Teza / krótkie omówienie
zapłatę
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt: I C 221/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 maja 2015 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Beata Grzybek Protokolant: p.o. sekr. sąd. Damian Wietrak po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2015 r. w Olsztynie na rozprawie sprawy z powództwa Z. G. przeciwko Skarbowi Państwa Zakładowi Karnemu w B. o zapłatę 1. oddala powództwo, 2. zasądza od powoda na rzecz Skarbu Państwa Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 3.600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt I C 221/14 UZASADNIENIE Powód Z. G. wniósł o zasądzenie od pozwanego Skarbu Państwa Zakładu Karnego w B. na swoją rzecz, kwoty 100.000 zł tytułem odszkodowania. Pismem z dnia 16 lutego 2015 r .( k. 158 ) powód określił swoje żądanie, iż stanowi ono zadośćuczynienie za to , że został zarażony salmonellą, nie leczenie go i doprowadzenie do nerwicy. W uzasadnieniu pozwu, powód wskazał m.in., że powyższej kwoty dochodzi z uwagi na „ sprowadzenie niebezpieczeństwa życia zdrowia poprzez szerzenie się choroby zakaźnej na terenie zakładu Karnego w B. na skutek czego został zarażony salmonellą w lipcu 2013 r. „. Stwierdził, że lipcu 2013 r. on i inni współosadzeni zostali zarażeni chorobą zakaźną jaką jest salmonella. ZK nie wykonał żadnych badań aby stwierdzić, czy doszło, czy też nie do jego zakażenia. Dyrektor ZK ograniczył się do zamknięcia osadzonych w celach i zabrania jedzenia. O tym, że jest zakażony powód dowiedział się w Sądzie Okręgowym w Olsztynie, gdzie przyjechała karetka pogotowia w dniu 18 lipca 2013 r. Odszkodowanie, którego domaga się powód wynika z : nie zbadania jego pomimo zakażenia, braku leczenia w związku z tym zachorowaniem, braku lekarstw i jedzenia, na skutek czego narażono jego życie i zdrowie.
--- STRONA 2 ---
Pozwany Skarb Państwa – Zakład Karny w K. reprezentowany przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego wg norm przypisanych. W uzasadnieniu pozwany podał m.in. że powód nie został zarażony salmonellą. Przyznał, że w lipcu 2013 r. wystąpiły zachorowania salmonellą. Badaniami objęto osoby, u których wystąpiły objawy chorobowe, jak również innych osadzonych, którzy mieli kontakt z osobą zarażoną. Badania wykonane u powoda nie wykazały, aby został zarażony salmonellą, więc leczenie jego nie było potrzebne. Powodowi zapewniono żywienie zgodnie z obowiązującymi przepisami. W związku z wystąpieniem zwiększonej liczby zachorowań, podjęto decyzję o cyklicznym odizolowaniu cel mieszkalnych, w których pojawiły się te same jednostki chorobowe, potwierdzone objawami lub wynikami badań. Decyzja o wprowadzeniu kwarantanny podjęta została na podstawie art. 247 kkw. Ograniczenia polegały głownie na wstrzymaniu realizacji zajęć kulturalnooświatowych, rozmów telefonicznych, spacerów i widzeń. W miarę stabilizacji sytuacji przywracano uprawnienia. Podejmowane działania zostały ocenione przez Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. za właściwe i przyczyniające się do ograniczenia zagrożenia. Wg. pozwanego kwota odszkodowania ?zadośćuczynienia nawet w symbolicznej wysokości jest bezzasadna. (k. 30- 33) Sąd Okręgowy ustalił co następuje: W czasie, gdy powód Z. G. był osadzony w Zakładzie Karnym w B., a mianowicie w dniu 15 lipca 2013 r. stwierdzono w pozwanym zakładzie zachorowania bakterią salmonelli. Powód jednak nie przebył zakażenia wspomnianą chorobą, nie zgłaszał się do lekarza w związku dolegliwościami, dlatego nie wdrożono w tym kierunku leczenia. Osoby – osadzeni, którzy zachorowali, wpisywani byli na listę tych którzy zachorowali na salmonellę latem 2013 r. Powoda na tej liście nie ma. Jeszcze przed przybyciem do jednostki penitencjarnej powód chorował na dolegliwości układu pokarmowego – nieżyt żołądka. W związku z tym od 17 maja 2013 r. miał zaleconą dietę typu L na okres 3 miesięcy. W okresie od 5 lipca 2013 r. do 30 lipca 2013r. powód nie miał żądnych konsultacji medycznych. Nie odnotowano w tym czasie żadnych wpisów w książeczce zdrowia powoda. Dopiero w dniu 30 lipca 2013 r. powód zgłosił się do lekarza z nawracającym czyrakiem na łokciu i z prośbą o konsultację psychiatryczną. W dniu 22 sierpnia 2013 r. powód zrezygnował z diety L. ( dowód : ksero książeczki zdrowia powoda k. 64-70, zeznania świadka A. W. k. 105-106, informacja o liście osób, które zachorowały na salmonellę k. 121) W związku z wystąpieniem zwiększonej liczby zachorowań, podjęto decyzję o cyklicznym odizolowaniu cel mieszkalnych, w których pojawiły się te same jednostki chorobowe, potwierdzone objawami lub wynikami badań. Decyzja o wprowadzeniu kwarantanny podjęta została na podstawie art. 247 kkw. O ograniczeniach zawiadamiany był Sędzia Penitencjarny Ograniczenia polegały głownie na wstrzymaniu realizacji zajęć kulturalnooświatowych, rozmów telefonicznych, spacerów i widzeń. W miarę stabilizacji sytuacji przywracano uprawnienia. O dnia 26 lipca 2013 r. nie odnotowano kolejnych zachorowań. Nadzór nad czynnościami podejmowanymi w Zakładzie Karnym w B. sprawował Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O.. Ogólna kwarantanna w Zakładzie Karnym w B. trwała do czasu, gdy dyrekcja nie otrzymała wyników wszystkich badań posiewów wykluczających, aby któryś z osadzonych był nosicielem bakterii salmonelli. ( dowód : informacja k. 35, 36, 37, 38, 39 - 41, 42 - 43, 44-45, 46-50, 51, 52, 53, zeznania świadka M. M.– k. 106 – 106 v.; zeznania świadka T. L. – k. 306 v. – 307 v.; skargi powoda wraz z odpowiedziami – k. 387)
--- STRONA 3 ---
W dniu 18 lipca 2013 r. powód był przytransportowany do Sądu Okręgowego w Olsztynie w związku z nakazami doprowadzenia Sądu, wówczas też na wniosek powoda wezwano pogotowie. Lekarz z pogotowia w oparciu wyłącznie o wywiad z powodem w karcie medycznych czynności ratunkowych opisał : „bóle brzucha, osłabienie i biegunkę”. Nie było jego zdaniem, żadnych przeciwwskazań, aby odbył podróż powrotną pojazdem policji, nie było potrzeby podawania jakichś leków , czy płynów. Ciśnienie i tętno powoda było miarowe, Co do podawanych przez powoda bólów brzucha lekarz miał wątpliwości. Lekarz zalecił powodowi szpital w B., wyłącznie po tym, jak powód podał, że występują w ZK zakażenia salmonellą, jednak powód do Szpitala tego nie trafił. Po powrocie do Zakładu Karnego nie zgłosił się nie tylko do Szpitala, ale nawet do ambulatorium ZK. ( dowód : karta medyczna k. 71, zeznania świadka T. L. k. 131-132, zeznania świadka J. D. k. 131 v.) Powód przebywał w Zakładzie Karnym w B. w związku z czynnościami procesowymi w okresie od 2012 -2014 r. Cały czas ma problemy z żołądkiem. Występują u niego biegunki w zależności od tego co zje. Miewa bóle brzucha . We wszystkich zakładach, w których przebywa, zgłasza problemy z żołądkiem. Powód przyznał, że latem 2013 r. chorował na nieżyt żołądka. ( dowód : wyjaśnienia powoda k. 216) Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Powództwo jako bezzasadne podlega oddaleniu. Sąd dokonał ustaleń faktycznych w sprawie na podstawie znajdującej się w aktach sprawy dokumentacji, przede wszystkim zaś na dokumentacji medycznej powoda. Wiarygodność przedstawionych dokumentów nie została przez strony zakwestionowana. Nie budziły też one żadnych wątpliwości Sądu, zarówno co do cech zewnętrznych jak i do ich treści. Sąd uznał za wiarygodne dowody osobowe w postaci zeznań świadków. Zeznania te korespondują z dokumentacją zgromadzona w sprawie. Sąd dał również wiarę w części zeznaniom powoda tj, w części dotyczącej jego problemów z nieżytem żołądka. Odmówił natomiast wiary zeznaniom w części, w której powód wskazywał, jakoby zachorował na salmonellę, jako nie tylko nie poparte żądnym innym dowodami, ale pozostające w ewidentnej sprzeczności z materiałem dowodowym. Na wstępie rozważań zauważyć należy, iż podstawą prawną niniejszego pozwu są przede wszystkim przepisy dotyczące ochrony dóbr osobistych, które – w ocenie powoda – zostały naruszone przez bezprawne działanie jednostki organizacyjnej Skarbu Państwa polegające na nie zapewnieniu powodowi leczenie w sytuacji zarażenia jego salmonnelą podczas pobytu w Zakładzie Karnym w B.. Tym samym podstawą dochodzonego przez powoda roszczenia jest art. 417 k.c. w zw. z art. 23 k.c. i 24 k.c. oraz 448 k.c., określający przesłanki odpowiedzialności deliktowej Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej w kontekście ochrony dóbr osobistych powoda. W tym miejscu zaznaczyć należy, że z uzasadnienia pozwu wynika, że w niniejszej sprawie powód wnosi o zapłatę kwoty 100.000 zł tytułem odszkodowania – tak pisze w pozwie, zaś piśmie z 16 lutego 2015 r. k. 158 roszczenie określa jak zadośćuczynienie, w związku z zarażeniem go salmonellą, nie leczenie i w konsekwencji doprowadzenie go do nerwicy. Od razu zauważyć należy, że w ramach udzielonej przez ustawodawcę ochrony dóbr osobistych nie znalazło się żądanie zasądzenia odszkodowania, a jedynie zadośćuczynienia z art. 448 k.c. W ocenie Sądu należy dokonać rozróżnienia dwóch kwalifikacji prawnych dochodzonego roszczenia, albowiem ma ono poważne konsekwencje dla rozkładu ciężaru dowodu. W rezultacie Sąd przyjął, że w zakresie żądania zadośćuczynienia i odszkodowania za wywołanie rozstroju zdrowia będącego skutkiem zarażenia powoda bakterią salmonelli podstawę prawną będzie stanowił art. 417 § 1 k.c. w zw. z art. 445 § 1 k.c. i art. 444 § 1 k.c., zaś w przypadku naruszenia jego dóbr osobistych wskutek niezapewnienia mu właściwych warunków leczenie skutkującego nerwicą podczas odbywania kary pozbawienia wolności – art. 417 § 1 k.c. oraz art. 448 k.c. w zw. z art. 23 k.c. i art. 24 § 1 k.c.
--- STRONA 4 ---
Warunkami koniecznymi statuującymi odpowiedzialność Skarbu Państwa z art. 417 k.c. są następujące przesłanki: fakt wystąpienia szkody, wyrządzenie tejże szkody przez działanie organu władzy publicznej oraz bezprawność działania. Pierwszą z przesłanek jest szkoda w rozumieniu art. 361 § 2 k.c., czyli obejmująca straty oraz utracone korzyści, które poszkodowany mógł osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. Nadto poszkodowany może żądać zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę w przypadkach wskazanych w ustawie, przy czym w ocenie Sądu pojęcie „szkody” w ujęciu art. 417 k.c. obejmuje swym zakresem szkodę niemajątkową z art. 448 k.c. Z kolei przesłanka „niezgodności z prawem” ściśle odnosi się do naruszenia zakazów i nakazów wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem norm moralnych, obyczajowych, zasad współżycia społecznego, czy też odwołań do szerokiego cywilistycznego pojęcia bezprawności. Podkreśla się przy tym, że pomiędzy wyżej wymienionym zachowaniem funkcjonariuszy publicznych a szkodą lub krzywdą musi zachodzić związek przyczynowy, co oznacza, iż obowiązek naprawienia szkody obejmuje normalne następstwa zdarzenia, które szkodę wywołało. Niewątpliwie ciężar wykazania powstania szkody lub krzywdy oraz jej związku przyczynowo – skutkowego z zachowaniem funkcjonariuszy publicznych spoczywa na poszkodowanym, natomiast pozwany Skarb Państwa musi natomiast wykazać, że jego działania były zgodne z prawem (art. 417 k.c.). Zgłoszone roszczenia powód wywodzi również z regulacji art. 24 § 1 k.c., zgodnie z którym ten czyje dobro prawne zostało zagrożone cudzym działaniem, m.in. może żądać zaniechania naruszeń, przeprosin oraz zadośćuczynienia pieniężnego na zasadach określonych w kodeksie cywilnym. Z kolei art. 448 k.c. stanowi, iż w razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro prawne zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Kodeks cywilny nie zawiera definicji dóbr osobistych, lecz ogranicza się do stwierdzenia, że dobrami osobistymi człowieka są w szczególności: zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska (art. 23). Uogólniając należy zatem przyjąć, że dobra osobiste to pewne wartości niematerialne łączące się ściśle z jednostką ludzką. Jedną z najważniejszych wartości właściwych każdemu człowiekowi jest godność i zdrowie. Stosownie do treści art. 20 Konstytucji RP przyrodzona i niezbywalna godność człowieka stanowi źródło wolności i praw człowieka i obywatela. Jest ona nienaruszalna, a jej poszanowanie i ochrona jest obowiązkiem władz publicznych. Dodać należy, iż obowiązek ten powinien być realizowany przez władze publiczne przede wszystkim tam, gdzie Państwo działa w ramach imperium, realizując swoje zadania represyjne, których wykonanie nie może prowadzić do większego ograniczenia praw człowieka i jego godności, niż to wynika z zadań ochronnych i celu zastosowanego środka (Sąd Najwyższy w tezie II wyroku z dnia 2 października 2007 roku, II CSK 269/07, publik. M.Prawn. 2007/21/1172). Różnorodność występowania w życiu społecznym dóbr osobistych podlegających ochronie cywilnoprawnej, a także ochronie przewidzianej w innych przepisach polskiego systemu prawnego, przesądza o niemożliwości jakiegoś systematycznego ujęcia przesłanek ogólnych, których występowanie mogłoby przesądzić o tym, czy konkretne zdarzenie stanowi naruszenie któregoś z nich. Ocena musi być, i jest w praktyce orzeczniczej, dokonywana na tle konkretnego stanu faktycznego. Sąd w świetle konkretnej sprawy - stosując kryteria obiektywne - czy doszło do naruszenia dobra osobistego (dóbr osobistych) i czy zachodzą przesłanki do zastosowania któregoś ze środków ochrony przewidzianych w art. 24 k.c. Dodać także trzeba, iż przy ocenie, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, decydujące znaczenie ma nie tyle subiektywne odczucie osoby żądającej ochrony prawnej, ile to, jaką obiektywną reakcję wywołuje to naruszenie. Natomiast podmiot dochodzący roszczenia z tytułu ochrony dóbr osobistych powinien wykazać, jakie przynależne mu dobro zostało bezprawnie naruszone, w wyniku jakich działań doszło do naruszeń i w jakich okolicznościach. Dla przyjęcia odpowiedzialności sprawcy przepis art. 24 k.c. nie wymaga wykazania jego winy oraz przewiduje domniemanie bezprawności jego działania naruszającego dobro osobiste. Z drugiej jednak strony przedstawiciele doktryny i judykatury wskazują na ciążącym na powodzie obowiązku wykazania winy sprawcy naruszenia dóbr
--- STRONA 5 ---
osobistych w sytuacji, gdy dochodzi on roszczenia na podstawie art. 448 k.c. (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt I ACa 616/13, Lex nr 1415818). Umieszczenie omawianego przepisu w katalogu czynów niedozwolonych skutkuje bowiem przyjęciem, że element winy stanowi przesłankę skorzystania z możliwości zasądzenia tego zadośćuczynienia. Co ważne, to dochodzący ochrony z art. 24 k.c. nie musi tej przesłanki udowadniać, natomiast na sprawcy ciąży obowiązek wykazania, iż jego działanie było zgodne z prawem. Jednocześnie pozwany może podjąć obronę celem wykazania, że nie działał bezprawnie i tym samym obalić domniemanie bezprawności swojego działania. Wspomniany brak bezprawności wynikać może przede wszystkim ze zgody podmiotu prawa osobistego, z działania w ramach porządku prawnego, ze szczególnych przepisów prawnych, z wykonywania prawa podmiotowego oraz z ogólnej klauzuli zasad współżycia społecznego, część doktryny dopuszcza również możliwość naruszenia dobra osobistego z konieczności ochrony innego wyżej postawionego dobra (por. także wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 października 1989r., sygn. akt II CR 419/89, OSP 1990, z. 11-12, poz. 377). Odnosząc się do roszczenia powoda, zdaniem Sądu, i przeprowadzając jego analizę przez pryzmat przepisów art. 417 § 1 k.c. oraz art. 448 k.c. w zw. z art. 23 k.c. i art. 24 § 1 k.c., stwierdzić należy, że nie zasługuje ono na uwzględnienie z przyczyn podanych poniżej. W pierwszej kolejności powód podnosił, że w czasie jego osadzenia w Zakładzie Karnym w B. nie zapewniono mu leczenia, został zarażony salmonellą, w konsekwencji powyższego nabawił się nerwicy. Powód nie wykazał jednak, aby swoim zawinionym zachowaniem pozwana jednostka organizacyjna Skarbu Państwa doprowadziła do powstania krzywdy po jego stronie. Z przywołanych przez powoda okoliczności nie sposób wysnuć wniosku, że do naruszenia jego dóbr osobistych doszło na skutek tego, że pozwana niewłaściwe leczyła powoda. Na wstępie jednak zaznaczyć należy, że ustalenia faktyczne w powyższym zakresie Sąd oparł przede wszystkim o treść przedłożonych dokumentów, jako stanowiące najbardziej wiarygodne i miarodajne źródło informacji. Tymi dokumentami była książeczka zdrowia powoda. Odnosząc się do opieki medycznej zauważyć należy, że Zakład Karny w B. zapewniał w 2013 r. nie tylko leczenie w trybie ambulatoryjnym (w przypadkach pilnych – całodobowo), lecz także szpital więzienny. W przypadkach nagłych zachorowań osadzeni mają niezwłoczny dostęp do opieki lekarskiej, w pozostałych zaś przypadkach wizyty odbywają się według ustalonego harmonogramu (każdy osadzony może zapisać się do lekarza planowo raz na dwa tygodnie). Z książeczki zdrowia powoda wprost wynika, że powód w czasie swojego pobytu w pozwanej jednostce w okresie od 5 lipca 2013 r. do 30 lipca 2013r. powód nie miał żądnych konsultacji medycznych, ponieważ na takowe nie zgłaszał się. Jak bowiem wynika wprost z książeczki zdrowia powoda, nie odnotowano w tym czasie żadnych wpisów. Dopiero w dniu 30 lipca 2013 r. powód zgłosił się do lekarza z nawracającym czyrakiem na łokciu i z prośbą o konsultację psychiatryczną. Odnośnie więc zarzutu naruszenia jego dobra osobistego w postaci zdrowia poprzez nieliczenie jego w związku z zachorowaniem na salmonellę, stwierdzić należy, że takiego zachorowania w przypadku powoda nie było. Skoro zachorowania nie było, nie było także potrzeby leczenia powoda w tym kierunku. Świadkowie M. M., A. W. i T. L. wprost zeznali, że nie ma takiej możliwości, aby ktoś chorował , a okoliczność ta nie była ujawniona w książeczce zdrowia. Zauważyć przy tym należy, że powód miał możliwość zapoznawania się z treścią książeczki choćby 22 sierpnia 2013 r,. czy 4 września 2013 r. jednak nie zgłaszał przy tym jakichkolwiek braków w zapisach w książeczce. Dodatkowo, co ważne, wszyscy osadzeni, którzy zachorowali na salmonellę, wpisywani byli na specjalną listę, na której powoda nie było. Wprawdzie w dniu 18 lipca 2013 r. powód był przytransportowany do Sądu Okręgowego w Olsztynie w związku z nakazami doprowadzenia Sądu, kiedy to na wniosek powoda wezwano pogotowie. Jednakże jak to wynika z zeznań lekarz z pogotowia – (...), zapisy w karcie medycznej czynności ratunkowych dokonano w oparciu wyłącznie o wywiad z powodem. W karcie medycznych czynności ratunkowych lekarz opisał : „bóle brzucha, osłabienie i biegunkę”. Nie było jego zdaniem, żadnych przeciwwskazań, aby odbył podróż powrotną pojazdem policji, nie było potrzeby podawania jakichś leków , czy płynów. Ciśnienie i tętno powoda było miarowe. Co do podawanych przez powoda bólów brzucha
--- STRONA 6 ---
lekarz miał wątpliwości i choć lekarz zalecił powodowi szpital w B., wyłącznie po tym, jak powód zeznał, że występują w ZK zakażenia salmonellą, to jednak powód do Szpitala tego nie trafił. Podkreślić należy, że po powrocie do Zakładu Karnego powód nie tylko nie zgłosił się do Szpitala, ale nawet do ambulatorium ZK na zwykłą wizytę. Nadto nie można pominąć tej istotnej okoliczności wynikającej wprost z zeznań samego powoda, że powód podczas pobytu w Zakładzie Karnym w B. w związku z czynnościami procesowymi w okresie od 2012 -2014 r. cały czas miał problemy z żołądkiem. Występowały u niego biegunki w zależności od tego co zje. Miewał bóle brzucha. We wszystkich zakładach, w których przebywa, zgłaszał problemy z żołądkiem. Okoliczność problemów zdrowotnych powoda w związku z nieżytem żołądka potwierdził lekarz z pozwanej placówki. Wynika to także z książeczki zdrowi, w której są zapisy o diecie typu ‘L”- wpis w tym zakresie pojawia się już 17 maja 2013 r. Powyższe wprost przeczy okoliczności zachorowania powoda na salmonellę w lipcu 2013 r. w ZK w B.. Skoro więc nie było zachorowania, brak było podstaw do wdrożenia leczenia w tym kierunku. Nie można więc tym samym zarzucić pozwanej zaniechania tego działania i nie podjęcia leczenia powoda . Brak jest także podstaw do ustalenia, aby zarażenie salmonellą i zaniechanie leczenia jej , mogło wywołać konsekwencję w postaci nerwicy. Reasumując, powód nie wykazał tym samym, aby jego dobro osobiste w postaci zdrowia, zostało naruszone. Mając na względzie zeznania świadków oraz przedstawioną dokumentację Sąd uznał, że opieka medyczna co do zasady udzielona powodowi w przedmiotowej jednostce penitencjarnej jest wystarczająca, zaś w zakresie leczenia salmonelli była zbędna wobec nie zachorowania na tę jednostkę chorobową, w związku z czym brak jest podstaw prawnych do przypisania pozwanemu bezprawności jego działania. Z powyższych względów roszczenia pozwu w tym zakresie uznać należało za oczywiście chybione. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd oddalił żądanię pozwu związane z ochroną dóbr osobistych, albowiem nie zostały spełnione przesłanki ich uwzględnienia, o których mowa w art. 23 k.c. w zw. z art. 24 § 1 k.c. i art. 448 k.c. Wyżej omówiona kwestia dotycząca standardów opieki medycznej zagwarantowanej w pozwanej jednostce penitencjarnej jest ściśle związana z żądaniem powoda, a mianowicie zasądzenia odszkodowania z tytułu zarażenia go bakterią salmonelli. Jak już wskazano na początku rozważań Sądu, w przypadku zadośćuczynienia lub odszkodowania żądanego za wywołaniu rozstroju zdrowia wskutek zakażenia, podstawą prawną jest przepis art. 417 § 1 k.c., w myśl którego Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej. Mając na uwadze podstawę faktyczną i prawną omawianego żądania stwierdzić należy, że to na powodzie spoczywał ciężar udowodnienia, iż na skutek niewłaściwego postępowania ze strony funkcjonariuszy Zakładu Karnego w B. doszło do zakażenia go bakterią salmonelli, w związku z czym poniósł on szkodę zarówno materialną, jak i niematerialną (krzywdę). Koniecznym było więc wykazanie bezprawności działania (lub zaniechania) ze strony funkcjonariuszy Służby Więziennej, a także normalnego związku przyczynowego pomiędzy tą bezprawnością, a doznaną szkodą na osobie powoda. W ocenie Sądu, w świetle zebranych w niniejszej sprawie dowodów nie można uznać, aby powód sprostał temu obowiązkowi. Rozważając, czy po stronie powoda doszło do powstania szkody, której obowiązek naprawienia mógłby spoczywać na pozwanym Skarbie Państwa, pamiętać należy, że w świetle art. 361 § 2 k.c., naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł, oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. W tym miejscu przywołać należy rozważania zwarte powyżej, a dotyczące tego, że powód nie wykazał, aby do jego zarażenia salmonellą w ogóle doszło.
--- STRONA 7 ---
Choć epidemia salmonelli w ZK w B. miała miejsce, to jednak nie objęła ona powoda. Brak jest jakichkolwiek dowodów, które miały by stwierdzać zachorowanie przez powoda. Mając powyższe na względzie, zdaniem Sądu, po stronie powoda nie doszło do powstania szkody, której źródłem jest bezprawne zachowanie funkcjonariusza publicznego. Powód bowiem nie wykazał, aby doznał on uszczerbku majątkowego związanego z faktem jego zakażenia bakterią salmonelli (odszkodowanie). Co się zaś tyczy ewentualnej szkody niemajątkowej wskazać należy, że również powód jej wystąpienia nie wykazał. Nie wykazał także, aby konsekwencją była nerwica. Co do nerwicy zauważyć należy, że w książeczce zdrowia powoda widnieją zapisy o wniosku jego konsultację u psychiatry ( w dniu 30 lipca 2013 r. i 22 sierpnia 2013 r. , jednak żądnych wpisów w książeczce zdrowia powoda odnośnie zdiagnozowania choroby, czy stanu związanego z nerwicą i wdrożenia jakichkolwiek medykamentów uspokajających, zaleceń lekarskich nie ma. Twierdzenia więc powoda, aby chorował na nerwicę, i aby była ona skutkiem jakichkolwiek działań, czy zaniechań ze strony ZK w B. pozostają wyłączenie w sferze zarzutów powoda, niczym nie popartych. Podsumowując, w toku niniejszego postępowania powód nie zdołał wykazać, że doszło do zarażenia jego bakterią salmonelli i powstania po jego stronie szkody (majątkowej i niemajątkowej), tym bardziej zaś nie udowodnił, że rzekoma szkoda powstała na skutek działań funkcjonariuszy Skarbu Państwa. Pamiętać przy tym należy, że nie każde naruszenie prawa stanowi podstawę odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa na gruncie art. 417 § 1 k.c., ale jedynie takie, które stanowiło warunek konieczny powstania szkody po stronie poszkodowanego i którego normalnym następstwem w danych okolicznościach jest powstanie tej szkody (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2013 r., sygn. akt V CSK 519/12, Lex nr 1391709). W tej sytuacji badanie ostatniej przesłanki odpowiedzialności z art. 417 § 1 k.c., a mianowicie związku przyczynowo – skutkowego pomiędzy powstaniem szkody a zachowaniem Skarbu Państwa, jest bezprzedmiotowe. Mając powyższe na względzie Sąd nie znalazł żadnych podstaw faktycznych i prawnych do uwzględnienia omawianych żądań pozwu, co w świetle art. 417 § 1 k.c. musiało skutkować oddaleniem powództwa. (punkt I wyroku). Powód, jako strona przegrywająca, obowiązany jest, na podstawie art. 98 § 1 i 2 k.p.c., art. 99 k.p.c., art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa (Dz. U. z 2005 r., Nr 169, poz. 1417 ze zm.) w zw. z § 6 ust. 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2002 r., Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.), zwrócić pozwanemu wszelkie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. W związku z powyższym Sąd zasądził od powoda na rzecz Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 3.600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (punkt II wyrok)
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Wyrok#Sąd Okręgowy w Olsztynie#I C 221/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 maja 2015 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie I W#art. 247 kkw.#art. 417 k.c.#art. 23 k.c.#art. 448 k.c.#art. 417 § 1 k.c.#art. 445 § 1 k.c.#art. 444 § 1 k.c.#art. 24 § 1 k.c.#art. 361 § 2 k.c.#art. 20 Konstytucji#art. 24 k.c.#art. 99 k.p.c.#art. 11 ust. 3 ustawy