Teza / krótkie omówienie
odszkodowanie
Treść orzeczenia
--- STRONA 1 ---
Sygn. akt I C 1207/12 .1 ,_ . \\‘\ ‘E/“Q11 5‘$ WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia14luty 2014 r. Sad Okregowy w Radomiu I Wydzial Cywilny w sk1adzie : Przewodniczqcy S.S.O. Micha1Ga1ek Protokolant sek. Justyna Pijarska po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2013 r. w Radomiu na rozprawie sprawy z powodztwa Z B przeciwko P Z E O R K w S K 0 zadoééuczynienie, zmiane wysokoéci renty wyrownawczej i rente z tytulu zwicgkszonych potrzeb 1. zasqdza odP 2' E 0 R ‘ K . S.A. w S _ . K na rzecz Z B kwotg 39.808,50zl. (trzydzieéci dziewigé tysiocy osiemset osiem zl. i 50 gr) tytulem skapitalizowanej renty wyrownawczej za okres od 1 sierpnia 2006r. do 31 lipca 2009r. z ustawowymi odsetkami od dnia 23 grudnia 2009r. do dnia zaplaty; 2. podwyisza 2 dniem 1 sierpnia 2009r. rentg wyrownawczq zasqdzonq na rzecz Z B . od Z E O R K ‘ ..wS K ' ,kt6rego nastopca prawnym jest P Z . E O R K _ . . w S K ustalonq wyrokiem Sqdu Okrggowego w Radomiu 14 paidziernika 2003r.w sprawie IV P ' I z kwoty 613 zl miesiocznie do kwoty po 1813 (jeden tysiqc osiemset trzynaécie) zl miesiocznie platnq do 15go dnia miesiqca z odsetkami ustawowymi poczqwszy od dnia 23 grudnia 2009r. , 3. zasqdza od P Z . E O R 4 K ‘ . . w S K na rzecz Z B 45.000,00zl (czterdzieéci pigé tysiocy) tytulem zadoééuczynienia z ustawowymi odsetkami od dnia wydania wyroku do dnia zaplaty ; 4. oddala powodztwo w pozostalej czoéci ; 5. zasqdza od Z B 1 na rzecz P Z E _ O _ R K . . . w S K kwoto 4.420,00 zl. (cztery tysiqce czterysta dwadzieécia zl.) Nlnle|s;y cokmen! '.v'_/cano na wnlosek 1ma.....IIHLRZ...ZU.14...................
--- STRONA 2 ---
tytulem zwrotu kosztow procesu nakazujg éciqgnqé od P' Z E \ 0 R K . . w S K na rzecz Skarbu Pafistwa Sqdu Qkrggowego w Radomiu kwotq 4.564,6O zl ( cztery tysiqce piqéset szeéédziesiqt cztery zl. i 60 gr) tytulem kosztow sqdowych ; nakazujg éciqgnqé z zasqdzonego na rzecz Z B roszczenia na rzecz Skarbu Pafistwa — Sqdu Okrqgowego w Radomiu kwotq 23.072,06 zl (dwadzieécia trzy tysiqce siedemdziesiqt dwa zl. i 6 gr ) tytulem kosztow sqdowych. ,”"‘T‘\ . A/~.\_ N i ~I~¢=§»§'<l'>°p'L°.§Z1. 2 Y ./ M ’_ \, _/’ ‘\ .1 ./ _v \ 0/ I :, \ \' / ' .» 4‘\ 0 'v_‘ V ,._.. ~ ,_ ~‘_e},\\_\ sex "rm SADGWY aw 2’: ._1J._:\‘ §_%8§~ )1 ,} mg?‘ 0 Grzyb '~..'n§ 1 \:‘*\7 \ /’ ~>. 1\ § . ,6/\ O V13:".H 91/ y .. ' 1" k N\n\g]$' 1 r_*.r>k\me:_1 \1/Idano na wnloss fl 1. waz. um. zdma ...... ............... .. r;‘_w._ ». f".~ J ~.\:.'Z=:$fl|3 W twg‘§:s‘r§b; .21 msr,ii Wb"°1"°l (Dz.U. Nr =12, pol. 1198)
--- STRONA 3 ---
Sygn. akt I C 1207/12 Uzasadnienie Powod Z B w pozwie wniesionym w dniu 6 sierpnia 2009 roku powéd wnosi1o zwaloryzowanie swiadczenia rentowego powoda poprzez zasqdzenie od pozwanego na rzecz powoda dalszej kwoty 1.200 z1 renty wyrownawczej ponad kwote 613 z1, a tym samym podwyiszenie wysokosci renty wyrownawczej z kwoty 613 z1 do kwoty 1813 z1 p1atnej do 10 dnia kazdego miesiqca poczqwszy do dnia 1 sierpnia 2009 r.; zasqdzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty 43.200 z1 tytu1em skapitalizowanej renty za okres od dnia 1 sierpnia 2006 r. do dnia 31 lipca 2009 r. wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od kwoty 43.200 z1 od dnia wytoczenia powodztwa do dnia zap1aty; zasqdzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty 10.000 21 tytu1em zadoééuczynienia wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od kwoty 10.000 z1 od dnia wytoczenia powodztwa do dnia zap1aty, zasqdzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztow procesu, w tym kosztéw zastepstwa adwokackiego w kwocie 7.200 z1. W uzasadnieniu powod wskaza1, ii wed1ug jego wiedzy w chwili obecnej pracownicy zatrudnieni na stanowiskach analogicznych do tej, jakie zajmowa1powod, zarabiajq znacznie wiecej niz on zarabia1 w chwili wypadku. Uwzgledniajqc nadto, ze si1a nabywcza pieniqdza na przestrzeni ostatnich pieciu lat ulegla zmniejszeniu, zasadne jest iqdanie powoda w zakresie podwyiszenia renty wyp1acanej przez pozwanej spo1ke. Poniewai stan jego zdrowia ulega stopniowemu pogarszaniu sie, uzasadnione jest rowniei Zqdanie wyp1acenia przez pozwana na rzecz powoda kwoty zadoééuczynienia za krzywde jakiej dozna1 on w wyniku wypadku, a jakie ujawni1y sie dopiero w okresie po 2003 r. Pojawi1y sie bowiem nowe okolioznosci dotyczqce stanu zdrowia powoda, a tym samym ujawni1a sie nowa szkoda, nieznana w chwili orzekania w poprzedniej sprawie, Zasadnym jest Zqdanie naprawienia szkody przez podmiot do tego obowiqzany. Z tego tei wzgledu powod domaga1 sie wyp1acenia na jego rzecz kwoty 10.000 z1tytu1em zadoséuczynienia za doznanq krzywde oraz bol 1 cierpienie. W toku rozprawy, w dniu 21 stycznia 2010 roku strona pozwana P Z E O R K . .. z1oiy1a odpowiedi na pozew, w ktorym wnosi1a o oddalenie powodztwa w ca1osci i zasqdzenie od powoda na rzecz pozwanej spé1ki kosztow procesu wg norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwana wskaza1a, iz powod zqdajqc podwyzszenia renty wyrownawczej, opiera jq na normie zawartej w art. 358‘ § 3 k.c., ktora dopuszcza moiliwosé waloryzacji sqdowej swiadczenia, stosownie do zmiany si1y nabywczej pieniqdza. Zdaniem pozwanej powo1any przepis nie stanowi podstawy i nie uzasadnia zqdania podwyiszenia renty. Odnosnie zadoééuczynienia za doznanq przez powoda krzywde pozwana podnosi, ii brak jest w pozwie wskazania jakiej dodatkowej krzyvvdy dozna1 Nlnlejszy dokument wydano na wnlossk z dnia ......... ..0..1..\1.R.Z..2.l111. ........... .. ... »~r.|. an§'\\n\I ~ dnia 1: wnnénla 9001 mlm
--- STRONA 4 ---
powod w relacji do stanu istniejacego w dniu wydania wyroku przez Sad Apelacyjny w Lublinie oraz wskazania podstawy wyliczenia zadoséuczynienia majac takze na uwadze okolicznosé, ze zgodnie ustaleniami dokonanymi przez Sad Okregowy w wyroku z 14 pazdziernika 2003 roku, powod w % przyczyni1sie do powstania szkody. (odpowiedz na pozew k. 27 i n. ) Na rozprawie dniu 16.09.2010r. pe1nomocnik pozwanej podnic'>s1 , iz w trybie art. 492 § 1 pkt 1 Ksh dosz1o do po1aczenia spo1ki pozwanego ze spo1ka P’ O S.A. z siedziba w R . Wobec tego, aktualna nazwa pozwanego to P O S.A. w R oddzia1z siedziba w S K na dowod czego z1ozy1 odpis z Krajowego Rejestru Sqdowego spo1ki.(k. 63, 5762). W pismie procesovvym z dnia 27 czerwca 2012r. (k. 133 in. ) doreczonym pozwanemu w dniu 08.08.2012r. (k.141) powod rozszerzy1zadanie pozwu wnoszaco: 1.zasqdzenie od pozwanego na rzecz powoda na podstawie art. 445 § 1k.c. dodatkowo kwoty 390.000 21 tytu1em dalszego zadoséuczynienia wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia doreczenia mniejszego pisma stronie pozwanej; 2.zasadzenie od pozwanego na rzecz powoda skapitalizowanej renty na zwiekszone potrzeby za okres 1 Iipca 2009r. do 30 czerwca 2012r. w kwocie 67.500 z1 z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia doreczenia niniejszego pisma stronie pozwanej; 3. zasadzenie od pozwanego na rzecz powoda renty biezacej z tytu1u zwiekszonych potrzeb w kwocie 1.875 z1 p1atnej do dnia 10 kazdego poczawszy od dnia 1 Iipca 2012r Majac na uwadze powyzsze powod sprecyzowa1 zadanie pozwu i podnosi1, ze w niniejszym postepowaniu wnosi o: 1. zasadzenie od pozwanego na rzecz powoda na podstawie art. 445 § 1 k.c. kwoty 400.000 21 tytu1em dalszego zadoséuczynienia wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi: od kwoty 10.000 z1od dnia wytoczenia powodztwa do dnia zap1aty; od kwoty 390.000 21 od dnia doreczenia niniejszego pisma stronie pozwanej; 2.zasadzenie od pozwanego na rzecz powoda dalszej renty wyrownawczej w wysokosci 1.200 z1. ponad kwote 613 z1 wyp1acana przez pozwanego, a tym samym podwyzszenie wysokosci renty wyrownawczej z kwoty 613 z1 do kwoty 1813 21 p1atnej do 10 dnia kazdego miesiaca poczawszy od dnia 1 sierpnia 2009r., 3.zasadzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty 43.200 z1. tytu1em kapitalizowanej renty wyrownawczej za okres od dnia 1 sierpnia 2006 r. do dnia 31 Iipca 2009 r. wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od kwoty 43.200 z1 od dnia wytoczenia powodztwa do dnia zap1aty, 4. zasadzenie od pozwanego na rzecz powoda renty biezacej z tytu1u zwiekszonych potrzeb w kwocie 1.875 z1 p1atnej do dnia 10 kazdego poczawszy od dnia I Iipca 2012r; 5. zasadzenie od pozwanego na rzecz powoda skapitalizowanej renty na zwiekszone potrzeby za okres 1 Iipca 2009r. do 30 czerwca 2012r. w kwocie 67.500 z1 z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia doreczenia niniejszego pisma stronie Nlnlejsq 6121021112211\a'_;<1an0 na wnlosek zdnia..... .1]. .1..WRZ..Z1l1.1 ............... .. wtrvhle 11¢. < 1. I 1.x"x"énla 2001 roku
--- STRONA 5 ---
pozwanej; 6. zasadzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztow procesu, w tym kosztow zastepstwa adwokackiego w kwocie 14.417 21. Strona powodowa podnosi1a, ze zg1oszone zadanie zasadzenia na jej rzecz dalszego zadoééuczynienia znajduje swoje uzasadnienie w zgromadzonym materiale dowodowym, a w szczegolnoéci w opiniach dotychczas wydanych w trakcie procesu przez biegtych. Powod u|eg1 wypadkowi ponad 16 lat temu i jego stan nadal sie pogarsza. Powod musi przejsé, co najmniej kilka operacji rekonstrukcji znieksztatcenia twarzy i gtowy. Z opinii bieg1ego chirurga jednoznacznie wynika, ze leczenie czekajace powoda jest nie tylko bardzo bolesne, ale te2 i d1ugotrwa1e oraz kosztowne. Powod jest wyobcowany, agresywny , ma mysli samobojcze. Zdaniem powoda odpowiednia kwota zadoséuczynienia by1aby kwota 700.000,00 21. , biorac jednak pod uwage dotychczas wyp1acona kwote i stopier'1 przyczynienia powoda ograniczy1 on swoje zadanie do 400.0O021. Powéd sprostowa1 takze, ze nie zada waloryzacji swiadczenia rentowego ale zmiany wysokosci renty 2 tytu1u utraconych zarobkow na podstawie art. 907 § 2 k.c. Wskaza1, 2e 1aczne wydatki ponoszone przez powoda 2 tytu1u zwiekszonych potrzeb wynosza 250021 miesiecznie i sk1adaja sie na nie koszty codziennej 6 godzinnej opieki, koszty zakupu masci, srodkow przeciwbolowych, przeciwzapalnych. W zwiazku 2 przyczynieniem powoda do powstania szkody zadana kwote pomniejszono do 187521. Strona pozwana konsekwentnie wnosi1a o oddalenie powodztwa w catosci jako niezasadnego. Pe1nomocnik powoda podnosi1, 2e u powoda nie ujawni1a sie nowa szkoda w zwiazku z wypadkiem . Powod nie podda1a sie dobrowolnie jakiejkolwiek terapii. Wydatki wynikajace ze zwiekszonych potrzeb powoda nie 2osta1y udowodnione. Od 2010r. pozwana spotka nie ma pracownikow, ktorzy wykonyvvaliby czynnosci na sieci. Od 10 wrzesnia 2010r. P O ' . . w R jest nastepcq prawnym dawnego Z . ., w ktorym by1 zatrudniony przed podzia1ami powod. Nastepca prawnym zak1adu jest P O . . w z siedziba w R , oddzia1 2 siedziba w S’ — K . P Z ' ' . . przesta1o istnieé wyzbywajac sie majatku dystrybucyjnego na skutek dyrektywny unijnej 2 30.06.2007r. Pracownikow aktualnie posiada P Dystrybucja z siedziba w R. , Oddzia1 w L . (oswiadczenie petnomocnika pozwanej k. 191v.). Sad ustaIi1 nastepujacy stan faktyczny. Z B ur. . .19 r., by1 zatrudniony w Z E O R . . w S K na stanowisku elektromontera pogotowia energetycznego. W dniu 4 wrzeénia 1995 roku u|eg1 wypadkowi przy pracy w czasie Nlniejszj d0kumentv.~'yda110 na wnlosek 1dma.....£!.1..1!RZ..Z‘J.1‘r............. w Orvhln "comm, 1 dnia s: \lIr‘In4r\ln onnq rnllon
--- STRONA 6 ---
demontowania uszkodzonego napedu odtacznika na s1upie od1acznikowym przed stacja transformatorowa ,,A Bedacy w stanie nietrzezwosci kierownik pogotowia energetycznego M K wyda1 omy1kowo polecenie wy1ac2enia, od1qczenia i uziemienia linii ,,C " zamiast linii ,,Ch “, ale powoda powiadomi1 o wy1ac2eniu w1asciwej linii. Powod zgodnie z poleceniem przystapit do wykonywania powierzonych mu czynnosci bez uprzedniego przygotowania miejsca pracy, ws2ed1 na s1up bez pasa asekuracyjnego, zdemontowa1 czesé napedu i poprosi1 wspc'>1pracownika L B i podanie mu pi1ki do metalu. W czasie dalszej pracy zblizy1sie skronia do przewodu skrajnej fazy i u|eg1 porazeniu pradem o napieciu 15 kV oraz poparzeniu 1ukiem elektrycznym, po czym spad1 na ziemie 2 wysokosci 5 metrow i straci1przytomnosé. Bezpoérednio po wypadku powod zosta1 odwieziony do szpitala w L na oddzia1 intensywnej terapii a stamtqd przetransportowany tego samego dnia do szpitala w C G i umieszczony na oddziale chirurgii ogolnej i onkologicznej. W wyniku wypadku dozna1 oparzenia IV stopnia, tj. zweglenia czesci gornej twarzoczaszki po stronie lewej 2 ekspozycja martvvych kosci c2o1owej, skroniowej i ciemieniowej pokrywy czaszki, zweglenia lewej ga1ki ocznej, oparzenia IV stopnia ramienia lewego 2 ekspozycja kosci ramiennej i duzym ubytkiem masy miesniowej. Wykonana tomografia wyka2a1a ponadto rozleg1a martwice tkanki mozgowej p1ata c2o1owego, w wyniku, ktorej rozwineta sie padaczka pourazowa i silne zaburzenia rownowagi. Przez piervvsze pc'>1tora miesiaca powéd by1 bez kontaktu logicznego, pobudzany psychoruchowe. By1 czterokrotnie operowany w celu rekonstrukcji uszkodzonych tkanek zewnetrznych. Uzyskano pokrycie ubytku ramienia lewego i prawego przedramienia, 1/3 czesci tylnej ubytku pow1ok mozgoczaszki. Po ponad rocznym pobycie w szpitalu w C . G powod by1 nadal w stanie ciezkim i zosta1 przewieziony do Kliniki Opar2er'1 Chirurgii Rekonstrukcyjnej Wojskowej Akademii Medycznej w W , gdzie podjeto proby pokrycia ran w drodze przeszczepow. Mimo kilkunastokrotnego pobrania skory 2 brzucha, nog i rak przeszczepy nie pr2ynios1y rezultatu, ponadto nadal by1o zagrozenie zycia. Kolejnym szpitalem, w ktorym powod przeszed1 skomplikowany zabieg chirurgiczny g1owy, by1 Parfistwowy Szpital Kliniczny Akademii Medycznej w L ~ . Z krétka przerwa w okresie swiat wielkanocnych leczenie szpitalne trvva1o do czerwca 1997 roku. Nastepnie we wrzesniu 1997 roku w Parfistwowym Szpitalu Klinicznym na oddziale chirurgii plastycznej przeszed1 kolejna operacje plastyczna usuniecia skory 2 okolic oczodo1u. W listopadzie 1997 roku w PSK AM w L wykonano laserowy zabieg operacyjny prawego oka. Dopiero od jesieni 1997 roku powod przebywa1 w domu, 2 tym 2e samodzielne wstawanie 2 1o2ka i poruszanie sie o w1asnych si1ach ro2pocza1 na wiosne 1998 roku. Nastepstwem wypadku by1o ciezkie trwa1e kalectwo wynikajace 2 uszkodzenia N1nie1sr_.' dwkumant v.1./riano na wnlosek .1... [1 A WRZ. 2011
--- STRONA 7 ---
organicznego osrodkowego uk1adu nervvowego, narzadu ruchu, slepoty oka lewego i prawie ca1kowitej slepoty oka prawego, liczne i rozIeg1e blizny pooparzeniowe na skorze g1owy 2 deformacja czaszki, blizny pooparzeniowe na Iewym przedramieniu 2 bliznami pooperacyjnymi na ramieniu Iewym i przedramieniu prawym, blizny na pow1okach brzusznych po pobraniu przeszczepu, 2espo1 psychoorganiczny otepiennooharakteropatyczny 2 cechami zespo1u depresyjnego sytuacyjnego, zaburzenia wyzszych czynnoéci poznawczych, emocjonalnych i spotecznych. Doznane obrazenia by1y trwa1e i nieuleczalne. Od 27 Iistopada 1996 roku powod otrzymuje rente wraz 2 dodatkiem pielegnacyjnym, ktorej wysokosé u|ega1a zmianie i wynosi1a 1512 z1otych (be dodatku) w marcu 2003 roku. W tym samym okresie gdyby powod by1 zatrudniony na dotychczasowym stanowisku otr2ymywa1by wynagrodzenie w wysokoéci 2563 21. Wyrokiem 2 dnia 14 pazdziernika 2003 roku Sad Okregowy Sad Pracy i Ubezpieczefi Spo1ec2nych w Radomiu 2asad2i1 od pozwanych Z E ~ O _ R K . . w S K na rzecz powoda Z B kwote 133.670 z1otych z odsetkami od dnia 14 pazdziernika 2003 roku tytu1em zadoséuczynienia, kwote 7517 z1otych 2 ustawowymi odsetkami od dnia 14 czerwca 1999 roku tytu1em skapitalizowanej renty wyrownawczej za okres od 1 stycznia 1997 roku do 31 maja 1999 roku, kwote 33171 z1otych tytu1em skapitalizowanej renty wyréwnawczej za okres od 1 czen/vca 1999 roku do 30 wrzeénia 2003 roku oraz po 632 21ote miesiecznie tytu1em biezacej renty wyrownawczej p1atnej z gory do dnia 15tego kazdego miesiaca poczynajac od dnia 15 pazdziernika 2003 roku. Ustalit takze, 2e pozwane Z E beda ponosity na przys21osc': odpowiedzialnoéé za dalsze ujemne nastepstwa zdrowotne, jakie pojawia sie u powoda w zwiazku 2 wypadkiem ( wyrok wydany w sprawie VI P / 2 wraz 2 jego uzasadnieniem). W wyniku rozpoznania apelacji obu stron od povvyzszego wyroku Sad Apelacyjny w Lublinie 2mieni1 go czesciowo w ten sposob, 2e zmniejszyt przyznane powodowi zadoséuczynienie do kwoty 119.509,96 21. (wyrok wydany w sprawie Ill A Pa / k. 484 akt VI P / Sqdu Okregowego w Radomiu wraz 2 pisemnym uzasadnieniem). Stan zdrowia powoda w porownaniu 2 chwila wydania wyroku w w/w sprawie nie uleg1 radykalnym zmianom. Trvva1e szpecqce blizny twarzoczaszki i prawego ramienia wymagaja codziennej systematycznej pielegnacji. W ocenie bieg1ego neurologa przebyte uszkodzenia maja charakter trvva1y, ale niepostepujacy. lndukuja u poszkodowanego 2espé1 depresyjny zwiazany 2 radykalna zmianq jakosci i sposobu zycia (opinia dr. n.med. K N k. 97). Wszystkie widoczne obrazenia cia1a powoda maja charakter stabilny (blizny sa juz w pe1ni dojrza1e, przeszczepy wgojone), co oznacza, 2e ich wyglad nie bedzie sie ju2 zmienia1 samoistnie wraz 2 uptywem czasu. Znieks2ta1cenia twarzy 1 g1owy powoda dominuja w obrazie uszkodzeri cia1a. Ubytek duzego fragmentu twarzy i skalpu w po1ac2eniu zatarciem istotnych elementu rysow twarzy jakim sq oko i jego otoczenie (oczodo1, powieki, brvvi), a takze pulsujqce zapadniecie na czole oraz NWBJSZY dokument wydano na wnlosex _z51n1_;=\_l].!1..\.V.1.1.Z...Z1].1.'.*...... ........ ..
--- STRONA 8 ---
nienaturalna, nierowna, pokryta cienkimi przeszczepami o roznym zabarvvieniu i owrzodzeniami w réznej fazie gojenia powierzchnia czaszki sq tak ewidentnym oszpeceniem, 2e znaczaco utrudniaja powodowi funkcjonowanie w spo1ec2er'1stwie. Wzgledy medyczne nakazujq podjecie prob mozliwe skutecznej rekonstrukcji tych uszkodzerfi. . Lacznie koszty zabiegow rekonstrukcyjnych moga ksztattowaé sie w pr2ed2ia1ach pomiedzy 45 000 a 60 000 PLN. Jest niezmiernie trudno, choéby w przyblizeniu, oszacowaé koszt licznych zabiegow rekonstrukcyjnych, ktorym moze poddany byé powod, ze wzgledu na 2e kazda 21o2ona procedura rekonstrukcyjna przygotowywana jest indywidualnie, gdyz rozmiar uszkodzefl tkanek zawsze jest rézny i nie mozna stosowaé gotowych schematow i cennikow do wyliczenia kosztow. Pourazowe uszkodzenia podlegaja refundacji w ramach ubezpieczenia w ZUS lub KRUS, czyli sa wykonywane be2p1atnie dla pacjentow w placowkach, ktore 2awar1y stosowne kontrakty 2 NFZ. Ponadto mozliwosé leczenia prywatnego moze byé w przypadku powoda utrudniona, gdyz osoby poszkodowane, 2 ro2leg1ymi uszkodzeniami cia1a i ogolnym 21ym stanem zdrowia moga spotkaé sie 2 odmowa leczenia w prywatnych placowkach 2e wzgledu na zbyt duze ryzyko smiertelnych powik1ar‘|. Tak powazne rekonstrukcje odbywaja sie w Polsce w duzych, akredytowanych publicznych szpitalach o rozbudowanym wielospecjalistycznym profilu, gdzie pacjentom 0 urazach tak skomplikowanym jak u powoda mo2na zapewnié opieke specjalistow wielu dziedzin zabiegowych podczas jednego pobytu. Rownoczesnie tylko w warunkach duzej wieloprofilowej lecznicy mozliwe jest zapewnienie odpowiednich standardow bezpieczerfistwa dla pacjentow o tak duzych jak w przypadku powoda obciazeniach ogolno zdrowotnych (opinia bieg1ego sadowego w dziedzinie chirurgii plastycznej lek. med. M K k. 105 109). Z B nie stara1a sie dotad o wykonanie takich zabiegow w publicznych placowkach s1u2by zdrowia. Dopiero oczekuje na konsultacje w tej sprawie w jednym ze szpitali ( zeznania powoda 21o2one na rozprawie w dniu 10.12.2013r.) W wyniku utraty lewej ga1ki ocznej powod jest osoba jednooczna 2 obnizona ostroscia wzroku oka prawego i koniecznoscia zastosowania korekcji okularowej do dali. Nie rokuje poprawy widzenia okiem prawym. jest juz zaadaptowany do jednoocznosci (adaptacja trvva oko1o roku) i 2 tego powodu nie wymaga sta1e ani d1ugotrwa1ej opieki osob trzecioh. Jednoocznosé powoduje ograniczenie wykonywania prac na wysokosci oraz przy maszynach w ruchu. (opinia bieg1ego okulisty lek med. H R k. 131132, 206, 222) Poza wyzej opisanymi pobytami powod nie kor2ysta1 juz wiecej 2 leczenia szpitalnego. Mia1 jedynie 21amana noge. W przeciagu ostatnich 9 lat nie mia1em operacji (zeznania powoda) . W wyniku g1ebokiej zmiany zycia osobistego, zawodowego, finansowego, licznych zabiegow medycznych i g1ebokich cierpiefi dosz1o do trvva1ych zmian osobowosci badanego. Niekorzystnym, gwa1townym zmianom uleg1o ca1e zycie opiniowanego w praktycznie wszystkich aspektach emocjonalno spotecznych. Jest fizyoznie okaleczonym inwalida, zdanym na trwa1a opieke osob drugich, w znacznym Nxnlejszy dokurnent wydano na wnlosek 2 ................. ..
--- STRONA 9 ---
stopniu 2 powodu uszkodzenia wzroku, odseparowanym od postrzegania rzeczywistoéci, cierpi na utrwalone dolegliwosci bolowe. Znajduje sie w stale obnizonym nastroju, napedzie, ma utrwalone poczucie krzywdy. Na skutek us2kod2er'1 mozgu stwierdza sie objawy psychiczne organiczne, jest drazliwy, wybuchovvy, postepuje zanik zainteresowafi, planow, uposledzenie sprawnosci poznawczej. W okresach zimowych, kiedy i tak znikoma aktywnosé opiniowanego jest uniemozliwiana pogoda popada w stany depresyjne o nasileniu umiarkowanym 2 zaburzeniami snu, myslami rezygnacyjnymi. Natezenie objawow organicznych w szczegolnosci w zakresie emocjonalno popedowo poznawczym ma charakter progresyjny, zarowno porownaniu do 2004 roku, jak i rokowania na pr2ys21oéé. Z B unika Iudzi poza najblizsza rodzina co wynika ze stopnia uszkodzenia cia1a i dodatkowo negatywnie wp1ywa na jego psychike : pogarsza nastroj, nasila skoncentrowanie na chorobie oraz przyspiesza procesy psychodegradacyjne. Zg1as2any przez niego w czasie badania "brak problemow 2 psychika" wynika 2 zaburzonego organicznie krytycyzmu chorobowego. Powod nie by1 i nie jest Ieczony psychiatrycznie, co wynika rowniez 2 braku krytycyzmu oraz relatywnie s1abych rokowarfi odnosnie mozliwosci uzyskania poprawy jego stanu psychicznego. Proces chorobowy w zakresie zdrowia psychicznego jest przewlekty i postepujacy na przestrzeni lat 2 uwagi na narastajace skutki organicznego uszkodzenia mozgu, w zakresie emocjonalno popedowo poznawczym. Z uwagi na organiczne zaburzenia osobowosci i stany depresyjne wymaga wsparcia w codziennym funkcjonowaniu, przy zmieniajacyoh sie nastrojach, emocjach, stanach rozdraznienia. Przy nasilaniu sie objawéw depresyjnych w porze zimowej wymaga kontroli i obserwacji kierunku ewentualnych mysli samobojczych, zabur2er'1 snu, 1aknienia. Wymaga organizowania wizyt u lekarzy, podawania lekow. Z uwagi na pogarszajace sie funkcje poznawcze wymaga pomocy przy 2a1atvvianiu spraw urzedowych (opinia bieg1ego psychologa E N k. 180 183, k. 250). Przed wypadkiem powod zamieszkiwa1 2 rodzina w mieszkaniu zak1adowym . Zona nie pracowa1a. By1 w trakcie budowy domu. Wiekszosé prac wykonywa1a samodzielnie. Z powodu wypadku budowa przez dwa lata sta1a nie ruszona. Powod 2amieszka1a w nim 2 rodzina w czerwcu 2007r. Po powrooie powoda 2e szpitala w domu opiekowa1a sie nim niepracujaca zona. Siostra powoda, ktora jest pielegniarka dorad2a1jej jakie masci stosowaé, zeby sie rany 2abli2nia1y. Na g1owie powoda odnawiaja sie rany ca1y czas. Potrzebne sa srodki do odkazania ran, masci. Powod przyjmuje Ieki przeciwbolowe, krazeniowe. Sq to Ieki wydawane na recepte. Dwa razy do roku korzysta 2 konsultacji u neurologa. Obecnie zona powoda pracuje w dawnym 2ak1ad2ie pracy meza ale musi dojezdzaé do pracy ponad pieédziesiat kilometrow . W pa2d2ierniku 2011r. mia1a probe samobojcza i pr2ebywa1a w szpitalu. Wroci1a do domu na swieta Bozego Narodzenia. Wtedy powod by1 na rozmowie 2 psychologiem. Syn K B zac2a1 pracowaé i w ciagu tygodnia mieszka na stancji w W ' Nlniejszy dokument w/dano na wnlosek zdnla...u.!+..wRL.Zml»................... .. W*“/P'9.1%%@.‘11.11.;1.125.“{'?§%"'§.?F!91.'°*"
--- STRONA 10 ---
Corka powoda J . B nadal pozostaje na utrzymaniu jego i zony. Studiuje w L na studiach dziennych . Do domu przyjezdza na weekendy. Ma s1aby kontakt 2 ojcem poniewaz w chwili wypadku mia1a 3 lata , potem przez dwa lata by1 w szpitalu i w zasadzie go nie pamieta. Z B przez wiekszosé czasu przebyvva w domu sam czekajac na powrot c21onkow rodziny. Po domu porusza sie o lasce . Wychodzi na podworko , odwiedza rodzine ktora zamieszkuje w poblizu . Chodzi do koscio1a, po drobne zakupy do sklepu. Potrafi sie sam ubraé, podgrzaé jedzenie, umyé. Potrzebuje jednak pomocy przy goleniu, zapinaniu guzikow sznurowaniu butow. W okresie zimowym raczej nie wychodzi 2 domu 2 uwagi na zdarzajace sie zaburzenia rownowagi. Zdarza mu sie takze samodzielnie jezdzié samochodem do koscio1a, na krotkie odIeg1osci bocznymi drogami do rodziny. Po probie samobojczej 2ony pojecha1sam samochodem do Radomia i spowodowa1a kolizje, 2a co zosta1 ukarany mandatem ( zeznania swiadkow J B .. k.168169, K B . ‘ k. 192193, I B. k. 6365,167 wyjasnienia informacyjne i zeznania powoda 21o2one w dniu 10.12.2013r.) Przed wypadkiem Z B pracowa1a w tym samym 2ak1ad2ie pracowatem 22 lata. W sektorze energetycznym by1y dobre zarobki, co roku by1y podwyzki, wyp1acano ,,tr2ynastke" (zeznania powoda). W 2003r. zarobki powoda wynosityby 2563 21ote, co stanowi1o wowczas 116% przecietnego wynagrodzenia (wg. GUS wynoszacego 2.201 ,47 21, M.P. 2004.9.137). W 2006r. przecietne wynagrodzenie by1o 0 ponad 10 % wyzsze ni2 w 2003r. i wynosi1o 2.477,23 21 ( M.P.2007.12.125) . W 2013 r. w2ros1o ono do 3650 21.. Powod otrzymuje 2 ZUS rente 2 tytu1u niezdolnosci do pracy ktorej wysokosé od 2006r. w2ros1a 2 kwoty 1635,34 21 do kwoty 2330,70 21. w styczniu 2014r. (brutto). Otrzymuje takze dodatek pielegnacyjny, ktory w w2006r. wyp1acany by1 w wysokoéci 153,19 21, a obecnie vvynosi 203 502'.( zaswiadczenie o wysokosci wyp1acanych swiadczeri przez ZUS k. 270271). W dniu 10 wrzesnia 2010r. w trybie art. 492 Ksh dosz1o do po1ac2enia pozwanej spotki 2e spo1ka P . 2 siedziba w R . Wobec czego nastepca prawnym zak1adu energetycznego w ktorym zatrudniony by1 powod jest P O .. . w R 1 Oddzia1 2 siedziba w S. ~ K 1 ' (oswiadczenie pe1nomocnika pozwanego , odpis 2 aktualny odpis 2 Krajowego Rejestru Sadowego spo1ki k. 63, 5762). Spo1ka nie posiada obecnie pracownikow, ktorzy wykonywaliby czynnosci na sieciach energetycznych chociaz spc'>1ka jest nastepca prawnym dawnego Z .. .. ., w ktorym by12atrudniony przed zmianami organizacyjnym. Takich Pracownikow aktualnie posiada P Dystrybucja 2 Siedziba w R. O w L ' . (oéwiadczenie pe1nomocnika pozwanego 21o2one na rozprawie w dniu 14.02.2013r. k.191v.) Powyzszy stan faktyczny sad usta|i1 na podstawie : wyroku wydanego w sprawie IVP. /1 , wyroku wydanego wsprawie Ill A Pa /~ '—(akta VI P / Nlnlejszy dokumem wydano na wnlosek F. "" "
--- STRONA 11 ---
Sadu Okregowego w Radomiu), opinii biegtych lekarzyz opinia dr. n.med. K N (k. 97), opinia bieg1ego sadowego w dziedzinie chirurgii plastycznej lek. med. M K . (k.105109) opinia bieg1ego okulisty lek med. H R (k. 131132, 206, 222), opinia bieg1ego psychiatry E N k. 180183, 250), informacji ZUS (k.27071), czesciowo na podstawie zeznan swiadkow J B k.168169, K B ' k. 192193, I B k. 6365,167 wyjasnienia informacyjne powoda, zeznania powoda 21o2one w dniu 10.12.2013r.) Opinie bieg1ych lekarzy, co do stanu zdrowia powoda nie by1y kwestionowane przez strony. Sad czesciowo odmowit wiarygodnosci zeznaniom swiadka I B , co do zdolnosci powoda do samodzielnego zaspokajania swoich potrzeb oraz koniecznosci sprawowania nad nim sta1ej opieki, gdyz pozostaja one w sprzecznosci 2 zeznaniami samego powoda jak rowniez swiadkow J i K E . W ocenie Sadu zeznania tego swiadka sktadane po raz piervvszy we wrzesniu 2010r. i uzupetnione w lutym 2013r. mia1y na celu wsparcie twierdzen zawartych w uzasadnieniu pozwu co do znacznej zmiany w stanie zdrowia powoda , a szczegolnie w okresie po piewvszym pr2es1uchaniu swiadka . Nie 2osta1y one potwierdzone opiniami biegtych jak i zeznaniami dzieci powoda, ktore takze maja 2 nim czesty bezposredni kontakt. Sad 2wa2y1, co nastepuje. Zadanie powoda ostatecznie sprowad2a1o sie do podwyzszenia renty 2 tytu1u utraconych zarobkow oraz dodatkowo 2 tytu1u zwiekszonych potrzeb 2 uwagi na koniecznosé zakupu lekarstw , wizyt lekarskich, opieki osob trzecich oraz zasadzenie zadoséuczynienia 2 tytu1u nowej krzywdy doznanej przez powoda po wydaniu wyroku w sprawie VI P ./ przez Sad Okregowy w Radomiu i nastepnie Sad Apelacyjny w Lublinie. Podstawe powstania prawa do renty stanowi szkoda na osobie polegajaca na uszkodzeniu cia1a lub rozstroju zdrowia, pr2es1ankami zas warunkujacymi przyznanie renty sa trwa1e nastepstwa w postaci ca1kowitej lub czesciowej utraty zdolnosci do pracy zarobkowej albo zwiekszenie sie potrzeb lub zmniejszenie widokow powodzenia w pr2ys21osci (art. 444 § 2 k.c.). Powszechnie przyjmuje sie, 2e poszkodowany ma prawo tylko do jednej renty, wystepowanie zas niektorych lub wszystkich przes1anek wp1ywa jedynie na jej wysokoéé. Powod niewatpliwie ponosi1 i ponosi koszty zwiazane 2 zakupem lekow, dojazdami na badania i konsultacje. Korzysta 2 pomocy osob trzecich gdyz nie jest zdolny do samodzielnej egzystencji. Przy ustalaniu wysokosci renty wykluczony jest jednak jakikolwiek automatyzm. Wysokosé tego swiadczenia powinna byé dostosowana do konkretnych okolicznosci, a renta powinna byé odpowiednia (patrz wyrok SN 2 2010.06.02, III CSK 245/09, LEX nr 611825, wyrok Sadu Apelaoyjnego w Katowicach 2 dnia 25 wrzesnia 2008 r. II NIHIGISLV dokument v1 dano na wnlosek z dn1a....[.]. .................. .. w trvble ustawv 2 dnia 6 wrze§n1a 91101 mini
--- STRONA 12 ---
AKa 247/2008, LexPo|onica nr 1992446). W ocenie Sadu szkoda powoda w postaci zwiekszonych potrzeb jest bezsporna, a tylko nie 2osta1a w procesie wykazana stosownie do art. 6 k.c. Zadanie w tym zakresie przedstawiane by1y w sposob ogolnikowy i bez s2c2ego1owego udok"'*entowania ponoszonych wydatkow . Wynikaiy jedynie 2 twierdzen samej strony i jednej jedynej faktury na zakup lekarstw 21o2onej przez pe1nomocnika powoda w toku postepowania. (k. 177). Jak trafnie podnios1 pe1nomocnik pozwanego, co ostatecznie determinuje potrzeby powoda w takiej wysokoéci nie wynika 2 przedstawionych dowodow. W ocenie Sadu w adekwatnym zwiazku przyczynowym pozostaje koszty, lekow ale rowniez koszty dojazdu na konsultacje lekarskie. Oceniajac te wydatki nalezy podkreslié, 2e stan zdrowia powoda pr2echod2i1 rozne etapy. W zwiazku 2 powyzszym w ocenie Sadu konsekwencja tego by1 rozny stopien wydatkow 2 tym zwiazanych. Od momentu wydania wyroku w sprawie VI P / stan zdrowia powoda wywo1any uszkodzeniami cia1a by1ju2 ustabilizowany , a uszkodzenia cia1a mia1y charakter tn~a1y . Pismo procesowe pe1nomocnika powoda 2 dnia 27 czen/vca 2012r. (k.133 i n.) zawierajace wskazanie ich wysokosci stanowi jedynie tvvierdzenia strony i nie mo2e byé uwazane 2a materia1 dowodowy w sprawie. Zaoferowane Sadowi przez strone powodowa w toku rozprawy dowody nie potwierdzaja tych twierdzen. Powod przedstawi1 w toku procesu jedynie jedna fakture na zakup lekarstw na kwote 19521 ( k.177) . Pe1nomocnik pozwanego nie przeprowadzit zadnego wywodu dotyczacego koniecznosci zakupu w1asnie tych srodkow , czy sa one wypisywane po konsultacji przez Iekarza czy wedle uznania samego powoda i na jak d1ugo wystarczaja powodowi . Sam powod oraz swiadkowie J B , K B wskazyvvali , 2e na lekarstwa dla powoda wydatkowana jest kwota oko1o 10021 miesiecznie. Co pozostaje w razacej sprzecznosci 2 kwota wskazana w w/w pismie pe1nomocnika powoda . Powod 2e2na1 rowniez , 2e raz na pot roku ma konsultacje u neurologa . U psychologa by1jedynie po probie samobojczej 2ony (zeznania powoda 21o2one na rozprawie w dniu 10.12.2012r.) Rowniez w wyvviadzie przeprowadzonym przez bieg1ego psychiatre E N powod wska2a1 , 2e obecnie ma kontakt jedynie neurologiem, raz na po1 roku, doinnych lekarzy nie chodzi. Wed1ug siebie nie ma problemow zwiazanych 2 psychika i dlatego nie chodzi do psychiatry. Powod nie przedstawi1 zadnego rachunku w zwiazku 2 tymi konsultacjami , ani okolicznosciami uniemozliwiajacymi mu skorzystanie raz na pol roku 2 konsultacji lekarskich w ramach NFZ. Z powyzszych wzgledow brak jest podstaw do przyjecia wysokosci wydatkow deklarowanych przez powoda na wykup lekow i dodatkowe konsultacje lekarskie W ocenie Sadu brak tez jest podstaw do siegania do art. 322 k.p.c., ktore znajduje usprawiedliwienie wtedy, gdy écis1e udowodnienie wysokosci szkody jest obiektywnie niemozliwe, nie zas wtedy, gdy nie da sie jej dok1adnie ustalié na Niniejszy aukunent .1"/dano na wnlosak .... fll. WP7 '/ml.
--- STRONA 13 ---
podstawie materia1u dowodowego, ktory zosta1 przedstawiony do oceny Sadu przez strone powodowa, ktora mog1a i powinna dokumentowaé ponoszone wydatki szczegolnie wobec kwestionowania ich wysokosci przez strone przeciwna. Co do koniecznosci opieki osob trzecich nad powodem to jest ona sprawowana przez najblizszych cztonkow rodziny. Podkreélenia wymaga, 2e zona powoda pracuje i codziennie doje2d2a do pracy. Syn powoda pracuje w W . Corka powoda studiuje na studiach dziennych w L . Powod od wielu lat zostaje, wiec w domu sam. Jak wynika 2 jego zeznan po domu porusza sie o lasce. Zakupy robi 2ona, ona tez zgodnie 2 przyjetym pod2ia1em rol przygotowuje mu posi1ki. Powod potrafi samodzielnie sie ubrac':, podgrzaé jedzenie. Pomimo swego stanu zdrowia samodzielnieje2d2i1samochodem dopoki nie zabrano mu prawa jazdy 2a spowodowana kolizje ( zeznania powoda). Jest w stanie wyjsé 2 domu zeby odwiedzié rodzine czy kupié chleb . Nadal zdarza mu sie pojechaé gdzieé samochodem bocznymi drogami . Wymaga pomocy przy takich czynnosciach jak golenie , zapiecie koszuli (zeznania J B . , K B ). W ocenie Sadu dorywcza pomoc najblizszych c21onkow rodziny nie wp1ywa czasowo na ograniczenie przez nich zarobkowania i nie sprowadza sie do zajmowania sie powodem przez 6 godzin dziennie. Jak na swoj stan zdrowia 2achowa1 on bowiem du2y stopien samodzielnosci . Jezeli nawet ponosi 2 tego tytu1u jakieé dodatkowe wydatki ( np. 2a zwrot paliwa na dojazdy) to w ocenie Sadu nie 2osta1o vvykazane, aby przekraczaty one wysokosé przyznanego mu na ten cel dodatku pielegnacyjnego w wysokoéci obecnie 203 21. Szkoda zas wed1ug art. 415 k.c. musi posiadaé walor realny, nie zas tylko teoretyczny, a to sprawia, 2e na tle przepisu art. 444 § 2 k.c. sama tylko utrata zdrowia i ewentualnosé poniesienia w zwiazku 2 tym przez poszkodowanego uszczerbku majatkowego nie jest wystarczajaca dla przyjecia w konkretnej sprawie, 2e zasadne jest zadanie renty. Z wyraznego brzmienia art. 444 § 2 k.c. wynika, 2e nie sama tylko utrata zdrowia, lecz rzeczyvvista utrata zdolnosci zarobkowania i widokow na pr2ys21osc':, a takze rzeczywiste zwiekszenie sie potrzeb poszkodowanego jako nastepstwo wywo1ania uszkodzenia cia1a lub rozstroju zdrowia stanowia przes1anki zasadzenia renty po mysli art. 444 § 2 k.c. Zgodnie 2 utn/valonym stanowiskiem doktryny i judykatury ciezar udowodnienia wysokosci szkody spoc2ywa1 na powodzie . Poniewaz w ocenie Sadu szkoda w tym zakresie nie zostata nalezycie wykazana powodztwo w tym zakresie nale2a1o oddalié. Co do zadanego zadoséuczynienia trafnie 2wroci1 uwage pozwany , 2e powod u2yska1a juz zadoséuczynienie 2a krzywde spowodowana wypadkiem. W tym zakresie nie moze wiec domagaé sie zadoséuczynienia, gdyz przy ustalaniu jego wysokoéci Sad Okregowy w wyroku wydanym w sprawie IV P / uwzglednit rozmiar krzywdy jaka spotka1a powoda w zwiazku 2 wypadkiem. Natomiast nowym zdarzeniem, ktorego nie bra1 pod uwage ten Sad by1y ujawniony Nlniejsty dokumem wydano n3 wnjgggk ................... .. w trybie ustawv z dnia 6 wrzesnla 2001 roku
--- STRONA 14 ---
obecnie stan psychiczny powoda . Stan ten niewatpliwie pozostawa1w adekwatnym zwiazku przyczynowym 2 wypadkiem w jakim bra1ud2ia1 powod. W wyniku g1ebokiej zmiany zycia osobistego, zawodowego, finansowego, licznych zabiegow medycznych i g1ebokich cierpien dosz1o do tn/va1ych zmian osobowosci badanego. Niekorzystnym, gwa1townym zmianom uleg1o ca1e zycie opiniowanego w praktycznie wszystkich aspektach emocjonalno spo1ecznych. Jest fizycznie okaleczonym inwalida, zdanym na tn1va1a opieke osob drugich, w znacznym stopniu 2 powodu uszkodzenia wzroku, odseparowanym od postrzegania rzeczywistosci, cierpi na utrwalone dolegliwosci bolowe. Znajduje sie w stale obnizonym nastroju, napedzie, ma utrwalone poczucie krzywdy. Na skutek uszkodzen mozgu stwierdza sie objawy psychiczne organiczne, jest drazliwy, wybuchowy, postepuje zanik zainteresowan, planow, uposledzenie sprawnosci poznawczej. W okresach zimowych, kiedy i tak znikoma aktywnosé opiniowanego jest uniemozliwiana pogoda popada w stany depresyjne o nasileniu umiarkowanym 2 zaburzeniami snu, myslami rezygnacyjnymi. Natezenie objawow organicznych w szczegolnosci w zakresie emocjonalno popedowo poznawczym ma charakter progresyjny, zarowno w porownaniu do 2004 roku, jak i rokowania na pr2ys21osc';. Z B . unika Iudzi poza najblizsza rodzina, co wynika 2e stopnia uszkodzenia cia1a i dodatkowo negatywnie wp1ywa na jego psychike : pogarsza nastroj, nasila skoncentrowanie na chorobie oraz przyspiesza procesy psychodegradacyjne. Zg1as2any przez opiniowanego w czasie badania "brak problemow 2 psychika" wynika 2 zaburzonego organicznie krytycyzmu chorobowego. Opiniowany nie by1 i nie jest Ieczony psychiatrycznie, co wynika rowniez 2 braku krytycyzmu oraz relatywnie s1abych rokowan odnosnie mozliwosci uzyskania poprawy jego stanu psychicznego. Proces chorobowy w zakresie zdrowia psychicznego jest pr2ewlek1y i postepujacy na przestrzeni lat 2 uwagi na narastajace skutki organicznego uszkodzenia mozgu, w zakresie emocjonalno popedowo poznawczym. Z uwagi na organiczne zaburzenia osobowosci i stany depresyjne wymaga wsparcia w codziennym funkcjonowaniu, przy zmieniajacych sie nastrojach, emocjach, stanach rozdraznienia. Przy nasilaniu sie objawow depresyjnych w porze zimowej wymaga kontroli i obsewvacji kierunku ewentualnych mysli samobojczych, zaburzen snu, 1aknienia. Wymaga organizowania wizyt u lekarzy, podawania lekow. Z uwagi na pogarszajace sie funkcje poznawcze wymaga pomocy przy za1atwianiu spraw urzedowych. ( opinia bieg1ego psychologa E N k. 180 183, k. 250). W tej sytuacji nie budzi watpliwosci, 2e 2a te nowa krzywde tj. pogorszenie sie stanu zdrowia psychicznego powoda nalezy mu sie dalsze zadoééuczynienie na podstawie art. 445§ 1 k.c. W ocenie Sadu powod powinien otrzymaé 2 tego tytu1u kwote 60.000 21. , ktéra 2 uwagi na jego przyczynienie (ustalone na 25%) nale2a1o pomniejszyé do 45.000,0O21. Co do podniesienia renty 2 tytu1u utraconych zarobkow to strona pozwana wnoszac o oddalenie powodztwa 2a okres sprzed wniesienia pozwu powo1ywa1a sie Ninlejszy dokument '1"€6ano na wnlosek . 11 zdnia.......F!..’+..i'.i?......................... w trybie ustawy 2 dnia 5 wrzr.§nla 2001 roku
--- STRONA 15 ---
na zasade nominalizmu, ktora dotyczy wysokosci éwiadczen pienieznych ( art. 3581 § 1 k.c.). Zasada ta dotyczy wy1ac2nie tych zobowiazan pienieznych, ktorych przedmiotem od chwili ich powstania jest suma pieniezna. W doktrynie zwrocono jednak trafna uwage, 2e swiadczeniami pienieznymi, ktore wystepuja w ramach zobowiazan niepienieznych, sa swiadczenia realizujace obowiazek zapiaty odszkodowania (por. A. Szpunar, glosa do uchwa1y SN 2 6 sierpnia 1991 r., Ill CZP 66/91, OSP 1992, 2. 5, poz. 102) i do nich zasada nominalizmu nie znajduje zastosowania. Jak s1usznie podnosiia strona pozwana mechanizm waloryzacji sadowej, na ktora poczatkowo powo1ywa1 sie powod, nie moze byé stosowany do swiadczen rentowych, odszkodowawczych jezeli nie wynikaja one 2 umowy stron. Sad moze zmienié wysokosé renty wy1ac2nie na podstawie art. 907 § 2 k.c. sad moze zmienié wysokosé renty (por. uchwa1a SN 2 28 paidziernika 1993 r., Ill CZP 142/93, OSNC 1994, nr 4, poz. 82, 2 glosa aprobujaca A. Szpunara, PS 1995, nr 4, s. 73 i n. oraz uchwa1a SN 2 20 kwietnia 1994 r., III CZP 58/94, OSNC 1994, nr 11, poz. 207). Zrod1em obowiazku p1acenia renty w sprawie niniejszej jest ustawa ( art. 444 k.c. ) . Zgodnie 2 art. 907 § 2 k.c., jezeli obowiazek p1acenia renty wynika 2 ustawy, kazda ze stron moze w razie zmiany stosunkow zadaé zmiany wysokosci lub czasu tn/vania renty, chociazby wysokosé renty i czas jej trwania by1y ustalone w orzeczeniu sadowym Iub w umowie. Pr2es1anka zadania zmiany wysokosci lub czasu tnuania renty jest zmiana stosunkow, a ciezar dowodu zgodnie 2 art. 6 k.c. spoczywa na powodzie (wyrok SN 2 5 marca 1976 r., Ill PRN 4/76, LEX nr 14301). Zmiana stosunkow musi nastapié po dacie ustalenia uprawnienia do renty . Orzekajac o zmianie, sad bierze pod uwage wszelkie okolicznosci dotyczace sytuacji osobistej i majatkowej stron umowy oraz okolicznosci obiektywne, w tym te2 istotny spadek zmiany si1y nabywczej pieniadza (uchwa1a SN 2 20 kwietnia 1994 r., III CZP 58/94, OSNC 1994, nr 11, poz. 207; uchwa1a SN 2 28 pazdziernika 1993 r., III CZP 142/93, OSNC 1994, nr 4, poz. 82; wyrok SA w Katowicach 2 16 grudnia 2004 r., I ACa 1097/04, LEX nr 151728). W doktrynie ( patrz Elzbieta Niezbecka, Komentarz do art. 907 Kodeksu cywilnego, LEX 2010 ) wskazuje sie, 2e uznanie zadania zmiany wysokosci renty 2a uprawnienie ksztattujace prawo prowadzi do wniosku, 2e wskazane uprawnienie nie podlega przedawnieniu (Z. Radwanski (wz) System prawa prywatnego, t. 8, s. 605). Natomiastjudykatura przyjmuje, 2e uregulowane w art. 907 § 2 k.c. roszczenie 0 zmiane wysokosci renty podlega trzyletniemu przedawnieniu. Up1yw okresu przedawnienia uniemozliwia, w razie skorzystania przez pozwanego 2 zarzutu, dochodzenie przez uprawnionego swiadczen za okres wykraczajacy poza trzy Iata wstecz od daty wytoczenia powodztwa. Nie stoi jednak na przeszkodzie podvvyzszeniu biezacej renty, choéby zmiana stosunkow nastapi1a dawniej ni2 przed trzema laty, o ile vvytworzona nia sytuacja (zwiekszenie potrzeb uprawnionego) utrzymuje sie w dalszym ciagu (wyrok SA w Biatymstoku 2 9 marca 2005 r., I ACa 93/05, OSAB 2005, 2. 2, poz. 17). Tym samym judykatura odnosi poozatek biegu terminu przedawnienia zadania zmiany wysokosci lub czasu tn/vania renty do chwili Nlnlejszy dokumenl wydano nu wnlossk mm.......!1..?~...\'/.31...7.‘.i.‘.'?.................
--- STRONA 16 ---
zmiany stosunkow, jakie mia1y miejsce po dacie ustalenia uprawnienia do renty, uwzgledniajac przy tym termin przedawnienia o zaptate poszczegolnych rat renty. Chociaz wyrok wydany na podstawie art. 907 § 2 k.c. ma charakter konstytutywny, zmiana renty (art. 907 § 2 k.c.) dopuszczalna jest rowniez 2a okres poprzedzajacy wytoczenie powodztwa o zmiane, 2 tym 2e okres ten nie moze siegaé poza date, w ktorej nastapi1a zmiana stosunkow, poza termin przedawnienia zalegtych swiadczen okresovvych oraz poza date orzeczenia Iub ugody, w ktorych zosta1a okreslona renta, majaca podlegaé zmianie w wyniku uwzglednienia powodztwa (wyrok SN 2 17 marca 1972 r., II PR 26/72, OSP 1972, 2. 11, poz. 211; A. Szpunar, glosa do uchwa1y SN 2 28 pazdziernika 1993 r., III CZP 142/93, PS 1995, nr 4, s. 73). Powy2s2e utrwalone stanowisko judykatury podziela Sad Okregovvy. W ocenie Sadu powod mia1 prawo 2adac': zmiany renty 2a nieprzedawniony okres trzech lat od chwili wniesienia powodztwa. Zadanie to jest w pe1ni uzasadnione wzrostem wynagrodzen, jaki mia1 miejsce od chwili ustalenia renty wyrownawczej w 2004r. do 2006.r Jak juz wczesniej wskazano roznica 10 % jest znaczaca i powinna zostaé powodowi wyrownana w ramach naprawienia wyrzadzonej szkody. W ocenie Sadu biorac pod uwage wyks2ta1cenia powoda, rozwoj pr2emys1u energetycznego i wzrost jego znaczenia, nalezy przyjaé, 2e powod nadal by1by zatrudniony na zajmowanym stanowisku. Wysokosé renty wyrownawczej zosta1a ustalona poprzednio przez Sad poprzez ustalenie roznicy pomiedzy wynagrodzeniem brutto powoda , ktore mog1by osiagnaé kontynuujac zatrudnienie i otrzymywana renta, bez dodatku pielegnacyjnego. Poniewaz na skutek zmian organizacyjnych nastepca prawny zak1adu zatrudniajacego wowczas powoda nie zatrudnia juz pracownikow na takich stanowiskach, a powod nie wyka2a1w tym przedmiocie inicjatywy dowodowej, Sad dokona1porc'>wnania przecietnego wynagrodzenia w kraju. W tym miejscu nalezy wskazaé, 2e kwota wynagrodzenia powoda za 2003r. ustalona zosta1a poprzednio na 256321. co stanowi1o 116% przecietnego wynagrodzenia wynoszacego wowczas 2201,47 21 (MP.2004.9.137). Dla zobrazowania p1ac w sektorze paliwowo — energetycznym podaé rowniez nalezy , 2e przecietne wynagrodzenie w IV kwartale 1999 r w tym sektorze wynosi1o 3.80021 (MP.2000.2.51) podczas gdy przecietne wynagrodzenie w kraju w tym samym roku wynios1o 1.706 21 (MP.2000.5.120). Porownanie tych danych 2a Iata objete pozwem przedstawia sie nastepujaco. wynagrodzenie przez ZUS w 25% wg GUS w PLN przyczynienia PLN w PLN 2006 2873 1635 1238 928,50 Rok 1 16% wiadczenia Roznica w Roznica po przecietnego wyp1acane PLN uwzglednieniu 2007 3122 1644 1478 1108,50 NIflI€]SZy'dOkurY1£‘n1\/11/0300 na wniosek Z W11.f».A._.I.1.Ii.Z‘..d.1.I.I.‘.';~..j..........A._.;.‘.
--- STRONA 17 ---
2008 3415 1882 1563 1172,25 2009 3600 1965 1634 1225 2010 3740 2056 1684 1263 2011 3943 2120 1823 1367 2012 4085 2241 1 844 1383 2013 4234 2230 2004 1503 Roznica pomiedzy wyp1acanym powodowi swiadczeniem 2 ZUS, a mozliwym do uzyskania przez niego wynagrodzeniem w okresie od 1 sierpnia 2006r do 31 Iipca 2009r. wyniosta wiec 39.808,5021. a nie jak 2ada1powod 43.20021. Od tej kwoty naIe2a1o odjaé wyptacana przez pozwana rente w wysokosci 613 21 , co daje za okres 36 miesiecy kwote 22.068,00 21. Tak wiec powodowi nalezy sie tytu1em renty wyrownawczej za ten okres kwota 17.740,5021. a nie jak wskazano wskutek omy1ki rachunkowej kwota 39.808,5021. Podobnie wskutek omy1ki rachunkowej renta wyrownawcza od dnia 1 sierpnia 2009r. ustalona zosta1a w wysokosci 181321 ( 613 21 + zadana podwyzka 1200 21). Prawid1owo jednak po uwzglednieniu kwoty 61321. powinna on zostaé ustalona w wysokosci 1.225 21 od dnia 1 sierpnia 2009r., 1.263 21 od dnia 1 stycznia 2010r., 1.367 21 od dnia 1 stycznia 2011r. 1.383 21 od dnia 1 stycznia 2012r. i 1.503 21 od dnia 1 stycznia 2013r. W pozostatym zakresie zadania powoda jako niezasadne podlegaty oddaleniu. Sad uwzglednii zadanie odsetkowe wyra2one w pozwie, gdyz jest ono uzasadnione dyspozycja art. 481 § 1 k.c., wedle ktorej wierzyciel moze domagaé sie odsetek za okres opo2nienia w spe1nieniu przez diuznika swiadczenia pienieznego, chociazby nie poniést zadnej szkody i chociazby opoznienie by1o nastepstvvem okolicznosci, 2a ktore d1u2nik odpowiedzialnosci nie ponosi. Wed1ug ugruntowanego w orzecznictwie pogladu, zgodnie 2 przepisem art. 481 § 1 kc odsetki naleza sie wierzycielowi od chwili, gdy d1u2nik opo2nia sie 2e spetnieniem wymagalnego swiadczenia pienieznego, a tylko w wypadkach wyjatkowych od chwili wyrzadzenia szkody. Tym samym nie mozna podzielié oceny strony pozwanej, i2 wy1ac2nie od dnia wydania wyroku zasadzajacego odszkodowanie pozwany pozostaje w opoznieniu 2 2ap1ata, tylko 2 tego wzgledu, 2e sad ustala wysokosé odszkodowania wed1ug stanu rzeczy istniejacego w chwili zamkniecia rozprawy. Wyrok zasadzajacy odszkodowanie nie ma charakteru orzeczenia ksztattujacego tresé stosunku prawnego, czy orzeczenia waloryzujacego wysokosé naleznego powodowi swiadczenia. Jesli termin spe1nienia swiadczenia nie jest oznaczony ani nie wynika 2 w1asciwosci zobowiazania, to d1u2nik powinien spe1nic': swiadczenie niezvv1oc2nie po wezwaniu (art. 455 k.c.). W wypadku opo2nienia d1u2nika wierzyciel jest uprawniony do odsetek od nieterminowo spe1nionego swiadczenia pienieznego. Roszczenie o zap1ate odszkodowania co do zasady nie podlega odrebnym regu1om w zakresie terminu spe1nienia swiadczenia przez d1u2nika. W ocenie Sadu zasada ta w pe1ni 111111111811 dvkumvm wyaano ml wnlosak 0 1 WRZ Z011 zdn1a.................I ....................... ..
--- STRONA 18 ---
znajduje zastosowanie co do roszczenia o rente i dlatego w tej czesci odsetki 2osta1y zasadzone od dnia nastepnego od doreczenia pozwu. Co do zadanego zadoséuczynienia to wskazaé nalezy ,2e jego wysokosé ustalona zosta1a wed1ug stanu 2 daty wyrokowania, poniewaz dopiero postepowanie dowodowe przed Sadem pozwolito na ustalenie rozmiaru dodatkowej krzywdy doznanej przez powoda. Dlatego w tej czesci odsetki nalezne sa od dnia wyrokowania w sprawie. Rozstrzygniecie o kosztach procesu oparte zosta1o na zasadzie odpowiedzialnosci 2a wynik postepowania stosownie do tresci art. 98 k.p.c. i 100 k.p.c. Wartosé dochodzonych przez powoda roszczen po rozszerzeniu powodztwa wynios1a1acznie 547.600,00 21. (uwzgledniajac roszczenia okresowe) Powod utr2yma1 sie 2e swoim roszczeniem w 18 %. Z B ponios1 w niniejszej sprawie koszty wynagrodzenia pe1nomocnika 7.200,00 21 plus op1ate skarbowa od pe1nomocnictwa 1721., 50021 tytu1em czesci op1aty od pozwu (k.21), 600 21 na poczet wynagrodzenia bieg1ych (k.84,118). Strona pozwana ponios1a analogicznie koszty zwiazane 2 ud2ia1em profesjonalnego pe1nomocnika w wysokosci 721721. Lacznie koszty poniesione przez strony wyniosty 15.534,0021. Skoro powod pr2egra1 sprawe w 82 % to proporcjonalnie powinien zwrocic stronie pozwanej kwote 4420 21 o czym orzeczono w pkt 5. Orzeczenie w punkcie 6 i 7 wyroku Sad opar1 na tresci art. 83 i 113 ustawy 2 dnia 28 Iipca 2005r. o kosztach sadowych w sprawach cywilnych i art. 98 k.p.c. W toku postepowania Skarb Panstwa ponios1 tymczasowo wydatki w wysokosci 756,66 21, zwiazane 2 opiniami bieg1ych (k. 194,216). Powod by1tak2e zwolniony od obowiazku uiszczenia op1aty od pozwu ponad kwote 50021. Nalezna op1ata po rozszerzeniu powédztwa powinna wyniesé 27.381 ,00 21. Dlatego kosztami sadowymi podlegajacymi sciagnieciu w wysokosci 27.637,00 21 na|e2a1o obciazyé strony proporcjonalnie do uwzglednionego roszczenia. I __:\\ // Na oryginale w/asciwy podpis. '.\”>\ (5 E,’ SE SADOWY ..,—~§<.' 11‘ ~ mg’ MO Grab .:>\ ‘ \ 01410 ° Niniejszy dokument wydano na wniosek wnia...Il.1..I1IiZ..ZOI.1..................... W trybie ustawy z dnia 5 wrzesnia 2001 roku 0 d0S1¢p1€ do inrormacll publlcznal (DZ.U.Nr l12,poz.1198)
Słowa kluczowe
#orzeczenie#Wyrok#Sad Okregowy w Radomiu#I C 1207/12 .1#art. 492 § 1 pkt 1 Ksh#art. 445 § 1 k.c.#art. 907 § 2 k.c.#art. 492 Ksh#art. 444 § 2 k.c.#art. 6 k.c.#art. 322 k.p.c.#art. 415 k.c.#art. 445§ 1 k.c.#art. 3581 § 1 k.c.#art. 444 k.c.#art. 907 Kodeksu#art. 481 § 1 k.c.#art. 481 § 1 kc#art. 455 k.c.#art. 98 k.p.c.