Wyrok I C 20/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 maja 2013 r. Sąd Okręgowy w Katowicach I

--- STRONA 1 --- Sygn. akt: I C 20/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 maja 2013 r. Sąd Okręgowy w Katowicach I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Marian K. Zawała Protokolant: st. sekr. sądowy Krystyna Dudek po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2013 r. w Katowicach sprawy z powództwa J. Ś. przeciwko Skarbowi Państwa - Prezydentowi Miasta ….. o zapłatę 1. powództwo oddala, 2. zasądza od powódki na rzecz Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 4 266, 93 zł ( cztery tysiące dwieście sześćdziesiąt sześć złotych dziewięćdziesiąt trzy grosze ) tytułem zwrotu kosztów procesu. --- STRONA 2 --- Sygn. akt IC 20/12 UZASADNIENIE Powódka J.Ś., w pozwie o zapłatę skierowanym przeciwko Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Prezydenta Miasta ….wniosła o nakazanie pozwanemu wykonanie robót budowlanych polegających na: 1) wykonaniu ekranu przeciwdrganiowego wraz z instalacją pionową ścian piwnic powódki, 2) wymianie okien powódki na tworzywowe o podwyższonej szczelności, 3) wykonaniu instalacji akustycznej ścian zewnętrznych w budynku mieszkalnym powód. Powódka alternatywnie wniosła o zasądzenie od pozwanego na jej rzecz kwoty 86.722,54 zł jako kwotę umożliwiającą powódce wykonanie wymienionych robót we własnym zakresie. Ponadto powódka wniosła o zasądzenie od pozwanego kwoty 100.000 zł tytułem zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia doręczenia pozwu. W uzasadnieniu wniesionego powództwa powódka podniosła, że w latach 1958-1960 rodzice powódki wybudowali dom mieszkalny, położony na działce nr 440/32 w …. przy ulicy ……, który obecnie należy do powódki. Początkowo w sąsiedztwie domu powódki znajdował się las i nie występowały negatywne oddziaływania na środowisko ani niedozwolone immisje, co miało wpływ na komfort życia mieszkańców oraz na wybór lokalizacji domu. W latach 1978-1983 na działce bezpośrednio graniczącej z działką powódki, w odległości ok. 20 m od budynku mieszkalnego, wybudowano drogę szybkiego ruchu DK-1. Odkąd oddano drogę do użytku systematycznie wzrastała ilość przejeżdżających samochodów. Intensyfikacja ruchu pojazdów na przedmiotowej drodze spowodowała nasilenie hałasu oraz drgań, którym poddawany jest budynek mieszkalny powódki. Na powyższą sytuację, jak wskazała powódka, miał wpływ również zły stan nawierzchni jezdni DK-1, w szczególności sezonowo pojawiające się dziury, zwiększające hałas i drgania. Powódka także podniosła, że wykonane przez Prezydenta Miasta …. w 2001 roku ekrany akustyczne, które w założeniu miały chronić przed negatywnymi skutkami ruchu kołowego posesje znajdujące się wzdłuż drogi DK-1, od początku miały wady konstrukcyjne i nie spełniały funkcji ochronnej, dla której je wybudowano. Powódka wskazała, że ekrany akustyczne nie posiadały odpowiednio posadowionej w podłożu przegrody betonowej ograniczającej negatywny wpływ fal drganiowych, którym podlega dom powódki. Ponadto, ekran posiadał --- STRONA 3 --- szczelinę pomiędzy podwaliną stalową a podłożem oraz przegrody, obniżające skuteczność tłumienia hałasu i fal wibracyjnych. Powódka ponadto podniosła, że ekrany zostały zaprojektowane i wykonane do wysokości 5 m, natomiast budynek mieszkalny powódki ma wysokość 9,90 m, co ma bezpośrednie przełożenie na dodatkowe pogorszenie warunków akustycznych na I piętrze budynku mieszkalnego powódki. Co więcej, w ocenie powódki ubytki i korozja elementów konstrukcyjnych ekranów akustycznych spowodowały, iż ekrany nie tylko przestały pełnić funkcję ochronną, ale i przyczyniają się do zwiększania negatywnego wpływu ruchu samochodowego na nieruchomość powódki, podobnie jak uszkodzona nawierzchnia drogi, z uwagi na dziury i wyboje w jezdni. Powódka wskazała, że częściowa wymiana przez pozwanego ekranów akustycznych nastąpiła w październiku 2007 roku, jednak została ograniczona do tych najbardziej zniszczonych fragmentów, co nie zmieniło sytuacji, gdyż naprawa tylko części ekranów, naruszyła szczelność pozostałych. Wskutek powyższych uchybień ze strony pozwanego w zakresie utrzymania jezdni DK-1 w należytym stanie oraz niedostatecznego zabezpieczenia nieruchomości sąsiadujących z drogą DK-1 przed nadmiernym hałasem oraz wpływem fal wibracyjnych, powódka podnosi, że uszkodzeniu uległ budynek mieszkalny, należący do powódki. Wystąpiły widoczne pęknięcia i zarysowania w ścianach zewnętrznych oraz na całej wysokości ściany kominowej (parter i I piętro), pęknięcia stropów oraz ceramiki. Popękaniu uległy również gzymsy po obu stronach budynku oraz na elewacjach. W związku z powstałymi szkodami powódka wystąpiła z roszczeniem o odszkodowanie do PZU S.A. W trakcie postępowania likwidacyjnego ustalono, ze przyczyną powstałych szkód były wstrząsy spowodowane intensywnym ruchem pojazdów z pobliskiej drogi. PZU S.A. jednak odmówiło wypłaty odszkodowania z uwagi na brak objęcia zakresem umowy ubezpieczenia takiej przyczyny powstania szkody. Pozwany natomiast nie uwzględnił opinii PZU S.A. w zakresie ustalenia przyczyn szkód powstałych w domu powódki, a tym samym nie uznał zgłaszanych przez powódkę roszczeń. Powódka zleciła przeprowadzenie ekspertyzy budowlanej, która została wykonana przez rzeczoznawcę majątkowego na przełomie marca i kwietnia 2007 roku, która wykazała, że wpływ drgań na budynek powódki spełnia kryteria kwalifikujące go do III sfery szkodliwości, tj. drgań szkodliwych dla budynku. Stwierdzono także, że nadal będzie miało miejsce przyspieszone zużycie budynku, co doprowadzi do dalszych jego uszkodzeń. Dodatkowo powódka zleciła również w 2007 i 2008 roku przeprowadzenie pomiarów wpływów dynamicznych na budynek, które to wykazały, że poziom drgań ma bezpośredni wpływ na przyspieszone zużycie budynku powódki oraz na powstawanie pęknięć i rys w wyprawach. Ponadto powódka zwróciła się w 2008 roku do Prezydenta Miasta …. o wykonanie pomiaru hałasu na terenie należącej do niej nieruchomości. Z --- STRONA 4 --- wyników wynika, że na terenie nieruchomości należącej do powódki mogą występować przekroczenia dopuszczalnych norm emisji hałasu, z uwagi na natężenie ruchu drogowego. W związku ze zgłoszeniem roszczenia o wypłatę odszkodowania, powódka w 2010 roku otrzymała również odpowiedź negatywną od ubezpieczyciela STU ERGO HESTII S.A. z powodu nieobjęcia przyczyny roszczenia zakresem umowy ubezpieczenia, którą zawarł pozwany ze STU Ergo Hestia S.A. Ponadto w uzasadnieniu pozwu powódka podniosła, że stałe narażenie na wstrząsy i nadmierny poziom hałasu stanowi jednocześnie naruszenie dóbr osobistych powódki. W ocenie powódki narażenie na powołane czynniki stanowi zagrożenie dla zdrowia powódki, które jest jednym z podstawowych dóbr osobistych. Pozwany Skarb Państwa – Prezydent Miasta ..... reprezentowany przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa wniósł o oddalenie powództwa w całości. W uzasadnieniu pozwany kwestionuje roszczenia powódki zarówno co do zasady, jak i co do wysokości. Pozwany podniósł również zarzut przedawnienia roszczeń dochodzonych przez powódkę oraz brak wykazania przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej pozwanego. Pozwany zarzucił, iż żądanie pozwu jest bezzasadne, a co najmniej przedwczesne, z uwagi na wykonywaną w chwili obecnej przebudowę drogi DK-1. Przebudowa ta polega na gruntownej wymianie nawierzchni, realizacji tzw. cichej nawierzchni na odcinkach bez możliwości ekranowania oraz zastąpieniu istniejących częściowo przeszklonych ekranów akustycznych o wysokości 5 m, ekranami pełnymi o wysokości 8 m. Pozwany zaznaczył, że wykonanie tego przedsięwzięcia spowoduje ograniczenie hałasu oraz drgań. Ponadto pozwany zarzuca powódce brak wykazania adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy ruchem pojazdów a uszkodzeniami budynku. Pozwany wskazuje na wiek budynku (50 lat), jego wykonanie z nienajlepszą starannością oraz sąsiedztwo kopalń, które prowadzą bądź prowadziły eksplorację złóż. Zdaniem pozwanego powyższe okoliczności mogą mieć wpływ na kondycję budynku, w szczególności jeśli wykonany jest z jakościowo gorszych materiałów. Pozwany zarzucił także, że powódka nie wykazała przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej w zakresie roszczenia o zadośćuczynienie za naruszenie dóbr osobistych. Pozwany wskazał, że wzrost liczby samochodów i intensyfikacja ruchu ulicznego, które są niezależne od pozwanego, są naturalną konsekwencją rozwoju cywilizacyjnego miasta, wobec czego powódka powinna się z tym liczyć. Zdaniem pozwanego i w tym zakresie żądanie powódki nie znajduje uzasadnienia co do zasady, jak i co do wysokości. --- STRONA 5 --- Sąd zważył, co następuje: Powództwo nie jest zasadne. W części, w której powódka domaga się zobowiązania pozwanego do wykonania ekranu przeciwdrganiowego powództwo nie może być uwzględnione między innymi dlatego, że obecnie trwają prace remontowe drogi i budowane są ekrany, które mają zabezpieczyć nieruchomość powódki przed oddziaływaniami związanymi z ruchem drogowym. Skoro trwają prace, których wykonania powódka domaga się, to powództwo w tej części nie jest racjonalne i pozostaje w sprzeczności z zasadami współżycia społecznego. W części, w której powódka domaga się zobowiązania pozwanego do wykonania izolacji pionowej ścian piwnic budynku powódki oraz do wymiany okien w tym budynku powódka nie wykazała, że ewentualne uszkodzenia tych elementów budynku są spowodowane oddziaływaniami, które są skutkiem ruchu drogowego. Nie został wykazany związek przyczynowo skutkowy pomiędzy tym ruchem, a ewentualnymi uszkodzeniami budynku. Powódka nie zgłosiła wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego do spraw budownictwa, a dla oceny zasadności powództwa w tej części konieczna jest wiedza specjalistyczna. W części, w której powódka domaga się zobowiązania pozwanego do wykonania izolacji akustycznej ścian zewnętrznych w budynku powódka nie udowodniła, że wykonanie takiego zabezpieczenia przed hałasem jest konieczne. W tej części powództwo jest przedwczesne. Po zakończeniu przebudowy drogi można będzie zmierzyć poziom hałasu i ustalić, czy wykonane w trakcie przebudowy zabezpieczenia są wystarczające. Gdyby nie były wystarczające, to można będzie – opierając się o wiedzę specjalistyczną – ustalić jakie jeszcze zabezpieczenia powinny być wykonane, aby poziom hałasu nie przekraczał normy. W części, w której powódka domaga się zasądzenia na swoją rzecz od pozwanego kwoty 86722,54 zł powódka nie udowodniła ani tego, że wymienione prace – co do zasady – powinny być wykonane, ani wysokości dochodzonej kwoty. Określając wysokość tej kwoty powódka oparła się na dokumencie prywatnym, czyli kosztorysie robót z października 2009 roku. Nie jest to wystarczający dowód, ponieważ pozwany wnosił o oddalenie powództwa i kwestionował wszystkie twierdzenia pozwu. W takiej sytuacji powódka miała obowiązek zgłosić wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowego. Ustalenie kosztów ewentualnego remontu wymaga wiedzy specjalistycznej. Dowód z opinii biegłego nie może być zastąpiony dowodami z dokumentów prywatnych, gdy pozwany kwestionuje powództwo, co do zasady i co do wysokości. Powództwo w tej części nie jest udowodnione, ani co do zasady, ani – tym bardziej – co do wysokości. W tej części, w której powódka domaga się zasadzenia na swoją rzecz od pozwanego kwoty 100000 zł za naruszenie dóbr osobistych powództwo --- STRONA 6 --- nie może być uwzględnione ponieważ zarówno przebieg drogi jak i ruch, który po niej odbywał się, a także trwająca obecnie przebudowa drogi nie były i nie są bezpodstawne. Brak bezpośredniości uniemożliwi uwzględnienie powództwa opartego o art. 24§ 1 k.c. Poza wątpliwościami pozostaje, że oddziaływania związane z ruchem drogowym i z trwającą przebudową wpływają na nieruchomość powódki i na nią samą. Przeprowadzone przez powódkę postępowanie dowodowe nie było jednak wystarczające, a tym samym nie ma możliwości choćby częściowego uwzględnienia powództwa. Głównymi dowodami, które powódka zgłosiła były dokumenty prywatne w tym, w znacznej części pisma samej powódki lub pisma sporządzone na jej zamówienie. Tak jak wyżej wskazano, dowody te nie są wystarczające do uwzględnienia powództwa. Biorąc powyższe pod rozwagę Sąd orzekł jak w wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c.