Wyrok I. C 155/15 P 0 1 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia

--- STRONA 1 --- IS P¿łEw.›~/ Sygn. Akt I. C 155/15 P 0 1 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia : 7 lipca 2016 r. P , ' S ą d Okr ę gowy wpZielonej G ó rze I Wydział Cywilny w składzie : Przewodniczący : SSO Danuta Sawicz - Nowacka Protokolant : st. sekr. sąd Ewa Gzyl porozpoznaniu W dniu 29 czerwca 2016 roku w Zielonej Górze Q - ._. na rozprawie sprawy z powództwa T. D. S 1 r W 5 ł _ przeciwko Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Dyrektora Aresztu Śledczego w N. S. zastępowany przez Prokuratorię Generalna Skarbu Państwa ' 'n - zapłatę kwoty 200.000 zł tytułem naruszenia dóbr osobistych 5 1 . - S r ~ zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 2.000 zł (dwa tysiące złotych) z ustawowymi odsetkami od 7.05.2015 roku do dnia zapłaty; w pozostałej części oddala powództwo; nie obciąża powoda kosztami zastępstwa procesowego strony pozwanej; 4. 9 r r "¬ przyznaje od Skarbu Państwa -Sądu Okręgowego w Zielonej Górze na rzecz adwokata A. J. tytułem kosztów udzielonej powodowi pomocy prawnej z urzędu kwotę 234,52 zł (dwieście trzydzieści cztery złote i 52 grosze). O Sygn. akt I C 155/15 UZASADNIENIE Powód T. D. Wystąpił z powództwem 29.04.2015 r., uzupełnionym następnie pismem procesowym z dnia 5 maja 2015 r., przeciwko pozwanemu Skarbowi Państwa - Aresztowi Śledczemu W N. S., W którym domagał się zapłaty kwoty 200.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia doręczenia pozwu oraz zasądzenia od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu. W uzasadnieniu swojego żądania powód wskazał, że W dniu 19 listopada 2012 r. został osadzony W Areszcie Śledczym W N. S., gdzie z określonymi przerwami, przebywa do dnia dzisiejszego. Jednocześnie podniósł, że od momentu Osadzenia go P . W pozwanej jednostce rpenitencjarnej są łamane jego prawa poprzez niedostarczanie mu środków higieny osobistej, środków czystości, do tego wielokrotnie był umieszczany _ - P S w .celach zarobaczonych przez pluskwy, co zgłaszał zarówno funkcjonariuszom służby Więziennej jaki administracji pozwanego Aresztu Śledczego, lecz pomimo tego nie podjęto żadnych działań W tym zakresie. Z kolei W dniu 7 lipca J . . --- STRONA 2 --- .. ”“' - ` " '?¦-._ `~`.-;t-`-_`¬.:I~..-' ._ " ""'n; 2 fi'.›-'.f;===-' ' ' -"‹;,';_-- .|- _ '- 2014 r. powód zgłosił administracji Aresztu Śledczego, iż został pogryziony przez insekty konkretnie pluskwy i co zostało odnotowano W jego książce zdrowia przez pielęgniarkę, jednakże i W tym przypadku O nie otrzymał on żadnej pomocy, podobnie jak 9 lipca 2014 r., kiedy po wizycie u lekarza O nie został poddany leczeniu. Dopiero 15 lipca 2014 r., cela W której przebywał zostałazdezynfekowana, lecz mimo to powód budzi się W nocy i odruchowo szuka insektów, co skutkowało uszczerbkiem na zdrowiu psychicznym. Powód podniósł też, że W dniu 16 Września 2013 r. został osadzony Wbrew jego woli W przeludnionej celi,W której przebywał przez 9 dni tj. do dnia 25 Września 2013 r. i W tym czasie został on też pozbawiony spacerów oraz Wyjść do świetlicy. Ponadto miejsce, W którym odbywają się spacery jest 5 . _ do tego nieprzystosowane, gdyż nie jest ono zadaszone, prze co był Wielokrotnie zmuszony, do tego by zrezygnować ze spacerów Właśnie ze względuna brak zadaszenia. Do tego 1 na spacerniakach brakjest śmietników. .Powód wskazał też, że Wielokrotnie był pozbawiony możliwości skorzystania ze świetlicy poprzez organizowane przez administrację aresztu spotkania i komisje z jego udziałem, ajeśli już korzystał ze świetlicy, to często nie miał gdzie usiąść. Ponadto przebywał W zagrzybionych celach, bez drożnej wentylacji, co zostało potwierdzone przez Sanepid. Powód podniósł również naruszenie jego prawa do prywatności i intymności wskazując, iż W Areszcie Śledczyrn W N. S. W miejscu, W którym odbywają się kąpiele osadzonych nie ma kabin prysznicowych ani żadnych przegród oddzielających prysznice, brak jest również półek, na których można trzymać środki higieny osobistej. Pozwany Skarb Państwa reprezentowany przez Dyrektora Aresztu Śledczego W N. S. zastępowany przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa W złożonej odpowiedzi O O na pozew wniósł o oddalenie powództwa W całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz Skarbu Państwa kosztów postępowania, W tym kosztów zastępstwaprocesowego 5 5 5 5 na rzecz Skarbu Państwa Wg norm przepisanych. . W uzasadnieniu swojego stanowiska pozwany zakwestionował powództwo tak co do zasady jak i wysokości. Jednocześnie zarzucił, że powód nie wykazał zaistnienia żadnej P W z przesłanek odpowiedzialności pozwanego, zaś dochodzona przez niego kwota pozostaje W bez żadnego związku z doznaną prze niego rzekomą krzywdą. Odnosząc się do zarzutów pozwu pozwany wskazał, że warunki bytowe oraz sanitarne W pozwanym Areszcie Śledczym W N. S. były zgodne z obowiązującymi przepisami. Wszystkie środki do utrzymania czystości W celach mieszkalnych są wydawane według potrzeb zgłaszanych przez osadzonych. Powód co miesiąc otrzymywał takie środki, co kwitował własnoręcznym podpisem. Pozwana jednostka penitencjarna posiadała też umowę na dezynsekcję, dezynfekcję i deratyzację na terniejednostki, do której Wykonawca był zobligowany i . _ . 5 . do przeprowadzenia tego rodzaju czynności. Ponadto W celach mieszkalnych, W których przebywał powód zapewniony był dopływ świeżego powietrza, zaś okna We Wszystkich celach zostały wymienione na plastykowe. Pozwany Areszt Śledczy jest też kontrolowany kilkakrotnie przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego W N. S., zaś jego kontrole nie wykazały zagrzybienia cel mieszkalnych. Stwierdzono przez Inspektora uchybienia dotyczyły niewłaściwego stanu techniczno -- sanitarnego elewacji W celach, . co zostało wykonane. To osadzeni są odpowiedzialni za powierzone im mieniei utrzymanie porządku i czystości W celach. Odnośnie nie udzielenia powodowi pomocy medycznej P W związku z pogryzieniem przez pluskwy pozwany wskazał, że W dniu 7 lipca powód zgłosił się do pielęgniarki, która po oględzinach ciała zarządziła dezynsekcję celi, W której przebywał. W dniu 9 lipca 2014 r. powód zgłosił się do lekarza, który stwierdził u niego pogryzienia W postaci pięciu odczynów bez zaczerwienienia znajdujących się na prawym ramieniu i na lewej stopie, jednakże zmiany te nie wymagały leczenia farmakologicznego. Zaś W dniu 15 lipca dokonano dezynsekcji celi mieszkalnej powoda. Pozwanyzarzucił też, 5 5 że pomimo tego, że powód przebywał W przeludniońej celi od 16 Września 2013 r. do dnia 25 września 2013 r., to było to związane ze wzrostem zaludnienia do 120 osób przy normatywnej pojemności 114 osadzonych. Był on W tym czasie zakwaterowany W celi nr 8 O powierzchni 8,03 m2, a zaludnienie W celi W okresie od 16-23 Września 2013 r. wynosiło czterech osadzonych, zaś od 23-25 Września 2013 r. trzech osadzonych, przy czym pozwany zastrzegł, J --- STRONA 3 --- å _¿. .. 55,, 5- iż powód miał możliwość korzystania W tym okresie z dodatkowych zajęć kulturalno-oświatowych realizowanych W ramach działającej W jednostce świetlicy. Dodatkowe zajęcia trwały 60 minut. W świetlicy znajduje się odpowiedni sprzęt kwaterunkowy, tj. stolil<i k i krzesła, W przypadku zaś gdy ilość sprzętu jest niewystarczaj ąca ze względu na liczbę osadzonych biorących udział W zajęciach istnieje możliwość przyniesienia na świetlicę taboretów znajdujących się W celach mieszkalnych. Pozwany wskazał, że na chwilę obecną na terenie jednostki nie znajdują się miejsca zadaszone. Place spacerowe zaś są sprzątane każdorazowo W sobotę, a W pozostałe dni W zależności od potrzeby. O 5 W piśmie procesowym z dnia 10 lipca 2015 r. powód zastępowany przez profesjonalnego pełnomocnika, udzielonego powodowi z urzędu, podtrzymał żądanie pozwu W całości. W uzasadnieniu wskazał, że dochodzi on tym samym zadośćuczynienia za naruszenie jego dóbr osobistych W postaci zdrowia, godności oraz prawa do prywatności. Jako źródło naruszenia jego dóbr osobistych upatruje on W przebywaniu W celach niespełniających wymogów metrażowych, braku właściwego Wyposażenia cel, braku właściwej opieki medycznej, braku właściwych Warunków sanitarnych, oraz braku właściwych Warunków do odbywania spacerówi kąpieli. Powód podtrzymał twierdzenie, że W dniu 9lipca 2015 r. zgłosił się do lekarza, który stwierdził pogryzienie przez pluskwy. Obecność owadów uniemożliwiła powodowi spoczynek nocny, zaś do momentu dezynsekcji powód samodzielnie próbował zwalczyć insekty. Ponadto podtrzymał twierdzenie, iż na początku 2014 r. przebywał W zagrzybionej celi mieszkalnej nr (...), W której pleśń występowała zarówno na ścianach jak i na suficie. Z kolei brak przegród pomiędzy natryskami W łaźni stanowi przejaw poniżającego traktowania, które prowadzi do naruszenia godności ` J „ . 5 i intymności W stopniu wykraczaj ącym poza istotę odbywania kary pozbawienia Wolności. “ Sąd ustalił następujący stanfaktyczny: 1 Powód T. D. został osadzony W Areszcie Śledczym W N. S. W dniu 21 listopada 2012 r. Termin odbycia kary pozbawienia Wolności przypada na dzień 6 czerwca 2021 r. . 5 Nie jest on zatrudniony odpłatnie W Areszcie Śledczym W N. S.. Aktualnie nie płaci alimentów, ma zaległości W Funduszu Alimentacyjnym ponad 40.000 zł. (na maj 2015) oraz jest zadłużony W US na kwotę 500.000 zł. W momencie przyjęcia do Aresztu Śledczego powód został umieszczony W celi nr 45, W której powierzchnia na osobę wynosiła 3,09 m2. ~ 0 W dniu 22 listopada 2012 r. powód został umieszczony W celi numer 34 O łącznej powierzchni 18,14 m2, W której przebywał do 1 lutego 2013 r. W celi osadzonych było łącznie od 5-6 osób, jednakże W żadnym z okresów nie doszło do przeludnienia, a każdy z osadzonych miał zapewnione co najmniej 3,02 m2. Od 1 - 13 lutego 2013 r. powód przebywał W sześcioosobowej celi numer 106 o łącznej powierzchni 19,21 m2, W której na jednego osadzonego przypadało 3,20 m2. W okresie od 4 kwietnia 2013 r. do 28 maja 2013 r. powód przebywał W celi numer 9 o łącznej powierzchni 18,29 m2. W celi tej przebywało od 4-6 osadzonych, a powierzchnia 5 na jednego osadzonego wynosiła od 3,04m2 do 4,57 m2. Od 28 maja 2013 r. do 26 czerwca 2013 r. powód przebywał wp celi numer 103 O powierzchni 18,06 m2, W której przebywało 6 osadzonych, przy czym powierzchnia _ na jedną osobę wyniosła 3,01 m2. . ¿ ' ø ` . . , . . . . 2 Następnie powod został umieszczony W celi numer 113 O powierzchni 6,17 m , --- STRONA 4 --- *W E .if są JC* "fr "'r' W której przebywał do 10 lipca 2013 r. Powierzchnia przypadająca na osobę wjmosiła . 3,08 m2. Powód ponownie został osadzony celi numer 113 W okresie od 28 - 31 sierpnia 2013 r. Ś Następnie od 31 sierpnia 2013 r. do 5 września 2013 r. powód przebywał W celi numer 17 o powierzchni 6, 21 m2. W celi łącznie przebywało 2 osadzonych, zaś powierzchnia przypadająca na jedna osobę wyniosła 3,08 m2. (dowód: “ i ' " zaświadczenie AŚ W N. S. k. 3, ' pismo dot. rozmieszczenia powoda W celach mieszkalnychAŚ W N. S. k. 273-276). Š 'J' Decyzją Dyrektora Aresztu Śledczego W N. S. z dnia 17 września 2013 r. wydaną W związku z brakiem miejsc W pozwanym Areszcie i koniecznością natychmiastowego umieszczenia W areszcie osób o których mowa W art. 110 § 2b, powód został umieszczony W dniu 16 Września 2013 r. W celi mieszkalnej numer (...) o łącznej powierzchni 8,03 m2. W okresie od 16-23 Września łączna liczba osadzonych wyniosła 4 osoby, zaś powierzchnia przypadająca na jednego osadzonego wyniosła 2,00 m2. Od 23-25 września 2013 r. liczba osadzonych wyniosła 3 osoby, a powierzchnia na jedną osobę 8 2,67 m2. W okresie od 25-30 września 2013 r. W celi przebywało już tylko dwóch osadzonych W tym powód, a dostępna powierzchnia na osobę wynosiła 4,01 m2. 9 l › Powyższa decyzja została następnie uchylona decyzją z dnia 30września 2013 r. W uzasadnieniu podano, że powód przebywał przez okres 9 dni tj. od dnia 16-25.09.2013 r. W celi mieszkalnej, W której powierzchnia na jednego mieszkańca wynosiła poniżej 3m2, (dowód: W - decyzja Dyrektora AŚ W N. S. z dn-ia 17 Września 2013 r. k. 137; 5 ' decyzja Dyrektora AŚ W N. S. z dnia 30 Września 2013 r. k. 138; - pismo dot. rozmieszczenia powoda W celach mieszkalnych AŚ W N. S. k. 273-276; 3' zeznania świadka E. S. na rozprawie W dniu 1 lipca 2015 r. czas nagrania 00:31:09 k. 2o9v). W okresie od 30 Września 2013 r. do 9 stycznia 2014 r. powód przebywał W celi mieszkalnej numer (...), zaś od 9 - 27 stycznia 2014 r. W celi numer 111. Następnie został przeniesiony do celi numer 113, W której przebywał od 27 -29 stycznia 2014 r. W Od 29 stycznia 2014 r. do 11 kwietnia 2014 r. został osadzony W celi numer 16, W okresie od 11 kwietnia 2014 r. do 19 maja 2014 r. W celi numer 11, następnie ponownie W celi numer 8, od 19 maja 2014 r. do 2 lipca 2014 r. i od 2 lipca 2014 r. do 22 czerwca 2015 r. W celi numer 17. 8 1 W każdym z _tych okresów powierzchnia jaka przypadała na jednego osadzonego wynosiła co najmniej 3,08 m2, (dowód: 9 „ 8 6 5 . pismo dot. rozmieszczenia powoda W celach mieszkalnych AŚ W N. S. k. 273-276). I --- STRONA 5 --- _ __ ¿__~ ā - 8--8¿-_¿_8.ź;; _ fi _. .- 'L Powód W roku 2014 co miesiąc otrzymywał przysługujące mu środki higieny osobistej, co następnie kwitował własnoręcznyrn podpisem.Także od stycznia 2015 r. powód miał zapewniony przydział owych środków. Powód miał też zapewnione środki czystości, 8 a powyższe środki są wydawane osadzonym zgodnie z obowiązującym, W tym zakresie rozporządzeniem. Dodatkowe środki są również wydawane na wniosek osadzonego, który ma również możliwość otrzymania ich z domu W paczce, 8 5 (dowód: W ' lista wydanych środków higieny za rok .2014 i 2015 k. 93-108; ' lista wydanych środków czystości k. 109-112; - zeznania świadka J. O. na rozprawie W dniu 1 lipca 2015 r. czas nagrania 00:19:03 k. 209; - zeznania świadka A. S. na rozprawie W dniu 14 października 2015 r. czas nagrania 00:04:00 k. 305V). W pozwanej jednostce penitencjarnej, co roku W latach 2012-2014 były przeprowadzane przez mistrza kominiarskiego kontrole przewodów kominowych, które 3 8 8 8 __ _ 4 . nie wykazały żadnych nieprawidłowości. Przewody kominowe wentylacyjne od cel mieszkalnych są drożnei nadawały się zawsze do dalszego użytku, 8 8 ' (dowód: protokoły z kontroli przewodów kominowych za lata 2012-2014 k. 117-119). Areszt Śledczy W N. S. zawarł W dniu 5 maja 2014 r. z firmą (...) M. S. umowę na dezynfekcję,Ídezynsekcję i deratyzację. Na podstawie tej umowy wykonawca usługi firma (...) zobowiązała się do zamontowania na terenie obiektu jednostki penitencjarnej, pułapek żywo-łownych, karmnika deratyzacyjnego, detektorów owadów, lamp owadobójczych. Raz W miesiącu miały być przeprowadzane kontrole urządzeń monitorujących. Ponadto wykonawca zobowiązany był do przeprowadzania zabiegów deratyzacji, dezynsekcji i dezynfekcji. 8 5 W dniu 15 lipca 2014 r. przeprowadzono dezynsekcję i deratyzację celi nr 17, W której przebywał powód W związku ze zgłoszeniem pogryzienia przez pluskwy. 8 8 8 3 8 ~. Co miesiąc pracownik ww. firmy przychodzi do Aresztu Śledczego wykonując czynności dezynsekcyjne. W momencie zgłaszania przez osadzonych problemów z insektami W celach, firma zajmująca się dezynsekcją jest o tym informowana, zaś czynności podejmowane, co do zasady następnego dnia, (dowód: 8 - umowa z dnia 5 maja 2014 r. k. 113-114; - protokół odbioru (F 3-4) k. 116; ' zeznania świadka G. B. na rozprawie W dniu 1lipca 2015 r. czas nagrania 00:12:58 k. 208V; ' zeznania świadka A. K. (1) na rozprawie W dniu 14 października 2015 r. _ czas nagrania 00:40:36 k. 307). . 12' Decyzja z dnia 23 czerwca 2014 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny W N. S., po przeprowadzeniu kontroli sanitarno - technicznej nakazał doprowadzić --- STRONA 6 --- ąłß _ .-¿.„.'fi_.<.','::=8: == 52 -=_,-.¿._ -_¬3 - *Í?rf_-8:':»›_8›". '3;-:'.8.8:›: w ' -,_¿‹_= «. .8.^_' ;_ :;¬;,.,- ,vt '_ _ _ ¬\' |¬-4 "“,-'_'.-.-_¬ `__.- . __r_ , .-.-...J ,_'_¦-„-__ _ 1- --' ci,--i.8:._żn~'<',-§:_ -'f. ---_' .- - '=t-_".,8.__ »_-_-_Ę ;. _~¿8 - - 8- _- ' -.._. 1' - -'‹-_ K _ 8 *-\..- Vw'-„'_:ł.'8 8_81= "_ _ . - - -_ '- ,\_8.8 z- ' __?¬ 8.: _ż . _ -›_;_'. . ~‹._ -_-¿..¬~ą_z.-,._. . - ' - . 3, >._._,_¿.,¿¿<__`_.|i¿ __ _ ` ,.\i;¿,¦¿:_¿¿ f'.¿|__¦ ._ 8 8_8_- ` 8'-:_ Y; _ . ._ _ 3, _ ` = _ A - _ ¬__ "" '_'.. _ I: do właściwego stanu techniczno - sanitarnego pomieszczenia mieszkalne Wraz z kącikamisanitarnymi W celach nr 7, 10, 11, 15, 18, 33, 34, 36, 37,42, 43 i 45, kąciki sanitarnew celach numer 6, 31, 32, 39, oraz W pomieszczeniach mieszkalnych W celach numer 31, 32, 39, 40. Termin wykonania prac określono do 31 grudnia 2014 r. oraz 30 czerwca 2015 r. Prace zaplanowane do wykonania W terminie do 31 grudnia 2014 r. zostały wykonane W całości, co zostało potwierdzone kontrolą i spisaniem protokołu kontroli z dnia 27 stycznia 2015 r. 8 (dowód: ' decyzja (...)WN. S. k. 128; - protokół kontroli k. 129-132; ' zeznania świadka A. Z. na rozprawie W dniu 1 lipca 2015 r. czas ,nagrania 00:36:24 k. 209V). ,_ _ 3 8 W dniu 7 lipca 2014 r. powód zgłosił się do zatrudnionej Wjednostce penitencjarnej pielęgniarki zgłaszając pogryzienie przez pluskwy. Wizyta ta została potwierdzona 8 W książeczce zdrowia powoda. Jednocześnie pielęgniarka uczyniła adnotację o dezynfekcji. Dwa dni później tj. 9 lipca 2014 r. powód został przebadany przez lekarza, który stwierdził pogryzienie przez pluskwy. W książeczce zdrowia powoda odnotował pięć odczynów bez zaczerwienienia znajdujących się na prawym ramieniu i lewej stopie, jednakże nie wymagały one leczenia farmakologicznego. (dowód: 0 _ í 8 8 3 ' książka zdrowia osadzonego k. 161- 170; - zeznania świadka A. B. na rozprawie W dniu 1 lipca 2015 r. ' czas nagrania 00:07:08 k. 208y; 8 ' zeznania świadka A. S. na rozprawie W dniu 14 pażdziernika 2015 r. czas nagrania 00:04:00 k. 3o5v; 8 3 - zeznania świadka A. K. (1) na rozprawie W dniu 14 pażdziernika 2015 r. czas nagrania 00:40:36 k. 307; W ' zeznania świadka R. Ł. na rozprawie W dniu 14 pażdziernika 2015 r. czas nagrania 00:49:10 k. 3o7v; 8 ' zeznania świadka M. Ł. k. 354). 8 Powód jest postrzegany przez funkcjonariuszy jak i administrację Aresztu Śledczego W N. S. jako osoba bardzo roszczeniowa. Często też nie potrafi W sposób precyzyjny wyartykułować swoich żądań, podnosząc, że się kogoś boi, nie podając o kogo chodzi. 8 ' Powód skarżył się również na warunki bytowo-sanitarne, panujące W celach mieszkalnych W Areszcie Śledczym W N. S. oraz na brak środków czystości i środków do higieny osobistej. Miał również zastrzeżenia do znajdujących się W oknach blend, które jego zdaniem są ustawione pod 'nieodpowiednim kątem, co ogranicza dostęp dziennego światła do celi, a nadto są one zabrudzone ptasimi odchodanri i dlatego ma problemy ze wzrokiem. W --- STRONA 7 --- JS _'_ \ .Í F W trakcie pobytu powoda W Areszcie Śledczym W N. S. miał on możliwość uczestnictwa W zajęciach dodatkowych, natomiast uczestnictwo, to jest uzależnione od jego Woli, Powód odbywa karę łączną pozbawienia wolności od 2012 do 2021 roku za handel narkotykami. Po wniesieniu sprawy cywilnej powód trzykrotnie miał wizytę u psychiatry 8 11.06.2015 r., 13.08.2015 i 14.01.2016 r. ` 3 y 8 O Powód jest uzależniony od narkotyków brał narkotyki od 18 roku życia. Zgłaszał drażliwość i trudność W panowaniu nad nerwami oraz problemy ze snem. (dowód: ' zeznania świadka G. B. na rozprawie W dniu 1 lipca 2015 r. czas nagrania 00:12:58 k. 208v; 8 0 '› zeznania świadka A. Z. na rozprawie W dniu 1 lipca 2015 r. czas nagrania 00:36:24 k. 2o9v; ' zeznania świadka R. Ł. na rozprawie W dniu 014 pażdziernika 2015 r. czas nagrania 00:49:10 k. 307V; 8 10 ' 0 " ' zeznania świadka M. M. na rozprawie W dniu 11 stycznia 2016 r. czas nagrania 00:03:17 k. 400V; . - zeznania powoda na rozprawie W dniu 17 lutego 2016 r. czas nagrania00:09:22 k. 416V; " dokumentacja lekarska k - 434 - 437; -8 czytelne Wypisy dokonane przez lekarza psychiatrę k - 445). Znajduj ący się W Areszcie Śledczym W N. S. spacernik nie jest zadaszony. 0 W trakcie jego modernizacji przepisy nie nal‹ładały obowiązku jego zadaszenia. Obecny regulamin taki wymóg zastrzega. 8 5 5 8 \ W 2008 r. W Areszcie Śledczym W N. S. wykonano całościowy remont łaźni, jednakże, kabiny prysznicowe dla osadzonych nie zostały wydzielone. Osadzeni W trakcie kąpieli nie mają gdzie położyć środków higieny osobistej, które albo leżą na ziemi albo też są trzymane przez osadzonych, (dowód: 5 8 - zeznania świadka G. B. na rozprawie W dniu 1 lipca 2015 r. czas nagrania 00:12:58 k. 2o8v; W 0 Í 5 - zeznania świadka J. O. na rozprawie W dniu 1 lipca 2015 r. czas nagrania 00:19:03 k. 209; 3 ' zeznania świadka F. J. na rozprawie W dniu 9 września 2015 r. czas nagrania 00:07:25 k. 246V; 5 0 ' zeznania świadka A. S. na rozprawie W dniu 14 października 2015 r. 8 czas nagrania 00:04:00 k. 305V; '8 0 ł' - _ 1 " zeznania świadka T. K. na rozprawie W dniu 14 pażdziernika 2015 r. czas nagrania 00:18:40 k. 306). O I --- STRONA 8 --- 'av 'H »- „I K 'G' Š! '_ Pozwana jednostka penitencjarna jest często kontrolowana przez Sanepid W związku ze składanymi przez osadzonych skargami. Kontrole nie wykazały zagrzybienia cel mieszkalnych, natomiast zostały stwierdzone uchybienia dotyczące niewłaściwego stanu techniczno - sanitarnego elewacji W celach, co zostało przez pozwaną jednostkę penitencjarną wykonane. W r s Przebywający z powodem W celi numer 111, osadzony Ł. M., skarżył się 3 na warunki bytowe panujące W celi mieszkalnej dotyczące zawilgocenia ścian. W wyniku kontroli sanepid potwierdził zawilgocenie W celi. Jednocześnie Rzecznik Praw Obywatelskich w piśmie z dnia również uznał za uzasadnioną skargę współosadzonego z powodem Ł. M., a dotycząca zawilgocenia ścian, W (dowód: 0 ' zeznania świadka Ł. M. na rozprawie w dniu 14 października2015 r. czas nagrania 00:31:52 k. 307; ' protokoły kontroli k. 176 - 188; -› pismo (...) z dnia 17 września 2014 r. k. 371; " skargi Ł. M. k. 372,374 -- 377; - pisma Powiatowego Inspektora Sanitarnego W N. S. k. 373, 378-380). Sąd zważył co następuje: Powództwo zasługiwało W niewielkiej części na uwzględnienie. Powód T. D. dochodził niniejszym pozwem ochrony swoich ,dóbrpsobistych W postaci zdrowia, ,godności oraz prawa \ _ do prywatności i intymności, które miały zostać naruszone działaniami strony pozwanej, jednocześnie wystąpił o zasądzenie na jego rzecz zadośćuczynienia za krzywdę doznaną wskutek warunków osadzenia w pozwanym Areszcie Śledczym W N. S.. Podstawą odpowiedzialności pozwanego Skarbu Państwa jest art. 417 k.c., który stanowi, że za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa, jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa. , 7 W myśl art. 23 k.c. dobra osobiste człowieka, jak W szczególnościzdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochronyprzewidzianej W innych przepisach. Z kolei zgodnie z art. 24 § 1 k.c., ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne; w razie dokonanego naruszenia może żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, W szczególności, ażeby złożyła oświadczenia odpowiedniej treści i W odpowiedniej formie; wreszcie na zasadach przewidzianych W kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego. r . 1 W świetle powyższych przepisów poszkodowanemu W przypadku naruszenia jego dobra osobistego służy ochrona cywilnoprawna, przy czym na uwadze należy mieć fakt, iż polskie prawo nie przewiduje zamkniętego katalogu dóbr osobistych. Wymienione dobra osobiste W art. 23. k.c. nie mają bowiemicharakteru wyliczenia enumeratywnego. Natomiast iz s z treści art. 24 § 1 k.c. wynika jednoznacznie, że ochrona dóbr osobistych przysługuje jedynie przed działaniem bezprawnym. Przesłanka bezprawności działania jest przesłanką konieczną do udzielenia ochrony o charakterze niemajątkowym. Przesłanka bezprawności działania 3 4 r I --- STRONA 9 --- '** si -_r` - jest ujmowana W kodeksiecywilnym szeroko. Przyjmuje się mianowicie, że bezprawne jest każde działanie sprzeczne z normami prawnymi, a nawet z porządkiem prawnym 3 _ oraz zasadami współżycia społecznego. W orzeczeniu z 19 października 1989 roku (II Cr 419/89 OSP 11-12/90, poz. 377). _ Sąd Najwyższy wskazał, że za działania bezprawne uważa się każde działanie naruszające dobro osobiste, jeśli nie zachodzi żadna ze szczególnych okoliczności usprawiedliwiających je. Przy czym zaznaczył jednocześnie, że do okoliczności wyłączających bezprawność naruszenia dóbr osobistych zalicza się: działanie W ramach porządku publicznego tj. działanie dozwolone przez obowiązująceprzepisy prawa, wykonywanie prawa podmiotowego, zgodę pokrzywdzonego, działanie W obronie uzasadnionego interesu społecznego. 8 3; . Z kolei ogólne reguły postępowania dowodowego wyrażone W art. 6 k.c. W zw. z art. 232 k.p.c. nakładają na powoda _ ` ~¬›` obowiązek dowodowy W zakresie wykazania zasadności swoich roszczeń. To powód winien wykazać W postępowaniu dowodowym, iż doszło do zdarzenia naruszaj ącego jego konkretne dobra osobiste. Stanowisko takie potwierdził Sąd Najwyższy W uzasadnieniu wyroku z dnia 14 grudnia 2012r. (I CSK 248/12, Lex nr 1314386), W którym wskazał, iż W sprawach przeciwko Skarbowi Państwa t 1 _ o zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę Wskutek naruszenia dóbr osobistych przez osadzenie W przeludnionej .celi Więziennej, na powodzie zgodnie z art. 6 W związku z art. 24 3 7 , 3 i 448 k.c. spoczywa ciężar dowodu umieszczenia go W określonym czasie W przeludnionej celi i wynikłego stąd naruszenia jego godności lub innych dóbr osobistych “oraz doznania krzywdy niemajątkowej. Wyrażony powyżej pogląd odnosi się także do innych podnoszonych przez powoda naruszeń związanych z nieodpowiednimi warunkami panującymi W celach. K _ 3 - \ Poszkodowany nie musi natomiast wykazywać, że działanie sprawcy było bezprawne. Osoba poszukująca ochrony przewidzianej W art. 24 k.c. nie musi zatem wykazywać winy sprawcy zagrożenia lub naruszenia dobra osobistego, gdyż ciężar dowodu W braku bezprawności działania ( art. 24 k.c. ) spoczywa na osobie, której zarzucono naruszenie dobra osobistego. Musi ona zatem wykazać, że była do tego działania uprawniona. 3 3 3 Natomiast zgodnie z treścią art. 448 k.c. W razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia. 3 3 ` x _ Jak wskazał Sąd Apelacyjny W Poznaniu W wyroku z dnia 19 października 2005 r., K 5 W sprawie I ACa 353/05 dokonując oceny, czy doszło do naruszenia dobra osobistego decydujące znaczenie nie ma subiektywne odczucie osoby, jej indywidualne wartości uczuć O i stanu psychicznego, ale to, jaką reakcję wywołuje naruszenie W społeczeństwie. Należy więc przyjmować koncepcję obiektywną naruszenia dobra osobistego W kontekście całokształtu okoliczności sprawy. Kwestia zagrożenia lub naruszenia dóbr osobistych winna być ujmowana W płaszczyźnie faktycznej i prowadzić do ustalenia, czy dane zachowanie, biorąc pod uwagę przeciętne reakcje ludzkie, mogły obiektywnie stać się podstawą do negatywnych odczuć po stronie pokrzywdzonego. Abstrahuje się tym samym od subiektywnych odczuć osób nadwrażliwych oraz takich, które z różnych względów nie mają zdolności 1 do reagowania emocjonalnego na określone zachowania innych podmiotów (zob. też Wyrok SN z dnia 26 października 2001r., V CKN 195/01; wyrok SN z dnia 19 września 2004r., r 8 3 V CK 69/04). 3 W niniejszej sprawie powód podniósł, że W okresie objętym niniejszym pozwem tj. 3 _ od momentu osadzenia go W pozwanym Areszcię Śledczym W N. S., a więc od dnia 21 listopada 2012 r. do dnia obecnego łamane są jego prawa, wskazując szereg zarzutów dotyczących m.in. niezapewnienia mu środków 4' _ higieny osobistej i środków czystości, umieszczenia W przeludnionych celach, a także zawilgoconych, zagrzybionych i ' 0. _ --- STRONA 10 --- Ê _WWW 'L zarobaczonych przez pluskwy, co skutkowało tym, że został pogryziony. Nadto nie została mu zapewnioną prawidłowa opieka medyczna W związku z pogryzieniemprzez insekty. O 8 S Do tego został on pozbawiony możliwości korzystania z znajdującej się WAreszcieŚledczym świetlicy oraz spacerów przez to, że miejsce przeznaczone do tego celu nie posiada zadaszenia. Powód podniósł również, że łaźnie nie są wyposażone W kabiny prysznicowe ani żadne, przegrody zapewniające zachowanie prywatności i intymności, a przy tym brak jest również półek, na których można trzymać środki higieny osobistej. Rozważyć zatem należy, czy W istocie W czasie pobytu powoda W pozwanym Areszcie Śledczym W N. S. zostały naruszone W sposób bezprawny jego dobra osobiste. Prawo do godnego odbywania kary pozbawienia wolności niewątpliwie należy zaliczyć do katalogu dóbr osobistych podlegających ochronie, a działania naruszające S P te dobra mogą rodzić odpowiedzialność Skarbu Państwa na podstawie art. 24 i 448 kc (vide:Wyrok SN z dnia 17. 03.2010 r., II CSK 486/09). Wymóg zapewnienia przez Państwo godziwych warunków odbywania kary pozbawienia wolności jest jednym z podstawowych wymogów nowożytnego państwa prawa, znajdującym wyraz W normach prawa międzynarodowego. Stanowi 0 tym wprost art. 10 ust. 1 .Międzynarodowego Paktu Praw Osobistych i Publicznych z dnia 19.12.1966 r., głoszący, że każda osoba pozbawiona wolności będzie traktowanalw sposób humanitarny i z poszanowaniem przyrodzonej godności człowieka. Także art. 3 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i .Podstawowych Wolności 7 ' ` 1 s z dnia 04.12.1950 r. stanowiący, że nikt nie może być poddany torturom ani nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu lub karaniu, wprowadza obowiązek władzy publicznej zapewnienia osobom osadzonym W zakładach karnych godziwych i humanitarnych warunków odbywania kary pozbawienia wolności, nienaruszających godności ludzkiej. Łączy się iz tym wynikający z art. 8 ust.1 Konwencji nakaz po-szanowania życia prywatnego obywateli i ich prawa do intymności, co W odniesieniu do osób osadzonych W zakładach karnych oznacza obowiązek zapewnienia takichówarunków bytowych i sanitarnych, W których godność ludzka i prawo do intymności nie doznają istotnego uszczerbku. 0 . 1 Odpowiednikami przywołanych norm prawa międzynarodowego są art. 40, 41 ust. 4 i 47 Konstytucji RP wprowadzające wyżej wskazane zasady na grunt prawa polskiego. Mając na uwadze zgromadzony W sprawie materiał dowodowy, sąd uznał za dające podstawę do dochodzenia zadośćuczynienia przywołane przez powoda warunki panujące 3 3 r W celach, tj. ich zawilgocenie, zarobaczywienie, a także brak oddzielnych kabin prysznicowych co zupełnie eliminuje poczucie intymności i prywatności kąpiących osadzonych. Sąd nie ma wątpliwości, codo tego, że W pozwanym Areszcie Śledczym występują insekty, konkretnie pluskwy, przez które powód jak i inni osadzeni zostali pogryzieni. Wynika to przede wszystkim z adnotacji czynionych W książce zdrowia powoda przez pielęgniarkę i lekarza, który stwierdził pięć odczynów zapalnych po ugryzieniu. Nadto słuchani W sprawie świadkowie T. K., A. K. (2), R. Ł. oraz zeznania powoda wskazują, że W celach pojawiały się insekty. Z materiału dowodowego wynika też, że administracja Aresztu Śledczego W N. S. podjęła działania W tym zakresie dopiero tydzień po jak powód zgłosił okoliczność pogryzienia przez pluskwy. Trzeba zwrócić uwagę, że W praktyce funkcjonowania jednostek penitencjarnych dochodzi 3 3 3 0 do sytuacji, W których W celach mieszkalnych pojawiają się insekty, co jestzwiązane z nieutrzymywaniem należytego porządku i czystości przez samych osadzonych, i W szczególności z nieodpowiednim przechowywaniem produktów żywnościowych. 3 Nie dotyczy to jednakże pluskiew i podobnych organizmów. Ich występowanie związane jest z nienależytym utrzymaniem obiektu,nieszczelnościami, zawilgoceniem ścian, nieodpowiednią temperaturą. Nie można W XXI Wieku akceptować sytuacji przypominającej Wiek XIX lub lata międzywojenne. . _ J --- STRONA 11 --- A ` 'L Sąd uznał również za wiarygodne zeznania powoda W zakresie Warunków sanitarno-technicznych panujących W celi numer 111. Wynika to m.in. z przeprowadzanych przez Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny W N. S. kontroli, które ujawniły brudne, zakurzone z ciemnym nalotem i ubytkami farby ściany W pomieszczeniu mieszkalnym i kąciku sanitarnym. Zostało to również stwierdzone przez Rzecznika Praw Obywatelskich _ W piśmie z dnia 17 września 2014 r. Zgodnie z art. 102 pkt 1 k.k.w. skazany ma prawo do odpowiedniego ze względu na zachowanie zdrowia wyżywienia, odzieży, warunków bytowych, pomieszczeń oraz świadczeń zdrowotnych i odpowiednich warunków higieny. Z kolei administracja jednostki penitencj arnej jest obowiązana do zapewnienia odpowiednich Warunków osadzonym, które odpowiadają godności ludzkiej. » Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że powód wykazał podstawę prawną 3 i faktyczną dochodzenia od pozwanego roszczeń wynikaj ących z odpowiedzialności organów Państwaza Wykonywanie władzy publicznej niezgodne z przepisami prawa, tj. z art. 417 § 1 k.c. Pozwanydopuścił się względem powoda deliktu Wywołującego naruszenie dóbr osobistych powoda W postaci godności osobistej. Odpowiedzialność z tytułu opisanego deliktu obejmuje także zobowiązanie do zapłaty zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych na podstawie art. 448 k.c. K 1 0 I ` Jednakże zgłoszone przez powoda żądanie jest W ocenie Sądu zdecydowanie zawyżone. Zgodnie bowiem z art. 448 k.c. sąd może przyznać odpowiednią sumę zadośćuczynienia W razie naruszenia dóbr osobistych, co oznacza, że nie zachodzi W tym zakresie automatyzm działania, sąd rozważa Wszelkie okoliczności sprawy. Zadośćuczynienie za doznaną krzywdę stanowi świadczenie, które ma na celu złagodzenie skutków doznanej krzywdy. Krzywdy takiej nie da się W pełni przeliczyć tak, jak szkody majątkowej. Nie ma ona żadnego wzorca, nie podlega żadnej standaryzacji 3 3 3 i każdorazowo jest oceniana W okolicznościach konkretnego przypadku. Ustalenie sumy zadośćuczynienia na poziomie odpowiednim uwzględniać winno Wszystkie istotne okoliczności sprawy. Zadośćuczynienie ma charakter kompensacyjny. Jego wysokość musi uwzględniać rodzaj naruszonego dobra, charakter, rozmiar naruszenia, natężenie odczuwanych skutków, ichdługotrwałość. Powód dochodzi kwoty 200.000 zł. W sytuacji, gdy średnie zadośćuczynienie z tytułu śmierci osoby bliskiej (małżonka, rodzica) zasądzane aktualnie to kwota 100.000 zł. Powód najprawdopodobniej żył z handlu narkotykami na stosunkowo wysokim poziomie i zatracił umiejętność oceny Wartości pieniądza. Niedogodności wynikające z pobytu W jednostkach penitencjarnych nie mogą stać się dla powoda źródłem dochodu. Sąd uznał zatem, iż całokształt okoliczności sprawy, W tym czas trwania dolegliwości i stopień ich natężenia, uzasadnia przyznanie powodowi zadośćuczynienia najwyżej W wysokości 2 000 zł. Dalej idące powództwo podlegało oddaleniu jako nieznajdujące uzasadnienia. Odnosząc się do pozostałych zgłoszonych przez powoda zarzutów, związanych S tz pobytem W pozwanym Areszcie, należy stwierdzić, że są one gołosłowne i niepoparte żadnymi dowodami. Przede wszystkim powód nie wykazał, aby W zajmowanych przez niego celach została przekroczona norma powierzchni przewidziana W art. 110 § 2 k.k.W., tj. 3 m 2. Nie można zgodzić się ze sposobem obliczania powierzchni celi mieszkalnej jak Wskazywał na to świadek T. K.. Umieszczenie W celi umeblowania, łóżek, stołów, czy innychjeszcze sprzętów służących zaspokojeniu potrzeb bytowych osadzonych nie powoduje zmiany powierzchni pomieszczenia. Natomiast umieszczenie powoda W przeludnionej celi nr 8 1 1 r 8 W okresie od 'dnia 16-25.09.2013 r. tj. przez 9 dni, W której powierzchnia na jednego mieszkańca wynosiła poniżej 3m2 nastąpiło na podstawie decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego W N. S. z dnia 17 września 2013 r., wydaną W związku z brakiem miejsc ,3 ¿ 3 W areszcie Śledczym i koniecznością natychmiastowego umieszczenia W areszcie osób 1 o których mowa W art. 110 § 2b. Tym samym pozwany Skarb Państwa - Areszt Śledczy . `~_ 3 ,p --- STRONA 12 --- S5 | \ ,_ \ W N. S. wykazał, że osadzenie powoda W celi W Warunkach, W których powierzchnia N na jedną osobę wynosiła mniej niż 3 m 2 było W tym okresie zgodne z prawem. Wykazanie przez pozwanego, że ograniczenie powierzchni celi mieszkalnej nastąpiło W oparciu A N ss r o obowiązujące przepisy, przy spełnieniu wymogów z nich wynikających, uzasadniało uwzględnienie zarzutu wyłączenia bezprawności naruszenia. W czasie osadzenia powoda r W Areszcie¿Śledczym W N. S. obowiązującym przepisem był art. 110 § 2b k.k.w., który pozwalał W szczególnie uzasadnionych wypadkach Dyrektorowi Aresztu Śledczego umieścić osadzonych na czas określony W celi, której powierzchnia nie spełniała wymogów powierzchniowych. A s Wprawdzie stosownie do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 28 lutego 2007 r. (sygn. akt V CSK 431/06, OSNC 2008, nr 1, poz. 13), osadzenie skazanego j W r W przeludnionej celi, W której nie oddzielono urządzeń sanitarnych od reszty pomieszczenia sf, i nie zapewnionowszystkim skazanyrn osobnego miejsca do spania, możestanowić naruszenie dóbr osobistych W postaci godności i prawa do intymności oraz uzasadniać odpowiedzialność Skarbu Państwa na podstawie art. 24 i 448 k.c., to jednak nie przesądza obligatoryjnie o odpowiedzialności pozwanego, tym bardziej, że powyższa sytuacja nie miała miejscawniniejszej sprawie» W W s z J ~ t J Sąd bowiem reprezentuje pogląd wyräżony przez Sąd Najwyższy W wyroku z dnia 02 października 2007 r. II CSK 269/Q7, podzielony przez Sąd Apelacyjny we Wrocławiu W Wyrokuz dnia 06 grudnia 2007 r. (sygn. akt Aca 499/07, OSAW 2009/2/128.), zgodnie r z którym samo osadzenie W przeludnionej celi, nie jest wystarczającą podstawą _ do uwzględnienia żądania zasądzenia zadośćuczynienia. Warunki, W których przebywał powód nie mogą być bowiem ocenione jako niegodziwe, gdyż osoba osadzona musi się liczyć z ograniczeniami i dolegliwościami. Jeżeli nawet z tytułu przebywania W celi, gdzie winno być umieszczonych dwóch, a przebywało więcej osadzonych powód odczuwał większy dyskomfort, to nie można uznać, aby fakt przeludnienia spowodował u powoda* naruszenie jego dóbr osobistych. Możliwość zasądzenia zadośćuczynienia nie jest bowiem uzależniona wyłącznie od potwierdzenia faktu ' '.‹. ' . osadzenia W warunkach metrażowych odbiegających od normy, ale winna być połączona z jednoczesnym naruszeniem takich podstawowych standardów jak zapewnienie każdemu osadzonemu oddzielnego miejsca do spania 1 czy oddzielenia węzła sanitarnego od ogólnej przestrzeni celi. Jednocześnie przy ocenie czy warunki przebywania W zakładzie są nieludzkie i poniżające i czy rozmiar doznanego naruszenia uzasadnia przyznanie odszkodowania, należy brać pod uwagę wszystkie parametry związane z naruszeniem: długość trwania, następstwa w ,stanie fizycznym i psychicznym, wiek, płeć, stan zdrowia, przestrzeń życiową, a także oświetlenie odpowiednie do czytania r i wykonywania pracy. r Brak zadaszenia na placu spacerowym Aresztu Śledczego W N. S. nie stanowi naruszenia dóbr osobistych powoda, albowiem wynika to z założeń architektonicznych podczas budowania jednostki penitencj arnej i zgodny jest z obowiązującymi ówcześnie przepisami prawa. Współcześnie powstające jednostki penitencjarne posiadają już tego typu zadaszenia, trudno „dopasować” architektonicznie wszystkie jednostki penitencjarne pod nowe przepisy. r A s s Powód sformułował następnie zastrzeżenia wobec opieki medycznej w pozwanym Areszcie Śledczym. Zgodnie z art. 115 § 1 k.k.W. skazanemu zapewnia się bezpłatne świadczenia zdrowotne leki i artykuły sanitarne. Powód podniósł, że lekarz więzienny ¬ p p ę ó i s nie zlecił leczeniafarmakologicznego, po tym jak został pogryziony przez pluskwy, na tym samym opieka medyczna nie została zapewniona W sposób należyty. Jednakże twierdzenia powoda W tym zakresie są niezasadne. Przede wszystkim miał on zapewnioną opiekę medyczną, co wynika zrësztą z wpisów W książce zdrowia powoda, sam fakt zaś nie zlecenia leczenia farmakologicznego nie stanowi jeszcze naruszenia dobra osobistego. Ponadto» powódnie przedstawił żadnych wniosków dowodowych zmierzających do ustalenia i oceny jego stanu zdrowia i wpływu na ten stan pogryzienia przez _ _, ' ' --- STRONA 13 --- Í 85 -.._.'“ _. I -*_ "" ¦ "' x insekty. Zgodnie zaś z art. 6 k.c. i art. 232 k.p.c. ciężar udowodnienia faktów spoczywa na osobie, która wywodzi z nich skutki prawne, W tym wypadku na powodzie. Za niewiarygodne W ocenie Sądu są również zarzuty powoda dotyczące niezapewnienia powodowi środków higieny jak i środków czyszczących. powód miał zapewnione środki higieny osobistej i środki do zachowania higieny W celi. Twierdzenia powoda dotyczące niedostarczania przez pozwanego środków iczyszczących są gołosłowne i nie znajdują potwierdzenia W materiale dowodowym. Przeczą temu przede wszystkim przedłożone do akt dokumenty, z których jasno Wynika, że W okresie objętym niniejszym pozwem środki takie były wydawane i to wielokrotnie, co powód kwitował własnoręcznym podpisem. Należy zwrócić W tym miejscu uwagę, że zgodnie z art. 116 § 1 pkt 2 k.k.w., osadzony ma W szczególności obowiązek przestrzegania higieny osobistej i czystości pomieszczeń, W których przebywa. Wygląd estetyczny celi mieszkalnej zależy, zatem od osób W niej przebywających, które otrzymują od administracji jednostki penitencjarnej odpowiednie środki do utrzymania czystości. Zarzuty powoda W tej części, W której twierdzi, że ilość ijakość tych środków była niezadowalająca są bardzo ocenne. Z jednej strony mieć należy na uwadze, że na rynku występują środki czystości lepszego gatunku, ale z drugiej s nie można też zapominać, że jednostka gospodaruje określonym budżetem W ramach, którego zapewnić musi osadzonym inne potrzeby, a zatem przy wyborze produktów musi kierować się nie tylko ich jakością, ale i ceną. Podkreślić należy również, że W celach prawidłowo funkcjonowały urządzenia wentylacyjne, które co roku są kontrolowane przez mistrza kominiarskiego. W 3 ' ' Powyższych ustaleń sąd dokonał na podstawie przedłożonych do akt dokumentów, złożonych przez obie strony, których żadna ze stron nie kwestionowała i nie budziły one również wątpliwości sądu. - Odnosząc się do zeznań świadków sąd dał wiarę W całej rozciągłości zeznaniom A. B., G. B., J. O., E. S., A. Z., F. J. albowiem ich zeznania były spójne logiczne _ i wzajemnie się uzupełniały. Ponadto brak było podstaw do podważenia W jakikolwiek sposób zeznań powyższych świadków. Odnośnie zeznań A. S., T. K., Ł. M., A. K. (3), R. Ł., M. Ł. oraz M. M., a także zeznań samego powoda, sąd dął im wiarę jedynie W tej części, W której nie pozostawały one W sprzeczności z ustalonym przez sąd stanem faktycznym. W szczególności z zeznań świadków wynikało, że warunki W pozwanym Areszcie są gorsze niż W innych jednostkach penitencjarnych, wydaje się, że choć ocena jest subiektywna to jednak obiektywna ocena stanu technicznego (brak prywatności, zawilgocenie) czy też stanu czystości (zarobaczywienie) ma swoje odzwierciedlenie W dokumentach. ` \ Sąd nie uwzględnił wniosku dowodowego powoda o dopuszczenie dowodu z opinii psychologiczno-psychiatrycznej, zgłoszonego na okoliczność, że przebywanie W złych warunkach jakie panują W Areszcie Śledczym W N. S. wpłynęło na pogorszenie stanu zdrowia powoda. ó Sąd uznał zgłoszony wniosek za zbędny W prowadzonym postępowaniu do wyrokowania. Oczywistym jest, że pozbawienie Wolności źle wpływa na osobę która dotychczas korzystała z pełni swobód. Trzykrotna wizyta powoda u psychiatry 11.06.2015 r., 13.08.2015 3 i 14.01.2016 r. miała miejsce de facto dopieroppo wniesieniu pozwu (kwiecień 2015 r.). Wówczas nie było już problemów z pluskwami (lipiec 2014 r.),, przeludnioną celą (wrzesień 2013), czy zagrzybieniem cel (początek 2014 roku). 6 Powód leczył się Wcześniej psychiatrycznie z powodu napadów agresji związanej z uzależnieniem od narkotyków. 0 odsetkach Sąd orzekł stosownie do treści art. 481 § 1 kc W zw. z art. 455 kc, albowiem świadczenie (zadośćuczynienia) powinno być spełnione niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania świadczenia. Wezwaniem tym było doręczenie odpisu pozwu, które nastąpiło 6.05.2016"r. (k - 23), stąd pozwany pozostał W zwłoce od następnego dnia. Powództwo zostało uwzględnione jedynie W niewielkim zakresie. Sąd uznałjednakże za niecelowe obciążanie powoda kosztami zastępstwa prawnego pozwanego - art. 102 kpc. Pozwany bowiem poza odpowiedzią na pozew mającą -F --- STRONA 14 --- _ .E5 stereotypowy charakter, ograniczającą się do zebrania orzeczeń W sprawach o podobnym przedmiocie, nie wykazał się też należytą inicjatywą procesową, ani też nie uczestniczył W przesłuchaniach przeprowadzonych przed sądem. Tym samym nakład pracy pełnomocnika pozwanego był znikomy i nie ma powodu, aby obciążać powoda kosztami strony pozwanej, co zresztą zmniejszyłoby istotnie przyznane powodowi zadośćuczynienie. Z tych samych względów niecelowe byłoby obciążaniepowoda niepokrytą opłatą od pozwu W części liczonej od oddalonego żądania - art. 113 ust. 4 uksc. W ' O kosztach pełnomocnika powoda ustanowionego przez Sąd z urzędu Sąd orzekł stosownie do treści § 11 ust. 1 pkt 25 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r. W sprawie opłat za czynności adwokackie który stanowi, że W sprawach t o odszkodowanie lub o zadośćuczynienie związane z warunkami wykonywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania stawka wynosi 120 zł. oraz § 19 ust. 2, który Wskazuje, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Pełnomocnik powoda wykazał, iż poniósł koszty dwukrotnego dojazdu pełnomocnika do Aresztu Śledczego W A ` i W N. S. W kwocie 86,92 zł. (26 km x 0,83 5 x 2 x 2). - J" 4