Postanowienie I C 1212/10 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 lutego 2011 r. Sąd Okręgowy we Wrocławi

--- STRONA 1 --- Sygn. akt I C 1212/10 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 lutego 2011 r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu – Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSO Sławomir Urbaniak Protokolant: Adriana Fedyk po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2011 r. we Wrocławiu sprawy z powództwa M. M. przeciwko Skarbowi Państwa - (...) we W. o zapłatę I. oddala powództwo; II. nie obciąża powoda obowiązkiem zwrotu kosztów procesu na rzecz strony pozwanej. Zarządzenie: 1)odnotować; 2)kal. 21 dni; 3)odpis wyroku doręczyć powodowi z pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia. --- STRONA 2 --- Sygn. akt IC 1212/10 UZASADNIENIE W złożonym pozwie powód M. M. (1) wniósł o zasądzenie od pozwanego Skarbu Państwa – (...) we W. kwoty 80.000 zł tytułem zadośćuczynienia. W uzasadnieniu swojego żądania powód podał, iż w trakcie przebywania w (...) we W. ( po sprecyzowaniu) od dnia 27.08.2000 r. do dnia 12.07.2001 r. oraz od dnia 23.04.2010 r. do dnia 06.09.2010 r. przebywał w celach, w których powierzchnia przypadająca na jednego osadzonego była znacznie mniejsza niż 3 m 2 , a przebywanie w takich warunkach uwłacza ludzkiej godności i nie są przestrzegane zagwarantowane w Konstytucji prawa i wolności obywatelskie. Doszło do naruszenia dóbr osobistych powoda w związku z tym dochodzi zadośćuczynienia z tego tytułu, tj. z art. 24 kc oraz art. 448 k.c. Powód wskazał, iż w okresie od 23.04.2010 r. przebywało w celach po 5, 6 –ciu osadzonych. Przebywanie w tak przeludnionych celach nie pozwala na zachowanie podstawowych warunków higieny, rodzi obawę zarażenia się wirusem HIV lub HCV a także innymi wirusami. Odbywanie tymczasowego aresztowania w takich warunkach pozbawia powoda możliwości zachowania jakiejkolwiek prywatności. Cele, w których przebywał powód w sposób rażący odbiegają od standardów wyznaczonych w KKW. W celach nie było wydzielonych kącików sanitarnych od miejsc mieszkalnych co jest sprzeczne z art. 110 kkw. Powód podniósł, iż Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 28 maja 2008 r. SK/2007 stwierdził, że jeszcze obowiązujący art. 248 kkw zezwalający dyrektorom (...) i (...) na umieszczenie osadzonych na czas określony w warunkach, w których powierzchnia w celi na jedną osobę wynosi mniej niż 3 m 2 jest niezgodny z art. 40, art. 2 i 3 Konstytucji RP. W dalszej części wskazał, iż Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 27 lutego 2007 r. (sprawa „A. D.”) stwierdził, iż kasacja wniesiona przez więźnia, który domagał się zadośćuczynienia od Skarbu Państwa za odbywanie kary pozbawienia wolności w niehumanitarnych warunkach , a którego nie uznały Sądy niższej instancji jest zasadna. Sąd Najwyższy w tym wyroku o sygn. V OSKL 431/06 stwierdził, iż wymóg zapewnienia przez państwo godziwych warunków nowożytnego państwa prawa znajdujący wyraz w ramach prawa międzynarodowego Paktu Praw Osobowych i Publicznych z dnia 19.12.1966 r. ETPC w wyroku z dnia 09.03.200 r. (skarga nr 73786/01) uznał za sprzeczną ze standardami Europejskiego Komitetu Zapobiegania Torturom powierzchnię około 2 m 2 wolnej przestrzeni przypadającą na osadzonego w tej rozstrzygniętej sprawie. Przebywanie w tak niehumanitarnych warunkach spowodowało, że wymierzona kara tymczasowego aresztu stała się zdaniem powoda nieproporcjonalna i dolegliwa. Wskaźnik przeludnienia w (...) i (...) w praktyce naruszyły ratyfikowaną przez Polskę Konwencję o O.P.XZ. i PW (art. 3 ). W (...) został poddany poniżającemu traktowaniu i karaniu ponieważ przez okres pobytu w przeludnionych celach nie zostały zapewnione powodowi odpowiednie warunki sanitarne, nie ma zapewnionego minimum prywatności co w rezultacie negatywnie wpłynęło na jego stan zdrowia itp. Przebywanie wielu ludzi na tak małej powierzchni przez prawie całą dobę przyczyniło się do naruszenia jego prawa podmiotowego czyli prawa do humanitarnego traktowania. Doszło nie tylko do naruszenia jego prywatności, ale także intymności podlegającej absolutnej ochronie prawnej. Przebywanie przez cały okres pobytu w przeludnionych celach spowodowało cierpienia fizyczne i psychiczne w tym straty moralne. Władze publiczne w tym przypadku naruszyły art. 30 Konstytucji RP, nie zapewniając ochrony przyrodzonej i niezbywalnej godności człowieka. Powód wskazał, iż pozwany nie zapewnił mu: dostępu przez 24 h do ciepłej wody, zajęć kulturalno –oświatowych, odrębnych kącików sanitarnych, odpowiednich spacerów. W odpowiedzi na pozew strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości jako oczywiście bezzasadnego oraz obciążenie powoda kosztami postępowania, w tym kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Pozwany stanowczo podniósł, iż powód nie przebywa, ani nie przebywał w (...) w celach, w których na jedną osobę przypadało mniej niż 3 m 2 . W (...) we W. powód przebywa od dnia 21.04.2010 r. jako tymczasowo aresztowany postanowieniem Sądu Rejonowego dla Wrocławia – Krzyków z dnia 23.04.2010 r. sygn. VKP 775/10, do sprawy VK 1366/1-, będąc podejrzanym o popełnienie czynów z art. 156 kk. W poprzednich latach powód wielokrotnie odbywał już karę pozbawienia wolności w różnych (...) w kraju. Przebywał także powód w (...) ostatnio dziewięć lat temu. Ponadto pozwany zarzucił, iż powód przywołując m.in. wyrok SN sygn. VCSK 431/06 tak naprawdę nie ma wiedzy jak ta sprawa się zakończyła. Strona pozwana podniosła, że Sąd Najwyższy w swoim wyroku V CSK 431/06 z dnia --- STRONA 3 --- 28.02.2007 r. w części oddalił powództwo A. D., a w części skierował sprawę do ponownego rozpoznania przez Sąd Apelacyjny we Wrocławiu., z kolei Sąd Apelacyjny we Wrocławiu po ponownym rozpoznaniu tej sprawy wyrokiem z dnia 06 grudnia 2007 r. oddalił powództwo A. D. przeciwko Okręgowemu (...) Służby (...) we W. w całości. Po ponownym rozpoznaniu sprawy powód A. D. skierował kolejną skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego, który to Sąd tym razem odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania uznając ją za bezzasadną. Tak więc ostatecznie sprawa A. D. została zakończona oddaleniem powództwa, oddaleniem apelacji oraz odmową przyjęcia skargi kasacyjnej. Ponadto strona pozwana powołała się na uzasadnienie wyroku z dnia 6 grudnia 2007 r. Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, podnosząc, iż zasądzenie na rzecz powoda zadośćuczynienia za naruszenie jego dóbr osobistych, które nie wynikało z celowego i nacechowanego złą wolą działania jakiegokolwiek podmiotu odpowiedzialnego za warunki odbywania kary, leżałoby w sprzeczności z powszechnym poczuciem sprawiedliwości, od czego nie można abstrahować przy orzekaniu o zadośćuczynieniu. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powód M. M. (1) przebywa w (...) we W. od dnia 21 kwietnia 2010 r. jako tymczasowo aresztowany postanowieniem Sądu Rejonowego dla Wrocławia –Krzyków z dnia 23 kwietnia 2010 r. sygn.VKP 775/10, do sprawy VK 1366/10, będąc podejrzanym o popełnienie czynów z art. 156 kk. W poprzednich latach powód wielokrotnie odbywał już karę pozbawienia wolności w różnych (...) w kraju. W (...) przebywał również od 27 sierpnia 2000 r. do dnia 12 lipca 2001 r. (okoliczności bezsporne) (...) we W. jest wizytowany przez sędziego penitencjarnego( w zeszłym roku był dwukrotnie wizytowany). Nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości, nie wydano zaleceń powizytacyjnych. /dowód: -zeznania świadka K. K. k.90-91/ Cele w (...) we W. są wyposażone w sprzęt kwaterunkowy określony w Rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 października 2003r. w sprawie warunków bytowych osób osadzonych w (...) i (...). Tak więc cele wyposażone są w kąciki sanitarne oddzielone od reszty celi ściankami z dykty umieszczonymi powyżej głowy ( płyta drewnopochodna) i zasłonami. W każdej celi znajdują się łóżka w liczbie odpowiadającej liczbie osadzonych, przynajmniej jeden stolik, krzesła, szafki dla każdego z osadzonych, umywalka z zimną wodą (tylko dwa oddziały (...) mają dostęp do ciepłej wody w celach), dwie miski plastikowe (np. do prania odzieży). Z kąpieli można skorzystać raz w tygodniu w łaźni wyposażonej w gorącą wodę zgodnie z ustalonym grafikiem. Osadzeni otrzymują od administracji (...) koce, pościel, ręczniki i środki czystości (środki czystości otrzymują raz w miesiącu). O porządek w celi mają obowiązek dbać sami osadzeni. Od czasu do czasu w celach przeprowadza się dezynsekcję. Potrzebne im produkty żywnościowe i przemysłowe, a na zamówienie także odzież osadzeni mogą kupić w kantynie znajdującej się na terenie (...). Mają prawo dokonywać zakupów 3 razy w miesiącu. Za zgodą dyrektora (...) mogą używać w celach własnych lampek oraz grzałek do podgrzewania wody. . dowód: zeznania świadka M. M. (3) k. 89 -zeznania świadka K. K. k.90-91 -przesłuchanie powoda k.90/ --- STRONA 4 --- Osadzeni w (...) we W. mają prawo opuszczać celę na spacer trwający godzinę dziennie, na zajęcia kulturalno- oświatowe trwające do 2 godzin dziennie (wg ustalonego grafiku), wychodząc do łaźni, do lekarza lub w celu porozmawiania na osobności z wychowawcą, a także korzystając z widzeń z osobami bliskimi i z posług religijnych. (...) zapewnia opiekę lekarską i psychologiczną – osadzeni są umawiani na wizyty, w przypadkach nagłych doprowadzani do ambulatorium, pomocy medycznej udzielają też całodobowo pracownicy Szpitala Psychiatrycznego znajdującego się na terenie jednostki. Zatrudnionych jest ponad 30 osób. W szpitalu dyżury pełnią lekarze psychiatrzy, internista, lekarz stomatolog i inni specjaliści. Co dwa tygodnie są przyjęcia do lekarza. W przypadkach nagłych zachorowań osadzeni przyjmowani są niezwłocznie. Osadzeni mają również możliwość udziału w praktykach religijnych różnych wyznań – w nabożeństwach oraz indywidualnych posługach religijnych. Skazanym przysługuje prawo do korzystania z aparatu telefonicznego. Wszyscy osadzeni mogą posiadać w celach telewizory , które nie posiadają więcej niż 17 cali, zgodnie z obowiązującym porządkiem wewnętrznym. W (...) znajduje się biblioteka, osadzeni mogą za pośrednictwem wychowawcy składać zamówienie i wypożyczać książki w tym akty prawne, jeśli są w katalogu i aktualnie dostępne. . dowód: zeznania świadka M. M. (3) k. 89 -zeznania świadka K. K. k.90-91 -przesłuchanie powoda k.90/ Powód w (...) we W., przebywa w celi, w której powierzchnia przypadająca na jednego osadzonego wynosi co najmniej 3 m 2 . Cela ta znajduje się na 4 kondygnacji, nie ma tam dostępu do ciepłej wody. Korzysta raz w tygodniu z kąpieli w ciepłej wodzie zgodnie z ustalonym grafikiem. Kącik sanitarny jest odgrodzony od reszty pomieszczenia, płytą drewnopochodną oraz kotarą. Średnio co 2-3 tygodnie powód badany jest przez lekarza. Leczy się na astmę. Powód zrezygnował z możliwości wychodzenia na spacer z uwagi na dużą liczbę osób w nich uczestniczących. /dowód: zeznania świadka M. M. (3) k. 89 -zeznania świadka K. K. k.90-91 -przesłuchanie powoda k.90/ W dniu 04 października 2010 r. (po wytoczeniu powództwa) powód złożył skargę do Centralnego Zarządu Służby Więziennej dotyczącą braku dostępu do aktów prawnych, przekazywania do cenzury korespondencji od adwokata oraz ograniczeń w dopływie prądu do cel. Udzielono odpowiedzi powodowi, w której poinformowano go, iż jest traktowany na równi z innymi osadzonymi, zgodnie z obowiązującymi przepisami. Książki może wypożyczać w bibliotece na zasadach ogólnych ( nie ma podziału na książki osadzonych i funkcjonariuszy). Korespondencja przekazywana jest za pośrednictwem organu dysponującego. Administracja (...) nie dokonuje cenzury korespondencji urzędowej tymczasowo aresztowanych. Prąd w celach mieszkalnych wyłączany jest zgodnie z ustalonym harmonogramem. Usterka okna została usunięta niezwłocznie po jej zgłoszeniu. W związku z tym nie było podstaw do uwzględnienia skargi powoda. Jednocześnie powód został pouczony o możliwości złożenia skargi na otrzymane zawiadomienie do Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej we W.. Powód jednak nie złożył odwołania. Innych pisemnych skarg powód nie zgłaszał do dyrekcji (...) we W. w związku z warunkami odbywania kary pozbawienia wolności i tymczasowego aresztowania. /dowód: zeznania świadka M. M. (3) k. 89 --- STRONA 5 --- -zeznania świadka K. K. k.90-91 -przesłuchanie powoda k.90/ Sąd zważył, co następuje: Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Powód M. M. (1) domagał się zadośćuczynienia za wyrządzoną mu przez pozwanego szkodę niemajątkową (krzywdę) spowodowaną niezapewnieniem mu odpowiednich warunków bytowych podczas izolacji wynikającej z tymczasowego aresztowania we wskazanych w pozwie okresach. Jak można wywnioskować z treści pism procesowych powoda, zadośćuczynienie miało stanowić środek ochrony jego dóbr osobistych. Podstawę prawną żądania zgłoszonego przez powoda stanowił zatem przepis art. 23 w zw. z art. 24 w zw. z art. 448 k.c., zaś niezapewnienie mu odpowiednich, wymaganych przepisami, warunków bytowych powód upatrywał przede wszystkim w nadmiernym przeludnieniu wskazanych jednostek penitencjarnych i wynikających z tego konsekwencjach opisanych bliżej w pozwie –braku dostępu przez 24 h na dobę do ciepłej wody, braku zajęć kulturalno-oświatowych, odrębnych kącików sanitarnych jak też odpowiednich spacerów. Zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 6 k.c. oraz 232 k.p.c., ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. W przypadku powództwa o ochronę dóbr osobistych, na powodzie ciążył dowód, że jego dobra osobiste i jakie zostały zagrożone lub naruszone cudzym działaniem. Na pozwanym zaś obowiązek wykazania, że warunki w (...)odpowiadały obowiązującym normom. Zgodnie z art. 23 k.c. dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. Art. 24 k.c. określa z kolei środki ochrony dóbr osobistych, wskazując że ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie, a na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. W zakresie żądania zadośćuczynienia z tytułu naruszenia dóbr osobistych cytowany art. 24 k.c. odsyła więc do przepisów o czynach niedozwolonych, w szczególności do art. 448 k.c., w myśl którego w razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, m.in. odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Fakt istnienia przeludnienia w polskich jednostkach penitencjarnych i częstego naruszania norm dotyczących powierzchni celi przypadającej na osadzonego, wynikających z wiążących Polskę przepisów prawa międzynarodowego i art. 110 k.k.w., stanowi, zdaniem Sądu, fakt powszechnie znany. W rozpoznawanej sprawie strona pozwana zaprzeczyła jednak, aby powód przebywał w calach, w których nie zachowane były normy dotyczące powierzchni celi na jednego osadzonego. Powód przesłuchiwany w Sądzie w istocie potwierdził tę okoliczność, bowiem nie zaprzeczył, że powierzchnia całkowita cel podzielona przez liczbę osadzonych dawała liczbę większą aniżeli 3 m kw. Powód nie wskazał w przekonujący sposób, na czym miało polegać niezapewnienie mu odpowiednich warunków sanitarnych, jakiego rodzaju zagrożenie dla jego zdrowia zostało spowodowane. Za niesporne uznać należy ograniczenie dostępu do ciepłej wody w celi, chociaż należy zauważyć, iż osadzeni mają po uzyskaniu zgody Dyrektora (...) możliwość podgrzewania jej grzałkami elektrycznymi. Jednak powód zarówno w tym przypadku, jak i w pozostałych, nie wykazał, że okoliczności te w jakiś sposób spowodowały uszczerbek dla jego dóbr osobistych, wywołując krzywdę, za którą należy mu się zadośćuczynienie. Przeprowadzone postępowanie dowodowe(w tym zeznania świadków M. M. (3), K. K. oraz powoda) obaliło zarzut powoda, iż w (...) we W. w celi, w której przebywa powód brak jest odrębnego --- STRONA 6 --- kącika sanitarnego i brak możliwości zachowania podstawowych środków higieny. Jak bowiem wynika z zeznań w/ w świadków oraz powoda kącik sanitarny jest odgrodzony od reszty pomieszczenia, płytą drewnopochodną oraz kotarą. Nie jest on co prawda zabudowany, ale jest oddzielny od reszty pomieszczenia i zaopatrzony w środki higieny. Ograniczone nakłady finansowe na rzecz strony pozwanej na dzień dzisiejszy nie pozwalają na stworzenie pełnego węzła sanitarnego zgodnego z europejskimi standardami. Warunki panujące w (...) są o takim standardzie, jaki na obecnym etapie możliwości finansowych Państwa można zapewnić. Jak słusznie wskazał w uzasadnieniu wyroku z dnia 06 grudnia 2007 r. I Aca 499/07 Sąd Apelacyjny we Wrocławiu „brak należytego dofinansowania więziennictwa nie może być uznany za przejaw złej woli Ustawodawcy, którego świadomym działaniem byłoby stworzenie takich warunków odbywania kary, które samo w sobie (przeludnienie, złe warunki sanitarne itp.) stanowiłyby dodatkową dolegliwość i represje dla osób skazanych, co stanowiłoby przejaw niehumanitarnej polityki penalnej państwa. Niedofinansowanie więziennictwa, tak jak wielu innych aspektów publicznej działalności Państwa, w tym przede wszystkim działań podejmowanych na rzecz osób nie naruszających porządku prawnego ( służba zdrowia, szkolnictwo, opieka społeczna) jest efektem wieloletnich zaszłości determinowanych poprzednimi warunkami ustrojowymi i odczuwalnymi jeszcze skutkami transformacji systemu społeczno-ekonomicznego. W takich zaś realiach zasądzenie na rzecz powoda zadośćuczynienia za naruszenie jego dóbr osobistych, które nie wynikało z celowego i nacechowanego złą wolą działania jakiegokolwiek podmiotu odpowiedzialnego za warunki odbywania kary, leżałoby w sprzeczności z powszechnym poczuciem sprawiedliwości, od czego nie można abstrahować przy orzekaniu o zadośćuczynieniu”. W ocenie Sądu powód powinien co najmniej wskazać wyraźnie, na czym polegały powyższe nieprawidłowości tak szeroko przez niego wymienione. Dopiero wtedy Sąd mógłby ocenić, czy warunki, w których przebywał powód mieszczą się w granicach prawa, a jedynie powód ocenia je jako niewłaściwe w swoim subiektywnym odczuciu, czy też rzeczywiście doszło do bezprawnych działań organów państwa. Tylko również wyraźne wskazanie owych sugerowanych w pozwie uchybień mogłoby pozwolić stronie przeciwnej na podniesienie konkretnych kontrargumentów i obronę. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 28 lutego 2007 r. (V CSK 431/2006), orzekł, iż osadzenie skazanego odbywającego karę pozbawienia wolności w przeludnionych celach, może stanowić naruszenie dóbr osobistych przy braku oddzielenia urządzeń sanitarnych od reszty pomieszczenia i niezapewnienie wszystkim skazanym osobnego miejsca do spania, braku wentylacji, nieodpowiedniej ilości łóżek. Sąd Najwyższy wskazał przy tym, że takie warunki mogą stanowić przejaw poniżającego traktowania, prowadzącego do naruszenia godności osób pozbawionych wolności. Powód swoje roszczenie oparł tymczasem na ogólnikowych twierdzeniach o przeludnieniu polskich więzień i wynikających z tego jego zdaniem drastycznych konsekwencjach, nie wskazując na żadne konkretne przejawy nieludzkiego, niegodziwego traktowania jego samego. Zarzuty powoda odnośnie braku zajęć kulturalno –oświatowych, jak też zapewnienia odpowiednich spacerów również nie znalazły odzwierciedlenia w zebranym materiale dowodowym. Jak ustalono osadzeni w (...) we W. mają prawo opuszczać celę na spacer trwający godzinę dziennie, na zajęcia kulturalno- oświatowe trwające do 2 godzin dziennie (wg ustalonego grafiku), zajęcia świetlicowe. Powód w trakcie przesłuchania (k.90) przyznał, iż sam zrezygnował ze spacerów, gdyż „chodzi tam za dużo ludzi”. Jednocześnie w żaden sposób nie określił na czym miałoby polegać „zapewnienie odpowiednich spacerów”. Również powód zeznał, iż nie korzysta już z możliwości wypożyczania książek z biblioteki, gdyż kilkakrotnie nie otrzymał pozycji o które prosił, a nadto książki są strasznie zniszczone. Z powyższego wynika, że w istocie powód sam pozbawia się (i to przyznaje) możliwości korzystania z możliwości spędzania czasu na wolnym powietrzu czy czytania książek. Nie sposób nie odnieść wrażenia, że nawet bardzo szeroka oferta kulturalno-oświatowa byłaby przedmiotem kontestacji powoda. W ocenie Sądu nawet gdyby przyjąć, że strona pozwana podczas pobytu w (...) we W. nie zapewniła powodowi odpowiednich warunków bytowych, w tym wymaganej przepisami powierzchni cel mieszkalnych, należytego ich wyposażenia, itp., w ocenie Sądu nie uzasadniałoby to zasądzenia na rzecz powoda zadośćuczynienia. Sąd nie ma obowiązku zasądzenia zadośćuczynienia pieniężnego w każdym przypadku naruszenia dóbr osobistych, co wynika zarówno z redakcji art. 448 k.c. („sąd może przyznać”), jak i z funkcji zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych. Przy stosowaniu tego przepisu sąd bierze pod uwagę całokształt okoliczności faktycznych, w tym winę sprawcy naruszenia dóbr osobistych i jej stopień oraz rodzaj naruszonego dobra (tak Sąd Najwyższy w wyroku z 19 kwietnia 2006 r. , II PK 245/05, OSNP 2007 Nr 7-8, poz. 101, a pogląd ten sąd orzekający podziela). Istotnym kryterium jest rozmiar krzywdy, zadośćuczynienie ma bowiem na celu zrekompensowanie pokrzywdzonemu wszelkich ujemnych doznań psychicznych lub fizycznych będących następstwem zawinionego działania lub zaniechania sprawcy. Ponadto --- STRONA 7 --- według orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka cierpienie i upokorzenie związane z odbywaniem kary więzienia tylko wówczas stanowią naruszenie art. 3 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, gdy przekraczają nieunikniony element cierpienia wpisanego w pozbawienie wolności (por. uzasadnienie wyroku SN z dnia 2 października 2007 r., II CSK 269/07). Dochodząc do przekonania, że nie było podstaw do zasądzenia na rzecz powoda zadośćuczynienia, Sąd miał na względzie przede wszystkim fakt, iż powód nie wykazał (jak już wskazano wcześniej), ażeby rozmiar jego cierpień uzasadniał zasądzenie na jego rzecz kwoty pieniężnej oraz nie podał w pozwie jakie negatywne skutki w jego sferze emocjonalnej wywołały niedostateczne, jego zdaniem, warunki bytowe panujące w (...) we W.. Na ocenę pokrzywdzenia powoda rzutować musi także to, że przed wytoczeniem powództwa nie składał on skarg na przeludnienie w celach, ich nienależyte wyposażenie ( skargę złożył dopiero w trakcie procesu i to dotyczącą innych naruszeń niż podnoszone w pozwie). Istotne jest również, że powód pozostaje recydywistą penitencjarnym. Sąd nie dysponował, co prawda, żadnym dowodem szczegółowo wskazującym, od kiedy i w jakich jednostkach, powód odbywał karę pozbawienia wolności i tymczasowego aresztowania to zarówno powód w pismach procesowych jak też strona pozwana w złożonej odpowiedzi na pozew wskazali, iż wielokrotnie odbywał kary pozbawienia wolności w różnych jednostkach penitencjarnych na terenie kraju. Znane mu więc były ogólne warunki panujące w polskich (...) i (...), co nie powstrzymało go od popełniania kolejnych przestępstw zagrożonych karą pozbawienia wolności. Ponadto zgłoszenie wyłącznie żądania zasądzenia kwoty pieniężnej, a nieskorzystanie z innych uprawnień przysługujących na wypadek naruszenia dóbr osobistych (np. roszczenie o zaprzestanie naruszeń), sugeruje, że M. M. (1) próbuje czerpać materialne korzyści z faktu tymczasowego aresztowania i odbywania kary pozbawienia wolności. Należy uznać, że okoliczności sprawy i charakter roszczenia uzasadniają, w ramach pozostawionej przez art. 448 k.c. swobody orzeczniczej, oddalenie żądań powoda. Na podstawie art. 217§2 k.p.c. Sąd oddalił wniosek o dopuszczenie dowodu z zeznań świadków wnioskowanych przez powoda, albowiem stan faktyczny wyłaniający się z zeznań świadków wnioskowanych przez stronę pozwaną i przesłuchania samego powoda był w istocie taki sam. Mając na uwadze powyższe okoliczności powództwo należało oddalić. Orzeczenie o kosztach zawarte w punkcie II sentencji wyroku Sąd wydał na podstawie art. 102 k.p.c., zgodnie z którym w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami mając na względzie sytuację osobistą i majątkową powoda.