu, w tym kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Pozwany zarzucił, że w dniach 15-19 listopada 2010 r. powód był przewożony przez policję na czynności procesowe na polecenie Sądów Rejonowych w D., J. i L.. W sytuacji, gdy tymczasowo aresztowany jest zabierany przez policję z aresztu na czynności procesowe, które mają trwać wiele godzin, wydaje się mu wyłącznie suchy prowiant. Tak też było w przypadku powoda, któremu wydawano w ramach suchego prowiantu: dwa jajka, 800 g chleba, 50 g margaryny, 350 g marchwi, 150 g serka homogenizowanego, 1,5 l wody mineralnej oraz wędlinę drobiową – w zależności od dnia 150 g polędwicy, 200 g mielonki, 200 g kiełbasy, 200 g parówek, 200 g mielonki. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniach od 15 do 19 listopada 2010 r. powodowi B. G., osadzonemu w (...) we W., wydawany był tzw. suchy prowiant w postaci: dwóch jajek, 800 g chleba, 50 g margaryny, 350 g marchwi,150 g serka homogenizowanego, 1,5 l wody mineralnej oraz wędliny drobiowej (różnego rodzaju, w zależności od dnia). /okoliczności bezsporne/ Sąd zważył, co następuje: Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie z uwagi na nieudowodnienie przez powoda podstaw zgłoszonych przez niego roszczeń. W myśl art. 6 k.c. ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Z cytowanego przepisu wynika, że to powód musi udowodnić fakty tworzące jego prawo. Wyjątkowo tylko przepisy, zwalniając powoda od obowiązku udowodnienia faktu, z którego wywodzi on skutki prawne, nakładają na stronę przeciwną ciężar udowodnienia przeciwieństwa tego faktu (tj. wykazania fałszywości twierdzeń powoda). Procesowy --- STRONA 3 --- aspekt zasady rozkładu ciężaru dowodu przejawia się w art. 232 k.p.c. zdanie 1, zgodnie z którym strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Podkreślić należy, iż zasady art. 6 k.c. i art. 232 k.p.c. nie określają jedynie zakresu obowiązku zgłaszania dowodów przez strony, ale rozumiane muszą być przede wszystkim w ten sposób, że strona, która nie przytoczyła wystarczających dowodów na poparcie swych twierdzeń, ponosi ryzyko niekorzystnego dla siebie rozstrzygnięcia, o ile ciężar dowodu co do tych okoliczności na tej stronie spoczywał. B. G. wywodził roszczenia o zadośćuczynienie i odszkodowanie, a także nakazanie pozwanemu zaniechania naruszeń praw powoda, z faktu niewydania mu przez 5 dni ciepłego posiłku w (...) we W.. Jakkolwiek ten fakt pozostawał między stronami bezsporny, powód nie wykazał dalszych przesłanek dochodzonych roszczeń. Pismem z dnia 31 marca 2011 r., doręczonym mu 5 kwietnia 2011 r. (potwierdzenie odbioru – k. 38), powód został pouczony o treści art. 6 k.c. i 232 k.p.c. dotyczących ciężaru dowodu i obowiązków dowodowych strony w procesie, ponadto został zobowiązany do złożenia w terminie 7 dni pisma procesowego, w którym wskaże, na czym polegała poniesiona przez niego krzywda, czy chodzi mu o naruszenie dóbr osobistych, a jeżeli tak to, jakich i w jaki sposób, oraz w jaki sposób wyliczył żądaną kwotę 500 zł tytułem odszkodowania, a także wskaże wnioski dowodowe, jakie chce w postępowaniu przeprowadzić, i co chce nimi udowodnić, pod rygorem ich pominięcia w razie późniejszego powołania. Powód zobowiązania nie wykonał. W związku z niezłożeniem przez powoda odpowiedzi na powyższe zobowiązanie w sprawie pozostało niejasne, z jakiej podstawy prawnej B. G. wywodził dochodzone roszczenia. Podanie podstawy prawnej żądania nie jest obowiązkiem powoda, jednak w tym wypadku określenie podstawy prawnej determinuje zakres okoliczności faktycznych podlegających udowodnieniu w celu wykazania zasadności roszczeń. Niezależnie jednak od tego, czy powód dochodził roszczeń w związku z uszkodzeniem ciała lub wywołaniem rozstroju zdrowia, tj. na podstawie art. 445 k.c., jak wskazał w piśmie procesowym z 13 grudnia 2010 r., czy też w związku z naruszeniem jego dóbr osobistych, co sugerowałaby treść zgłoszonych żądań (w szczególności żądania wydania oświadczenia o zaniechaniu naruszeń w przyszłości), musiałby udowodnić, że w efekcie określonych działań pozwanego poniósł szkodę – majątkową, którą wyrównać miałoby odszkodowanie, oraz niemajątkową (krzywdę), której naprawieniu miałoby służyć zadośćuczynienie. B. G. nie określił (mimo szczegółowego wezwania), na czym polegała poniesiona przez niego krzywda i w jaki sposób wyliczył żądaną kwotę odszkodowania. Powód nie wnioskował także o przeprowadzenie jakichkolwiek dowodów na poparcie swojego stanowiska, chociaż na przykład fakt negatywnych przeżyć psychicznych, mogących składać się na ewentualną krzywdę, podlegał udowodnieniu choćby za pomocą zeznań osób mających styczność z powodem w dniach, kiedy nie otrzymywał on ciepłych posiłków, tj. współosadzonych lub funkcjonariuszy Służby Więziennej. Podkreślić należy, iż nie jest rzeczą sądu poszukiwanie za stronę dowodów przez nią niewskazanych, mających na celu udowodnienie jej twierdzeń, co wyraźnie zaznaczył Sąd Najwyższy w wyroku z 17 grudnia 1996 r. (OSN 1997, poz. 76). Zgodnie z treścią art. 232 zd. 2 k.p.c. sąd może dopuścić dowód niewskazany przez stronę, dopuszczenie dowodu z urzędu jest jednakże prawem, a nie obowiązkiem sądu i powinno ograniczać się do sytuacji wyjątkowych (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 5 listopada 1997 r., III CKN 244/97, OSNC 1998, nr 3, poz. 52). Mając na uwadze przedstawione okoliczności, Sąd w punkcie I sentencji wyroku oddalił powództwo. Orzeczenie o kosztach Sąd wydał w oparciu o art. 98 § 1 k.p.c., zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Koszty procesu poniesione przez pozwanego w niniejszej sprawie stanowiła kwota 420 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego, ustalona w oparciu o § 6 pkt 1 oraz § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349, z późn. zmianami).