Teza / krótkie omówienie
odszkodowanie
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt I C 1368/10 '//2;:$1. \\‘ ' .4 ‘ ‘#/*§/!_|, WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITE] POLSKIE] Sqd Okrggowy w Radomiu I Wydzia1Cywilny w skhdzie: Przewodniczqcy: SSO Anna GzelMichalska Protokolant: prot. sqd. Agata Kazala po rozpozna przy udziale sprawy z powédztwa przeciwko 0 zadoééuczynienie i rentg I. powédztwo oddala; II. zasqdza solidarnie od E Z kwotg 7.200 (siedem tysigcy dwieécie) zfotych tytu zastgpstwa procesowego. Nq qryginule wla£c|WY(°) P°dP"(y) NWBJSZY dokument da no na wnlosok .....21? MAR Y5“ w tfyble ustaW)'..'z'§1'r§i§'t§'\§\; """"""""" ' Odasteple d I f rzpénla 2001 roku (Dz.U. wt; 1”1',",‘§‘§{§°’”°/ ‘k __* I M» “;:.'.,_?‘*‘ "“ :s,'§,'?'E ~ >¢ niu w dniu 23 kwietnia 2012 roku w Radomiu E S , N S Z Z '5 iN S Q’ '6 O?‘ ¢:~_ . ‘Z $4 0 0 M “B O Dma O7 ma]a 2012 roku na rzecz Z %em zwrotu kosztow
--- STRONA 2 ---
Sygn. akt I C 1368/ 10 UZASADNIENIE Pozwem z 30 wrzeénia 2010 roku powédka E S. dziaiajqca we wfasnym imieniu oraz jako przedstawicielka ustawowa mafoletniej N S wnosiia o zasadzenie od Z Z kwoty 200.000 ziotych z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu tytuiem zadoééuczynienia tj po 100.000 ziotych na jej rzecz i na rzecz maioletniej cérki oraz zasadzenia renty na rzecz maloletniej cérki w kwocie po 500 ziotych miesiqcznie. W uzasadnieniu pozwu podnosiia , ii jej mqi TI S poniési émieré w wyniku upadku z niezabezpieczonej antresoli w budynku, gdzie prace przy budowie domu prv vadzii pozwany. Zdaniem powédki na pozwanym jako pracodawcy spoczywai obowiqzek zapewnienia nociegu w budynku speiniajacym wymogi BHP . Nie dochowujac tego obowiazku pozwany ponosi odpowiedzialnosié z art. 446 & 2 i 4 kc za skutki niezapewnienia pracownikowi noclegu w lokalu spefniajqcym normy BHP ,a takie konsekwencje wypadku do ktérego doszio. Powédka ponadto podnosiia , ii T I S przed wypadkiem spoiywaf alkohol , w zwiqzku z tym moina przyjqé , ze w 50 % przyczynii siq do wypadku . Przy uwzglqdnieniu 50 % przyczynienia sie powédka uznaia wiqc , ii kwota 200.000 ziotych bqdzie odpowiednia tytufem zadoééuczynienia za doznana krzywdq. Odnoénie alimentéw na rzecz cérki , E S. podnosiia , ie maioletnia cérka ma rentg rodzinnq po ojcu w wysokoéci 630 ziotych , co nie pozwala utrzymaé jej poziomu iycia zapewnionego przez zmariego . / pozew k 37 / W odpowiedzi na pozew pozwany wnosii o oddalenie powédztwa i zasadzenie kosztéw postepowania .Swoje stanowisko uzasadniai tym , ii faktycznie T V S w dniu kiedy ulegi wypadkowi nie wykonywai pracy na rzecz pozwanego , gdyi tego dnia jedynie pozwany pokazywai mu obiekt , gdzie ewentualnie po powrocie z urlopu wychowawczego miaiby pracowaé . Ponadto T S pozostawai w miejscu zdarzenia bez wiedzy pozwanego , byi w tym czasie w stanie nietrzeiwoéci. Okolicznoslci te éwiadcza 0 tym , ii T '. S w dniu kiedy ulegi wypadkowi nie wykonywai pracy u pozwanego . Zdaniem pozwanego ponadto powédka nie wykazaia zgodnie z art. 446 & 3 kc , ie wskutek émierci T1 S; astapiio znaczne pogorszenie sytuacji iyciowej najbliiszych czionkéw rodziny, wrcgcz przeciwnie powédka po émierci mqia zostaia zatrudniona na dobrze pfatnym stanowisku . / odpowiedi na pozew k — 4849/ NWBJSZY d°|<"m@flI Wydano na wnlosak 14""! Z8MAR..Z[L1l».......... w tryble ustawy 2 d’nIa 6 wrzeénla 2001 roku 0 damp/0 do mlormacjl publlcznal (Dz.U. Nr 112, poz. 1198)
--- STRONA 3 ---
r W piémie procesowym z 28 lutego 2011 roku E 1 S sprecyzowaia , ii podstawa prawna roszczenia dochodzonego z z pkt. I pozwu jest art. 446 & 3 kc czyli iqdanie odszkodowania z tytuiu znacznego pogorszenia sytuacji iyciowej. / pismo procesowe k 43 — 44/ W piémie procesowym z 26 paidziernika 2011 roku strona powodowa okreéliia , ii dochodzi kwoty 100. 000 ziotych dla E S i mafoletniej N S. i na iqdana kwotq tj. po 100 .000 ziotych skiadajq siq 50. 000 ziotych tytuiem zadoééuczynienia za pogorszenie sytuacji iyciowej czfonkéw rodziny zmariego, 50.000 zlotych zadoééuczynienia pieniqinego za doznanq krzywdq naleinego najbliiszym cz1onkom rodziny zmariego oraz zasadzenia od pozwanego na rzecz maioletniej N S alimentéw w kwocie po 500 ziotych . Jako podstawc3 prawnq dochodzonych roszczefi zostai wskazany art. 446 & 1,2 i 3 kc . / pismo procesowe k — 168 — 169/ Sad ustalil nastqpujqcy stan faktyczny i zwaiyl co nastgpujez T1 S ' byi zatrudniony w firmie Z Z w charakterze posadzkarza od 1 kwietnia 2000 roku na czas nieokreélony, z wynagrodzeniem 11261 brutto . Od 1 paidziernika 2007 roku do 30 wrzeénia 2009 roku zostai mu udzielony urlop wychowawczy. Od 16 czerwca 2008 roku T1 S miai zamiar przerwaé urlop wychowawczy i ponownie podjqé pracq. W dniu 10 czerwca 2008 roku T S wraz z Z Z udali siq do miejscowoéci poioionych w okolicach W , gdzie Z Z kontrolowai wykonanie prac przez jego ekipq na innych budowach oraz miai pokazaé T S budowq , gdzie bqdzie wykonywai prace po powrocie z urlopu. W tym czasie w budynku poioionym w miejscowoéci J przy ulicy K M atrwaiy wewnqtrzne prace wykoficzeniowe, gdzie m.in. pracowali pracownicy firmy Z Z» — R M S K oraz pracownicy innych firm. W dniu 10 czerwca 2008 roku wieczorem na teren budowy dojechali pozwany i T S; . T~ S pozostal na budowie , a Z " Z wrécii do R |. T S wraz z innymi przebywajqcymi na budowie pracownikami obejrzai mecz, w trakcie ktérego spoiywai alkohol. Nastgpnie poioiyi siq spac na piqtrze budynku. Okoio godziny 0.20 nastepnego dnia T S idqc po antresoli w kierunku iazienki. Spadi z antresoli na parkiet znajdujqcy sie na parterze budynku . W wyniku upadku T S doznai masywnych obraiefi giowy , w tym ziamania koéci czaszki z krwawieniem do mézgu oraz masywnym obrzgkiem mézgu. Obraienia te spowodowaiy zgon T S w dniu 16 czerwca 2008 roku. T S w chwili zdarzenia znajdowai sie; w stanie nietrzeiwoéci wynoszqcym 1,4 promila alkoholu we krwi. T S w chwili wypadku by! ionaty, miai cérkq urodzona 20 marca 2007 roku. Z iona tworzyli zgodny zwiqzek maiiefiski. Spiacali kredyt na mieszkanie , a obecnie spiaca go E S w ratach po 300 zfotych miesigcznie. Po simierci mqia E S nie leczyia siq u lekarza psychiatry , nie korzystaia tei z porad psychologa. Maioletnia cérka otrzymuje rentg rodzinna w Nlnlejszy dokumervi wydano na wnlosek zdnia.....7..fl.11l5\11..:lml!................. ..
--- STRONA 4 ---
wysokosci 630 ziotych miesiecznie. E S od 29 czerwca 2008 roku podjqia prace zarobkowq. Biegia psycholog A M i biegia psychiatra E N w opinii pisemnej stwierdziiy , ii u N S: ukrytq reakcje adaptacyjna pod postaciq spadku odpornosci na skutek stresu wywoianego smierciq ojca. Dziewczynka po slmierci ojca zachorowaia na mononukleoze, a ktéra to choroba jest choroba zakaina i wystqpienie jej jest skutkiem spadku odpornosci organizmu. Dokonujac przysziosciowej oceny funkcjonowania dziewczynki biegie stwierdziw , ze nie moina nie uwzglqdnié , ze w jej stanie psychicznym mogq wystqpié objawy charakterystyczne dla reakcji iaioby, uczucie ialu, ziosci , poczucie krzywdy i pustki z powodu przedwczesnej , tragicznej smierci ojca , z powodu , ze nie byio jej dane zapamietaé go . Te stany emocjonalne mogq stac sie udziaiem dziecka w wyniku dojrzewania struktur psychicznych , rozwoju samoswiadomosci oraz pogiqbiania sis; wglqdu w sytuacje wiasnq. Natomiast u E S: biegie rozpoznaiy nieznacznie nasilone zaburzenia o charakterze depresyjno lqkowym / nerwicowe / nie wymagajqce korekty psychofarmakologicznej . Obecnie , ponad trzy Iata od émierci u powodki okresowo pojawia sic3 odczucie iaiu tqsknoty, nie rozstaia siq psychicznie z mqiem , ma trudnosci w nawiazaniu relacji z innymi. Odnosnie stanu psychicznego powédki u E S nastqpiia w zwiqzku z tragiczna smierciq mqia reakcja iaioby . Sytuacja iyciowa zmusiia powodkq do podjqcia pracy zawodowej , poczucie odpowiedzialnosci za dziecko przyczyniio siq do przeorganizowania dotychczasowego stylu iycia, podjgcia aktywnosci zawodowej i obowiqzkéw , ktére wczeslniej dzieliia z mqiem. / k — 144150/ Prawomocnym wyrokiem z dnia 11 lutego 2010 roku w sprawie Sad Rejonowy w Otwocku uniewinnii M‘ W od popeinienia czynu z art. 155 kk polegajqcego na tym , ze w dniu 11 czerwca 2008 roku peiniqc funkcjq kierownika budowy i bqdqc odpowiedziainym za przestrzeganie przepiséw bezpieczeristwa i higieny pracy nie dopeinii obowiqzkéw zabezpieczenia podestu przedpokoju znajdujqcego siq na picgtrze budynku w barierki czym nieumyslnie doprowadzii do upadku T S. _ z w/w podestu na podiogq na parterze budynku w wyniku , ktorego pokrzywdzony doznai obraiefi giowy i mézgu z doiqczeniem siq masywnego obrzgku mézgu , co skutkowaio zgonem pokrzywdzonego. / akta sprawy Sqdu Rejonowego w Otwocku / Powyiszy stan faktyczny Sad ustalii w oparciu o czesciowe zeznania E S. _ I k — 28v29, 183 v — 184 v /, zeznania pozwanego Z‘ Z: / k 184 v 185 / czqsciowe zeznania swiadkéw M P. / k 105 — 106 /, , M" Pw / k 106v 107v/,B¢ S /k—107v/ ,A.' K. /k—108108v/,C 1 G> I k 179 v 180 / s |< |< 161v 162v/, J M k 162v 163v / , N Z ' k 163 v — 164 /, opinie biegiych lekarza psychiatry i Nlnlejszy dokument wydano na wnlosek z dnia....... ......... .. w tryble ustawy 2 dnia 6 wrzeénla 2001 roku
--- STRONA 5 ---
psychologa / k 144150 , 183 183 v /, akta sprawy ll K 1138 / 08 Sadu Rejonowego w Otwocku , akta osobowe Tomasza Saliriskiego , dokumentacje medycznq/ k — 38 ./ Zeznaniom E S Sad dai wiare czesciowo . Sad odmowii wiarygodnosci zeznaniom E S w czesci dotyczqcej tego , ii w dniu wypadku jej mqi pozostawai w zatrudnieniu u pozwanego i tego dnia wykonywai prace na terenie budowy w miejscowosci J . W tej czesci zeznania E S sq bowiem odosobnione i pozostaja w sprzecznosci z pozostaiym materiaiem dowodowym w szczegélnosci z zeznaniami pozwanego oraz swiadkéw S K , J. M raz N Z , ktorzy jednoznacznie zeznali , ii w dniu 10 czerwca 2008 roku Ti S nie wykonywai iadnych prac n a terenie budowy wJ Zeznaniom pozwanego Sad dai wiare w caiosci, gdyi korespondujq one z zeznaniami swiadkéw S K . J M Ni Z. Zeznaniom swiadkéw M P . M P , B S , A K i C G Sad dai wiare czeéciowo . Zdaniem Sqdu nie budzq wqtpliwosci zeznania swiadkow co do tego , ii smieré meia miaia niekorzystny wpiyw na funkcjonowanie jego rodziny zaréwno w sferze materialnej , jak i emocjonalne]. Nie moina natomiast przyjaé za wiarygodne zeznafi swiadkéw , ze w dniu wypadku T S pozostawai w zatrudnieniu u pozwanego , gdyi pozostaje to w sprzecznoéci z zeznaniami pozwanego , aktami osobowymi T S ' ' i zeznaniami swiadkéw S' K , J M i N Z Ponadto swiadkowie ci informacje na temat ewentualnej pracy na urlopie wychowawczym T S mieli od niego samego lub jego iony i ich nie weryfikowali . Zeznariiom swiadkéw S‘ K , J m: i N 1 Z: Sad dai wiare w caioéci , poniewai sq konsekwentne i jednoznaczne. Swiadkowie ci zaréwno w niniejszym postepowaniu , jak i w postepowaniu w sprawie przed Sadem Rejonowym w Otwocku zeznali jednoznacznie , ii w tym dniu T S nie wykonywai pracy na terenie posesji w J 0 ile odnosnie zeznari swiadkéw J: M. i S" l< " , ktorzy sq pracownikami pozwanego moina ewentualnie byioby przypuszczaé , ie moga byé zainteresowaniu w zeznawaniu na korzysé swojego pracodawcy , to w tym zakresie ich zeznania sq toisame z zeznaniami slwiadka N1 Z , ktorego nie iqcza z pozwanym iadne powiazania , a ktéry takie zeznai , ii pozwany przyjechai w dniu wypadku do J z jeszcze jednq osobq / T S / Nlnlelszy dokument wydano na wnlosek Z dl'i1&....l.e. ................. .. W trvble usiawy : dnia 6 wrzeénla 2001 roku
--- STRONA 6 ---
wieczorem i ten meiczyzna w dniu 10 czerwca 2088 roku nie wykonywai iadnych prac na terenie budowy. Sad dai wiare opinii biegiych lekarza psychiatry i psychologa , poniewai zostaia sporzadzona przez specjalistow ze swoich dziedzin , jest kompleksowa i rzetelna. Sad dai wiare zebranym w sprawie dokumentom poniewai ich rzetelnosé nie byia kwestionowana. Zgodnie z art. 446 & 1 kc jeieli wskutek uszkodzenia ciaia lub wywoiania rozstroju zdrowia nastapiia smierc poszkodowanego , zobowiazany do naprawienia szkody powinien zwrocic koszty leczenia i pogrzebu temu , ktory je poniosi. Natomiast osoba wzgledem ktorej ciaiyi na zmariym ustawowy obowiazek alimentacyjny, moie iadaé od zobowiazanego do naprawienia szkody renty obliczonej stosownie do potrzeb poszkodowanego oraz moiliwosci zarobkowych i majatkowych zmariego przez czas prawdopodobnego trwania obowiazku alimentacyjnego . Takiej samej renty moga iadaé inne osoby bliskie, ktorym zmariy dobrowolnie i stale dostarczai srodkow utrzymania, jeieii z okolicznosci wynika , ze wymagaja tego zasady wspoiiycia spoiecznego. / & 2 /. Sad moie ponadto przyznac najbliiszym czionkom rodziny zmariego stosowne odszkodowanie , jeieli wskutek jego smierci nastapiio znaczne pogorszenie ich sytuacji iyciowej./ & 3 /. Po noweiizacji kodeksu cywilnego ustawa z dnia 30 maja 2008 roku / Dz. U. Nr 116 poz. 0731 / zostai dodany 7 4 , ktory mowni , ii Sad moie takie przyznac najbiiiszym czionkom rodziny zmariego odpowiednia sume tytuiem zadoséuczynienia pienieinego za doznana krzywde. Roszczenie z & 4 art. 446 kc nie przysiuguje najbliiszym czionkom rodziny zmariego , jeieli smieré nastapiia na skutek deliktu przed dniem 3 sierpnia 2008 roku. W pierwszej jednak kolejnosci zdaniem Sadu naleiaio ustalié czy pozwany jest osoba zobowiazanq do naprawienia szkody w niniejszym postepowaniu . Zdaniem Sadu z zebranego w sprawie materiaiu dowodowego nie wynika aby w dniu , w ktorym wydarzyi sie wypadek T S swiadczyi prace na rzecz pozwanego. Jak wynika z akt osobowych T S od 1 paidziernika 2007 roku do 30 wrzesnia 2009 roku T S korzystai z urlopu wychowawczego. Wyrazii natomiast cheé powrotu do pracy u pozwanego z dniem 16 czerwca 2008 roku, zas wypadek miai miejsce w dniu 10 czerwca 2008 roku. Ponadto z zeznafi swiadkow wynika jednoznacznie , ii w dniu wypadku T S nie wykonywai iadnych prac jako pracownik na terenie budowy gdzie miai miejsce wypadek. Ponadto zdaniem Sadu brak jest takie obiektywnych dowodéw swiadczacych o tym , ii w NI "MSZY d°k“"‘e"i Wydano na wnlosek zdn!a......Z.3..MAR..2.U1Ii... ' W ‘WEE "§iaWY Z dnia 6 wrzeériia'2001“roku
--- STRONA 7 ---
N|mB]$ZyCiOKUli1t$|l\Wyuununo IIII W... W Whig U513‘;,'y ; riwa 5 wrz_eénla 2001 roku o dOSi'(1'pi9 do ii‘/Of!i73C]l publlcznal (0z.U.Nr112,p0z.1198) okresie przebywania na urlopie wychowawczym T S swiadczyi prace na rzecz swojego pracodawcy. Réwniei zdaniem Sadu z zebranego w sprawie materiaiu dowodowego wynika , ie T S w dniu wypadku przebywai na terenie budowy towarzysko , gdyi przyjechai do J w godzinach wieczornych i przyjechai jedynie towarzysko. Takie zdaniem Sadu podniesc naleiy , ii T . S w dniu wypadku spoiywai alkohol , co swiadczy takie o tym , ii nie moina przyjqé ,ie wykonywai wéwczas obowiazki pracownicze. W mysl bowiem polskiego prawa cywilnego zobowiazany ponosi odpowiedzialnoéé tylko za normalne nastepstwa swojego dziaiania lub zaniechania. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje sie obecnie , ze kryterium normalnosci odpowiada teorii adekwatnego zwiazku przyczynowego . Zgodnie z art. 6 ust . 1 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 roku o éwiadczeniach z tytuiu wypadkéw przy pracy i choréb zawodowych / tekst jednolity Dz. U. Nr 30 z 1983 roku poz. 144 ze zmianami/ za wypadek przy pracy uwaia sie zdarzenie nagie, wywoiane przyczyna zewnetrzna , ktore nastapiio w zwiazku z praca. Zdaniem Sadu w niniejszej sprawie nie wystapii trzeci z eiementow , ktory warunkuje uznanie zdarzenia za wypadek przy pracy tj. zwiazek z pracq. Zwiazek ten oznacza , ie zdarzenie musi wystapié w miejscu pracy, podczas lub w zwiazku z wykonywaniem przez pracownika zwykiych czynnosci wchodzacych w zakres jego obowiazkéw albo w interesie zakiadu pracy , nawet bez poiecenia i bez zwiazku tego dziaiania z normalnymi obowiqzkami, a takie w czasie pozostawania pracownika w dyspozycji zakiadu pracy. Zdaniem Sadu decydujaca przyczyna zdarzenia byi stan trzeiwosci T S . Dodatkowo podniesé naleiy , ii w orzecznictwie i doktrynie przyjmuje sie nawet , ze zwiazek zdarzenia z praca bedzie zerwany , choéby samo zdarzenie nastapiio na terenie zakiadu pracy i w godzinach pracy, jeieli pracownik w czasie przeznaczonym na prace zachowuje sie w taki sposob lub przedsiebierze takie czynnosci, ktore nie wynikaja z zatrudnienia lub sa nawet celem zatrudnienia przeciwne, a przez to powoduja , ze w istotnym ze wzgledu na moment zdarzenia czasie dochodzi do zerwania czasowego zwiazku z praca , co z kolei uniemoiliwia przyjqcie , ie wypadek nastapii podczas lub w zwiqzku z praca. / por . wyrok Sadu Najwyiszego z 29 wrzesnia 1978 rtoku ll PRN 31/78 niepubl. / Podniesé bowiem naleiy , ii pracownik ma obowiazek przestrzegaé przepisow i zasad BHP , a ze zwykiej wiedzy i doswiadczenia wynika , ii pracownik ktéry znajduje sie pod wpiywem alkoholu , nie moie wykonywaé pracy . Majac wiec na uwadze podniesione wyiej okolicznosci Sad uznai ,ii powodztwo nie zasiuguje na uwzglednienie ije oddalii. I Orzeczenie o kosztach oparto na podstawie art. 98_ kpc i art. Rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci z 28 wrzesnia 2002 roku w sprawie opiat za czynnosci radcéw prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Paristwa kosztow pomocy prawnej udzielonej przez radce prawnego ustanowionego z urzedu./ Dz. U. n.r 163 poz. '1'349 ze zmianami/ Q“ X W 0 . ~ {W169 Nu orY9"‘°‘°_ _.1‘ '.§§‘;‘?€;?;_,.a“\¢ vi~w~v<=> M»=<Y> 1.. }; f‘i‘.'“_'.'\‘?‘. ,\ Okgfd‘
--- STRONA 8 ---
Sygn. akt I ACa 531/12 \$;\_ :1 ./(5 §'l:\é.‘:~“¢.'._=;; /W ‘E *6 v WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 listopada 2012 r. Sad Apelacyjny w Lublinie, I Wydziat Cywilny w skiadzie: Przewodniczqcy Sedzia SA Alicja Surdy (spr.) Sedzia: SA Ewa LauberDrzazga Sedzia: SA Ewa Popek Protokolant st.sekr.sad. lzabela Lipska po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2012 r. w Lublinie na rozprawie sprawy z powodztwa E" . S ' ' i N . S przeciwko Z . " Z o zadoséuczynienie, odszkodowanie i rente na skutek apelacji powédek od wyroku Sadu Okregowego w Radomiu z dnia 7 maja 2012 r. sygn. akt I C 1368/10 I. oddala apelacje; ll. nie obciaia powodek kosztami procesu poniesionymi przez pozwanego w instancji odwoiawczej. No oryginule Q1‘ ' 1 C X wlasciwyie) P°dPi$(Y) ' ._& ‘ ‘* ~ '7?’ 2 ’..;:g~\~» .‘~s* 0 W '7 0 ‘F i " Nlnlejszy dokum _ em ' zdn.'a......... Z 8 wydano na wm°"’.°" . W trybga usrav/y‘; ......... __ 0 Osfppl d ,/ ' I 0 a 2001 ' (02.1? J3 1"."Z’”'@@//pun//cm/wk“ 440010“
--- STRONA 9 ---
Sygn. akt I ACa 531/12 UZASADNIENIE W sprawie z powédztwa E’ S i maioletniej N S przeciwko Z Z 0 zadoséuczynienie i rentc; Sqd Okregowy w Radomiu wyrokiem z dnia 7 maja 2012 r. oddalii powodztwo i zasadzii od powodek na rzecz pozwanego kwote 7.200 zi tytuiem zwrotu kosztow procesu. Pozwem z 30 wrzeénia 2010 r., po ostatecznym sprecyzowaniu roszczenia, powodka E S , dziaiajaca takie jako przedstawicielka ustawowa maioletniej powodki N S '. . wnosiia o zasadzenie od pozwanego Z Z 5 . na rzecz kaidej z powodek kwot po 50. 000 zi tytuiem odszkodowania i kwot po 50.000 zi tytuiem zadoééuczynienia pienieinego za doznana krzywde, a na rzecz maioletniej powodki N; . S ' _ takie alimentow w kwocie po 500 zi miesiecznie. Podniosia, ii dochodzac powyiszych roszczeri w zwiqzku ze émiercia meia i ojca powodek uwzgledniia, ie zmariy przyczynil sie do powstania szkody w 50 %, poniewai w chwili wypadku byi nietrzeiwy. Natomiast pozwany ponosi odpowiedzialnoéé, poniewaijako pracodawca nie zapewni1zmariemu,jego pracownikowi, bezpiecznych warunkow pracy i noclegu. Jako podstawa prawna dochodzonych roszczefi powodek zostai wskazany art. 446 k.c. Pozwany Z . Z 5 wnosii o oddalenie powodztwa i zasadzenie kosztow postepowania. Wyjasnii, ie w dniu wypadku T S przebywai na urlopie wychowawczym i nie wykonywai pracy na rzecz pozwanego. Pozostawal w miejscu zdarzenia bez wiedzy pozwanego i byi w chwili wypadku w stanie nietrzeiwoéci. N Inlejsly dokumem Wydano na wnlosak z dnia ..... t I o | | u n a n u on » ~ I 2001 roku 0 (7050‘P/e do ,nforrnaci/ Dub/Ir.‘7nnI
--- STRONA 10 ---
Sad Okregowy po rozpoznaniu sprawy nastepujqcy stan faktyczny i zwazyi co nastepuje: T I S , magi powodki E A S ' i ojciec maioletniej powédki Ni . S J, byl zatrudniony jako posadzkarz w firmie pozwanego Z _ Z od dnia 1 kwietnia 2000 r. na czas nieokreélony, z wynagrodzeniem w kwocie 1.261 zi brutto miesiecznie. W okresie od dnia 1 paidziernika 2007 r. do dnia 30 wrzeénia 2009 r. T S _ przebywai na urlopie wychowawczym, ktory miai zamiar przerwaé od dnia 16 czerwca 2008 r. W dniu 10 czerwca 2008 r. T S . udai sie wraz z pozwanym Z Z ~ do miejscowoéci poiozonych w okolicach Warszawy. Z Z kontrolowal wykonywanie przez jego ekipy prac na budowach w tych miejscowoéciach i jednoczeénie miai pokazaé T . S . budowe, na ktorej bedzie wykonywai prace po powrocie z uflopu. W tym tez dniu, tj. 10 czenivca 2008 r., w budynku poiozonym w miejscowoéci J przy ulicy K M trwaiy wewnetrzne prace wykoficzeniowe, ktore wykonywali pracownicy roznych firm, w tym R M i S K ' ., pracownicy zatrudnieni przez pozwanego Z . Z . W godzinach wieczornych na teren tej budowy dojechali pozwany i T S Po obejrzeniu stanu robot Z ' . Z wrocil do Radomia, a T S ' pozostai na budowie i wraz z innymi przebywajqcymi na budowie pracownikami obejrzai transmitowany w telewizji mecz piiki noznej, w trakcie ktorego spozywai alkohol. Nastepnie poiozyi sie spaé na pietrze budynku. Okoio godziny 02° nastepnego dnia idacy do iazienki T S . spadi z antresoli na parkiet znajdujacy Nlniejszy dokumeni wyduno na wnlosek 25111151.. ..... ..7_.g.1A_Aii.1i\ii:.......;A..... ..
--- STRONA 11 ---
sie na parterze budynku. W wyniku upadku T S ' A doznai masywnych obrazefi glowy, w tym ziamania koéci czaszki z krvvawieniem do mézgu oraz masywnym obrzekiem mozgu. Obrazenia te spowodowaiy zgon T' S ‘ w dniu 16 czerwca 2008 r. T _ S. ' w chwili zdarzenia znajdowai sie w stanie nietrzeiwoéci wynoszacym 1,4 promila alkoholu we krwi. T S i w chwili wypadku byl zonaty, miai corke N. _ S urodzona 20 marca 2007 r. Z zona E" S. tworzyli zgodny zwiqzek maizefiski. Spiacali kredyt na mieszkanie, ktory obecnie spiaca E. S . w ratach po 300 zi miesiecznie. Po émierci meza E' S . " korzystaia z porad psychologa. Maioletnia N S otrzymuje rente rodzinna w wysokoéci 630 21 miesiecznie, a E . S ' od 29 czerwca 2008 r. podjeia prace zarobkowa. Zgodnie z opiniami biegiych psychologa i psychiatry u N S ' wystapiia ukryta reakcja adaptacyjna pod postacia spadku odpornosci na skutek stresu wywoianego émiercia ojca. Ponadto w przyszioéci w jej stanie psychicznym mogq wystapié objawy charakterystyczne dla reakcji zaioby, uczucie zalu, zioéci, poczucie krzywdy i pustki z powodu przedwczesnej, tragicznej smierci ojca, ktorego nie byio jej dane zapamietaé. Z kolei wediug opinii u powodki E~E; S ' nastapiia w zwiazku z tragiczna émierciq meza reakcja zaioby. Sytuacja zyciowa zmusiia tez powodke do podjecia pracy zawodowej. Poczucie odpowiedzialnoéci powédki za dziecko przyczyniio sie do przeorganizowania dotychczasowego stylu zycia, aktywizacji zawodowej i samodzielnego podjecia obowiazkéw, ktore wczeéniej dzieliia z mezem. Ninlejszy dokum ent wydano na wnio sak .5§’,’;i§*,‘."1;§;;.".§."§*.’!f3‘é.1111;..........
--- STRONA 12 ---
Prawomocnym wyrokiem z dnia 11 lutego 2010 r., w sprawie ll K , Sad Rejonowy w Otwocku uniewinnii M W pelniacego funkcje kierownika budowy, na ktorej powod ulegi wypadkowi, od popeinienia czynu z art. 155 kk polegajacego na tym, ze w dniu 11 czerwca 2008 r. peiniac funkcje kierownika budowy i bedac odpowiedzialnym za przestrzeganie przepisow bezpieczefistwa i higieny pracy nie dopeinii obowiazkow zabezpieczenia podestu przedpokoju znajdujqcego sie na pietrze budynku w barierki, czym nieumyélnie doprowadzii do upadku Ti S. z tego podestu na podioge na parterze budynku i jego zgonu wskutek doznanych obrazefi giowy i mozgu z doiaczeniem sie masywnego obrzeku mozgu. Oceniajac zasadnoéé dochodzonych przez powodki roszczefi w ustalonym stanie faktycznym Sad Okregowy w pierwszej kolejnoéci dokonai oceny podstaw odpowiedzialnoéci pozwanego za doznana przez powédki szkode. Podkreélii, ze w myél polskiego prawa cywilnego zobowiazany ponosi odpowiedzialnoéé tylko za normalne nastepstwa swojego dziaiania lub zaniechania. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje sie, ze kryterium normalnoéci odpowiada teorii adekwatnego zwiazku przyczynowego, a taki zwiazek pomiedzy émiercia T S i dziaianiem (zaniechaniem) pozwanego Z Z nie zostai wykazany. Jak wskazal Sad Okregowy z zebranego w sprawie materiaiu dowodowego nie wynika aby w dniu, w ktorym wydarzyi sie wypadek T S . ‘ éwiadczyi prace na rzecz pozwanego. Jak wynika z akt osobowych T S od 1 paidziernika 2007 r. do 30 wrzeénia 2009 r. korzystai on z urlopu wychowawczego. Wyrazii wprawdzie chef: powrotu do pracy, ale miaio to nastapié od dnia 16 czerwca 2008 r. a Nlniejszy dukumeni Vyd&1i'i(J na WHIOSBX ldnia........ .. . p,R,.'l.W\ .......... i~i=~@ UStaW3@.=1wzsi'r!2.?£21,'°“"
--- STRONA 13 ---
wypadek miai miejsce w dniu 10 czerwca 2008 r. Ponadto z zeznafi éwiadkow, w tym éwiadka N Z , ktory nie byi pracownikiem pozwanego i nie jest z nim w zaden sposéb powiazany wynika, ze w dniu wypadku T S nie wykonywal zadnych prac jako pracownik na terenie budowy gdzie miai miejsce wypadek. Nie zostaiy rowniez przedstawione wiarygodne dowody, ktore uzasadniaiyby przyjecie, ze zmariy systematycznie éwiadczyi faktycznie prace na rzecz pozwanego w okresie przebywania na urlopie wychowawczym. Sad podkreélii ponadto, ze z zebranego w sprawie materiaiu dowodowego wynika, ze T . S ' w dniu wypadku przebywai na terenie budowy towarzysko. Przyjechai do J w godzinach wieczornych, ogladai telewizje i spozywai alkohol, co takie wyklucza uznanie, ze wykonywai wowczas obowiazki pracownicze. Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o swiadczeniach z tytuiu wypadkow przy pracy i chorob zawodowych (tekst jednolity: Dz.U. Nr 30 z 1983 r., poz. 144 ze zmianami) za wypadek przy pracy uwaza sie zdarzenie nagie, wywoiane przyczyna zewnetrzna, ktore nastapiio w zwiazku z praca. W ustalonym stanie faktycznym nie wystapii trzeci z elementow, ktory warunkuje uznanie zdarzenia za wypadek przy pracy, tj. zwiazek z praca. Zwiazek ten oznacza, ze wypadkiem jest zdarzenie, ktore wystapiio w miejscu pracy, podczas lub w zwiazku 2 wykonywaniem przez pracownika zwykiych czynnoéci wchodzacych w zakres jego obowiazkow albo w interesie zakiadu pracy, nawet bez poiecenia i bez zwiazku tego dziaiania z normalnymi obowiazkami, a takie w czasie pozostawania pracownika w dyspozycji zakiadu pracy. W okolicznoéciach sprawy zwiazek taki nie wystapii. Zdaniem Sadu Okregowego decydujaca przyczyna wypadku byi stan trzeiwoéci T ' S . Nini elszy dckumem W)/dano na wniosek Z dnia .... __ , W irybie usigi/§ ................ __ 0 dogrep/5 l/0 /H/Or/nnzf?ii’?1,2001 roku
--- STRONA 14 ---
Dodatkowo Sad Okregowy podniosi, ze w orzecznictwie i doktrynie przyjmuje sie ponadto, ze zwiazek zdarzenia z praca bedzie zerwany, choéby samo zdarzenie nastapiio na terenie zakiadu pracy i w godzinach pracy, jezeli pracownik w czasie przeznaczonym na prace zachowuje sie w taki sposéb lub przedsiebierze takie czynnoéci, ktére nie wynikaja z zatrudnienia lub sa nawet celom zatrudnienia przeciwne, a przez to powoduja, ze w istotnym ze wzgledu na moment zdarzenia czasie dochodzi do zerwania czasowego zwiazku z praca, co z kolei uniemozliwia przyjecie, ze wypadek nastapii podczas lub w zwiazku z praca. (por. wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 29 wrzeénia 1978 r., ll PRN 31/78, niepubl.). Pracownik ma bowiem obowiazek przestrzegaé przepisow i zasad BHP, a ze zwykiej wiedzy i doéwiadczenia wynika, iz pracownik ktory znajduje sie pod wpiywem alkoholu, nie moze wykonywaé pracy. Majac na uwadze podniesione powyzej okolicznoéci Sad Okregowy uznai, Ze powodztwo nie zasiuguje na uwzglednienie i je oddalii. O kosztach procesu orzeki na podstawie art. 98 k.p.c. i § 6 pkt 7 rozporzadzenia Ministra Sprawiedliwosci z dnia z dnia 28 wrzeénia 2002 r. w sprawie opiat za czynnoéci radcéw prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Pafistwa kosztow pomocy prawnej udzielonej przez radce prawnego ustanowionego z urzedu (Dz.U. Nr 163 poz. 1349 z poin. zm.). W apelacji p0W6dkl, E S . i N S. ' ., zaskariajac wyrok w caioéci zarzucaiy naruszenie przepisow postepowania, tj. art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 328 § 2 k.p.c. poprzez sprzecznoéé istotnych ustalen z treécia zebranego materiaiu polegajaca na stwierdzeniu, Ze z zebranego materiaiu nie wynika aby w dniu, w ktorym zdarzyi sie wypadek, T S éwiadczyi prace na rzecz pozwanego. Zdaniem apelujacych ustalenie, Ze zmariy nie éwiadczyi w dniu wypadku pracy na rzecz pozwanego jest sprzeczne Nlniejszy dokumeni wydano na wniosek z dnia...... ......... w trybie USia‘M/."1'ii3 6 wrzeénla 2001_roku
--- STRONA 15 ---
z zeznaniami éwiadkow J M i S K zioionymi w sprawie Sadu Rejonowego w Otwocku, w ktorej oskarzony byi kierownik budowy M. _ W , i ktore to zeznania obaj swiadkowie potwierdzili w sprawie niniejszej, a Sad Okregowy uznai je za wiarygodne. Jednoczesnie apelujace podniosiy, ze Sad pominai, iz powodka E S oraz swiadkowie C G ., M P. ' ‘ oraz M P potwierdzili, ze T S. faktycznie swiadczyi na rzez pozwanego prace w czasie kiedy przebywai na urlopie wychowawczym, a kiedy pracowai, nocowal wraz z innymi pracownikami na polecenie pozwanego na terenie budowy. We wnioskach apelacji powodki wnosily o zmiane zaskarzonego wyroku i uwzglednienie powodztwa w caiosci. Sad Apelacyjny ustalli I zwaiyl co nastepuje: Apelacja powodek na uwzglednienie nie zasiuguje. Podniesiony w apelacji zarzut naruszenia przepisow prawa procesowego, a mianowicie art. 233 § 1 k.p.c. ogranicza sie w istocie do zaprezentowania przez skariace stanu faktycznego ustalonego przez nie na podstawie wiasnej oceny dowodéw. Taki sposéb postawienia zarzutu naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. nie jest zgodnie z utrwalonymi pogladami orzecznictwa skuteczny. Prawidiowe postawienie zarzutu naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. wymaga bowiem wykazania, ze sad naruszyi okreslone w tym przepisie, konkretnie wskazane zasady oceny wiarygodnoéci i mocy dowodow, w powiazaniu z poszczegolnymi, okreslonymi dowodami oraz ze naruszenie to miaio wpiyw na tresé zaskarzonego wyroku. Ni i 0 eiszy dokument wydano na wniosek zdn!a........2..B..M/KR. 2.0]/i W "Yme “WW1 z dnia s wrzeériial . _ 2001 roku 0 0051593? ‘.70 /”f0’/Ti80// vubllcznal
--- STRONA 16 ---
aw Niemoznosc postawienia sadowi zarzutu wyprowadzenia z okreslonego materiaiu dowodowego wnioskow nielogicznych i niezgodnych z zasadami doswiadczenia zyciowego wyklucza mozliwoéé skutecznego podwazenia oceny Sadu, ktora ,,musi sie ostaé, choéby w réwnym stopniu, na podstawie tego materiaiu dowodowego, dawaiy sie wysnué wnioski odmienne. ” (por. wyrok Sadu Najwyzszego z dnia 18 czerwca 2004 r., II CK 369/03, LEX 174131, z dnia 27 wrzeénia 2002 r., II CKN 817/00, LEX nr 56906 i z dnia 7 paidziemika 2005 r., IV CK 122/05, LEX nr 187124). Przy ocenie podniesionego w apelacji zarzutu naruszenia art. 233 §1 k.p.c. nalezaio mieé rowniez na uwadze, Ze prawidiowe jego zastosowanie wymaga uwzglednienia przez sad przy ocenie poszczegolnych dowodow nie tylko zasad logicznego rozumowania i doéwiadczenia Zyciowego, ale tez caioksztahu zebranego materialu dowodowego oraz prawidiowego, zgodnego z zasadami procedury cywilnej przeprowadzenia okreélonych dowodow, w tym zgodnie z zasada bezpoérednioéci. Analiza zebranego materialu i przedstawionej przez Sad Okregowy w uzasadnieniu zaskarionego wyroku oceny dowodow prowadzi do wniosku, iZ Sad ten miai na uwadze wszystkie okreélone w art. 233 § 1 k.p.c. zasady oceny dowodow, a apelacja stanowi nieuprawniona polemike z wyprowadzonymi przez Sad na podstawie zebranego materiaiu wnioskami. Przede wszystkim zgodnie z zasada bezpoéredniosci dowody z zeznali éwiadkow S K ' , J . M i N Z zostaly przeprowadzone przed sadem orzekajacym w sprawie dochodzonych w postepowaniu cywilnym roszczefi odszkodowawczych powédek, i to te zeznania byiy przedmiotem oceny dokonanej przez Sad Okregowy. Sad miai przy tym na uwadze, Ze obie strony wnioskowaiy o przeprowadzenie dowodow z zeznali tych éwiadkéw zioionych w sprawie, sygn. akt II Ifimmszy dokumgolfievmggwego Z 3 MAR 11111» ' zdnia........... . ................... .. Wi~=2is.".%*.@.*@ii.<’1'?.§.:".'E5€.?!2i?£‘.1li’°“"
--- STRONA 17 ---
w Otwocku (k. 55v, 56, 5967v) i zaznaczyi, Ze zeznania te byiy w obu postepowaniach zgodne. Wniosek ten naleZy podzielié po uwzglednieniu caioéci zeznali éwiadkow, a nie jedynie ich wyeksponowanych w apelacji fragmentow. Kwestionujac stanowisko Sadu Okregowego w tym przedmiocie apelujace odwoiuja sie bowiem tylko do wybranych fragmentow zeznali swiadkow S ' K i J M skiadanych w sprawie Sadu Rejonowego w Otwocku, sygn. akt II K ' , zawierajacych stwierdzenia, iz T S przyjechai na budowe do pomocy, do konsultacji, przyjechai aby doradzié (J. M. ) oraz miai tam pracowaé, by1 potrzebny do pracy (S. K ). Jednoczeénie apelacja pomija, 2e z zeznari obu éwiadkow w powoianym postepowaniu kamym wynikaio ponadto, Ze na przedmiotowej budowie parkiet byi juZ przez nich u1oZony i do chwili przyjazdu pozwanego i T ' S przez dwa dni parkiet ten bez probleméw cyklinowali. Wediug éwiadka S K widaé byio, ze w chwili przyjazdu T S ' byi pod wpiywem alkoholu. Chodzii po budowie, ale co robii éwiadek nie wie, sam w tym czasie wraz z J. ' M ‘ ogladai telewizje i pii piwo. Uwaza tez, 2e wtedy T S ,,doprawi1” sie piwem, ktore jak widziai, jeszcze pii przed pojéciem spaé. Swiadek zeznai poza tym, Ze nie wie ,,na jakich zasadach pozwany przywiozi” wtedy T S ' ale uwaza, Ze przejechai on aby obejrzeé czy bedzie tam pracowai. Przyznai, Ze T . S przed pojéciem spaé nie wykonywai Zadnych prac. Rowniez swiadek J M zeznai w postepowaniu karnym, ze w dniu, w ktérym T S przyjechai z pozwanym, juz drugi dzieti cyklinowai z S‘ K parkiet i obaj mieli wykonywaé te prace. Jak zeznai éwiadek, pozwany przywiozi Ti S ' ' okoio 200°, kiedy swiadek ogladai mecz. T S by1 juz pod wpiywem alkoholu, zostai na budowie, ogladai mecz i w tym czasie pi1 jeszcze piwo. Z T. S . porozmawiali i ogladali mecz. Swiadek Nlnlejszy dokument wydano na wnlosek ,,,,, 281111. 21111 » Z 8 ......................................... . w truhla ucinnm v dniI n ilrrinfinln nnm 4..
--- STRONA 18 ---
nie pamieta co T S mia1 konsultowaé. Jak przywoiuje apelacja S K ' i J M istotnie zeznali, iz spali na terenie budowy z robotnikami innych firm za zgoda wiaéciciela. Wediug S K mogli jednak pojechaé gdzieé spaé, a wediug J M ‘ byia zgoda wiaéciciela aby spali na budowie, a ,,szef chyba konsultowai, ze mozemy tam zostaé”. Zatem wbrew twierdzeniom apelujacych analiza caioéci zeznali éwiadkow S‘ K. i J M ziozonych w postepowaniu kamym nie uzasadnia wniosku aby by1y one co do okolicznoéci istotnych dla rozstrzygniecia sprzeczne z zeznaniami tych swiadkow w rozpoznawanej sprawie, ktorym to zeznaniom z tej przyczyny nalezaio by odmowié wiarygodnoéci i mocy dowodowej. Zreszta apelujace takiego wniosku nie wyprowadzaja. Pomijaja w caioéci te czeéé zeznali obu éwiadkow, z ktorej wynika, iz w dniu wypadku T S nie wykonywai zadnych prac, rozmawiai jedynie z nimi, ogladali wspolnie mecz i pili piwo, a éwiadkowie w istocie nie znaja przyczyny przyjazdu T S z pozwanym na budowe; i pozostania tam na noc, chociaz pozwany wrocii do R . Co istotne, apelujace w ogole nie odnosza sic; w apelacji do dowodu z zeznali éwiadka N . Z . ' , ktorego jak podkreélii Sad Okregowy w ogole nie iacza z pozwanym zadne powiazania, a ktoiy takze zeznai, iz pozwany przyjechai wieczorem w dniu wypadku do J z jeszcze jedna osoba (T S ' ' ' ) i ten mezczyzna w dniu 10 czerwca 2008 r. nie wykonywai zadnych prac na terenie budowy. W ocenie Sadu Okregowego to, iz w tym zakresie zeznania éwiadka N Z ' ’ sa tozsame z zeznaniami éwiadkow J M . i Si ' . K , by1o Nlnlejszy dokument v1/dano M W"'°$°1‘ zdnia 2'3:5“.iqii;:;'axa;'1ZL2.
--- STRONA 19 ---
okolicznoécia znaczaco przemawiajaca za wiarygodnoécia ich zeznali. Sad Okregowy miai bowiem na uwadze, ze J M i S K. sa pracownikami pozwanego, co do ktorych ewentualnie mozna byloby przypuszczaé, ze moga byé zainteresowani w zeznawaniu na korzyéé swojego pracodawcy. Apelujace nie wykazaiy rowniez dlaczego na podstawie zeznali swiadkow J M. .. i S K wyprowadzity wniosek, ze spali oni na terenie budowy na polecenie pozwanego, skoro swiadkowie mowia o wiaécicielu nieruchomosci i jego zgodzie. A jedynie przypuszczaja, ze pozwany uzgadniai to z wiascicielem. Poza tym nie twierdza, aby musieli spaé na terenie budowy, i aby pozwany wymuszai na nich takka decyzje. Apelacja nie podwazyia rowniez skutecznie prawidiowosci dokonanej przez Sad Okregowy oceny dowodu z zeznafi powodki E S ‘ oraz swiadkow M. P , M ' P ' i C G , ktorym Sad Okregowy odmowii wiarygodnosci i mocy dowodowej w czesci, w ktorej zeznawali, ze w dniu wypadku T S pracowai na rzecz pozwanego. Uzasadniajac taka ocene, Sad Okregowy wskazai, ze w tym zakresie powoiane zeznania pozostaja w sprzecznosci z wiarygodnymi zeznaniami pozwanego, aktami osobowymi T S ' a zwiaszcza z wiarygodnymi zeznaniami swiadkéw S K ' , J ‘ M i N ' . Z Podkreslii ponadto, ze swiadkowie M . P , M P ‘ ' i Ci G ‘ informacje na temat ewentualnej pracy T ' S .' ‘ w czasie urlopu wychowawczego mieli od niego samego lub jego zony i ich nie weryfikowali. Zarowno powodka, jak i swiadkowie nie podawali przy tym zadnych konkretnych okolicznosci zwiazanych ze swiadczeniem przez T " S '. pracy Ni Z v/%a]ili‘o na wnlosek Wirvbie usmwi, Jli.I;'.i'.'."". ..
--- STRONA 20 ---
w czasie gdy formalnie przebywai na urlopie wychowawczym, ktore poddawaiyby sie weryfikacji. Takze apelujace poprzestaty jedynie na ogolnym stwierdzeniu, ze powyzsze dowody zgodnie potwierdzaja w ich ocenie twierdzenia powodek o pozostawaniu T ' .. S ' A w zatrudnieniu, faktycznym wykonywaniu przez niego w dniu wypadku pracy na rzecz pozwanego i nocowaniu na terenie budowy na polecenie pozwanego, i nie wykazaiy zarzucanego naruszenia przez sad Okregowy przy ich ocenie regui logicznego myélenia. W kontekécie powyzszych rozwazafi nie sposob tez podzielié zarzutu apelacji naruszenia art. 328 § 2 k.p.c., skoro uzasadnienie zaskarzonego wyroku zawiera wszystkie elementy okreslone w powoianym przepisie. Sad Okregowy w szczegolnoéci, zgodnie z dyspozycja art. 328 § 2 k.p.c. wskazai dowody, na podstawie ktorych ustalil fakty, ktore uznai za udowodnione oraz szczegoiowo wskazai przyczyny, dla ktorych innym dowodom odmowii wiarygodnoéci i mocy dowodowej. Z kolei brak pogiebionego wyjasnienia podstawy prawnej rozstrzygniecia nie jest uchybieniem, ktore miaio wpiyw na treéé rozstrzygniecia. Nie uniemozliwiaio bowiem dokonania oceny toku wywodu, ktory doprowadzii do wydania zaskarzonego wyroku ani odczytania stanu faktycznego, ktory stanowii jego podstawe; a takze oceny pogladu o braku w ustalonym stanie faktycznym podstaw prawnych odpowiedzialnosci odszkodowawczej pozwanego. Wobec nie podniesienia w apelacji uzasadnionych podstaw do przyjecia, iz Sad Okregowy naruszyi okreslone w przepisach postepowania zasady oceny dowodéw, a tym bardziej w sposob ktory miaiby wpiyw na treéé zaskarzonego wyroku, Sad Apelacyjny oceniai zastosowanie prawa materialnego w stanie Nlnlelszydokumentwi/@3110 "H W"‘°S°‘< z dnia...... . 1.8 .111\1i./1.11.1‘! .............. .. \lJTF\!hiP11§i71'".'\/1' Ma S wmfénla 2001 101111
--- STRONA 21 ---
faktycznym ustalonym przez Sad Okregowy, ktory podzielii w caioéci i przyjai za wiasny. Powodki dochodza od pozwanego Z Z , jako pracodawcy T . S , naprawienia szkody jaka poniosiy w zwiazku z jego émiercia. Poprzestaiy na wskazaniu, ze podstawe prawna dochodzonych roszczefi powodek stanowi art. 426 § 2, 3 i 4 k.c. Jednak przepis ten okreéla jedynie szczegolne sposoby naprawienia szkody wyrzadzonej czynem niedozwolonym, i jak siusznie podkreslii Sad Okregowy, jego zastosowanie, tj. przyznanie powodkom stosownych swiadczefi odszkodowawczych, wymagaio wskazania w ustalonym stanie faktycznym podstawy prawnej odpowiedzialnosci pozwanego. Majac na uwadze, ze powodki odpowiedzialnosé pozwanego wywodziiy z faktu nie zapewnienia zmariemu przez pozwanego bezpiecznych i higienicznych warunkow pracy i noclegu w miejscu pracy, Sad Okregowy po pierwsze uznai, ze zmariy T S ' nie swiadczyl w dniu wypadku pracy na rzecz pozwanego i nie miai potrzeby nocowania na terenie budowy w zwiazku obowiazkami pracowniczymi. Po drugie, nawet w razie uznania, ze w dacie wypadku T ' S 7 swiadczyi prace na rzecz pozwanego, ten nie odpowiadai by za szkode poniesiona przez powédki w zwiazku ze smiercia T . "S ‘ A ,zuwagina brak normalnego(adekwatnego)zwiazku przyczynowego pomiedzy wypadkiem jakiemu ulegi T . _ S " a wykonywaniem przez niego obowiazkéw pracowniczych (takze poza godzinami pracy). Powoiujac poglady judykatury Sad Okregowy podkreslii, ze wypadek nie pozostawai w zwiazku przyczynowym z praca, bowiem zwiazek ten i tak Nlfllfliszy d0kum8I'11WYOang M wnlosak Z9§i§;;'.;;;;'.;;;Z;1i;149112§§1i;'axa;'i::.
--- STRONA 22 ---
I zostai zerwany w chwili kiedy zmariy zaczal w miejscu pracy spozywaé alkohol. Podzielajac co do zasady poglad Sadu Okregowego o braku podstaw do przypisania w ustalonej podstawie faktycznej pozvvanemu Z" " . Z odpowiedzialnoéci odszkodowawczej, nalezy podniesé,ze powodki upatruja podstawe faktyczna odpowiedzialnoéci odszkodowawczej pozwanego w nienalezytym wykonaniu przez pozwanego umowy o prace, ktora zawari z T S “ . Mianowicie wediug powédek pozwany nie dopeinii obowiazkow zwiazanych z zapewnieniem pracownikowi bezpieczenstwa i higieny pracy przy wykonywaniu pracy oraz podczas noclegu w miejscu pracy. Co do zasady nie budzi watpliwosci, ze pracodawca odpowiada w ramach umowy 0 prace za stworzenie i akceptowanie wamnkow pracy, ktére doprowadziiy do wypadku i émierci pracownika, ale jego odpowiedzialnoéé ma przede wszystkim charakter kontraktowy. Jest odpowiedzialnoécia za nienalezyte wykonanie badz niewykonanie zobowiazania (art. 471 k.c.). Natomiast sposoby naprawienia szkody okreélone w art. 446 k.c., ktorych dochodza powodki, dotycza szkody wyrzadzonej w nastepstwie czynu niedozwolonego, zostaiy przedstawione w tytule VI kodeksu cywilnego obejmujacym art. 415 k.c. do 449 k.c. Podstawe uzupeiniajacej odpowiedzialnoéé z tytulu wypadku przy pracy odpowiedzialnosci pozwanego na zasadzie odpowiedzialnoéci z czynu niedozwolonego mogiby stanowié, W zw. z art. 300 k.p., przede wszystkim art. 415 k.c., ktory ,,ma zastosowanie w takich wypadkach, w ktorych do wyrzadzenia szkody dochodzi poza istniejacymi miedzy danymi osobami stosunkami prawnymi, a zdarzenie wywolujace szkode jest jednoczeénie zrodiem powstania zobowiazania, ktorego treéé ab initio sprowadza sie do obowiazku naprawienia wyrzadzonej tym zdarzeniem szkody”. (por. 1110191511 na wnlosek z dnia......................................... .. w trvble ustaw» ; r:1ia6~.vr2eénla 2001 roku
--- STRONA 23 ---
‘ Q postanowienie Sadu Najwyzszego z 14 pazdziemika 2011 r., III CSK 288/10, LEX nr 1129123). W orzecznictwie powszechnie prezentowane jest bowiem stanowisko, ze w razie istnienia stosunku zobowiazaniowego odpowiedzialnosé deliktowa nie jest wyiaczona. Bedzie jednak zachodziia tylko wtedy, gdy szkoda jest nastepstwem takiego dziaiania lub zaniechania sprawcy, ktore stanowi samoistne, niezalezne od zakresu istniejacego zobowiazania, naruszenie ogolnie obowiazujacego przepisu prawa badz zasad wspéizycia spoiecznego. W toku postepowania przedmiotem dowodu w ogc'~1e nib bylf;§?.f!3€S)ianki odpowiedzialnosci deliktowej pozwanego, i to zaréwno na podstawie art. 415 k.c., jak i art. 430 k.c., mimo ze zgodnie z art. 6 k.c. ciezar ich udowodnienia spoczywai na powédkach. Powodki nie wskazywaiy konkretnego zawinionego dziaiania badz zaniechania pozwanego, ktore pozostawaioby w adekwatnym zwiazku przyczynowym ze smiercia T S A ' .~» (art. 361 § 1 k.c.), i stanowiio naruszenie norm o charakterze ogolnym. Poprzestawaly na stwierdzeniu, ze pozwany polecii swoim pracownikom, w tym zmariemu aby nocowali w miejscu pracy i nie zapewnii bezpiecznego noclegu. Jednak jak juz podniesiono, w ustalonej przez Sad Okregowy podstawie faktycznej rozstrzygniecia zarzuty te nie znalaziy potwierdzenia. Z zeznali S‘ K i J M bynajmniej nie wynika aby pracownicy pozwanego musieli nocowaé na terenie budowy, ani ze to pozwany uzyskai zgode wiasciciela nieruchomosci na nocowanie na terenie budowy jego pracownikow i pracownikéw innych firm jednoczesnie tam pracujacych. Nie wynika tez aby pozwany miai realny wpiyw na organizacje pracy na budowie i aby podejmowai w zwiazku z tym decyzje, ktore nalezaioby ocenié ujemnie, niezaleznie od Iaczacego go z pracownikami stosunku pracy i okreélonych w nim obowiazkow pracodawcy, ze wzgledu na znaczne natezenie ziej woli pozwanego czy wrecz zamiar dziaiania na szkode Nlfllfliszy dokumem wydano na wnlosak dni . .. ‘ :1 "V219 net: £1 g ...._.I..'
--- STRONA 24 ---
Nlnlejszy dokument wydano na wnlosax z an|a....Z.fl.111\11..Z111.'! .............. ' w tryble ustawy : dnia 6 wrzeénla 2001 roku 0 dostgpie do informacjl pubilcznal (Dz.U. Nr 112, poz. 1198) pracownikéw. Nie ma réwniez podstaw do przyjecia, ze pozwany wiedziai o zdemontowaniu rusztowania i o braku innego zabezpieczenia dojscia do iazienki. W szczegolnosci zas w ustalonym stanie faktycznym nie byio podstaw do przyjecia, by T S . wykonywal w dniu wypadku prace na rzecz pozwanego i w zwiazku z tym zmuszony by1 nocowaé na terenie budowy, ze takie polecenie otrzymai od pozwanego. Sad ustalii, ze zmariy ogladai z pozwanym w dniu wypadku budowy, na ktorych dopiero miai podjaé prace. Na budowie, na ktérej ulegi wypadkowi nie wykonywai w tym dniu zadnej pracy i nie mia1 jej wykonywaé w dniu nastepnym. Jednak nie wrocii z pozwanym do miejsca zamieszkania, zosta1 z kolegami na budowie i przy piwie, wspolnie z nimi ogladai mecz odbywajacy sie w ramach Mistrzostw Europy. Tym samym wobec braku podstaw do przypisania pozwanemu w ustalonym stanie faktycznym podstaw odpowiedzialnosci za wiasny czyn (art. 415 k.c.), czy za czyn cudzy (art. 430 k.c.), Sad Okregowy prawidiowo oddalii powédztwo o odszkodowanie i rente, ktorych podstawe stanowi} art. 446 § 2 i 3 k.c. oraz zadoséuczynienie, ktérego powédki mogiyby dochodzié jedynie na podstawie art. 448 k.c. w zw. z art. 24 k.c., a to w zwiazku z tym, ze wypadek miai miejsce przed wejéciem w zycie art. 446 § 4 k.c., tj. przed dniem 3 sierpnia 2008 r. Majac powyzsze na wzgledzie Sad Apelacyjny na podstawie alt. 385 k.p.c. orzeki jak w sentencji, rozstrzygajac o kosztach procesu na podstawie an. 102 k.p.c. w zw. z art. 108 1 k.p.c. i art. 391 § 1 k.p.c. Odstapienie od obciazenia powodek kosztami postepowania apelacyjnego z uwagi na zasady slusznosci, uzasadnial charakter odpowiedzialnosci pozwanego wykraczajacy poza zakres odpowiedzialnosci ze stosunku pracy oraz trudna sytuacja majatkowa powédek zwiazana ze smiercia meza i ojca, nie kwestionowana réwniez przez pozwanego. \ ' 1?,» .. ._ _ . AL’, ‘u K ‘ ~ ;.A_ o Mn orvnirwie .1 .5’ 60* '."% '3
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Postanowienie#Sad Okregowy w pierwszej kolejnoéci dokonai oceny podstaw odpowiedzialnoéci pozwanego za doznana przez powédki szkode. Podkreélii#I C 1368/10#art. 155 kk#art. 446 kc#art. 6 ust#art. 446 k.c.#art. 6 ust. 1 ustawy#art. 98 k.p.c.#art. 233 § 1 k.p.c.#art. 328 § 2 k.p.c.#art. 233 §1 k.p.c.#art. 471 k.c.#art. 415 k.c.#art. 300 k.p.#art. 430 k.c.#art. 6 k.c.#art. 361 § 1 k.c.#art. 448 k.c.#art. 24 k.c.#art. 446 § 4 k.c.#art. 391 § 1 k.p.c.