Wyrok I C 1835/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 września 2012 roku Sąd Okręgowy w Krako

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I C 1835/11 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 września 2012 roku Sąd Okręgowy w Krakowie Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Marta Woźniak protokolant: st. prot. Andżelika Drewno po rozpoznaniu w dniu 25 września 2012 roku w Krakowie na rozprawie sprawy z powództwa (…) i (…) przeciwko (…) o ochronę dóbr osobistych i zapłatę I. nakazuje pozwanemu (…) aby opublikował na własny koszt, w terminie 30 dni od uprawomocnienia się wyroku, w dzienniku „(…) „ na trzeciej stronie redakcyjnej, w ramce wielkości nie mniejszej niż ½ strony, czcionką Times New Roman, w rozmiarze nie mniejszym niż 14 oraz na stronie internetowej www.pb.pl, u góry strony, przez okres 72 kolejnych godzin, w ramce o wymiarach nie mniejszych niż ¼ ekranu, czcionką Times New Roman, w rozmiarze nie mniejszym niż 14, bez żadnych wprowadzeń, dodatków, omówień, czy odniesień --- STRONA 2 --- oświadczenia następującej treści: „Przepraszam Panów (…) i (…) za rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji zamieszczonych w artykule zatytułowanym „(…)” opublikowanym w dniu 26 lipca 2011 roku na łamach dziennika „(…)”, zarzucających obrzucenie mnie ciężkimi szklanymi przedmiotami w jednej z restauracji w (…) przez panów (…) i (…) oraz rzekomą kradzież spółce (…) przez Panów (…) i (…) pomysłu na (…). (…)”; II. upoważnia powodów (…) i (…) do zlecenia opublikowania oświadczenia wymienionego w punkcie I wyroku na koszt pozwanego (…), w razie niewykonania przez pozwanego tego obowiązku w terminie określonym w pkt I wyroku ; III. zasądza od pozwanego (…) na rzecz powoda (…) kwotę 15.000 (piętnaście tysięcy) złotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 22 października 2011 roku do dnia zapłaty; IV. zasądza od pozwanego (…) na rzecz powoda (…) kwotę 15.000 (piętnaście tysięcy) złotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 22 października 2011 roku do dnia zapłaty; V. oddala powództwa w pozostałym zakresie; VI. zasądza od pozwanego (…) na rzecz powoda (…) kwotę 1.727,00 zł (tysiąc siedemset dwadzieścia siedem złotych ) i na rzecz powoda (…) kwotę 1.727,00 zł (tysiąc siedemset dwadzieścia siedem złotych ) tytułem zwrotu kosztów procesu; VII. znosi w pozostałym zakresie koszty zastępstwa procesowego między stronami --- STRONA 3 --- Sygn. akt I C 1835/11 UZASADNIENIE WYROKU Z DNIA 26 WRZEŚNIA 2012 ROKU Powodowie (…) i (…) w dniu 28 września 2011 roku wnieśli pozew przeciwko (…) domagając się: nakazania pozwanemu zlecenia opublikowania na własny koszt, w terminie 30 dni od uprawomocnienia się wyroku, w dzienniku (…), na trzeciej stronie redakcyjnej, w ramce wielkości nie mniejszej niż ½ strony, czcionką Times New Roman, w rozmiarze nie mniejszym niż 14 oraz na stronie internetowej www.(…).pl, u góry strony, przez okres 72 kolejnych godzin, w ramce o wymiarach nie mniejszych niż ¼ ekranu, czcionką Times New Roman, w rozmiarze nie mniejszym niż 14, bez żadnych wprowadzeń, dodatków, omówień, czy odniesień oświadczenia następującej treści: „Przepraszam Panów (…) i (…) za rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji zamieszczonych w artykule zatytułowanym „(…)” opublikowanym w dniu 26 lipca 2011 roku na łamach dziennika (…), zarzucających obrzucenie mnie ciężkimi szklanymi przedmiotami (szklankami) w jednej z restauracji w (…) przez panów (…) i (…) oraz rzekomej kradzieży spółce (…) przez Panów (…) i (…) pomysłu na (…). (…)”; upoważnienia ich do zlecenia opublikowania powyższego oświadczenia na koszt pozwanego (…), w razie niewykonania przez niego tego obowiązku we wskazanym terminie; zasądzenia od pozwanego na rzecz powodów kwot po 30.000 złotych tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę oraz zasądzenia od pozwanego na rzecz powodów zwrotu kosztów procesu. W uzasadnieniu żądania pozwu powodowie podali, iż pozwany w okresie co najmniej kilku miesięcy przed wniesieniem pozwu rozpowszechniał, także w wywiadach prasowych, nieprawdziwe informacje dotyczące działań podejmowanych przez powodów na szkodę (…). W ocenie powodów pozwany --- STRONA 4 --- udzielając wywiadu, który ukazał się w dniu 26 lipca 2011 w dzienniku „(…) „, w którym znalazły się jego wypowiedzi na temat powodów: „Rzucali we mnie szklankami, oszukali, ukradli pomysł na (…)”, „odciągali mnie od koncepcji wprowadzenia (…) twierdząc, że to mało interesujący rynek. Już teraz wiem dlaczego. A do tego zabrali mi sześciu ważnych pracowników” naruszył ich dobra osobiste, takie jak cześć, dobre imię zarówno w sferze zawodowej jak i osobistej (w zakresie wiarygodności i poszanowania dla prawa), zaufanie w środowisku biznesowym. Powodowie podnieśli, iż wypowiedzi pozwanego są źródłem ich istotnej krzywdy w związku z nieprawdziwością formułowanych przez pozwanego zarzutów, a także obawą co do możliwych niekorzystnych skutków tych wypowiedzi dla działalności zawodowej powodów, w szczególności utraty dobrych relacji z kontrahentami i klientami. Pozwany (…) w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie od powodów na jego rzecz kosztów procesu. Pozwany wskazał, że powodowie jako członkowie zarządu spółki (…), której pozwany był właścicielem doprowadzili do rezygnacji z wprowadzenia przez tę spółkę na rynek nowego (…), co było działaniem na szkodę spółki. Sąd oddalił wniosek pozwanego o zawieszenie postępowania do czasu zakończenia sprawy 1 Ds (…), albowiem ustalenie w drodze karnej czynu, którego dotyczy w/w postępowanie nie mogłoby wywrzeć wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, a tym samym nie została spełniona przesłanka fakultatywnego zawieszenia postępowania z art. 177 § 1 pkt 4 k.p.c. Bezspornym między stronami było , że powodowie są byłymi pracownikami i byłymi członkami zarządu (…), której jedynym udziałowcem jest pozwany (…). Stosunek pracy pomiędzy powodami, a wskazaną spółką ustał z dniem 31 maja 2008 roku. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: --- STRONA 5 --- Po zakończeniu pracy w spółce (…) powodowie rozpoczęli prowadzenie działalności gospodarczej w branży reklamowej i spożywczej. Obecnie powodowie są udziałowcami spółki (…), która jest komplementariuszem spółki (…), która jest większościowym udziałowcem (…). Powodów nie obowiązywał zakaz konkurencji po ustaniu stosunku pracy w (…), gdyż zostali zwolnieni z tego obowiązku . Udziały w spółce (…) powodowie nabyli pod koniec 2008 lub na początku 2009 roku. dowód: zeznania powoda (…) k. 109/2 – 112; zeznania (…) k. 113 – 114 (…) o nazwie (…) został wprowadzony na rynek przez spółkę (…) w czerwcu 2008 roku. dowód: kserokopia faktur VAT nr (…) , (…) , (…) k. 16 – 18; zeznania świadka (…) k. 79/2 – 80; zeznania powoda (…) k. 109/2 – 112 Na początku 2007 roku, podczas spotkania tzw. sprzedażowo – marketingowego zarządu powód (…) proponował wprowadzenie przez (…), (…)wskazując, że ta kategoria produktów jest bardzo perspektywiczna, nie podając jednak nazwy produktu, jego ceny, ani cech indywidualizujących napój. (…) był wówczas przeciwny wprowadzeniu takiego produktu. Równolegle w ramach opracowania kierunków rozwoju marki (…), pod kierunkiem (…) zostały wykonane wstępne projekty produktów, które mogłyby być sprzedawane pod marką (…), w tym (…), wody energetyzującej oraz energetyzujących tabletek i batonów. Z przeprowadzonych na zlecenie spółki (…) badań rynku napojów energetycznych i izotonicznych wynikało jednak, że marka energetyzująca nie może być skutecznie przeniesiona na (…). Pozwany stanowczo odmówił wówczas wprowadzenia do produkcji (…) z uwagi na mały rynek. Krótko po opisanym powyżej spotkaniu zarządu pozwany na wypadek powrotu do pomysłu wprowadzenia (…) polecił zarejestrowanie znaków „(…)” --- STRONA 6 --- i „(…)”. Po otrzymaniu odmowy zarejestrowania znaków nie podjął żadnych dalszych kroków w celu zarejestrowaniu znaku towarowego dla napoju (…). W grudniu 2008 roku w spółce (…) ponownie rozważano wdrożenie produkcji (…), ale prace wstrzymano do czasu wypromowania wody energetycznej. Prace nad przygotowaniem (…) pod odrębną marką rozpoczęto w maju 2009 roku, plany wprowadzenia na rynek (…) pod marką (…) pojawiły się w drugiej połowie 2009 roku, a napój został wprowadzony na rynek latem 2010 roku. dowód: wydruk ze strony internetowej spółki (…) www. (…) 15 k. 19 – 22; protokoły posiedzeń zarządu (…) z lat 2007 i 2008 wraz z korespondencją mailową k.; częściowo zeznania świadka (…) k. 77 – 78; zeznania świadka (…) k. 79/2 – 80; zeznania świadka (…) k. 96/2 – 97, zeznania świadka (…) k. 97 – 98; zeznania świadka (…) k. 98; zeznania świadka (…) k. 98/2 – 99; zeznania świadka (…) k. 99/2 – 100; zeznania świadka (…) – (…) k. 133 – 134; zeznania powoda (…) k. 109/2 – 112; zeznania powoda (…) k. 113 – 114 W dniu 10 lipca 2011 roku w restauracji (…) w (…), w „ogródku” oddzielonym od części barowej szklanymi drzwiami odbywało się przyjęcie zorganizowane z okazji narodzin dziecka (…), byłego pracownika spółki (…) . W spotkaniu uczestniczyło ok. 15 osób, w tym powodowie (…) i (…). W lokalu przebywały w tym czasie także inne osoby obce, nieuczestniczące w przyjęciu. Po godzinie 22 w lokalu, w części barowej pojawił się pozwany (…).(…) zaprosił go do wzięcia udziału w przyjęciu, następnie wyszedł z nim na zewnątrz. W trakcie rozmowy podszedł do nich powód (…), także zaprosił pozwanego do wzięcia udziału w przyjęciu. Pozwany odmówił i wyszedł. Po około 30 pozwany minutach wrócił w towarzystwie kobiety i dwóch funkcjonariuszy policji zarzucając, że został przez powodów obrzucony szklanymi przedmiotami czy też kuflem . Funkcjonariusze policji wylegitymowali obecne w lokalu osoby. Wszyscy obecni – uczestnicy spotkania i pracownicy restauracji - zaprzeczyli, by miało w lokalu dojść do zdarzenia --- STRONA 7 --- opisywanego przez powoda. Funkcjonariusze pouczyli obecnych i opuścili lokal wraz z pozwanym. dowód: wydruk (…) z interwencji w restauracji (…) w dniu 10 lipca 2011 roku k.; wyciąg z notatników służbowych funkcjonariuszy (…) i (…) z dnia 10 lipca 2011 roku k.; częściowo zeznania świadka (…) k. 77 – 78; częściowo zeznania świadka (…) k. 78/2 – 79; częściowo zeznania świadka (…) k. 146/2 – 147; zeznania świadka (…) k. 147/2 – 148; częściowo przesłuchanie powoda (…) k. 109/2 – 112; przesłuchanie powoda (…) k. 113 – 114 W dniu 26 lipca 2011 roku w gazecie „(…)” ukazał się artykuł pod tytułem „(…)” zawierający wypowiedź pozwanego (…) dotyczącą wymienionych w artykule z nazwiska powodów (…) i (…), określonych także jako twórcy marki (…) sugerującą, iż został przez nich w jednej z restauracji w (…) obrzucony ciężkimi, szklanymi przedmiotami oraz że powodowie oszukali go, ukradli pomysł na (…) i odciągali od koncepcji wprowadzenia (…) twierdząc, że to mało interesujący rynek. dowód: kserokopia artykułu pt. „ (…) ” k. 23 – 24; zeznania świadka (…) k. 79/2 – 80 Strony pracują w tej samej branży, współpracują z tymi samymi firmami. Branża napojowa jest dość wąska, a strony są w niej powszechnie rozpoznawane. W 2011 roku w środowisku branżowym było głośno o tym, że pozwany oskarża powodów o chuligański wybryk oraz kradzież koncepcji (…). Prowadząc rozmowy z kontrahentami powodowie oraz przedstawiciele firmy (…) musieli tłumaczyć się z takich zarzutów rozpowszechnianych przez pozwanego. Po wywiadzie udzielonym dziennikowi „(…)” przez pozwanego kontrahenci dzwonili do powodów z żądaniem wyjaśnień, czy zachowali się nieetycznie wobec byłego pracodawcy. Potencjalny inwestor po zapoznaniu się --- STRONA 8 --- z artykułem wstrzymał się z zawarciem umowy do czasu wyjaśnienia sprawy z pozwanym. dowód: zeznania świadka (…) k. 77 – 78, zeznania świadka (…) k. 78/2 – 79; przesłuchanie powoda (…) k. 109/2 – 112; przesłuchanie powoda (…) k. 113 – 114 Stan faktyczny sprawy Sąd ustalił w oparciu o wymienione powyżej dowody z dokumentów (ich kopii), których prawdziwość i wiarygodność nie była przez strony kwestionowana, a także w oparciu o niebudzące wątpliwości, wzajemnie się uzupełniające zeznania świadków oraz powodów. Sąd nie dał wiary (…) na okoliczność, że to (…) rekomendował wprowadzenie przez (…). W tym zakresie jego zeznania są sprzeczne z uznanymi przez Sąd za wiarygodne świadków oraz powodów popartych dokumentami w postaci korespondencji mailowej dołączonej do protokołów zebrań zarządu. Sąd nie dał także wiary (…) i (…) co do godziny spotkania z pozwanym w restauracji (…), dając w tym względzie wiarę dowodom z dokumentów – wydruku (…) i wyciągu z notatników służbowych. Za niewiarygodne Sąd uznał zeznania świadka (…) w tej części, w której zeznał on, że na miejscu zdarzenia w restauracji (…) znalazł odłamki szkła. Zeznania te stoją w sprzeczności z zeznaniami pozostałych świadków zdarzenia, w tym drugiego z funkcjonariuszy oraz powodów, nie znajdują także potwierdzenia w notatkach sporządzanych przez funkcjonariuszy w trakcie zdarzenia. Zgodnie z zasadami doświadczenia życiowego, gdyby w trakcie interwencji dotyczącej rzucania szklanymi przedmiotami świadek znalazł odłamki szkła, odnotowałby ten fakt jako istotny w notatniku służbowym, w którym znalazł się opis zdarzenia. Nadto, zdarzenie należało jak sam świadek stwierdził do typowych, a miało miejsce na rok przed składaniem zeznań, szczegóły podobnych zdarzeń mogły się więc świadkowi „nałożyć”. Sąd nie dał wiary powodowi (…), że zdarzenie w restauracji (…) miało miejsce w dniu 26 lipca 2011 roku, albowiem z pozostałych dowodów --- STRONA 9 --- niekwestionowanych przez strony wynika, iż miało ono miejsce w dniu 10 lipca 2011 roku. Jednocześnie Sąd uznał, iż wskazane drobne nieścisłości w zeznaniach świadków i powoda są naturalne dla przebiegu procesu zapamiętywania i odtwarzania spostrzeżeń i nie mają wpływu na ocenę wiarygodności w/w świadków w pozostałym zakresie. Sąd oddalił wniosek pozwanego o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego socjologa lub psychologa, albowiem okoliczność na jaką zawnioskowany został ten dowód – wykazanie, że w ogólnym odbiorze zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa przez konkretne osoby wskazuje, że zawiadamiający uważa, że osoby wskazane w zawiadomieniu są sprawcami – nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Sąd oddalił wniosek pozwanego o dopuszczenie dowodu z zeznań (…) na okoliczność ustalenia, że świadek widziała rozbitą szklankę i kelnerkę, która zamiata szkło, jako spóźniony. Doręczając pozwanemu odpis pozwu Sąd wezwał go jednocześnie do wskazania w odpowiedzi na pozew w terminie dziesięciodniowym wszelkich zarzutów i dowodów na ich poparcie pod rygorem pominięcia później zgłoszonych. Pozwany w żaden sposób nie uprawdopodobnił, że wniosek ten nie mógł zostać złożony wcześniej lub że potrzeba jego powołania wynikła później. Podkreślić należy, że pozwany w toku całego postępowania reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika po półrocznym postępowaniu i po przeprowadzeniu dowodu z przesłuchania stron zgłosił wniosek o przesłuchanie świadka znanego mu osobiście, na okoliczności sporne pomiędzy stronami od początku postępowania. Nadto, okoliczność na którą zeznawać miałaby świadek (…) nie ma bezpośredniego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Nawet ustalenie, że świadek widziała szkło na podłodze restauracji nie może samo w sobie prowadzić do wniosku, że powodowie rzucali w pozwanego szklanymi przedmiotami. Uwzględniając dotychczasowy przebieg postępowania oraz zgromadzone dowody uznać należało, że wniosek o --- STRONA 10 --- przesłuchanie tego świadka był spóźniony, a nadto zmierzał jedynie do przewlekania postępowania. Sąd oddalił wnioski dowodowe pozwanego zgłoszone w piśmie z dnia 27 sierpnia 2012 roku o dopuszczenie dowodu z zeznań (…) oraz o zwrócenie się do właściciela restauracji (…) o udzielenie informacji, kto pracował w restauracji w dniu zdarzenia – na okoliczność przebiegu zdarzenia w tej restauracji, a także o dopuszczenie dowodu z zeznań świadka (…) i zobowiązanie powodów do przedstawienia dokumentacji będącej podstawą decyzji o wprowadzeniu na rynek (…) – na okoliczność opracowania koncepcji produkcji (…) przez (…), jako spóźnione i mające na celu przewlekanie postępowania, a ponadto w odniesieniu do żądania zobowiązania powodów do przedstawienia dokumentacji nieprzydatny do ustalenia okoliczności wskazanej w tezie dowodowej. Podkreślenia wymaga, że nazwisko (…) – pracownika spółki pozwanego – w kontekście opracowania koncepcji (…) padło już na rozprawie w kwietniu 2012 roku, a pozwany nie uprawdopodobnił w żaden sposób dlaczego świadka tego nie mógł powołać wcześniej. Sąd ograniczył dowód z przesłuchania stron do przesłuchania powodów na podstawie art. 302 § 1 k.p.c., z uwagi na nieusprawiedliwione niestawiennictwo pozwanego na posiedzeniu wyznaczonym dla przeprowadzenia tego dowodu, uznając, iż mimo niestawiennictwa pozwanego przeprowadzenie tego dowodu było niezbędne dla wyjaśnienia sprawy. Sąd pominął dopuszczone dowody z zeznań świadka (…) (k. 100 – 101) oraz kserokopii odpowiedzi na pozew złożonej do sygnatury I C (…) (k. 29 – 32) jako nieprzydatne dla ustalenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Sąd rozważył, co następuje: --- STRONA 11 --- Zgodnie z przepisem art. 23 k.c. pod ochroną prawa cywilnego pozostają dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska. Cześć, dobre imię, dobra sława człowieka są pojęciami obejmującymi wszystkie dziedziny jego życia osobistego, zawodowego i społecznego. Naruszenie czci może więc nastąpić zarówno przez pomówienie o ujemne postępowanie w życiu osobistym i rodzinnym, jak i przez zarzucenie niewłaściwego postępowania w życiu zawodowym, naruszające dobre imię danej osoby i mogące ją narazić na utratę zaufania potrzebnego do wykonywania zawodu lub innej działalności (por. orz. SN z dnia 8 października 1987 roku, sygn. II CR 269/87, publ. OSNC 1989, nr 4, poz. 66). Przy ocenie naruszenia czci należy mieć na uwadze obok odczuć osoby żądającej ochrony prawnej, także obiektywny odbiór wypowiedzi w opinii społecznej. Nie budzi wątpliwości, iż publiczne zarzucanie osobie, iż dopuściła się przestępstwa kradzieży w sferze zawodowej oraz chuligańskiego wybryku, stanowiącego co najmniej wykroczenie w sferze towarzyskiej, godzi w jej dobre imię i obiektywnie naraża na utratę szacunku i zaufania otoczenia. Należało zatem uznać, iż udzielając wywiadu prasowego opublikowanego w dniu 26 lipca 2011 roku pozwany (…) naruszył dobra osobiste powodów. Pozwany naruszył ich dobre imię, dobrą opinię , uczciwość i zaufanie do powodów jako uczestników rynku napojów . W myśl przepisu art. 24 § 1 k.c. ten, czyje dobro osobiste zostało naruszone cudzym działaniem, może żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie, może on również, na zasadach przewidzianych w kodeksie, żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na --- STRONA 12 --- wskazany cel społeczny. Naruszyciel może zaś zwolnić się od odpowiedzialności przewidzianej w powołanym przepisie, jeżeli wykaże, że jego działanie nie było bezprawne. W niniejszej sprawie pozwany w żaden sposób nie wykazał, by naruszenie przez niego czci i dobrego imienia powodów nie miało charakteru bezprawnego. W szczególności nie wykazał zaś, by stawiane przez niego zarzuty były prawdziwe. Pozwany nie przedstawił żadnych dowodów świadczących o tym, że doszło do opisywanego przez niego zdarzenia w restauracji (…) w lipcu 2011 roku , nie sprecyzował także na czym miałaby polegać „kradzież” koncepcji (…). Pozwany nie wykazał, by pozwani posłużyli się opracowaną w firmie pozwanego recepturą lub znakiem towarowym takiego napoju. Nie wykazał także, by był przez powodów w sposób oszukańczy odciągany od produkcji (…). Zresztą pozwany nie wskazał nawet co rozumie pod pojęciem „ kradzieży koncepcji (…) „ . Słusznie twierdzą powodowie, że nie można mówić o kradzieży pomysłu na (…) bez wskazania jakichś konkretnych , indywidualnych i nowatorskich cech tego rodzaju produktu , bowiem (…) są pewną kategorią napojów , jakich wiele na rynku ( np. „(…)” , „(…)” , „(…) „) i zasadniczo każdy podmiot dysponujący odpowiednim zapleczem może je produkować; produkcję (…) rozpoczęto w USA w latach 60- -tych. Co najwyżej można mówić o kradzieży znaku towarowego używanego na (…), ale takiego zarzutu pozwany nie postawił powodom w inkryminowanym wywiadzie . Pozwany nie udowodnił , że powodowie wykorzystali jakieś oryginalne, charakterystyczne cechy (…) opracowane przez spółkę (…) a które rzekomo mieliby wykorzystać w produkcji tego napoju przez spółkę (…). Nie można również mówić o kradzieży przez powodów pozwanemu pomysłu na (…) w sensie uprzedzenia go o wejściu w ten segment rynku napojów czy też o podejmowaniu przez powodów działań polegających na zniechęceniu go do --- STRONA 13 --- wejścia w ten rynek , bowiem jak sąd ustalił pozwany w okresie pracy powodów w spółce (…) był przeciwny tej koncepcji a ponadto powód (…) był zwolennikiem tej koncepcji .Podjęcie w drugiej połowie 2007 roku przez spółkę (…) badań marketingowych między innymi odnośnie (…) niczego nie przesądzało, bo jak wyżej podniesiono pozwany wówczas był przeciwny produkcji (…) .Zarzut pozwanego o wykorzystaniu przez powodów wyników tych badań do prac nad napojem (…) jest gołosłowny . Niezależnie od powyższego Spółka (…) rozpoczęła produkcje napoju o tej samej nazwie w czasie kiedy powodowie jeszcze byli formalnie zatrudnieni w spółce (…) jak wiadomo wprowadzenie na rynek nowego produktu zajmuje co najmniej kilka miesięcy . W ramach swych obowiązków powodowie jako członkowie zarządu spółki (…) uczestniczyli w 2007 roku we wstępnych konsultacjach dotyczących produkcji (…) i analizach rynku tej kategorii napojów .Powód (…) był zwolennikiem zaangażowania się przez spółkę (…) w produkcję tych napojów , przy sprzeciwie samego Prezesa spółki . Natomiast powód (…) był przeciwny wejściu spółki (…) w ten segment napojów , na podstawie przygotowanej przez siebie prezentacji dotyczącej zaangażowaniu się spółki w produkcję (…) w puszce o pojemności 250 ml. . Wspomniana prezentacja została przygotowana rzetelnie, ze wskazaniem plusów i minusów zajęcia się produkcją tych napojów , miała stanowić punkt wyjściowy dla dyskusji przez członków zarządu spółki (…) ( wówczas (…) ).Wszak to nie powodowie podejmowali decyzje odnośnie tak ważnych kwestii jak zajęcie się przez spółkę (…) produkcją nowej kategorii napojów . Decyzje te podejmował zawsze pozwany jako jej Prezes. Ponadto powód (…) dbał o zgłoszenie znaków towarowych „(…)” i (…)” do Urzędu Patentowego , które w przyszłości mogłyby być potencjalnie wykorzystane przez spółkę (…) do produkcji (…) ale po negatywnej decyzji Urzędu pozwany nie odwoływał się od niej i zaniechał dalszych kroków w celu rejestracji --- STRONA 14 --- ewentualnie innego znaku towarowego . Stąd też nie można łączyć ewentualnego zarzutu pozwanego o kradzieży pomysłu na (…) z nieudaną próbą rejestracji znaków towarowych w 2007 roku przez (…) . W konsekwencji Sąd uznał żądanie powodów usunięcia skutków naruszenia poprzez złożenie przez pozwanego oświadczenia o treści wskazanej w pozwie za usprawiedliwione. Ponieważ do naruszenia dóbr osobistych powodów doszło wskutek udzielenia przez pozwanego wywiadu dziennikowi (…), zamieszczonego w obszernym artykule, za zasadne Sąd uznał żądanie opublikowania oświadczenia w tym piśmie oraz na stronie internetowej dziennika, w formie wskazanej przez powodów. Forma i treść oświadczenia jakiego domagali się powodowie są adekwatne do rozmiarów i intensywności dokonanego naruszenia ich dóbr osobistych oraz jego negatywnych skutków w postaci obniżenia się poziomu zaufania do powodów w środowisku zawodowym. Zamieszczenie ogłoszenia w określonym przez powodów miejscu i rozmiarze oraz przez odpowiednio długi czas zapewni możliwość zapoznania się z nim przez grono osób, które mogły wcześniej zapoznać się z naruszającymi cześć powodów insynuacjami pozwanego, co pozwoli przynajmniej częściowo zniwelować negatywne skutki naruszenia. Mając na względzie powyższe, na podstawie powołanych przepisów Sąd orzekł, jak w punktach I sentencji wyroku. Na podstawie art. 480 § 1 k.c., Sąd upoważnił powodów do wykonania czynności niezbędnych do usunięcia skutków naruszenia na koszt pozwanego w razie zwłoki w wykonaniu nałożonego na niego zobowiązania, o czym orzeczono w punkcie II sentencji wyroku. Zgodnie z przepisem art. 448 k.c., niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone czynem niedozwolonym, a więc zawinionym --- STRONA 15 --- działaniem sprawcy odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Podstawą odpowiedzialności na podstawie przepisu art. 448 k.c. jest więc nie tylko bezprawne, ale także zawinione działanie sprawcy naruszenia dobra osobistego. W niniejszej sprawie można pozwanemu niewątpliwie zarzucić, że umyślnie dopuścił się zachowania bezprawnego, chociaż mógł zachować się w sposób zgodny z prawem, jego zachowanie uznać należało za zawinione. Spełnione zostały zatem przesłanki zasądzenia na rzecz powodów zadośćuczynienia za doznaną krzywdę. Uwzględniając kompensacyjną funkcję zadośćuczynienia za krzywdę, którego głównym celem jest zatarcie lub co najmniej złagodzenie następstw naruszenia dóbr osobistych, dla ustalenia „odpowiedniej” sumy zadośćuczynienia uwzględnić należy takie okoliczności, jak: rodzaj naruszonego dobra, obiektywny rozmiar doznanej krzywdy, intensywność naruszenia, stopień negatywnych konsekwencji dla pokrzywdzonego wynikających z dokonanego naruszenia dobra osobistego, w tym także niewymiernych majątkowo, nieodwracalność skutków naruszenia, stopień winy sprawcy. (por. wyrok SN z dnia 16 kwietnia 2002 roku, sygn. V CKN 1010/00, publ. OSNC 2003, nr 4, poz. 56; wyrok SN z dnia 13 czerwca 2002 roku, sygn. V CKN 1421/2000, niepubl.; wyrok SA w Warszawie z dnia 22 lutego 2004 roku, sygn. II ACa 641/03, publ. Wokanda 2004, nr 9, s. 44; wyrok SN z dnia 19 kwietnia 2006 roku, sygn. II PK 245/2005, publ. OSNP 2007, nr 7-8, poz. 101; wyrok SA we Wrocławiu z dnia 24 lipca 2008 roku, sygn. I ACa 1150/06, publ. OSAW 2008, nr 4, poz. 110; G.) Celem przepisu art. 448 k.c., obok funkcji kompensacyjnej, jest także udzielenie pokrzywdzonemu satysfakcji, a jej uzyskanie możliwe jest wtedy, gdy wysokość zasądzonego zadośćuczynienia pieniężnego będzie dla sprawcy naruszenia odczuwalną „sankcją” majątkową. Określenie odpowiedniej sumy pieniężnej z tytułu zadośćuczynienia wymaga zatem uwzględnienia --- STRONA 16 --- sytuacji majątkowej osoby odpowiedzialnej za naruszenie, a suma ta powinna być tak dobrana, by jej wysokość była majątkowo doniosła dla osoby odpowiedzialnej za naruszenie (por. wyrok SA w Krakowie z dnia 5 listopada 2002 r., I ACa 869/02, TPP 2003, nr 3, s. 109). . Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy podkreślić należy, że swoim działaniem pozwany naruszył szczególnie istotne, podlegające ochronie już na poziomie konstytucyjnym (art. 47. Konstytucji RP (Dz.U.1997.78.483)), jakim jest cześć i dobre imię człowieka, wyrządzając w ten sposób pozwanym istotną krzywdę – powodując u nich dyskomfort psychiczny zarówno wynikający bezpośrednio z urażenia ich uczuć, jak i pośrednio z obawy o możliwe dalsze zawodowe, a co za tym idzie finansowe konsekwencje utraty zaufania w środowisku. Naruszenie czci powodów było tym bardziej dotkliwe, że zostało dokonane publicznie – w środkach masowego przekazu, przez co twierdzenia pozwanego dotrzeć mogły do nieograniczonej grupy osób. Negatywne konsekwencje naruszenia dóbr osobistych powodów dodatkowo potęguje okoliczność, że ich nazwiska skojarzone zostały z nazwą firmy, której są pośrednio udziałowcami, a tym samym z nazwą wprowadzanego przez nich produktu, co może budzić niechęć nie tylko wobec powodów osobiście, ale także wobec ich przedsięwzięć gospodarczych. Stopień winy pozwanego, działającego w pełni świadomie uznać należy za znaczny. Także sytuacja majątkowa pozwanego (jedynego udziałowca spółki (…)) przemawia za uznaniem, iż kwota zadośćuczynienia w wysokości po 15.000 zł na rzecz każdego powoda jest odpowiednia w rozumieniu przepisu art. 448 k.c. W pozostałym zakresie sąd oddalił powództwo jako wygórowane . Sąd miał na uwadze , że dla powodów większe znaczenie rekompensujące skutki naruszenia ich dóbr osobistych i większą dla nich satysfakcją będzie publikacja przeprosin w prasie i w Internecie ,która dodatkowo łączy się niewątpliwie z niemałymi wydatkami finansowymi . --- STRONA 17 --- Orzekając o odsetkach należnych powodom od świadczenia głównego Sąd uznał, iż do roszczenia o zadośćuczynienie zastosowanie znajdują ogólne przepisy regulujące kwestie wymagalności oraz opóźnienia w spełnieniu świadczenia. W braku przepisów szczególnych uznać należy, że roszczenie o zapłatę zadośćuczynienia staje się, zgodnie z przepisem art. 455 k.c. wymagalne niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania zobowiązania. Jeżeli zobowiązany nie płaci zadośćuczynienia w terminie ustalonym zgodnie z art. 455 in fine k.c., znajduje się opóźnieniu, a w konsekwencji, zgodnie z przepisem art. 481 § 1 i 2 k.c., uprawnionemu do żądania zadośćuczynienia należą się odsetki za opóźnienie w zapłacie. Stanowiska tego nie podważa pozostawienie przez ustawę zasądzenia zadośćuczynienia i określenia jego wysokości w pewnym zakresie uznaniu sądu. Przewidziana w art. 445 § 1 i art. 448 k.c. możliwość przyznania przez sąd odpowiedniej sumy tytułem zadośćuczynienia za krzywdę nie zakłada bowiem dowolności ocen sądu, a jest jedynie konsekwencją niewymiernego w pełni charakteru okoliczności decydujących o doznaniu krzywdy i jej rozmiarze. Mimo pewnej swobody sądu przy orzekaniu o zadośćuczynieniu, wyrok zasądzający zadośćuczynienie nie ma charakteru konstytutywnego, lecz deklaratywny. (por. m.in. wyrok SN z dnia 18 lutego 2011 roku, sygn. I CSK 243/10, publ. LEX nr 848109; wyrok SN z dnia 14 stycznia 2011 roku, sygn. I PK 145/10, publ. OSNP 2012/5-6/66, uchwała SN (7) z dnia 5 listopada 1968 roku, sygn. VI KZP 59/67, publ. OSNKW 1969/2/14) Skoro w niniejszej sprawie powodowie nie wykazali, by pozwany został wezwany do zapłaty dochodzonych kwot przed dniem wniesienia pozwu, należało uznać że roszczenie o zapłatę zadośćuczynienia stało się wymagalne dopiero z chwilą wezwania go do zapłaty poprzez doręczenie odpisu pozwu, a pozwany pozostaje w opóźnieniu z zapłatą od dnia następnego. W konsekwencji Sąd żądanie zasądzenia odsetek od należnej kwoty zadośćuczynienia uwzględnił od dnia następnego po dniu doręczenia pozwu, to jest od dnia 22 października --- STRONA 18 --- 2011 roku, natomiast oddalił w zakresie odsetek od dnia wniesienia pozwu do dnia doręczenia pozwanemu odpisu pozwu. Mając na względzie powyższe, na podstawie powołanych przepisów, Sąd orzekł, jak w punktach III – V sentencji wyroku. O kosztach procesu poniesionych przez strony Sąd orzekł w punkcie VI i VII sentencji wyroku, na podstawie art. 100 k.p.c. zasądzając od pozwanego na rzecz powodów kwoty po 1.727 złotych . Powodowie ulegli w połowie w zakresie żądania majątkowego , natomiast w całości zostało uwzględnione ich roszczenie niemajątkowe i w takiej proporcji zostały rozdzielone koszty . Na zasądzone kwoty po 1.727 złotych składają się : opłata sądowa od pozwu o naruszenie dóbr osobistych w kwocie 600 złotych , połowa opłaty sądowej od pozwu o zapłatę w kwocie 750 zł (1/2 z 1.500 zł ) , koszty zastępstwa procesowego w kwocie 360 zł od roszczenia o naruszenie dóbr osobistych w oparciu o przepis § 11ust.1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U.2002.163.1348 ze zm.) i opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 złotych .Koszty zastępstwa procesowego w zakresie żądania o zapłatę zostały wzajemnie zniesione między stronami .