Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt I C 1269/10 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 września 2012 r. Sąd Okręgowy w Krakowie Wydział I Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący : SSO Katarzyna Oleksiak Protokolant: st. prot. Andżelika Drewno po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2012 r. w Krakowie sprawy z powództwa A… A… przeciwko P… Sp. z o.o. z siedzibą w W…, J… Ś…, T… .A. z siedzibą w W …, M… H…, A… B… o ochronę dóbr osobistych 1. oddala powództwo; 2. zasądza od powoda A… A… na rzecz pozwanych P… Sp. z o.o. z siedzibą w W…. , .… S.A. z siedzibą w W… , M… H… , A… B… kwotę po 360 zł ( trzysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. w pozostałej części odstępuje od obciążenia powoda kosztami postępowania; 4. przyznaje od Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Krakowie na rzecz adwokata M… B… kwotę 3. 394,80 zł ( trzy tysiące trzysta
--- STRONA 2 ---
dziewięćdziesiąt cztery złote 80/100) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu
--- STRONA 3 ---
Sygn. akt. I C 1269/10 U Z A S A D N I E N I E Wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 13 września 2012 roku W ostatecznie sprecyzowanym w piśmie z dnia 30 czerwca 2011 roku żądaniu pozwu powód A… A… wniósł o zasądzenie solidarnie od pozwanych P… spółki z ograniczona odpowiedzialnością w W… jako następcy prawnego P… spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K… – wydawcy D… , J… Ś… , … Akcyjnej w W… , M… H… , A… B… kwoty 45 000 zł tytułem zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych oraz zamieszczenie przez pozwanych przeprosin w programie K… , w gazecie D… oraz w G… , jak również na stronach internetowych – o następującej treści „ Przepraszamy Pana A… A… mieszkającego w K… przy ul. Ż… za świadome działania , które doprowadziły do naruszenia godności w szczególności poprzez poniżanie, wyśmiewanie i wyszydzanie”. (k. 3- 4.105-106, 127-128) W uzasadnieniu żądania pozwu powód wskazał, iż … wyemitowała w dniu 18 maja 2005 roku odcinek programu telewizyjnego z cyklu „ K… „ którego redaktorem i prowadzącym była pozwana M… H… . W programie tym przedstawiono fragment posesji powoda oraz jego psa przywiązanego do budy. Z kolei w dniu 9 marca 2006 roku w D… opublikowano artykuł pod tytułem „10 …”, którego autorem był pozwany J… Ś… . W przekonaniu powoda zarówno program telewizyjny jak i artykuł prasowy opisywały sprawę powoda, której dotyczyło postępowanie prowadzone przez Sąd Rejonowy dla K… - Ś… w K… o sygn. akt. XIV K … /05/S i zawierały informacje pozwalające na identyfikację posesji powoda, a co za tym idzie także i jego osoby. W szczególności podanie nazwy ulicy, w połączeniu z nagraniem przedstawiającym posesję powoda stanowiło w istocie, w ocenie A… A… , podanie dokładnego adresu i wskazywało na niego, jako głównego „bohatera” przedstawionych zdarzeń. W ten sposób nie tylko
--- STRONA 4 ---
sąsiedzi ale osoby całkiem obce bez najmniejszego problemu odnajdowały jego nieruchomość . Powód podniósł, iż nie miał możliwości wypowiedzenia się ani przedstawienia swoich racji i wersji zdarzeń, a zarówno artykuł jak i reportaż były w swoim wydźwięku jednoznacznie negatywne oraz piętnujące osobę powoda. Doprowadziło to do ostracyzmu powoda. Na terenie jego posesji zbierali się obcy ludzie, rzucano na teren nieruchomości kamienie, niszczono ogrodzenie wypisując na nim niecenzuralne i obraźliwe wyrazy. Powód podniósł, iż był wyzywany i opluwany. Do tego stopnia był szykanowany, iż bał się wychodzić z domu, a z uwagi na agresywną postawę osób zebranych pod jego domem, było to niemożliwe. Taka sytuacja wpłynęła negatywnie na jego zdrowie psychiczne, gdyż cały czas czuł się zastraszony, zgnębiony. W konsekwencji, w przekonaniu powoda, naruszone zostały jego dobra osobiste takie jak prawo do prywatności , mir domowy , cześć i jego dobre imię. W ocenie powoda A… B… jako osoba z inicjatywy której został zamieszony artykuł oraz wyemitowany program telewizyjny naruszające dobra osobiste powoda ponosi z pozostałymi pozwanymi solidarną odpowiedzialność za zdarzenie. W odpowiedzi na pozew strona pozwana … S.A w W… wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieni przyznała, iż w dniu 19 maja 2005 roku został wyemitowany program z cyklu „ K… ”, wskazała jednak, iż nie zgadza się z ocenami prawnymi i wnioskami wywodzonym przez stronę powodową z tejże emisji. .… S.A podniosła, iż formuła programu „ K… ” emitowanego w 2005 roku polegała na prowadzeniu „na żywo” przez autorkę programu – redaktor M… H… – w studio telewizyjnym rozmowy z zaproszonymi gośćmi, która była ilustrowana materiałem filmowym w postaci reportaży. Jednym z takich reportaży emitowanych w wydaniu audycji z dnia 19 marca 2005 roku był materiał filmowy z posesji powoda. Strona pozwana podniosła, iż w emitowanym materiale nie było ukazane nic co by w sposób bezpośredni wskazywało na osobę powoda. W szczególności nie podano danych osobowych powoda, jak imię , nazwisko, czy wizerunek, przez co mógłby on zostać zidentyfikowany przez widzów programu. W materiale kręconym z sąsiedniej posesji pokazana została jedynie ulica oraz położenie działki powoda, która jest niezabudowana i
--- STRONA 5 ---
szczelnie ogrodzona, w ten sposób, że od strony ulicy nie można zobaczyć co się na niej znajduje. W słownym komentarzu dziennikarza, obok samej nazwy ulicy nie padły żadne wskazania mogące służyć identyfikacji powoda czy też jego napiętnowaniu. Celem programu była aktywizacja odpowiednich służb odpowiedzialnych za prowadzenie działań związanych z ochroną i opieką nad zwierzętami. Skoro zatem nie doszło do identyfikacji powoda, jego dobra osobiste nie mogły zostać naruszone, co już samo czyni żądanie pozwu bezzasadnym. Dodatkowo jednak … S.A podniosła , iż nawet gdyby identyfikacja powoda okazała się dla osób postronnych możliwa, reportaż nie może zostać uznany za naruszający dobra osobiste powoda. Dziennikarka przygotowując reportaż dochowała bowiem należytej staranności i rzetelności przy jego realizacji, materiał filmowy obiektywnie przedstawiał rzeczywistość – psa uwięzionego na łańcuchu z przytwierdzonymi kłódkami- czego nawet nie kwestionuje sam powód. Nadto zawarte w reportażu fakty o tym jak powód traktuje swojego psa były zgodne z prawdą , zostały bowiem w późniejszym czasie potwierdzone prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego dla K… – Ś… w K… z dnia 8 marca 2006 roku sygn. akt. XIV … /05/S. W wyroku tym Sąd uznał powoda winnym występku znęcania się na psem poprzez trzymanie go na uwięzi bez możliwości ruchu, w kagańcu, w miejscu nasłonecznionym, bez dostępu do jedzenia i picia co w konsekwencji doprowadziło do jego śmierci. Rozpowszechnianie faktów prawdziwych nie może zaś być zakazane, zwłaszcza gdy leży to w interesie społecznym. W analizowanej sprawie wskazane zachowanie okazało się zgodne ze stanem faktycznym, w związku z tym wyłączona jest bezprawność publikacji reportażu. Celem programu nie było nadto wyszydzanie powoda ale zwrócenie uwagi na istotny społecznie problem oraz aktywacja odpowiednich służb w sprawie podjęci interwencji w sprawie psa powoda. Art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 29 grudnia 1992 roku o radiofonii i telewizji, nakłada zaś na telewizję publiczną zadania w zakresie służenia w zwalczaniu patologii społecznej oraz respektowanie chrześcijańskiego systemu wartości. Stąd ingerencja mediów w problemy niewłaściwego traktowania zwierząt jest realizacją wskazanej misji Z ostrożności procesowej strona pozwana podniosła, iż w odniesieniu do żądania zadośćuczynienia pieniężnego, to w tym przedmiocie znajdzie zastosowanie instytucja przedawnienia, a to stosownie do art. 442¹ k.c (k.142-144). Pozwana M… H… wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów postępowania. (k.91) .
--- STRONA 6 ---
Pozwana zaprzeczyła aby wyemitowany reportaż pozwalał na identyfikację powoda, podnosząc, że nawet gdyby padała podczas jego emisji nazwę ulicy przy której mieszka powód , to nie byłoby to jeszcze wystarczające dla ustalenia osoby powoda. Przy ulicy tej zlokalizowanych jest bowiem wiele domów jednorodzinnych przy których są psy, a posesja powoda ogrodzona jest w taki sposób, że trudno na niej dostrzec psa ( wysokie częściowo murowane, a częściowo blaszane ogrodzenie). Dodatkowo podniosła, iż ujawnianie przypadków znęcania się nad zwierzętami leży w interesie społecznym, a powód został prawomocnie skazany za tego typu czyn. (k. 150-151). Strona pozwana P… spółka z o.o. w W… oraz J… Ś… wnieśli o oddalenie powództwa. Pozwani wskazali, iż sama analiza treści artykułu prasowego „10 … ” świadczy o braku naruszenia dóbr osobistych powoda. Artykuł opisuje fakty zgodne z prawdą, a autor podejmuje problematykę ważną społecznie i wzbudzająca uzasadnione zainteresowanie czytelników. Zarówno treść jak i forma artykułu prowadzą do wniosku, iż nie zostały w nim naruszone jakiekolwiek dobra osobiste powoda. Treść artykułu zawiera bowiem opis zdarzeń, które doprowadziły do skazania powoda za przestępstwo określone w art. 35 ustawy o ochronie zwierząt, w treści artykułu nie ujawniono żadnych danych pozwalających na identyfikację powoda. Fakt ogólnego podania miejsca zdarzenia nie może zostać uznany za ingerencję w dobra osobiste, wobec zgodnego z prawda relacjonowania zdarzeń. Zarówno sposób działania dziennikarza – oparcie się o wiarygodne źródło informacji –zgodne z prawdą opisanie zdarzeń – jak również poruszanie ważnego społecznie tematu z jednoczesną ochroną danych osobowych powoda, świadczy o zachowaniu J… Ś… zgodnym z normami prawa prasowego o obowiązkach dziennikarza, w tym w szczególności z normami wyrażonymi w art. 13 Prawa prasowego. Dodatkowo pozwani podnieśli zarzut przedawnienia roszczenia o charakterze majątkowym. (k.285-291, 262,178-181) Pozwana A… B… wniosła o oddalenie powództwa i zasadzenie kosztów postępowania, przecząc by publikacja prasowa czy telewizyjna naruszyły dobra osobiste powoda. (k.90v).
--- STRONA 7 ---
Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 17 marca 2005 roku T… wyemitowała w programie z cyklu „K… ” redagowanym przez dziennikarkę M… H… reportaż w którym ukazano fragment posesji i znajdującego się na niej psa, typu wilczur czarny, z długim futrem. Pies jest na łańcuchu i ma umocowane dwie kłódki u obroży. Po wyemitowaniu tego materiału w studiu prowadzona była dyskusja z zaproszonymi gośćmi na temat tego czy można pomóc pokazanemu psu. W materiale nie padają nazwiska ani nazwa ulicy przy której położona jest posesja. Wokół pokazanej nieruchomości znajdują się wysokie bloki. Dowód: płyta CD z wyemitowanym materiałem k. 296 i 232 Materiał został nakręcony przez ekipę realizującą reportaże dla programu z cyklu „K… ”, po otrzymaniu przez redaktor M… H… e-maila od jednego z mieszkańców okolicznych bloków z prośbą o interwencję w sprawie psa, który znajduje się na pobliskiej nieruchomości i jest trzymany w złych warunkach tj. ma dwie kłódki u obroży, a to w czym mieszka trudno nazwać budą, temperatury są zaś tak niskie, że może zamarznąć. Następnie inna osoba zadzwoniła w tej samej sprawie. W tej sytuacji M… H… zadzwoniła do Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami i wówczas okazało się, że sprawa jest znana temu stowarzyszeniu, bowiem nie były to pierwsze skargi dotyczące traktowania psów przez właściciela tej posesji. W tej sytuacji M… H… podjęła decyzję o nakręceniu materiału interwencyjnego w tej sprawie. Wobec faktu, iż od strony ulicy posesja była ogrodzona ogrodzeniem z falistej blachy przez którą nie było nic widać, materiał został zrealizowany z nieruchomości sąsiedniej. Dowód: zeznania pozwanej M… H… k. 231 zeznania pozwanej A… B… k. 232 zdjęcia k. 171
--- STRONA 8 ---
Po interwencji M… H… oraz na skutek innych wcześniejszych zgłoszeń dotyczących warunków w jakich trzymany jest pies na nieruchomości będącej własnością A… A… , Towarzystwo Opieki nad Zwierzętami podjęło interwencję, jednak właściciel posesji nikogo nie chciał na nią wpuścić, a gdy Towarzystwo posiadało już stosowną decyzję Prezydenta Miasta K… dotycząca odbioru psa, powód się od niej odwołał. A… B… do marca 2006 roku pracowała jako kierownik biura Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami, stąd zdarzenia te były jej znane. Dowód: zeznania A… B… k.232 Wobec faktu, iż nic się w zakresie warunków bytowych psa nie zmieniało, M… H… podjęła decyzję o powtórnym wyemitowaniu reportażu, który ukazał się w programie z dnia 17 marca 2005 roku. Ponownie reportaż wyemitowano zatem w dniu 18 maja 2005 roku. Także wówczas nie wskazano imienia ani nazwiska właściciela posesji, nie wskazano też nazwy ulicy przy której położona jest nieruchomość. Przed wyemitowaniem reportażu podano jedynie, iż „rzecz się dzieje w centrum K… ”. Dowód: płyta CD z wyemitowanym materiałem k. 229 i 160 Jeden z reportaży dotyczących psa A… A… oglądał jego kolega J… G… i rozpoznał na nich nieruchomość kolegi, gdyż tam bywał. Nie pamiętał jednak opisu jakim opatrzony był materiał. A… A… nie skarżył się do niego po emisji programu na temat sąsiadów, mówił jednak , że ktoś mu popsuł bramę. Dowód: zeznania świadka J… G… k. 229-230 W maju 2005 roku A… A… pojechał za miasto i pozostawił swojego psa na posesji przywiązanego, „ale miał blachę w której mógł się schronić przed słońcem”, a było wówczas
--- STRONA 9 ---
ok. 30 stopni ciepła . Sąsiedzi zaalarmowali wówczas Straż Miejską i Policję, że pies zdycha. Organy te podjęły interwencję na nieruchomości. Dowód: zeznania powoda k.231 Wyrokiem z dnia 8 marca 2006 roku Sąd Rejonowy dla K… – Ś… w K… , Wydział XIV Karny, uznał powoda za winnego popełnienia występku znęcania się nad swoim psem poprzez trzymanie go na uwięzi nie zapewniając mu możliwości niezbędnego ruchu, w kagańcu w miejscu nasłonecznionym, bez dostępu do jedzenia i picia co w konsekwencji doprowadziło do jego śmierci , tj. o przestępstwo z art. 35 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt i skazał go na karę 10 miesięcy ograniczenia wolności, zobowiązując do wykonania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cel społeczny w wymiarze 40 godzin w stosunku miesięcznym oraz orzekł nawiązkę w kwocie 500 zł. Dowód: wyrok Sądu Rejonowego dla K… – Ś…w K… z dnia 8.03.2012 r. k. w aktach XIV K … /05/S W dniu 9 marca 2006 roku w „D… ” ukazał się artykuł zatytułowany „10 … ” w którym zrelacjonowano interwencję Policji i Straży Miejskiej jakie miały miejsce w maju 2005 roku oraz podejmowane w tej sprawie działania przedstawicieli K… Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami, podano także, iż właściciel psa został skazany nieprawomocnym wyrokiem na 10 miesięcy „więzienia z możliwością odpracowania wyroku”. W artykule wskazano, iż sytuacja dotyczy właściciela nieruchomości przy ul. Ż… w K… . Artykuł został opatrzony zdjęciem przedstawiającym psa, ale nie , był to pies A… A… . Dowód: artykuł „10 … ” k. 185 zeznania pozwanego J… Ś… k.263
--- STRONA 10 ---
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie powołanych dokumentów, nagrania CD zawierającego nagarnie reportażu emitowanego w dniu 17 marca 2005 roku i 18 maja 2005 roku oraz na podstawie zeznań świadka i stron. Zeznaniom świadka J… G… Sąd dał wiarę jedynie w tym zakresie, w jakim wskazał on , iż oglądając reportaż z cyklu „K… ” rozpoznała on nieruchomość i psa swojego kolegi, albowiem w tym zakresie zeznania te były logiczne i odpowiadały zasadom doświadczenia życiowego. Skoro bowiem świadek bywał na nieruchomości, gdzie odwiedzał powoda i znał jego psa, to zgodnym z zasadami doświadczenia życiowego jest twierdzenie, iż mógł on rozpoznać na emitowanym materiale telewizyjnym nieruchomość. W pozostałym zakresie zeznania te nie posłużyły do dokonania ustaleń faktycznych sprawy, albowiem po pierwsze świadek nie posiadał informacji na temat reakcji społecznych z jakimi powód spotkała się po emisji artykułu czy reportaży, wskazał jedynie , iż powód nie skarżył się na sąsiadów po dacie publikacji tych materiałów, a po drugie relacje świadka w zakresie dotyczącym faktu karmienia przez powoda psa pokarmem otrzymywanym z restauracji, nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Zgodnie bowiem z art. 11 kpc ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd w postępowaniu cywilnym. Sąd dał wiarę zeznaniom powoda w części w jakiej opisał on wydarzenia z maja 2005 roku w zakresie dotyczącym jego wyjazdu poza K… i pozostawienia psa w słońcu na parę godzin, gdyż zeznania te korespondują z ustaleniami prawomocnego orzeczenia Sądu w sprawie XIV K … /05/S. W pozostałej części zeznania te nie posłużyły do ustaleń faktycznych sprawy albowiem albo stanowią polemikę z prawomocnym orzeczeniem Sądu z dnia 8 marca 2006 roku, albo ocenę powoda, co do dopuszczalności opisania w artykule prasowym zdarzenia dotyczącego jego psa. Sąd nie dał zaś wiary zeznaniom powoda w zakresie w jakim wskazał, iż na skutek emisji reportażu czy opublikowania artykuły spotkał się osobiście z negatywnymi reakcjami społecznymi. Bezsprzecznie bowiem sam fakt napisania sprejem na ogrodzeniu z blachy falistej nieruchomości powoda słów „ ty matole” nie pozwala na jednoznaczne połączenie tego zdarzenia ze zdarzeniem opisywanym w artykule czy przedstawionym w reportażu. Także twierdzenia powoda, iż z okolicznych bloków „rzucali flaszki”, czy „wyklinali że jest zabójcą „ nie zostały poparte żadnymi obiektywnymi dowodami. Sąd dał zaś wiarę zeznaniom pozwanych M…. H… , A… B… oraz J… Ś… albowiem były one spójne, stanowcze i nie wykazywały sprzeczności co do istotnej dla sprawy wersji zdarzeń.
--- STRONA 11 ---
Sąd oddalił wniosek powoda dotyczący powołania biegłego z zakresu materiałów audiowizualnych celem zbadania jednolitości materiału telewizyjnego obejmującego reportaż. Jak bowiem wynika z twierdzeń powoda w materiale tym brakuje fragmentu na którym redaktor M… H… obejmuje rekami psa powoda i pokazuje kłódki zwisające u jego obroży. W ocenie Sądu nawet ustalenie, iż takie nagranie miało miejsce nie doprowadziłoby do istotnej zmiany stanu faktycznego sprawy, w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia. Sąd oddalił także wniosek dowodowy w zakresie przesłuchania świadka K… M… – K… oraz J… W… , gdyż abstrahując już od tego, iż wnioski te zostały zgłoszone po terminie zakreślonym przez Sąd w zarządzeniu z dnia 18 lipca 2011 roku (k. 132), to tezy dowodowe na jakie zostali powołani – fakt zniszczenia posesji powoda oraz sposobu utrwalania i zakresu nagrania telewizyjnego oraz fakt ile osób brało udział w nagraniu - nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy ( k.294). Sąd zważył co następuje: Zgodnie art. 23 k.c . dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. Ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny.(art.24 § 1 k.c). Przepis art. 24 k.c wymienia przesłanki i środki sądowej ochrony dóbr osobistych. Przesłankami ochrony dóbr osobistych, które muszą być spełnione łącznie, są zatem : 1) istnienie dobra osobistego, 2) zagrożenie lub naruszenie tego dobra, 3) bezprawność zagrożenia lub naruszenia. Pierwsze dwie przesłanki udowodnić musi powód dochodzący ochrony; pozwany może bronić się zaś, wykazując, że nie działał bezprawnie. Powód musi jednak wykazać, iż doszło do zagrożenia lub naruszenia istniejącego dobra osobistego.
--- STRONA 12 ---
W analizowanej sprawie wobec faktu, iż zarówno w reportażu z cyklu „K… ” jak i w artykule prasowych „10 … ” nie wskazano imienia ani nazwiska powoda, jak również nie przedstawiono jego wizerunku nie można przyjąć, iż publikacje te naruszają dobra osobiste powoda. W artykule prasowy wskazano bowiem jedynie nazwę ulicy przy której meszka powód, jednak nie wskazano żadnych innych danych identyfikujących jego posesje. Zwrócić także należy uwagę, iż nieruchomość powoda, co przyznaje sam A… A… , oddzielona jest od ulicy bramą i ogrodzeniem z blachy falistej, tak, że trudno dostrzec co znajduje się wewnątrz posesji. Okoliczność ta dodatkowo zatem uniemożliwia identyfikacje nieruchomości jako przedstawionej w reportażu przez osoby postronne. Skoro zatem naruszenie dobrego imienia polega na pomówieniu o takie postępowanie lub właściwości, które mogą poniżyć tę osobę w opinii publicznej lub narazić na utratę zaufania potrzebnego dla danego stanowiska, zawodu lub rodzaju działalności, to dla zrealizowania tego rodzaju naruszenia konieczne jest takie zidentyfikowanie przez sprawcę naruszenia osoby by możliwe było jej rozpoznanie jako podmiotu o zarzucanych cechach . Jeśli zatem w materiale prasowym nie ma danych pozwalających na identyfikację osoby, o której mowa, nie dochodzi do naruszenia jej dóbr osobistych (tak też przyjął SA w Krakowie w wyroku z dnia 13 czerwca 2000 r., I ACa 422/00 , TPP 2004, nr 1-2, s. 129). Nawet jednak gdyby przyjąć pogląd zgodnie z którym „okoliczność, że w notatce prasowej nie wymieniono nazwiska powoda, ani jego miejsca zamieszkania, nie uchyla naruszenia jego czci i dobrego imienia, jeżeli treść notatki pozwala na identyfikację osoby powoda w jego środowisku". (por. uzasadnienie wyroku SA w Katowicach z dnia 24 maja 2002 r., I ACa 1459/01 , Wokanda 2003, nr 7-8, s. 88, z aprobującą glosą B. Janiszewskiej, PS 2005, nr 1, s. 194), to w ocenie Sądu i tak w niniejszej sprawie, wobec wyłączenia bezprawności z uwagi na działanie w obronie uzasadnionego interesu społecznego, udzielenie powodowi ochrony prawnej nie jest możliwe. Za działanie w imię uzasadnionego interesu społecznego należy bowiem uznać rozpowszechnianie w mediach prawdziwych informacji o pojedynczych faktach lub powtarzających się zdarzeniach, które dotykają lub mogą dotyczyć bliżej nieoznaczonej grupy ludzi względnie całego społeczeństwa i z punktu widzenia tej grupy lub całego społeczeństwa zasługują na poparcie lub krytykę. Krytyka powinna być jednak rzeczowa i rzetelna, a więc - odnosić się do poddających się ocenie zdarzeń sprawdzonych co do swej zgodności z rzeczywistością i porównania ich z pożądanym w tym zakresie wzorcem. Wyrażane oceny powinny być adekwatne do wyniku dokonanych porównań i nie mogą mieć formy uwłaczającej godności, lub czci względnie dobremu imieniu osób krytykowanych. Miarą
--- STRONA 13 ---
stopnia dolegliwości rozpowszechniania określonych faktów lub negatywnych ocen pod kątem naruszenia dóbr osobistych jest sposób odczuwania przez większość rozsądnie myślących ludzi, których wyrazicielem, w razie poddania określonych faktów i ich oceny pod osąd sądu, jest orzekający sąd.(por. wyrok SN z 8.02.2008 roku I CSK 334/07 LEX nr 457843). Wskazywane przez powoda publikacje medialne miały bezsprzecznie na celu zwrócenie uwagi społecznej na problem właściwego traktowania zwierząt i uwrażliwienie opinii społecznej na przykłady postępowania odbiegającego od akceptowanych z punktu widzenia ustawy o ochronie zwierząt standardów. Zwrócić należy uwagę, iż sam powód ni e kwestionował, (poza wskazaniem, iż reportaż telewizyjny zawierał jeszcze fragment w którym dziennikarka obejmuje rękami głowę psa, by pokazać jego obrożę i wiszące u niej kłódki), by materiał telewizyjny czy prasowy zawierały nieprawdziwe informacje. Zatem zwrócenie uwagi na zachowanie powoda naruszające zachowania wyznaczone ustawą o ochronie zwierząt nie może zostać uznane za bezprawne, bowiem zostało podjęte z uwagi na ważny interes społeczny, wyrażający się w woli zaktywowania odpowiednich władz do podjęcia działań zapobiegającym niewłaściwemu traktowaniu zwierząt przez ich właścicieli, a także celem zwrócenia uwagi opinii publicznej na ten doniosły społecznie problem. Odmiennie należałoby ocenić jedynie sytuację, w której opublikowane zostałyby pewne informacje wyłącznie dla wywołania taniej sensacji. Podkreślić też należy, iż sama forma reportażu czy artykułu prasowego nie została skonstruowana w sposób godzący w dobra osobiste powoda. Oba materiały przedstawiają bowiem opisywane zdarzenia w sposób wyważony, bez poszukiwania sensacji czy nadmiernych emocji. W tej sytuacji nie sposób tez przyjąć by stanowiły one podstawę dla dochodzenia przez powoda ochrony prawnej. Nie można także z przytoczonych przez powoda okoliczności faktycznych wywieść odpowiedzialności z tego tytułu pozwanej A… B… , która do marca 2006 roku pracowała jako kierownik biura Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami. Pozwana ta nie ponosi odpowiedzialności za treść zamieszczonych materiałów prasowych. W myśl art. 38 ust. 1 ustawy Prawo prasowe za treść publikowanych materiałów prasowych odpowiedzialność ponoszą autor materiału, redaktor naczelny oraz wydawca tytułu. W myśl przywołanego przepisu odpowiedzialność ponosić może również inna osoba, która spowodowała publikację materiału. Nie wypełnia jednak znamienia „spowodowania publikacji materiału” samo zainteresowanie autora materiału danym zagadnieniem, czy
--- STRONA 14 ---
problemem. Wskazać należy również, że powód w żaden sposób nie wykazał, iż to pozwana spowodowała publikację wskazanych przez powoda materiałów prasowych i telewizyjnych. Wobec powyższego na podstawie powołanych przepisów orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowanie orzeczono na podstawie art. 102 kpc Na koszty te Na koszty te składa się zwrot kosztów wynagrodzenia pełnomocników strony pozwanej w wysokości 360 zł ustalonych na podstawie § 10ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu.(Dz.U. Nr 163, poz.1349) oraz § 11ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.(Dz.U. Nr 163, poz.1348). Wysikość wynagrodzenie pełnomocnika powoda z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu, Sąd ustalił na podstawie § 2 ust. 1 i 3 w związku z §6 pkt. 5 i§ 11ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.( Dz. U. Nr 163, poz. 1348) .
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Wyrok#Sąd Okręgowy w Krakowie Wydział#I C 1269/10 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 września 2012 r. Sąd Okręgowy w Kra#Art. 21 ust. 2 ustawy#art. 35 ustawy#art. 13 Prawa#art. 35 ust. 1 ustawy#art. 11 kpc#art. 23 k.c#art.24 § 1 k.c#art. 24 k.c#art. 38 ust. 1 ustawy#art. 102 kpc