Wyrok I C 1398/10 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 kwietnia 2011 r. Sąd Okręgowy w Kra

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I C 1398/10 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 kwietnia 2011 r. Sąd Okręgowy w Krakowie Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący : SSO Ewa Olszewska Protokolant: st. sekr. sądowy Renata Dragan po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2011 r. w Krakowie sprawy z powództwa M… M… przeciwko J… K… o ochronę dóbr osobistych i zapłatę oddala powództwo U z a s a d n i e n i e wyroku z dnia 11 kwietnia 2011 r. Powód M… M… w pozwie skierowanym przeciwko J… K.,.. sprecyzowanym na rozprawie w dniu 7 lutego 2011 r. wniósł o: 1/ nakazanie pozwanemu zaniechania działania naruszającego dobra osobiste powoda w postaci czci i dobrego imienia poprzez zakazanie mu formułowania nieuzasadnionych i krzywdzących powoda opinii na temat jego kwalifikacji --- STRONA 2 --- zawodowych 2/ nakazanie pozwanemu zamieszczenia przeprosin w prasie o zasięgu lokalnym o treści: „Przepraszam Pana M… M… za upublicznienie i rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji dotyczących jego kwalifikacji zawodowych oraz rzetelności opinii rzeczoznawczych obuwia wykonywanych na zlecenie Sądu oraz innych jednostek. Postępowanie moje uznaję za niegodne i przepraszam za skutki jakie z tego powodu poniósł tj. straty moralne i finansowe” (k. 35). Na rozprawie w dniu 7.02.2011 r. wskazane zostały podmioty, do których skierowane mają być przeprosiny (k. 82’). 3/ zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty 2.358 zł tytułem odszkodowania za szkodę majątkową 4/ zasądzenie od pozwanego kwoty 4.000 zł na rzecz Fundacji „Sprawni Inaczej” 5/ zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu według norm przepisanych prawem. Powód na uzasadnienie swych roszczeń podał, że pozwany pismem z 11.08.2009 r. skierował do Prezesa Sądu Okręgowego w K… wniosek o wykreślenie powoda z listy biegłych sądowych d/s (…). Pozwany bezpodstawnie zakwestionował profesjonalizm i kompetencje zawodowe powoda, zarzucił nieuczciwość oraz podał, że powód dopuszcza się oszustw względem sądów. Powód podał, że zawarta w piśmie tym krytyka powoda i zarzuty pod jego adresem nie zostały oparte za zasadnych przesłankach i wynikają wyłącznie z subiektywnej oceny pozwanego. Powód zarzucił, że brzmienie pisma wskazywało, że celem pozwanego było zdyskredytowanie kompetencji powoda w oczach Sądu i podważenie jego uczciwości. Powód wskazał, że pozwany sporządzoną dla Sądu opinię powoda dotyczącą (…) reklamowanego przez stronę pokazał właścicielowi firmy M… Spółka z oo w której obaj pracowali a to oznacza zdaniem powoda, że pozwany rozpowszechniał negatywne opinie na temat powoda. Powód podjął decyzję o rozwiązaniu współpracy z w/w firmą, tracąc dochody w wysokości 12.969 (2.358 x 5,5 miesiąca) ale żąda jedynie zasądzenia od pozwanego wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa podnosząc, że istotnie zawiadomił Prezesa Sądu Okręgowego w K… o ekspertyzach wydawanych na zlecenie Sądu przez powoda wskazując na poważne błędy natury fachowej, świadczące o nieobiektywnej ocenie o…. Przyznał on też, że rozmawiał służbowo z właścicielem firmy, którą wskazał w pozwie powód, gdzie obaj byli zatrudnieni a rozmowa ta dotyczyła wyłącznie ekspertyzy wydanej przez powoda, która według pozwanego mogła spowodować poważne problemy prawne i finansowe w tej firmie, bowiem powód nie powinien naprawiać jako (…) bo do tego uprawniony jest producent. Pozwany podał, że jego --- STRONA 3 --- obowiązkiem jako pracownika i rzeczoznawcy w tej firmie było poinformowanie pracodawcy o skutkach nieprawidłowej opinii powoda, na którą mogą powoływać się konsumenci. Pozwany wskazując na swoje wysokie kwalifikacje jako rzeczoznawca i biegły podał, że czuł się zobowiązany do powyższych działań w tym zakresie zawartym w piśmie do Prezesa Sądu. Pozwany zaprzeczył aby w prasie, TV i innych instytucjach rozpowszechniał informacje naruszające cześć i dobre imię powoda. Bezsporne są następujące okoliczności: Powód M… M… został wpisany na listę biegłych SO w K… w dniu 24.04.2006 r. w zakresie(…) – do 31.12.2010 r. a następnie Prezes Sądu przedłużył wpis do 2015 r. Powód na podstawie umowy o dzieło zawartej w dniu 1.07.2009 r. wykonywał dla M… z oo w K… opracowywanie i wydawania opinii reklamacyjnych za wynagrodzeniem brutto 2.358 z l miesięcznie. Umowa zawarta była na okres 1.07.09 r. do 30.06.2010 r. (k. 11). Powód oświadczeniem złożonym w/w firmie z dnia 15.01.2010r . rozwiązał umowę o dzieło (k. 12) Pozwany J… K… jest biegłym wpisanym na listę Sadu Okręgowego w K… – w zakresie (…) W dniu 3.09.2009 r. złożył on pismo z 11.08.2009 r. skierowane do Prezesa Sądu Okręgowego w K… w którym zwrócił się z wnioskiem o skreślenie M… M… z listy biegłych sądowych d/s (…). Podał, że pozwany nie posiada podstawowych wiadomości fachowych z a zakresu właściwości fizyko – chemicznych zachodzących w (…), a wynika to z ekspertyz wydawanych przez powoda. W piśmie tym pozwany zawarł treści, że powód jako biegły opiniami swymi kompromituje nie tylko siebie ale przede wszystkim obniża autorytet rzeczoznawcy a już szczególnie biegłego sądowego, bowiem wydawane opinie, zlecone przez sądy czytane są nie tylko przez strony zainteresowane ale też przez personel sklepu, zajmujący się (…). Podał też, że M. M… bezkarnie podważa opinie innych rzeczoznawców w tym też pozwanego, co jest dla biegłego sądowego niekorzystne w sytuacji kiedy musi występować w tej roli przed sądem. Pozwany zarzucił powodowi, że nie wykonał prawidłowo ekspertyzy dla sądu w sprawie dotyczącej firmy, w której obaj byli zatrudnieni, powód jako (…) a pozwany jako (…). Pozwany nadto szeroko opisuje w piśmie do Prezesa SO czego dotyczył przypadek, który go tak wzburzył, opisuje i wymienia braki kwalifikacyjne powoda w tym aspekcie oraz załącza do pisma ekspertyzę powoda i materiały szkoleniowe, na uzasadnienie swych racji co do oceny fachowości powoda jako biegłego sądowego. --- STRONA 4 --- - dowód: pismo z 3.09.09 r. ( 11.08.2009 k. 6 – 8). Na podstawie twierdzeń powoda M… M… , które złożył w trakcie przesłuchania informacyjnego w trybie art. 212 kpc oraz powołanych wyżej dokumentów prywatnych Sąd ustalił co następuje: Powód, w związku z pismem pozwanego skierowanym w dniu 3.09.2009 r. do Prezesa SO w K… został wezwany do ustosunkowania się do zarzutów pozwanego zawartych w piśmie. Wówczas powód zwrócił się do swego dawnego pracodawcy „C… ” - obecnie Instytutu (…) o opinię o pracy powoda, okazując pismo pozwanego skierowane do Prezesa SO. Instytut skierował do Prezesa SO pismo datowane 6.10.2009 r. w którym wyraził negatywną opinię o pozwanym załączając kopie szeregu pism, na potwierdzenie oceny pozwanego. Instytut ten nie zawarł w swym piśmie oceny powoda ograniczając się do oceny pozwanego. - dowód: pismo IPS w Ł… k. 78; Powód w piśmie skierowanym do Prezesa SO z dnia 3.10.2009 r. zaprzeczył twierdzeniom pozwanego zawartym w piśmie do Prezesa SO z 3.09.2009 r. i podał, że wszystkie opinie jakie sporządził na zlecenie sądów były przedmiotem oceny Sądu i stron postępowania i nie były kwestionowane w takim zakresie aby mogły stanowić podstawę wniosku o skreślenie z listy biegłych sądowych. - dowód: pisma M. M… z 3.10.2009 r. k. 76; Powód 15.01.2010 r. sam podjął decyzję o rozwiązaniu umowy o dzieło obowiązującej do 30.06.2010 r. a uczynił to, by w jego odczuciu atmosfera w pracy była inna niż we wcześniejszym okresie a miało to związek z pismem pozwanego do właściciela firmy, w której pracował pozwany w ramach powyższej umowy (k. 82’). Powód nie został skreślony z listy biegłych sądowych. Prezes Sądu przyjął jego wyjaśnienie a w grudniu 2010 r. przedłużył powodowi uprawnienie biegłego sądowego do 2015 r. Ze strony Prezesa Sądu powód nie miał żądnych przykrości. Również ze strony pracodawcy z którym powód rozwiązał umowę o dzieło nie było wobec powoda negatywnych konsekwencji, nie kwestionował on opinii i ocen powoda jako rzeczoznawcy. Pracodawca powoda nie zmierzał też i nie czynił żadnych działań w celu zwolnienia powoda. Powód sam podjął taką decyzję przed upływem okresu zakończenia umowy o dzieło. --- STRONA 5 --- Powyższe Sąd ustalił na podstawie twierdzeń powoda, nie kwestionowanych przez pozwanego (k. 82 – 83). Na rozprawie w dniu 7 lutego 2011 r. pozwany J… K… przeprosił powoda za to, że niefortunnie i za bardzo ostro, używając niewłaściwych słów, napisał zarzuty w piśmie do Prezesa Sądu Okręgowego (k. 83). Powód i pozwany pouczeni zostali o ciężarach z art. 6 kc i art. 232 kpc. Sąd zważył co następuje: Roszczenie powoda zostało oddalone z przyczyn wskazanych niżej. Przepis art. 24 kc stanowi, że ten czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. Uprawniony może żądać m. in. złożenia oświadczenia, odpowiedniej treści w odpowiedniej formie, zadośćuczynienia na zasadach określonych w art. 448 kc (§ 1 ) jak też naprawienia szkody na zasadach ogólnych (§ 2). Katalog dóbr osobistych, zawarty w art. 23 kc jest otwarty a cześć i dobre imię wchodzą w jego zakres. Naruszenie czci dobrego imienia może nastąpić też przez pomówienie o ujemne postępowanie w życiu osobistym jak i przez zarzucenie niewłaściwego postępowania w życiu zawodowych, mogące narazić osobę, wobec której zarzut ten występuje, na utratę zaufania potrzebnego do wykonywania zawodu (II CR 269/87 wyrok SN z 8.10.1987 r. – OSNCPY/89 p. 66). W niniejszej sprawie miało miejsce zarzucenie przez pozwanego powodowi braku podstawowych kwalifikacji fachowych przy wydaniu opinii w sprawach sądowych w charakterze biegłego sądowego. Pismo z takimi zarzutami pozwany skierował do Prezesa SO w K… , osoby właściwej do rozpoznawania m. in. zarzutów dotyczących niewłaściwej pracy biegłych sądowych, które to zarzuty i stosowne wnioski mogą kierować zarówno sady jak i inne podmioty w tym też inni biegli sądowi. Prawo do składania zarzutów i wniosków nie uprawnia do formułowania tak skrajnych co do treści i formy twierdzeń i ocen jak to uczynił w swym piśmie z 3.09.2009 r. pozwany J. K… . I w tym zakresie jego postępowanie jest niewłaściwe i nie powinno mieć miejsca nawet wówczas, gdyby pozwany był przeświadczony o swych merytorycznych racjach w stosunku do osoby powoda jako biegłego sądowego. Pozwany zrozumiał niewłaściwość swego postępowania i przeprosił powoda na pierwszej rozprawie (k. 83). Sąd analizując zarzut powoda o naruszenie jego dóbr osobistych przez pozwanego w sposób wskazany w pozwie (upublicznienie, rozpowszechnienie negatywnych ocen o kwalifikacjach zawodowych powoda w piśmie do Prezesa SO i właściciela Spółki – pracodawcy stron) musi wziąć pod rozwagę czy zaistniały kryteria naruszenia według miary obiektywnej. --- STRONA 6 --- Ustalenie czy doszło do naruszenia dobra osobistego jakim jest cześć i dobre imię powoda musi uwzględniać ocenę czy skierowanie zarzutów co do kwalifikacji powoda do Prezesa SO mającego nadzór nad biegłymi sądowymi jest działaniem dopuszczalnym prawnie. Nie jest przy tym bez znaczenia motywacja działań pozwanego czy była ona racjonalna, co było przyczyną tej interwencji u Prezesa Sądu. Fakt, że w piśmie pozwany zawarł wiele emocjonalnych i niestosownych ocen, nie ma znaczenia dla tej oceny, chociaż nie świadczy to pozytywnie o osobie pozwanego, który w tym czasie był również jak powód biegłym sądowym. Według oceny Sądu nie nastąpiło tu upublicznienie, rozpowszechnienie przez pozwanego zarzutów i opinii o powodzie w sposób wskazany w pozwie. Fakt złożenia pisma z zarzutami o kwalifikacjach powoda do nadzorującego pracę biegłych sądowych Prezesa Sądu, nie może stanowić rozpowszechnienia czy upublicznienia jak to wskazał powód. Złożenie takiego pisma z zarzutami merytorycznymi mieści się w granicach prawa i to Prezes Sądu podejmuje działania wyjaśniające, jak to zostało w tym przypadku dokonane. Wyjaśnienie tej sprawy i jego efekt nie był niekorzystny dla powoda, któremu przedłużono uprawnienia biegłego już w grudniu 2010 r. do 2015 r. Nie miał on też, jak twierdził żadnych przykrości ze strony Prezesa Sądu Okręgowego w K… w związku z treścią pisma pozwanego. Odnośnie zarzutu powoda, że pozwany przekazał właścicielowi Spółki … opinię sporządzoną przez powoda w sprawie, nie stanowi to naruszenia dóbr osobistych. Opinię powoda w tej sprawie sądowej (sygn. I C upr … /10/K) pozwany uzyskał od strony postępowania tak więc była ona udostępniona i upubliczniona nie przez pozwanego. Strona postępowania na prawo dysponować takim dokumentem w sposób, który jest jej niezbędny dla obrony swych interesów, w tym do oceny opinii przez innych rzeczoznawców. Tak więc również ten zarzut wobec pozwanego nie jest zasadny i nie daje przesłanki do uznania, iż pozwany w ten sposób dopuścił się naruszenia dóbr osobistych powoda. Pisma pozwanego do Prezesa SO w K… z 3.09.2009 r. zostało przekazane przez powoda I… i w ten sposób informacja o jego treści znalazła się poza adresatem tego pisma a tym samym w szerszym obiegu. Powód nie wykazał dowodowo a to na nim spoczywał ciężar w tym zakresie zgodnie z art. 6 kc, że to pozwany rozpowszechniał poza adresatem pisma, zarzuty o niekompetencji powoda o jego niefachowości jako biegłego sądowego bez uznania ze strony pozwanego. Sam powód na rozprawie w dniu 7.02.2011 r. stwierdził, że ze strony pracodawcy z którym sam rozwiązał umowę o dzieło przed jej upływem, nie doznał żadnych negatywnych konsekwencji, nie kwestionowano też opinii i ocen powoda jako rzeczoznawcy a pracodawca nie zamierzał rozwiązać umowy z powodem, świadczy to jednoznacznie o tym, że opinie pozwanego, które jak twierdzi powód, kierował on do pracodawcy stron, nie miały zasadniczego znaczenia i nie zmieniły --- STRONA 7 --- pozytywnego zdania o powodzie jako osobie kompetentnej w swej dziedzinie. Podobnie sytuacja zaistniała przy ocenie kompetencji powoda jako biegłego sądowego, bowiem Prezes Sądu Okręgowego w K… , mimo treści pisma pozwanego z września 2009 r. już w grudniu 2009 r. przedłożył do 2015 r. uprawnienia powoda, jako biegłego sądowego. Świadczy to jednoznacznie, że emocjonalne w swej treści pismo pozwanego nie miało znaczenia dla oceny kompetencji powoda w zakresie jego specjalności biegłego sądowego. Powyższe zważenia doprowadziły do uznania roszczeń powoda za niezasadne i oddalenie powództwa. Dodać trzeba też, że według oświadczenia powoda złożonego na rozprawie w dniu 11.04.2011 r. pozwany po dacie 3.09.2009 r. (pismo do Prezesa SO) nie podejmował żadnych działań naruszających dobre imię powoda (k. 118’). Stąd też roszczenie powoda w pkt. 1 pozwu z 27.08.10 r. nie znalazłoby uzasadnienia nawet przy przyjęciu naruszenia dóbr osobistych powoda w sposób wskazany w pozwie. Treść przeprosin sformułowana przez powoda (k. 35) również nie znalazłaby uzasadnienia z uwagi na brak wykazania dowodowo „upublicznienia i rozpowszechniania nieprawdziwych informacji dotyczących kwalifikacji zawodowych oraz rzetelności opinii rzeczoznawczych obuwia wykonanych na zlecenie Sądu oraz innych jednostek gospodarczych...”. Wobec uznania braku naruszenia dóbr osobistych powoda roszczenia w zakresie nawiązki Sąd nie znajduje podstaw. Gdyby nawet przyjąć zasadność podstawowego roszczenia powoda, to musiałby on wykazać dowodowo, że pozwany działał (pismo do Prezesa SO i do pracodawcy) w sposób zawiniony tj. ze złym zamiarem wobec pozwanego. Takiego dowodu powód nie zaoferował a tym samym należałoby uznać jego roszczenie pieniężne zawarte w pkt. 3 pozwu za niezasadne z braku podstaw. Odnośnie roszczenia z pkt. 4 pozwu – odszkodowawczego, miałaby ona racje bytu gdyby zaistniała bezprawność działań pozwanego, szkoda majątkowa i związek przyczynowy pomiędzy tymi dwoma elementami. Powód sam rozwiązał umowę o dzieło, nie był do tego zmuszony żadnym postępowaniem ze strony pracodawcy, związanym z opiniami przekazanymi o powodzie przez pozwanego. Fakt ten powód potwierdził na rozprawie w dniu 7.02.201 r. (k. 83). tak więc w żadnym razie nie zachodzą podstawy do uznania za zasadne roszczenie powoda w tym zakresie. Z powyższych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 24 kc, 23 kc w zw. z art. 445 kc a o kosztach na podstawie art. 98 kc – koszty opłaty od pozwu ponosi powód z uwagi na wynik procesu.