§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
ochrony dóbr osobistych Sąd powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, a dopiero w przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalić, czy działanie p

Postanowienie I C 1916112

ochrony dóbr osobistych Sąd powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, a dopiero w przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalić, czy działanie pozwanego było bezprawne. W realiach nini

Teza / krótkie omówienie

ochrony dóbr osobistych Sąd powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, a dopiero w przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalić, czy działanie pozwanego było bezprawne. W realiach nini

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- Sygnatura akt I C 1916112 āf- em» ee* ł›*Ê`-Ê..\'* Ê" K łkfłii fill* s-ajă WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Poznań, dnia 24 maja 2013 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu Wydział I Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: SSO Sławomira Hańczewska Protokolant: st. sekr. sąd. Monika Szulc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2013 r. W Poznaniu sprawy z powództwa (...) Spółka Z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa-akcyjna we W. ` ' przeciwko A.K. o ochronę dóbr osobistych 1. Nakazuje pozwanemu A. K. wysłanie listem poleconym do następujących podmiotów: - (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa-akcyjna we W.,'u|. (...), ' - (...) Szpitala Klinicznego (...), P. ul. (...), _ - (...) Uniwersytetu Medycznego (...), P. ul. (...), - (...), Uniwersytet Medyczny (...) w P. ul. (...), - (...) Centralnego Biura Antykorupcyjnego w P. ul. (...), - (...), Regionalna Izba Obrachunkowa w P. ul. (...), pisma zawierającego podpisane oświadczenie, napisane czcionką „Times New Roman” nr 12, koloru czarnego na białym tle o następującej treści? ,,Ja, A. K. - (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą W W. przepraszam za naruszenie dobra osobistego (. . .) Spółka Z ograniczoną odpowiedziałnością spółka komandytowa-akcyjna We W., jakim jest dobre imię tej spółki przez ło, że W piśmie z doła 7 maja 2012r. --- STRONA 2 --- 2 skierowanym do (...) Szpitala Klinicznego (...), pomówiłem (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa-akcyjna we W., o działanie nieetyczne, używając na- stronie 5 tego pisma następującej nieprawdziwej insynuacji - przygotowując zestaw parametrów punktowych zamawiający posłużył się gotowcem podsuniętym przez spółkę (...)” na koszt własny pozwanego W terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku. - . ę Kosztami procesu obciąża pozwanego i z tego tytułu zasądza od pozwanego. na rzecz powoda kwotę 977 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Ľ V ł-l SSO Sławomira Hańczewska --- STRONA 3 --- Sygm. akt I C 1916/12 UZASADNIENIE ,. Pozwem z dnia 4 lipca 2012 roku powód (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowo - akcyjna wniosła o zobowiązanie pozwanego A. K., aby wysłał listem poleconym do pismo o treści: ,, Przepraszam za to, że w piśmie z dnia 7.05.2012 roku skierowanym do (...) K. M. (...) Szpitala Klinicznego (...) wP. pomówiłem (...) spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością spółkę komandytowo - akcyjną we W. o działanie nieetyczne i sprzeczne z prawem, a przede wszystkim za użycie na stronie 5 tego "pisma nieprawdziwych insynuacji: Przygotowując zestaw parametrów punktowych zamawiający prawdopodobnie posłużył się gotowcem podsuniętym przez spółkę (...), do (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowo - akcyjna, do (...) Szpitala Klinicznego (...) K. M., do (...) Uniwersytetu Medycznego (...) w P. (...) J. W., do J. K. (...) Uniwersytet Medyczny (...) w P., do (...) Centralnego Biura Antykorupcyjnego wP., do (...) Regionalnej Izby Obrachunkowej w P.. Ponadto powód wniósł o zasądzenia od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu, w tym zwrotu uiszczonego wpisu, opłaty skarbowej od pełnomocnictwa i kosztów zastępstwa adwokackiego. Uzasadniając swoje stanowisko powód wskazał, iż pozwany A. K., działając jako (...) sp. z o. o., pismem z dnia 7 maja 2012 roku skierowanym do (...) Szpitala Klinicznego (...) K. M., a do wiadomości: (...) Uniwersytetu Medycznego (...) w P. (...) J. W., J.. K. (...), Uniwersytetu Medycznego (...) w P., (...) Centralnego Biura Antykorupcyjnego wP.., (...) Regionalnej `Izby Obrachunkowej w P., pomówił pracowników Szpitala Klinicznego (...), a tym samym również Szpital o faworyzowanie (...). Natomiast na stronie piątej owego pisma posunął się do insynuacji popełnienia przestępstwa z art. 305 Kodeksu karnego, w ten sposób, że „przygotowując zestaw parametrów punktowych zamawiający prawdopodobnie posłużył się gotowcem podsuniętym przez spółkę (...)” Powód podkreślił, iż pismo pozwanego zawiera pomówienia, które mogą wzbudzić u kontrahentów (...) sp. z o. o. S.K.A. wątpliwości co do rzetelności powoda, a nawet mogą doprowadzić do zaniechania współpracy w przyszłości. Powód wskazał również, iż pozwany wysyłając pismo do wielu instytucji publicznie zarzucił powodowi owe pomówienia, co 'stanowi naruszenie dóbr osobistych. Powód w uzasadnieniu pozwu wniósł o przeprowadzenie dowodu z' przesłuchania świadka (...) K. M. oraz o przesłuchanie powoda. Następnie powód podkreślił, iż między stronami toczy. się postępowanie przed Sądem 1 --- STRONA 4 --- Sygn. akt I C 1916/12 Okręgowym w Katowicach, sygn. akt II C 49/11, dlatego też powód wniósł o zwrócenie się do Sądu Okręgowego w Katowicach o nadesłanie akt sprawy. if"- W odpowiedzi na pozew z dnia 18 pażdziernika 2012 roku pozwany wniósł o oddalenie powództwa oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Pozwany uzasadniając swoje stanowisko w sprawie podkreślił, iż na początku 2010 roku (...) sp. z o .o. z siedzibą w W. wprowadziła do sprzedaży implanty zakotwiczone w kości, stając się jedynym potencjalnym konkurentem dla monopolisty w tej branży (...) -sp. z o. o. S.K.A. z siedzibą we W.. Jedynym odbiorcą implantów są szpitale laryngologiczne, bowiem wszczepienie implantu wymaga operacji chirurgicznej. Wprowadzenie na rynek irnplantów przez spółkę (...) spowodowało zachrnanie ugruntowanej pozycji spółki (...). _Pozwany również zaznaczył, iż- w większości ogłaszanych przetargów przez szpitale przedmiot zamówienia opisany przez zamawiającego wskazywał jednoznacznie na implanty dystrybuowane wyłącznie przez spółkę (...), mimo, iż pod względem cenowym są znacznie droższe, a pod względem jakościowym znacznie gorsze. Pozwany podkreślił, iż kierując pismo do odpowiednich organów działał w granicach prawa i na jego podstawie. Za cel brał obronę praw przedsiębiorstwa (...) sp. z o. o. Nadto pozwany zaznaczył, iż zwrot na który powołuje się powód jest wyrwany z kontekstu, a całość brzmi następujące: „Przygotowuj ąc zestaw parametrów punktowych zamawiający prawdopodobnie posłużył się gotowcem podsuniętym przez spółkę (...) lub skrupulatnie przeanalizował karty katalogowe, a istniejące pomiędzy produktami nieznaczne różnice charakterystyczne dla produktów oferowanych przez spółkę (...) wpisał do tabeli” Według pozwanego powyższe brzmienie całego zdania nie narusza dóbr osobistych powoda, a także nie można z niego wywieść popełnienia przestępstwa. Dalej, pozwany zaznaczył, iż (...) określona przez zamawiającego nie określała żadnych istotnych cech produktu, które miałyby wpływ na funkcjonowanie, żywotność, jakość aparatu słuchowego, co pozwany starał się wykazać w piśmie z dnia 7 maja 2012 roku wypunktowując zapisy mające wpływu na jakość zamawianego produktu, a faworyzujące urządzenia oferowane przez spółkę (...). Pomimo braku różnicy w jakości oferowanych produktów zamawiający tak określił specyfikację, ~- -że pod względem punktacji zdecydowanie sprzyja produktowy oferowanemu przez (...) sp. z o. o. S.'K.A. Pozwany wskazał, iż wiele spośród postępowań przetargowych po podobnej interwencji pozwanego zostało przeprowadzonych od nowa lub po 2 --- STRONA 5 --- Sygn. akt I C 1916/12 odwołaniach składanych przez (...) sp. z o. o. do (...) Krajowej Izby Obrachunkowej, Izba ta nakazywała zmianę jednostronnie sformułowanych (...). Następnie pozwany podniósł, iż (...) Szpitala Klinicznego (...) były również zmieniane na mocy wyroku Krajowej Izby Obrachunkowej, a po owej zmianie przetarg wygrał (...) sp. z o. o. Pozwany podkreślił, iż przedmiotowa sprawa jest kolej ną próbą wywarcie presji na pozwanym w celu osiągnięcia przez powoda monopolu na rynku sprzedaży implantów zakotwiczonych w kości. _ _ Sąd ustalił następującyiišlrllr faktyczny: ' (...) sp. z o. o. S.K.A. między innymi prowadzi działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży implantów zakotwiczonychw kości. Sprzedaż ta dokonywana jest dla oddziałów laryngologicznych szpitali, gdyż wszczepienia implantu wiąże się z operacją chirurgiczną. Dowód: pozew (lc. 1-5), odpowiedź na pozew (k. 33 - 49) _ Od początku 2010 roku konkurencją dla (...) sp. z o. o. S.K.A. stała się spółka (...), która to również zajęła się sprzedażą owych implantów. A. K. jest pozwanym w niniejszej sprawie, a nadto piastuje on stanowisko (...) sp. z o. o. Rywalizacja obu wskazanych powyżej spółek skutkuje licznymi postępowaniami sądowymi między spółkami. Przykładem postępowania sądowego między stronami jest również niniejsza sprawa o ochronę dóbr osobistych. - Dowód: pozew (lc. 1-5), odpowiedź na pozew (lc.33-49), pismo pozwanego do (...) Szpitala Klinicznego (. . .) (lc. 12-17) Między stronami toczyły się następujące postępowania sądowe: 1) sprawa karna prowadzona przed Sądem Rejonowym dla Warszawy - Mokotowa w Warszawie, Wydział III Karny, sygn. akt III K 1274/10, obejmująca oskarżenie A. K. przez (...) sp. z o. o. S.K.A. o czyn z art. 212 § 1 k.k. oraz art. 216 § 1 k.k., w której to tamtejszy Sąd wydał postanowienie w dniu 21 lipca 2011 roku o umorzeniu postępowania, postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez _Sąd Okręgowy w Warszawie, X Wydział Karny Odwoławczy, sygn. akt X Kz 821/11 postanowieniem z dnia 25 pażdziernika 2011 roku; " '* 2) sprawa karna prowadzona przed Sądem Rejonowym dla Warszawy - Ŝródmieścia w Warszawie, V Wydział Karny, sygn. akt V K 570/11, obejmująca oskarżenie A. K. przez (...) sp. z o. o. S.K.A. o czyn z art. 212 § 1 k.k. oraz art. 216 § 1~k.k., w której to .x 3 --- STRONA 6 --- Sygn. akt I C 1916/12 tamtejszy Sąd wydał postanowienie w dniu 6 grudnia 2011 roku o umorzeniu postępowania, postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez Sąd Okręgowy w Warszawie, X Wydział Karny Odwoławczy, sygn. akt X Kz 194/ 12 postanowieniem z dnia 29 marca 2012 roku; - . 3) sprawa karna prowadzona przed Sądem Rejonowym Katowice - Wschód w Katowicach, Wydział IV Karny, sygn. akt IV K 987/10, obejmująca oskarżenie A. K. przez (...) sp. z o. o. S.K.A. o czyn z art. 212 § 1 k.k. oraz art. 216 § 1 k.k., w której to tamtejszy Sąd wydał postanowienie w dniu 16 lipca 2012 roku o umorzeniu postępowania, postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez Sąd Okręgowy w Katowicach, Wydział VI Karny Odwoławczy, sygn. akt VI Kz 304/ 12 postanowieniem z dnia 12 grudnia 2012 roku; - 4) sprawa cywilna o ochronę dóbr osobistych z powództwa (...) sp. z o. o. S.K.A. przeciwko A. K. oraz powództwa A. K. przeciwko (...) sp. z o. o. S.K.A., prowadzona przed Sądem Okręgowym w Katowicach, II Wydział Cywilny, sygn. akt II C 49/ 11/ 6, zakończona wyrokiem tamtejszego Sądu z dnia 30 sierpnia 2012 roku o oddaleniu zarówno powództwa (...) sp. z o. o. S.K.A. przeciwko A. K., jak i powództwa A. K. przeciwko (...) sp. z o. o. S.K.A. - Dowód: pozew (1-5), odpowiedź na pozew (k. 33-49), postanowienie Sądu Rejonowego dla Warszawy - Mokotowa w Warszawie, Wydział III Karny, sygn. akt III K 1274/10 z dnia 21 lipca 2011 roku o umorzeniu postępowania (k. 111-113), postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie, X Wydział Karny Odwoławczy, sygn. akt X Kz 821/11 z dnia 25 października 2011 roku (k. 114-117), postanowienie Sądu Rejonowego dla Warszawy - Śródmieścia u› Warszawie, V Wydział Karny, sygn. akt VK 570/11 z dnia 6 grudnia 2011 roku o umorzeniu postępowania (lc. 118- 121), postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie, X - Wydział Karny Odwoławczy, sygn. akt X Kz 194/12 z dnia 29 marca 2012 roku (k. 123-124), postanowienie Sądu Rejonowego Katowice - Wschód w Katowicach, Wydział IV Karny, sygn. akt IVK 987/1oz dnia 16 lipca 2012 roku o umorzeniu postępowania (k.125-127), postanowienie Sądu Okręgowego w Katowicach, Wydział VI Karny Odwoławczy, sygn. akt VI Kz 304/12 z dnia 12 grudnia 2012 roku (k. 189-193), wyrok Sądu Okręgowego w Katoiuicach, II Wydział Cywilny, sygn. akt II 04.9/11/6 z dnia 30 sierpnia 2012 roku (k. 128) ' Nadto zarówno (...) sp. z o. o. S.K.A., jak i (...) sp. z o. o. brały udział w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego prowadzonego w trybie przetargu '-'u 4 --- STRONA 7 --- Sygm. akt I C 1916/12 nieograniczonego na dostawę 30 zestawów implantu zakotwiczonego do kości do aparatu słuchowego na przewodnictwo kostne wraz z procesorem dźwięku opublikowanego dnia 2 maja 2012 roku w Suplemencie do Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej. Zamawiającym w tym przetargu był Szpital Kliniczny (...), który wydał (...). Pismem z dnia 7 maja 2012 roku pozwany skierowanym do (...) Szpitala Klinicznego (...) K.M., a do wiadomości: (...) Uniwersytetu Medycznego (...) w P. (...) J.W., J. K. (...), Uniwersytet Medyczny (...) w P., (...) Centralnego Biura Antykorupcyjnego w P., (...) Regionalnej Izby Obrachunkowej w P., zarzucił, pracownikom Szpitala Klinicznego (...) faworyzowanie (...) sp. z o. o. S.K.A. oraz wskazał, iż powód prawdopodobnie podsunął gotowiec zamawiającemu Szpitalowi Klinicznernu (...), określający parametry implantu słuchowego odpowiadające produktowi sprzedawanemu przez powoda. ~ ' Dowód: pozew (1-5), odpowiedź na pozew (33-49), zeznania świadka (...) K. M. (k. 214-217), pismo pozwanego z dnia 7 maja 2012 roku (lc. 12-17) - Wysyłając pismo z dnia 7 maja 2012r. pozwany miał na celu wywarcie presji na dyrekcji szpitala, w celu doprowadzenia do zmiany warunków zamówienia na bardziej odpowiadające jego firmie. Podobną praktykę pozwany stosował również w odniesieniu do innych przetargów. Dowód: zeznania pozwanego A. K. k. 234-236. Następnie pismem z dnia 11 maja 2012 roku skierowanym do (...) Krajowej Izby Odwoławczej w W. pozwany w imieniu- (...) sp. z o. o. złożył odwołanie od czynności Szpitala Klinicznego (...) podjętych w ramach postępowania o udzielenie zamówienia publicznego prowadzonego w trybie przetargu nieograniczonego na dostawę 30 zestawów implantu zakotwiczonego do kości do aparatu słuchowego na przewodnictwo kostne wraz z procesorem dźwięku opublikowanego dnia 2 maja 2012 roku. W odwołaniu tym zarzucił naruszenie art. 7 ust. 1 ustawy prawo zamówień publicznych (dalej: ,,Pzp”) poprzez prowadzenie postępowania naruszającego zasady uczciwej konkurencji, naruszenie art. 7 ust. 1 w zw. z art. 91 Pzp poprzez opisanie kryteriów, którymi zamawiający będzie się kierował przy wyborze najkorzystniejszej ofery, w sposób utrudniający (...) sp. z o. o. wzięcie udziały wl postępowaniu, naruszenie art. 29 ust. 3 Pzp poprzez opisanie przedmiotu zamówienia ze wskazaniem znaków towarowych bez dopuszczenia rozwiązań równoważnych, naruszenie art. 29 ust. 1 Pzp poprzez opisanie przedmiotu zamówienia _w sposób nieprecyzyjny i uniemożliwiający sporządzenie oferty. Nadto w odwołaniu tym pozwany wniósł o 5 --- STRONA 8 --- Sygn. akt I C 1916/12 nakazanie zamawiającemu opisania przedmiotu zamówienia w sposób jednoznaczny i wyczerpujący oraz o dokonanie zmiany kwestionowanych zapisów ogłoszenia o zamówieniu, wykreślenie z tabeli parametrów punktowanych, nieistotnych, marginalnych lub będących wadami urządzenia wraz z adekwatnym obniżeniem wagi tego kryterium.- Dowód: pismo pozwanego z dnia 11 maja 2012 roku skierowane do (...) Krajowej Izby Odwoławczej w W. (k. 53-62) __ Po rozpatrzeniu odwołania, w dniu 25 maja 2012 roku, Krajowa Izba Odwoławcza wydała wyrok w którym uwzględniła odwołanie (...) sp. z o. 0., nakazała zamawiającernu Szpitalowi Klinicznemu (...) zmianę treści (__.-) w zakresie wskazanym w uzasadnieniu do owego wyroku. Następnie nastąpiła zmiana (...) w dniu 15 czerwca 2012 roku, po czym przetarg wygrał (...) sp. z o. o. Dowód: wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 25 maja 2012 roku (k. 63-84), (...) z dnia 15 czerwca 2012 roku (k. 88-92), zeznania świadka () K.M_ (k. 214-217) Po zmianie (...) przetarg wygrała (...) sp. z o. o., dlatego też (...) sp. z o. o. S.K.A. pismem z dnia 28 września 2012 roku wniosła odwołanie do (...) Krajowej Izby Odwoławczej. W odwołaniu tym powód wskazał naruszenie art. 7 ust. 1 i 3 Pzp, czyli zasady równego traktowania wykonawców oraz uczciwej konkurencji, naruszenie art. 2 ust. 5 Pzp, czyli dokonanie wadliwego wyboru oferty (...) sp. z o. o. z uwagi na nie wybranie najkorzystniejszej oferty, naruszenie art. 24 ust. 2 pkt 3 Pzp poprzez bezprawne zaniechanie wykluczenia wykonawcy (...) sp. z o. o. z uwagi złożenia przez tą spółkę nieprawdziwych informacji, kurnulatywne naruszenie art. 89 ust. 1 pkt 3 Pzp poprzez bezprawne zaniechanie wykluczenia wykonawcy (...) sp. z o. o. z uwagi na czyn nieuczciwej konkurencji zastosowany przez tą spółkę, polegający na utrudnianiu innym wykonawcom dostęp do rynku, naruszenie art. 5 k.c., art. 58 k.c. w zw. z art. 14 Pzp poprzez bezprawnie dokonanie czynności sprzecznej z ustawą lub mającej na celu jej obejście, naruszenie art. 22 Konkurencji _ poprzez ograniczenie wolności działalności gospodarczej. W dniu 10 pażdziernika 2012 roku Krajowa Izba Odwoławcza wydała wyrok, w którym to oddaliła odwołanie powoda. Krajowa Izba Odwoławcza w uzasadnieniu wskazała, iż podczas postępowania przetargowego złożono dwie oferty, które zamawiający ocenił następująco: odwołujący uzyskał 87,22 punkty, natomiast (...) sp. z o. o. otrzymał 88,75 punktów. 6 --- STRONA 9 --- Sygn. akt I C 1916/12 Dowód: odwołanie () sp. z o. o. S.K.A. do () Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 28 września 2012 roku (k. 93-98), wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dniu 10 października 2012 roku (k. 99-110), zeznania świadka (...) K. M. (k. 214-217) Dokonując oceny zgromadzonego 'materialu dowodowego Sąd uznał za wiarygodne zeznania świadka K. M. (k. 214-217), Świadek zeznawał w sposób swobodny, a jego twierdzenia dotyczące stanu rzeczy oraz relacji między stronami procesu korespondowały z zeznaniami stron oraz z pozostałym, zgromadzonym w niniejszej sprawie, materiałem dowodowym. Na podstawie zeznań K. M. Sąd ustalił, iż pozwany stwierdził, że prawdopodobnie Szpital Kliniczny (...) oparł zamówienie publiczne, czyli (...) na specyfikacji przygotowanej przez (...) sp. z o. o. S.K.A. Jednakże zarzut ten okazał się nieprawdziwy; Jak wskazuje bowiem świadek, Szpital Kliniczny (...) nie miał żadnych kontaktów z (...) sp. z o. o. S.K.A., jeżeli chodzi o przygotowanie (...). Szpital Kliniczny (...) nie faworyzował powoda. Spółka powodowa długo istnieje na rynku, do początku 2010 roku była to jedyna firma oferująca implanty zakotwiczone w kości, a Szpital Kliniczny (...) korzystał z nich wcześniej. Sąd nie znalazł podstaw do tego, aby zeznaniom tym odmówić wiarygodności i w całości uczynił je podstawą dokonanych w niniejszej sprawie ustaleń faktycznych. I Sąd uznał za wiarygodną treść zeznań powódki reprezentowanej przez wiceprezesa M. M.. Wskazane w treści omawianej wypowiedzi procesowej okoliczności, w tym dotyczące warunków prowadzenia działalności gospodarczej przez powódkę, były w znacznym zakresie bezsporne. Zeznania powoda A. K. Sąd uznał za szczere. Wskazać należy jednak, że - podtrzyrnywane przez -pozwanego - twierdzenie, zgodnie z którym przy ustaleniu, istotnych w niniejszej sprawie, warunków zamówienia albo skorzystano „gotowcem” albo z kart katalogowych, stanowi wyłącznie przypuszczenie powoda, które nie zostało potwierdzone żadnymi innymi dowodami. Z. całą pewnością moc dowodowa zeznań pozwanego do wykazania powyższych okoliczności nie jest wystarczająca. Zwrócić należy z -resztą uwagę, że pozwany sam zdaje się nieprzekonany co do wystąpienia nieuczciwego zachowania powódki, o którym wspominał w treści pisma z idnia 7 maja 2012r. W treści swych zeznań pozwany wskazał bowiem, że nie wie czy dopuszczał możliwość, iż nie było takich działań, o których była mowa w przedmiotowym piśmie. Za wiarygodną Sąd uznał część zeznań pozwanego, w której wskazywał on na warunki prowadzenia działalności gospodarczej, podawał motywy wystosowania ' '\- 7 --- STRONA 10 --- Syg-n. akt I C 1916/12 _ pisma z dnia 7 maja 2012r. do (...) Szpitala Klinicznego (...) K. M., do których należała rn.in. chęć wywarcia na ww. szpital presji i doprowadzenie w--ten sposób do zmiany warunków zamówienia. Sąd dał wiarę przedłożonym przez strony dowodom z dokumentów prywatnych, albowiem żadna ze stron nie kwestionowała ich prawdziwości ani autentyczności, a Sąd nie znalazł podstaw, by wątpliwości w tym zakresie powziąć z urzędu, mając na uwadze fakt, iż dotyczyły okoliczności pomiędzy stronami bezspornych. Zgodnie z przepisem art. 245 k.p.c., dokument prywatny stanowi dowód tego, że osoba, która go podpisała, złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie. Podkreślenia wymaga w tym miejscu, iż znaczna część dokumentów została złożona w kserokopiach, jednakże ani strona powodowa, ani pozwana nie kwestionowała ich zgodności z oryginałami, nie wnosząc o przedłożenia do akt sprawy oryginałów. Tylko raz pozwany poruszył kwestie treści pisma. Dokładnie wskazał, iż zdanie, wskazane w pozwie, które 'według powoda narusza- jego dobra osobiste, znajdujące się w piśmie pozwanego skierowanym do Szpitalu Klinicznego (...) z dnia 7 maja 2012 roku, zostało wyrwane z kontekstu przez powoda. Mianowicie pozwany wskazał, iż zdanie „Przygotowując zestaw parametrów punktowych zamawiający prawdopodobnie posłużył się gotowcem podsuniętym przez spółkę (....)” jest dokończone słowami „lub skrupulatnie przeanalizował karty katalogowe, a istniejące pomiędzy produktami nieznaczne różnice charakterystyczne dla produktów oferowanych przez spółkę (...) wpisał do tabeli” Sąd postanowił uznać wiarygodność pisma przedłożonego przez powoda, bowiem pismo dostarczone przez powoda, stanowiące załącznik dopozwu odpowiada zarówno treści wskazanej przez powoda, jak i przez pozwanego. Wobec powyższego Sąd ustalił, iż wszystkie dokumenty stanowią wiarygodny dowód pośredni wskazujący na istnienie i treść dowodów właściwych. Nadto kopie tych dokumentów, w myśl przepisu art. 129 § 2 k.p.c., zostały poświadczone za zgodność przez profesjonalnych pełnomocników stron. . Podkreślenia wymaga w tym miejscu, iż okoliczność niesporną stanowi stan faktyczny niniejszej sprawy, a w szczególności wystosowanie dnia 7 maja 2012 roku pisma przez pozwanego do Szpitala Klinicznego (...). Natomiast nie ma wątpliwości co do tego, iż spornym między stronami jest to, czy pozwany naruszył dobra osobiste powoda poprzez wysłanie pisma o danej treści do Szpitala Klinicznego (...) oraz do wiadomości innym instytucjom. - ' I 2 8 --- STRONA 11 --- Sygn. akt I C 1916/12 Sąd zważył., co następuje: Powód domagał się w niniejszym postępowania ochrony jego dóbr osobistych. Zdolność prawna, która przysługuje każdemu człowiekowi od chwili jego narodzin obejmuje ochronę jego dóbr osobistych. Dobra osobiste dotyczą człowieka jako istoty ludzkiej w sensie uniwersalnym i są ochronione przez naszą konstytucją jak również przez liczne akty prawa międzynarodowego, dotyczące praw człowieka. Dobra. osobiste mogą przejawiać się' w różnych sferach prawnych i nie ograniczają się tylko do dóbr osobistych o charakterze ściśle cywilnoprawnym. Są chronione jako pewne kategorie prawne, ale ochronie podlegają też wszystkie związane z określonymi dobrami uprawnienia. - . W kodeksie cywilnym brak jest definicji dóbr osobistych. Pojęcie i istota dóbr osobistych stanowią przedmiot dyskusji w doktrynie prawa cywilnego, choć nie budzi szerszych wątpliwości przydatność dla ich ochrony kategorii praw podmiotowych o charakterze bezwzględnym, niezbywalnyrn i niedziedzicznym. Na mocy art. 43 k.c. przepisy o ochronie dóbr osobistych osób fizycznych, tj. art. 23 i 24 k.c. stosuje się odpowiednio do osób prawnych. Wobec tego przyjąć należy, że dobra osobiste osób fizycznych i prawnych nie muszą być traktowane jako niezależne zbiory. Katalog dóbr osobistych zawarty w art. 23 k.c. stanowi zbiór przykładowy. Zasadnym jest przyjęcie, iż dobrami osobistymi osób prawnych są między innymi: dobre imię, nazwa, firma, tajemnica korespondencji, nietykalność pomieszczeń i tajemnicy przedsiębiorstwa. Natomiast zakres ochrony dóbr osobistych wskazuje przepis art. 24 k.c., stanowiąc, że ten czyje dobro zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, żeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności aby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Przedstawiając przesłanki ustawowe ochrony dóbr osobistych zasadne jest powołanie się na treść orzeczenia Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 25 stycznia 2013 roku, (sygn. akt V ACa 555/12), który wskazał, że: „Przepis art. 24 § 1 k.c. uzależnia ochronę dóbr osobistych od dwóch- przesłanek: zagrożenia lub naruszenia dobra osobistego oraz od bezprawności działania. Na żądającym ochrony ciąży jedynie dowód, że dobro osobiste zostało zagrożone lub naruszone, natomiast egzoneracja ' 'N- 9 --- STRONA 12 --- Sygn. akt I C 1916/12 działającego może polegać na wykazania, że działanie jego "nie było bezprawne". Działanie nie jest bezprawne, chociażby zagrażało dobru osobistemu lub nawet je naruszało, przede wszystkim wówczas, gdy jest oparte na obowiązującym przepisie prawa albo stanowi wykonywanie prawa podmiotowego”. Wobec tego poszkodowany musi wykazać, jakie jego dobra' osobista zostały dotknięty zachowaniem się sprawcy oraz na czym polega naruszenie. Z kolei nie ma obowiązku wykazywania bezprawności działania sprawcy, gdyż w, przepisie art. 24 §1 k.c. ustanowione zostało domniemanie bezprawności naruszenia dobra osobistego.. Bezprawność działania należy oceniać w kategoriach obiektywnych, jako sprzeczność zachowania z normami prawa lub zasadami współżycia społecznego. Bezprawność działania nie jest równoznaczna z winą sprawcy naruszenia i jest niezależna nawet od świadomości sprawcy, iż dopuszcza się naruszenia czyjegoś dobra osobistego. Z tego względu rozpoznając sprawę w przedmiocie ochrony dóbr osobistych Sąd powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy doszło do naruszenia dobra osobistego, a dopiero w przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalić, czy działanie pozwanego było bezprawne. W realiach niniejszej sprawy uznać należało, że powód wywodził swoje roszczenia z faktu naruszenia przez pozwanego jego dóbr osobistych w postaci dobrego imienia. Wskazać należy w tym miejscu; że dobre imię przysługuje wszystkim osobom prawnym, bez względu na zakres i przedmiot działalności, rozpoznawalność na rynku czy czas funkcjonowania. Naruszenie dobrego imienia czy renomy firmy może polegać bądż na rozpowszechniania zarzutów określonej treści, bądż na ujemnej ocenie jej działalności. Podanie wiadomości naruszającej dobre imię czy renomę osoby prawnej będzie zgodne z prawem, o ile wiadomość taka będzie przede wszystkim prawdziwa. (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 30 marca 2011 roku, sygn. akt I ACa 204/11, publ.-Lex nr 898639). Naruszenie dobrego imienia polega zatem na pomówieniu o takie postępowania lub właściwości, które mogą poniżyć osobę prawną w opinii publicznej lub narazić na utratę zaufania. Może tu chodzić zarówno o rozpowszechnianie wiadomości określonej treści, która stanowi zarzut pod adresem mx ffix jednostki, jaki wyrażanie uj emnej. oceny jej działalności. Warto również wskazać tre sentencji wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia -25 maja 2006 roku (sygn. akt I ACa 1331/05, publ. Lex nr 278397), w którym to Sąd podkreślił, iż: „dobre imię osoby prawnej rozumiane jest jako dobre mniemanie innych osób' o danym podmiocie prawa, w szczególności z uwagi na jego działalność. Za naruszenie dobrego imienia osoby prawnej uznać należy te wypowiedzi, które w sposób nieuzasadniony ' 'L a 10 --- STRONA 13 --- Sygn. akt I C 1916/12 zarzucają jej niewłaściwe postępowanie w prowadzonej przez nią działalności, wskutek czego zostaje ona narażąna na utratę zaufania potrzebnego do funkcjonowania zgodnie z zakresem zadań”. W powyższym kontekście ocena, czy doszło do bezprawnego naruszenia dobra osobistego nie może być oceną subiektywną dokonaną według miary indywidualnej wrażliwości zainteresowanego, który czuje się dotknięty zachowaniem innej osoby. Dla ustalenia naruszenia dobra osobistego ważne jest, by zostało onoldokonane w sposób obiektywny, a więc by przeciętny odbiorca (osoba zwykła, rozsądna i racjonalnie oceniająca, nieobciążona uprzedzeniami, nieskłonna do wyrażania ekstremalnych sądów) mógł, kierując się powszechnym znaczeniem użytych słów oraz na podstawie okoliczności towarzyszących wypowiedzi i innych znanych mu faktów, powziąć uzasadnione przypuszczenie, że wypowiedź dotyczy konkretnej znanej mu osoby. ' Przenosząc powyższe rozważania na grunt okoliczności rozpoznawanej sprawy należy przywołać treść zdania, które według powoda narusza jego dobra osobiste: „Przygotowując zestaw parametrów punktowych zamawiający prawdopodobnie posłużył się gotowcem podsuniętym przez spółkę (...) lub skrupulatnie przeanalizował karty katalogowe, a istniejące pomiędzy produktami nieznaczne różnice charakterystyczne dla produktów oferowanych przez spółkę (...) wpisał do tabeli” Sąd doszedł do przekonania, że pozwany, poprzez powyższe zdanie, naruszył dobre imię powoda. Treść omawianej wypowiedzi insynuuje uczestnictwo powoda (objawiające się przedłożeniem pracownikom szpitala wzoru potrzebnego do sformułowania warunków przetargu) w działaniach nieuczciwych, mających na celu wpłynięcie na wynik postępowania przetargowego. Powyższy wniosek potwierdza odniesienie omawianego fragmentu wypowiedzi pisemnej do treści całego dokumentu, w którym pozwany dokonywał ostrych i kategorycznych sformułowań dotyczących postępowania przetargowego, wskazując m.in. na rzekomy „wyjątkowo jaskrawy i cynicznycharakter nadużyć” _ Powyższe odniesienie i wyrrikaj ące stąd generalny sens pisma niweluje przypuszczający tryb zdania odnoszącego się do powódki. W ocenie Sądu, zasugerowanie nieuczciwych i nierzetelnych działań powoda w treści pisma adresowanego do dyrekcji szpitala i przekazywanego do wiadomości wielu innych podmiotów, narusza jego dobre imię lub przynajmniej zagraża temu dobru osobistemu, podważając zaufanie do spółki, jej wiarygodność oraz osiągnięcia. Mimo, iż pozwany zastosował w swojej wypowiedzi tryb przypuszczający, nie ulega ' 'H S 1 1 --- STRONA 14 --- Sygn. akt I C 1916/12 wątpliwości, iż powstało zagrożenie naruszenie dobrego imienia (...) sp. z o. o. S.K.A. Zastosowanie 'tu znajduje wyrok Sądu Apelacyjnego z dnia 22 pażdziernika 2009 roku, sygn. akt I ACa 613/09, iż dobrem osoby prawnej jest m.in. jej dobre imię, rozumiane jako marka, ugruntowana pozycja. Naruszenie dobrego imienia osoby prawnej może polegać np. na rozpowszechnianiu zarzutów określonej treści, bądź na ujemnej ocenie działalności podmiotu. Nie ulega wątpliwości, bowiem, iż zarzucenie powodowi przygotowanie gotowca w celu wygrania przetargu i wysłanie pisma zawierającą taką treść do wielu instytucji przesądza o rozpowszechnianiu zarzutów określonej treści oraz stanowi ujemną ocenę działalności podmiotu. W zakresie oceny rozpatrywanej sprawy szczególnie istotnym jest fakt nieobalenia przez pozwanego, wynikające z art. 24 k.c., domniemania bezprawności jego zachowania. Przypomnieć należy bowiem, że ochrona dóbr. osobistych przysługuje uprawnionemu w przypadku bezprawnego działania sprawcy. Z konstrukcji art. 24 § 1 k.c. wynika, że na gruncie niemajątkowej ochrony dóbr osobistych mamy do czynienia z domniemaniem tego rodzaju działania sprawcy. Działaniem zatem bezprawnym jest każda czynność naruszaj ąca dobra osobiste, jeżeli nie zachodzi jedna z okoliczności wyłączaj ących tę przesłankę. Jak już wyżej wskazano ciężar wykazania przesłanek wyłączaj ących bezprawność zachowania spoczywa na stronie wkraczającej w sferę dóbr osobistych powoda. W realiach sprawy, w celu uchylenia przesłanki' bezprawności, pozwany winien zasadniczo wykazać, iż treści podane w sporządzonym przez niego piśmie z dnia 7 maja 2012 roku miały umocowanie w rzeczywistym stanie rzeczy. “Jeśli podawał wiadomości fałszywe lub jeśli brak uzasadnionego interesu, naruszenie dóbr osobistych będzie bezprawne. Należy jednak pamiętać, iż dowód prawdy nie w każdym przypadku uchyla bezprawność naruszenia. Tylko okoliczności konkretnej sprawy wskazują, czy można przyjąć, że osoba naruszająca cudze dobro osobiste działa w obronie zasługującego na ochronę interesu i w ramach porządku prawnego. Tymczasem zwrócić należy uwagę, że pozwany nie wskazał jakichkolwiek okoliczność, które choćby upr-awdopodobniały, iż jego przypuszczenia mogą być prawdziwe. Całokształt okoliczności sprawy wskazuje z resztą, że prawdziwość czynionych sugestii nie była dla niego istotna. Z zeznań A. K. wynika bowiem, że sformułowanie przedmiotowego pisma było dla niego formą wywierania presji na szpital w celu zmiany warunków przetargu. Wskazać należy w tym miejscu, że pozwany przesłał pism zawierające sugestie dotyczące - niewłaściwych z punktu widzenia postępowania przetargowego - kontaktów powoda -'u 12 --- STRONA 15 --- Sygn. akt I C 1916/12 z organizatorem przetargu wielu podmiotom, w tym zajmującym się ściganiem przestępstw. W rzeczywistości jednak pozwany - jak wynika z treści jego zeznań - żadnego przestępstwa, ani nawet nieuczciwych praktyk, powodowi nie zarzucał. Wskazuje to wręcz na świadome pomawianie przez pozwanego powoda. Ewentualnej ingerencji powoda w przygotowanie przetargu nie dowodzi treść przedstawionych warunków, pomimo, że zostały one póżniej zmienione. Pozwany A. K. miał prawo wypowiadać krytyczne uwagi co do (...) opublikowanych przez Szpital Kliniczny (...), jednakże stawiane pod adresem powoda zarzuty powinny, odzwierciedlać rzeczywisty stan rzeczy, a to nie miało miejsca. Zwrócić należy uwagę, że - jak potwierdza pismo pozwanego z dnia 7 maja 2012 roku oraz zeznania świadka (...) K. M. - dopiero od początku 2012 roku na rynku w P. są dwie spółki, które zajmują się sprzedażą implantów słuchowych zakotwiczonych w kości. Wcześniej działalność w tym zakresie prowadził tylko powód. Szpital.Kliniczny (...) publikując w dniu 2 maja 2012 roku (...), przyzwyczajony do produktów sprzedawanych przez (...) sp. z o. 0. S.K.A., niecelowo określił zamówienie publiczne w sposób utrudniający konkurencje oraz wskazujący na nierówne traktowanie wykonawców, tj. (...) sp. z o. o. S.K.A. oraz (...) sp. z o. o. Działania pozwanego nie można usprawiedliwić wadliwym sformułowaniem warunków zamówienia. Do zwalczania tego rodzaju uchybień zostały bowiem przewidziane odpowiednie procedury, w tym możliwość składania odwołań, z czego pozwany z resztą w wielu sprawach korzystał. Z całą pewnością nie można uznać za zgodną z zasadami współżycia - społecznego i dobrymi obyczaj ami przyjętą przez pozwanego metodę, polegającą na oskarżaniu organizatora przetargu o nieuczciwe kontakty z innymi kontrahentami (w niniejszej sprawie z powodem) oraz przekazywanie takich, niepopartych dowdami, informacji do wiadomości szeregu podmiotów i instytucji. Podsumowując powyższe rozważania, wskazać należy, że Sąd uznał za udowodniony przez powoda fakt naruszenia przez pozwanego sfery jego dóbr osobistych. Jednocześnie - w ocenie Sądu - pozwany nie wykazał, aby jego zachowanie naruszające dobre imię powoda nie naruszało obowiązujących przepisów prawnych. "'* Przyjęcie bezprawnego naruszenia przez pozwanego dóbr osobistych powoda otwiera możliwość udzielania (...) sp. z o. o. S.K.A. ochrony prawnej poprzez zobowiązanie A. K. do usunięcia skutków owego naruszenia. Zdaniem Sądu wskazana ' 'N- 13 --- STRONA 16 --- Sygn. akt I C 1916/12 przez powoda treść oświadczenia odpowiada temu celowi, sprowadza się bowiem do zaprzeczenia pomówieniu powoda przez pozwanego, którego prawdziwości pozwany nie udowodnił. Jednakże Sąd mając za podstawę wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 lutego 2011 roku, sygn. akt II CSK 393/ 10, stanowiący, iż przepis zawarty w art. 24 § 1 k.c. pozostawia ocenie sądu kwestię, czy żądana przez powoda treść i forma oświadczenia jest odpowiednia i celowa do usunięcia skutków naruszenia, co prowadzić musi do wniosku, że sąd może ingerować w żądana treść oświadczenia przez ograniczenie jej zakresu czy uściślenie określonych sformułowań, postanowił w niewielkim stopniu zmodyfikować treść oświadczenia w celu uściślenia określonych sformułowań, orzekaj ąc jak w pkt. 1 wyroku. - _ Sąd orzekł o kosztach procesu w oparciu o art. 98 k.p.c. W związku z tym, że powództwo zostało uwzględnione w całości, Sąd obciążył w całości pozwanego kosztami procesu powoda. W skład kosztów procesu poniesionych przez powoda wchodziła opłata od pozwu w wysokości 600 zł, opłata od pełnomocnictwa 17 zł oraz koszty zastępstwa procesowego w wysokości 360 zł (§ 11 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokacie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu). W takim stanie rzeczy Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 600 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych- oraz kwotę 377 zł stanowiącą koszt zastępstwa procesowego. W związku z powyższym Sąd orzekł jak w sentencji w pkt. 2 wyroku. . “ . SSO Sławomira Hańczewska 14

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Okręgowy w Poznaniu Wydział#I C 1916112#art. 305 Kodeksu#art. 212 § 1 k.k.#art. 216 § 1 k.k.#art. 7 ust. 1 ustawy#art. 7 ust.#art. 91 Pzp#art. 29 ust. 3 Pzp#art. 29 ust. 1 Pzp#art. 2 ust. 5 Pzp#art. 24 ust. 2 pkt#art. 89 ust. 1 pkt#art. 5 k.c.#art. 58 k.c.#art. 14 Pzp#art. 22 Konkurencji#art. 245 k.p.c.#art. 129 § 2 k.p.c.#art. 43 k.c.#art. 23 k.c.#art. 24 k.c.#art. 24 § 1 k.c.#art. 24 §1 k.c.#art. 98 k.p.c.