§Centrum Prawa KarnegoWykonawczego
← Powrót do orzecznictwa
odrzucenia pozwu, domagał się oddalenia powództwa w całości. Ponadto wnosił o zasądzenie od powoda na swoją rzecz kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa

Postanowienie I C 1316/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 października 2013 roku Sąd Okręgowy w Bi

odrzucenia pozwu, domagał się oddalenia powództwa w całości. Ponadto wnosił o zasądzenie od powoda na swoją rzecz kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego na rzecz Skarbu Państwa – P

Teza / krótkie omówienie

odrzucenia pozwu, domagał się oddalenia powództwa w całości. Ponadto wnosił o zasądzenie od powoda na swoją rzecz kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego na rzecz Skarbu Państwa – P

Treść orzeczenia

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I C 1316/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 października 2013 roku Sąd Okręgowy w Białymstoku Wydział I Cywilny w następującym: Przewodniczący: SSR del. Piotr Kozłowski Protokolant: Bożena Suchocka po rozpoznaniu w dniu 7 października 2013 roku w Białymstoku na rozprawie sprawy z powództwa J. J. przeciwko Skarbowi Państwa Sądowi Apelacyjnemu w Gdańsku, Skarbowi Państwa Sądowi Okręgowemu w Gdańsku, Skarbowi Państwa Sądowi Rejonowemu Gdańsk Północ w Gdańsku, Skarbowi Państwa Sądowi Rejonowemu w Gdyni, Skarbowi Państwa Sądowi Rejonowemu w Sopocie, Skarbowi Państwa Sądowi Rejonowemu w Tczewie, Skarbowi Państwa Sądowi Rejonowemu w Wejherowie o zadośćuczynienie I. Odrzuca pozew w części dotyczącej roszczenia związanego z postępowaniami toczącymi się przed Sądem Rejonowym Gdańsk – Północ w Gdańsku, pod sygnaturami I Co 85/08, IC 1196/08 oraz I Co 152/11. II. Oddala Powództwo w pozostałym zakresie. III. Zasądza od powoda J. J. na rzecz Skarbu Państwa Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 3 600 złotych (trzy tysiące sześćset złotych) tytułem kosztów zastępstwa procesowego. UZASADNIENIE Powód J. J. wniósł o zasądzenie od Skarbu Państwa: Sądu Rejonowego Gdańsk Północ w Gdańsku, Sądu Rejonowego w Tczewie, Sądu Rejonowego w Gdyni, Sądu Rejonowego w Wejherowie, Sądu Rejonowego w Sopocie, Sądu --- STRONA 2 --- Okręgowego w Gdańsku oraz Sądu Apelacyjnego w Gdańsku, kwoty 140 000 zł tytułem zadośćuczynienia oraz obciążenie pozwanego kosztami procesu. W uzasadnieniu wskazał, że w wyżej wymienionych Sądach toczyły się postępowania, których powód był inicjatorem: przed Sądem Rejonowym Gdańsk Północ w Gdańsku – I C 1196/08, I C 634/07, I Co 85/08, I Co 152/11, I C 1226/10; przed Sądem Rejonowym w Gdyni, I C 575/08; przed Sądem Rejonowym w Wejherowie – I C 711/10, przed Sądem Rejonowym w Sopocie – I C 71/10. W sprawach tych powód składał skargi na ich przewlekłość. Były one odrzucone bądź oddalone z uzasadnieniem, że nie doszło w nich do przewlekłości bądź powód nie uzupełnił braków formalnych (bowiem Sądy oddalały kolejne wnioski o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu). Powód zainicjował także sprawy I C 192/11 przed Sądem Okręgowym w Gdańsku, I C 263/10 przed Sądem Rejonowym w Gdyni oraz I C 226/10 przed Sądem Rejonowym w Tczewie. W sprawach tych powód nie składał skarg na przewlekłość postępowania. Mimo tego w jego ocenie także i w nich doszło do przewlekłości. I tak: w sprawie I C 192/11 Sądu Okręgowego w Gdańsku przewlekłość miała miejsce w okresie od 15 marca 2011 roku do 15 września 2011 roku; w sprawie I C 263/10 Sądu Rejonowego w Gdyni przewlekłość miała miejsce w okresie od 1 maja 2010 roku do 20 września 2011 roku; w sprawie I C 226/10 Sądu Rejonowego w Tczewie przewlekłość miała miejsce w okresie od 15 lipca 2010 roku do 29 lipca 2011 roku. Zdaniem powoda postępowanie Sądów świadczy o bezproduktywności procesowej, zaniechania oraz narażenia ekonomii Sądu na straty, a jednocześnie naruszenie prawa powoda do rozpoznania sprawy w rozsądnym czasie. W związku z zaistniałą sytuacją powód odczuł lekceważące, instrumentalne traktowanie i wykorzystanie jego położenia życiowego jako osoby odbywającej karę pozbawienia wolności. Doprowadziło to do pogorszenia się jego stanu zdrowia (objawy nadciśnienia, bólu i zawrotów głowy, stanów stresogennych), co uniemożliwia powodowi prawidłowe funkcjonowanie w społeczeństwie. Pozwany Skarb Państwa wnosił o odrzucenie pozwu w części dotyczącej roszczenia związanego z przewlekłością postępowań, które toczyły się przed Sądem Rejonowym Gdańsk – Północ w Gdańsku pod sygnaturami I Co 85/08 i I C 1196/08 oraz I Co 152/11 i oddalenie powództwa w pozostałej części. W przypadku nieuwzględnienia wniosku w przedmiocie odrzucenia pozwu, domagał się oddalenia powództwa w całości. Ponadto wnosił o zasądzenie od powoda na swoją rzecz kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego na rzecz Skarbu Państwa – Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa. W uzasadnieniu wskazał, że powód zgłaszając swoje roszczenia poprzestaje na gołosłownych oświadczeniach, w żaden sposób nie udowadniając przesłanek odpowiedzialności pozwanego. Wnosząc o odrzucenie pozwu w części dotyczącej roszczeń związanych ze sprawami I Co 85/08, I Co 152/11 i I C 1196/08 Sądu Rejonowego Gdańsk – Północ w Gdańsku, pozwany wskazał, że były one już przedmiotem postępowania przed Sądem Okręgowym w Gdańsku i Sądem Okręgowym w Nowym Sączu. Odnosząc się do roszczeń związanych z pozostałymi sprawami pozwany podniósł, że powód nie wykazał zaistnienia przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej po stronie Skarbu Państwa, a zwłaszcza przewlekłości wymienionych postępowań oraz tego, że miało to wpływ na pogorszenie się stanu zdrowia powoda. Sąd Okręgowy ustalił, co następuje: Postanowieniem z dnia 18 grudnia 2008 roku, o sygn. III S 89/08 Sąd Okręgowy w Gdańsku prawomocnie oddalił skargę na przewlekłość postępowania wniesioną przez J. J. w sprawie I Co 85/08 Sądu Rejonowego Gdańsk – Północ --- STRONA 3 --- w Gdańsku. Ponowna skarga została przez ten Sąd odrzucona postanowieniem z dnia 17 lipca 2009 roku, sygn. III S 56/09. Postanowieniem z dnia 22 lipca 2009 roku o sygn. III S 59/09 Sąd Okręgowy w Gdańsku prawomocnie oddalił skargę J. J. na przewlekłość postępowania w sprawie o sygn. akt I C 1196/08 prowadzonej przed Sądem Rejonowym Gdańsk – Północ w Gdańsku. W pozwie z dnia 4 sierpnia 2009 roku skierowanym do Sądu Okręgowego w Gdańsku, J. J. domagał się zasądzenia od Skarbu Państwa kwoty 79 000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od daty wniesienia pozwu do dnia zapłaty, za szkodę wywołaną przewlekłością postępowań sądowych, między innymi w sprawie o sygn. akt I Co 85/08 i I C 1196/08 Sądu Rejonowego Gdańsk – Północ w Gdańsku. Twierdził, że przewlekłość tychże postępowań przyczyniła się do pogorszenia jego stanu zdrowia – wystąpienia nadciśnienia, depresji, bólu i zawrotów głowy, bólu żołądka i wątroby, przez co nie może normalnie funkcjonować. Prawomocnym wyrokiem z dnia 24 maja 2010 roku, wydanym w sprawie I C 1036/09 Sąd Okręgowy w Gdańsku oddalił powództwo i zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 3 600 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego. dowód: dokumenty z akt sprawy I C 1036/09 SO w Gdańsku (k. 209 – 228). W dniu 15 maja 2012 roku, do Sądu Okręgowego w Nowym Sączu wpłynął pozew J. J., w którym domagał się zasądzenia od pozwanego Skarbu Państwa kwoty 80 000 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną przewlekłością postępowań sądowych, m.in. postępowania I Co 152/11 Sądu Rejonowego Gdańsk – Północ w Gdańsku. Sprawa toczy się pod sygnaturą I C 564/12. dowód: dokumenty z akt sprawy I C 564/12 SO w Nowym Sączu (k. 62 – 72). Postanowieniem z dnia 13 września 2011 roku, sygn. III S 99/11 Sąd Okręgowy w Gdańsku oddalił skargę na przewlekłość postępowania w sprawie I C 634/07 Sądu Rejonowego w Gdyni. Postanowieniem z dnia 30 września 2011 roku, sygn. III S 138/11 Sąd Okręgowy w Gdańsku oddalił skargę na przewlekłość postępowania w sprawie I C 575/08 Sądu Rejonowego Gdańsk – Północ w Gdańsku. Postanowieniem wydanym tego samego dnia, sygn. III S 139/11 druga skarga na przewlekłość dotycząca tego samego postępowania została odrzucona. Postanowieniem z dnia 13 września 2011 roku, sygn. III S 97/11 Sąd Okręgowy w Gdańsku oddalił skargę powoda na przewlekłość postępowania w sprawie I C 711/10 Sądu Rejonowego w Wejherowie. Postanowieniem z dnia 19 września 2011 roku Sąd Okręgowy w Gdańsku, sygn. III S 111/11 oddalił skargę na przewlekłość postępowania w sprawie I C 71/10 Sądu Rejonowego w Sopocie. dowód: pismo Sądu Okręgowego w Gdańsku III Wydział Cywilny Odwoławczy (k. 237). W dniu 11 marca 2010 roku powód J. J. złożył w Sądzie Rejonowym w Gdyni pozew, w którym domagał się zasądzenia od pozwanych Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego Gdańsk Północ w Gdańsku i Sądu Rejonowego w Gdyni kwoty 20 000 zł tytułem odszkodowania wraz z ustawowymi odsetkami oraz zasądzenia kosztów procesu według norm przepisanych. W dniu 18 marca 2010 roku (data wykonania zarządzenia sędziego referenta), Sąd Rejonowy w Gdyni wezwał powoda do uzupełnienia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych poprzez złożenie oświadczenia o stanie majątkowym na właściwym druku – w terminie 7 dni pod rygorem zwrotu wniosku. Żądane dokumenty wpłynęły do Sądu w dniu 2 kwietnia 2010 roku. Postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2010 roku Sąd Rejonowy w Gdyni zwolnił powoda od --- STRONA 4 --- kosztów sądowych w części, tj. od obowiązku uiszczenia opłaty sądowej od pozwu, oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów w pozostałym zakresie i oddalił wniosek powoda o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Powyższe orzeczenie zostało doręczone powodowi w dniu 16 kwietnia 2010 roku. Powód nie złożył środka zaskarżenia, w związku z czym uprawomocniło się. Zarządzeniem z dnia 4 maja 2010 roku, wyznaczono rozprawę na dzień 18 czerwca 2010 roku, o czym powiadomiono powoda oraz pozwanych. Pozwani złożyli odpowiedzi na pozew, do których powód ustosunkował się. Po przeprowadzeniu rozprawy w dniu 18 czerwca 2010 roku, tego samego dnia został wydany wyrok oddalający powództwo. Wniosek o sporządzenie uzasadnienia wpłynął do Sądu w dniu 9 lipca 2010 roku, został doręczony sędziemu w dniu 12 lipca 2010 roku. Uzasadnienie zostało sporządzone 26 lipca 2010 roku, doręczono jej powodowi w dniu 11 sierpnia 2010 roku. W dniu 17 sierpnia 2010 roku do Sądu wpłynęła apelacja powoda wraz z wnioskiem o zwolnienie go od opłaty od apelacji. W dniu 25 sierpnia 2010 roku Sąd Rejonowy w Gdyni zwolnił powoda od kosztów sądowych częściowo, tj. od opłaty od apelacji, zaś w pozostałym zakresie oddalił wniosek. Zażaleniem z dnia 6 września 2010 roku, powód zaskarżył powyższe orzeczenie. Zażalenie powoda zostało oddalone postanowieniem Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 5 listopada 2010 roku. Akta zostały zwrócone Sądowi Rejonowemu w Gdyni w dniu 29 listopada 2010 roku, po czym w dniu 21 stycznia 2011 roku, Sąd rozpoznał złożony przez powoda wniosek o wyłączenie sędziego referenta. Po doręczeniu pozwanym odpisów apelacji, akta sprawy zostały przekazane w dniu 11 maja 2011 roku Sądowi Okręgowemu w Gdańsku, celem rozpoznania apelacji powoda. Zarządzeniem z dnia 3 sierpnia 2011 roku, termin rozprawy został wyznaczony na datę 20 września 2011 roku. Tego dnia został wydany wyrok, w którym apelacja została oddalona. dowód: dokumenty z akt sprawy I C 263/10 SR w Gdyni. W dniu 15 lipca 2010 roku do Sądu Rejonowego w Tczewie wpłynął pozew J. J. przeciwko M. M. o zapłatę kwoty 10 000 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wywołaną naruszeniem dóbr osobistych powoda. Jednocześnie złożył wniosek o zwolnienie go od kosztów sądowych w całości i ustanowienie mu pełnomocnika z urzędu. Sprawa została zarejestrowana pod sygnaturą I C 226/10. W dniu 7 września 2010 roku (data wykonania zarządzenia sędziego referenta) powód został zobowiązany do uzupełnienia braków formalnych wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu poprzez złożenia oświadczenia majątkowego w terminie 7 dni pod rygorem zwrotu wniosku. Żądane oświadczenie zostało nadesłane do sądu w dniu 17 września 2010 roku. Postanowieniem z dnia 22 września 2010 roku powód w całości został zwolniony od kosztów sądowych, zaś jego wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu został oddalony. Odpis postanowienia został doręczony powodowi w dniu 1 października 2010 roku. Skarga na powyższe rozstrzygnięcie wpłynęła do Sądu w dniu 11 października 2010 roku. Postanowieniem z dnia 20 października 2010 roku Sąd Rejonowy w Tczewie utrzymał w całości w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 22 września 2010 roku. Tego samego dnia wyznaczono termin rozprawy i wydano dalsze zarządzenia mające na celu właściwe jej przygotowanie. W dniu 3 listopada 2010 roku do Sądu wpłynęła odpowiedź na pozew. Z uwagi na brak żądanych dokumentów, z których miał zostać przeprowadzony dowód, rozprawa z dnia 24 listopada 2010 roku została odroczona do dnia 19 stycznia 2011 roku. Po przeprowadzeniu rozprawy w dniu 19 stycznia 2011 roku, został wydany wyrok oddalający powództwo. Na wniosek powoda, doręczony sędziemu w dniu 1 lutego 2011 roku, zostało sporządzone uzasadnienie wyroku (w dniu 3 lutego 2011 roku). Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczono powodowi w dniu 14 lutego 2011 roku. --- STRONA 5 --- 17 lutego 2011 roku powód złożył apelację, która wraz z aktami sprawy została przekazana Sądowi Okręgowemu w Gdańsku w dniu 10 marca 2011 roku. Termin rozprawy został wyznaczony na dzień 29 lipca 2011 roku. Tego dnia został wydany wyrok oddalający apelację. dowód: dokumenty z akt sprawy I C 226/10 SR w Tczewie. W dniu 10 lutego 2011 roku do Sądu Okręgowego w Gdańsku wpłynął pozew J. J. przeciwko Skarbowi Państwa o odszkodowanie. W pozwie zawarty został wniosek o zwolnienie powoda od kosztów sądowych w całości. Sprawa została zarejestrowana pod sygnaturą I C 192/11. W dniu 21 lutego 2011 roku (data wykonania zarządzenia Przewodniczącej Wydziału), powód został wezwany do uzupełnienia braków formalnych wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych poprzez złożenie oświadczenia majątkowego na urzędowym formularzu, w terminie 7 dni pod rygorem zwrotu wniosku. Żądane oświadczenie zostało nadesłane do Sądu w dniu 7 marca 2011 roku. Postanowieniem z dnia 28 marca 2011 roku, wniosek powoda został oddalony. W dniu 14 kwietnia 2011 roku do sądu wpłynęła skarga powoda na powyższe orzeczenie. Postanowieniem z dnia 10 maja 2011 roku, Sąd utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. Pismem z dnia 30 maja 2011 roku, powód poinformował Sąd, że nie posiada sumy pozwalającej na pokrycie opłaty sądowej, w związku z czym wnosi o zwolnienie go z tej opłaty. W dniu 2 czerwca 2011 roku, sędzia referent złożyła wniosek o wyłączenie jej od rozpoznawania sprawy, z uwagi na skierowanie do niej przez powoda wezwania do zapłaty kwoty 80 000 zł pod rygorem złożenia pozwu o zapłatę przeciwko sędziemu. Wniosek sędziego został uwzględniony postanowieniem z dnia 6 czerwca 2011 roku. Tego samego dnia sprawa została przydzielona do referatu innego sędziego. Postanowieniem z dnia 14 czerwca 2011 roku, Sąd odrzucił ponowny wniosek powoda o zwolnienie od kosztów sądowych. Tego samego dnia Sąd zarządził zwrot pozwu. 4 lipca 2011 roku do Sądu wpłynęło zażalenie powoda na zarządzenie o zwrocie pozwu. 13 lipca 2011 roku akta wraz z zażaleniem zostały przekazane Sądowi Apelacyjnemu w Gdańsku. Postanowieniem z dnia 15 września 2011 roku, Sąd Apelacyjny w Gdańsku oddalił zażalenie powoda. dowód: dokumenty z akt sprawy I C 192/ 11 Sądu Okręgowego w Gdańsku. Ustalony przez Sąd stan faktyczny sprawy w całości wynika z dokumentów, których prawdziwość w żaden sposób nie była zakwestionowana. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należało wskazać, że roszczenia dotyczące przewlekłości postępowań w sprawach I C 1196/08 oraz I Co 85/08 Sądu Rejonowego Gdańsk – Północ w Gdańsku były przedmiotem prawomocnie zakończonego postępowania w sprawie I C 1036/09 Sądu Okręgowego w Gdańsku, zaś roszczenia związane z zarzucaną przez powoda przewlekłością postępowania I Co 152/11 Sądu Rejonowego Gdańsk – Północ w Gdańsku są przedmiotem postępowania I C 564/12 toczącego się przed Sądem Okręgowym w Nowym Sączu. Zgodnie z treścią art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c., jeżeli o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została już prawomocnie osądzona Sąd odrzuci pozew. --- STRONA 6 --- W związku z powyższym pozew w zakresie dotyczącym powyższych postępowań podlegał odrzuceniu. Przechodząc do merytorycznej oceny pozostałych żądań powoda, należy wskazać, że kwestia odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa za przewlekłość postępowania sądowego regulują przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 2004 roku o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. z 16 sierpnia 2004 roku nr 179 poz. 1843 ze zm.) oraz art. 417 k.c. i art. 445 k.c. i art. 448 k.c. Stosownie do treści art. 15 ustawy z dnia 17czerwca 2004 roku strona, której skargę uwzględniono, może w odrębnym postępowaniu dochodzić naprawienia szkody wynikłej ze stwierdzonej przewlekłości od Skarbu Państwa albo solidarnie od Skarbu Państwa i komornika. Postanowienie uwzględniające skargę wiąże sąd w postępowaniu cywilnym o odszkodowanie lub zadośćuczynienie, co do stwierdzenia przewlekłości postępowania. Z materiału dowodowego sprawy wynika, że skargi na przewlekłość postępowań w sprawach: I C 634/07 SR w Gdyni, I C 575/08 SR Gdańsk – Północ w Gdańsku, I C 711/10 SR w Wejherowie oraz I C 71/10 SR w Sopocie zostały prawomocnie oddalone przez Sąd Okręgowy w Gdańsku. Ustalenia Sądu orzekającego o merytorycznej niezasadności skarg na przewlekłość w wyżej wymienionych postępowaniach, są wiążące w niniejszym postępowaniu. W związku z tym kwestia tego, czy w powyższych postępowaniach doszło do przewlekłości nie podlegała badaniu. Powyższe pociąga za sobą niemożność uznania, że powód wykazał w niniejszym postępowaniu istnienia jednej z podstawowych przesłanek żądania odszkodowania za bezprawne postępowanie pozwanego w rozumieniu art. 417 k.c. W sprawach: I C 192/11 Sądu Okręgowego w Gdańsku, I C 263/10 Sądu Rejonowego w Gdyni oraz I C 226/10 Sądu Rejonowego w Tczewie, powód nie składał skarg na przewlekłość. Tym samym zasadność jego roszczeń w tym zakresie należało oceniać w oparciu o treść art. 16 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 roku w związku z art. 417 k.c. i art. 445 k.c. i art. 448 k.c. Stosownie do art. 16 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 roku, strona, która nie wniosła skargi na przewlekłość postępowania zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy, może dochodzić – na podstawie art. 417 k.c. naprawienia szkody wynikłej z przewlekłości, po prawomocnym zakończeniu postępowania co do istoty sprawy. Możliwość ta nie służy zwalczaniu przewlekłości postępowania, lecz ma na celu jedynie naprawienie szkody z niej wynikającej. Oznacza to jednak, że podstawą uwzględnienia powództwa w tym względzie jest konieczność wykazania tych samych okoliczności co w postępowaniu prowadzonym w trybie ustawy (to jest przewlekłości postępowania), jak i szkody pozostającej w normalnym związku przyczynowym z tym zdarzeniem. W ocenie Sądu powód nie sprostał powyższym wymaganiom. Przede wszystkim nie zdołał wykazać, że faktycznie w wyżej wymienionych sprawach doszło do przewlekłości. Powód ograniczył się jedynie do wskazania ram czasowych, w których w jego ocenie przewlekłość wystąpiła. Analiza akt sądowych spraw I C 263/10 SR w Gdyni oraz I C 226/10 SR w Tczewie prowadzi do stwierdzenia, że w żadnym wypadku nie można mówić tu o jakiejkolwiek przewlekłości. Pojęcie przewlekłości postępowania nie jest zależne wprost od długości toczącego się procesu, a tym samym nie można dokonywać ocen tylko przez pryzmat czasu, jaki upłynął od momentu zainicjowania postępowania do momentu wydania prawomocnego orzeczenia. Przewlekłość jest bowiem pojęciem wskazującym, iż jakieś zdarzenia czy plany są nadmiernie rozciągnięte w czasie, rozwleczone, przedłużają się. Jest to oczywiście pojęcie względne, a zatem zawsze musi być odnoszone do konkretnych realiów sprawy i przyjętego trybu postępowania. Jedynie nadmierne odstępstwa od czasu koniecznego do wykonania określonych czynności sądowych, prac i procedur mogą być uznawane --- STRONA 7 --- za tworzące stan nieuzasadnionej zwłoki, o jakim mowa w ustawie z dnia 17 czerwca 2004 roku (por. postanowienie SA w Katowicach z dnia 10 listopada 2004 r., II S 4/04, niepubl.). Na długość postępowania wpływ mają czynniki niezależne od Sądu, np. związane z koniecznością doręczeń pism procesowych przez pocztę. Przedłużenie postępowań było związane także ze składaniem przez powoda kolejnych środków zaskarżenia, które należało rozpoznać. Korzystanie przez powoda z przysługujących mu środków procesowych, w naturalny sposób wpłynęło na długość trwania postępowania, co w żaden sposób nie jest związane z bezczynnością Sądów w tej sprawie. Nie może ujść uwagi także fakt, że w sprawie I C 226/10 SR w Tczewie powód jako datę początkową przewlekłości wskazuje datę wpływu pozwu (obarczonego brakami formalnymi) do Sądu. Odnosząc się zaś do sprawy I C 192/11 Sądu Okręgowego w Gdańsku, w pierwszej kolejności wskazać należało, że przesłanką ewentualnej odpowiedzialności za przewlekłość postępowania w sprawach, w których nie złożono skargi na przewlekłość w trybie ustawy z dnia 17 czerwca 2004 roku o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy, jest zakończenie postępowania co do istoty sprawy. W postępowaniu cywilnym oznacza to merytoryczne rozpoznanie sprawy co do istoty, a więc rozstrzygnięcie o treści żądania. Skoro zatem w sprawie I C 192/11 SO w Gdańsku nastąpił prawomocny zwrot pozwu, nie można mówić o zakończeniu postępowania co do istoty. Z uwagi na nieuzupełnienie przez powoda braków formalnych pozwu nie mógł on otrzymać należytego biegu. Stosownie zaś do treści art. 130 § 2 k.p.c. pismo zwrócone nie wywołuje żadnych skutków jakie ustawa wiąże z wniesieniem pisma procesowego do Sądu. Pozew prawomocnie zwrócony traktowany jest tak jak gdyby nigdy nie został wniesiony – w szczególności nie wywołuje on skutków prawnych jakie ustawa wiąże z wytoczeniem powództwa. Zatem powyższą sprawę należy traktować tak jak gdyby nigdy nie została wniesiona. Tym samym nie można mówić o spełnieniu podstawowej przesłanki odpowiedzialności Skarbu Państwa za przewlekłość postępowania w sprawie I C 192/11 Sądu Okręgowego w Gdańsku. Na marginesie zauważyć należy, że niezależnie od powyższego, nawet gdyby uznać, iż nawet w takiej sprawie można domagać się naprawienia szkody wynikłej ze zwłoki w postępowaniu, to i tak zdaniem Sądu do zwłoki w sprawie I C 192/11 nie doszło. Czynności procesowe były podejmowane przez Sąd bez nieuzasadnionej zwłoki, a odstępy czasowe między poszczególnymi decyzjami były spowodowane koniecznością doręczania powodowi kolejnych pism oraz oczekiwaniem na odpowiedź na nie. Sam fakt, że od momentu wpływu sprawy do Sądu, co miało miejsce 10 lutego 2011 roku do chwili wydania przez Sąd Apelacyjny w Gdańsku postanowienia oddalającego zażalenie powoda na zarządzenie o zwrocie pozwu z dnia 14 czerwca 2011 roku upłynął okres czterech miesięcy – w żaden sposób nie można uznać za zawinione przez pozwanego. Dodatkowo powód domagał się stwierdzenia w powyższej sprawie przewlekłości w okresie od dnia 15 marca 2011 roku, przy czym w żaden sposób nie uzasadnił dlaczego właśnie w tej dacie upatruje początków niezasadnego przedłużenia procesu. Odnosząc się do krzywdy jakiej powód miał doznać w wyniku zaistniałej zdaniem powoda przewlekłości postępowań, a polegającej na cierpieniach fizycznych i psychicznych, Sąd wobec braku spełnienia podstawowych przesłanek odpowiedzialności Skarbu Państwa, wynikających z ustawy z dnia 17 czerwca 2004 roku o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki oraz art. 417 k.c., to Sąd kwestii tej nie badał. Byłoby to możliwe jedynie w sytuacji spełnienia podstawowych przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa. Tym samym niezasadne było rozpatrywanie kwestii wysokości odszkodowania dochodzonego przez powoda. Mając na uwadze powyższe na mocy art. 15 i 16 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 roku o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez --- STRONA 8 --- prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki oraz art. 417 k.c., a także art. 199 § 1 pkt. 2 k.p.c. orzeczono jak w sentencji Konsekwencją przegrania przez powoda niniejszego procesu jest obciążenie go obowiązkiem zwrotu pozwanemu kosztów zastępstwa procesowego, zgodnie z dyspozycją art. 98 k.p.c. Bez znaczenia jest tu fakt korzystania przez powoda z instytucji całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych. Zwolnienie to dotyczy bowiem jedynie kosztów należnych Skarbowi Państwa związanych z prowadzeniem postępowania, nie mieszczą się tu koszty związane z udziałem strony przeciwnej, które zmuszona była ponieść w celu obrony przed żądaniami pozwu. Wysokość kosztów zastępstwa procesowego należnych pozwanemu ustalono w oparciu o treść art. 99 k.p.c. w zw. z § 6 ust. 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn. z dnia 25 lutego 2013 roku, Dz. U. z 2013 r. poz. 461).

Słowa kluczowe

#orzeczenie#Postanowienie#Sąd Apelacyjny w Gdańsku oddalił zażalenie powoda. dowód: dokumenty z akt sprawy#I C 1316/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 października 2013 roku Sąd Okręgowy w Bi#art. 199 § 1 pkt 2 k.p.c.#art. 417 k.c.#art. 445 k.c.#art. 448 k.c.#art. 15 ustawy#art. 16 ustawy#art. 5 ust. 1 ustawy#art. 130 § 2 k.p.c.#art. 199 § 1 pkt.#art. 98 k.p.c.#art. 99 k.p.c.